Sebepsiz zenginleşme | Alacak
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2023/4647 E. 2023/7535 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
hakediş↗ olumsuz oy↗ sebepsiz zenginleşme↗ ihtar↗ harç↗ eksik inceleme↗ ibraz↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davalı şirketin ihale şartnamesine uygun taşıma yapmaması nedeniyle yapılan fazla ödemelerin sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak iadesi istemine ilişkin olup, uyuşmazlık, ihale şartnamesinin gereğinin yerine getirilip getirilmediğine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı ve 442 nci maddeleri.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2017/2541 E. 2019/202 K.
Ortak:ihtar
Benzer bu kararda… toplandığı, sözleşmede ihale konusu taşıma işinin kaç araçla yapılacağına dair herhangi bir hüküm bulunmadığını, iş günü olarak hesaplandığını,davacının sözleşmeyi «fesih» hakkının varolduğunu, ancak idarenin bu yönde bir «ihtarı» bulunmadığını, aksine yükleniciye işin idari şartnameye uygun olarak bitirildiğine dair “iş bitirme belgesi” de verildiğini, bedeli gün ve öğrenci sayısına göre saptanan işte araç sayısına göre hesap yapılmasının «sözleşmeye aykırılık» teşkil ettiğini, söz konusu işin eksik araçla da olsa tamamlanmış olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:sözleşmeye aykırılık · fesih · taahhütname · görevli mahkeme
Benzer bu kararda… toplandığı, sözleşmede ihale konusu taşıma işinin kaç araçla yapılacağına dair herhangi bir hüküm bulunmadığını, iş günü olarak hesaplandığını,davacının sözleşmeyi «fesih» hakkının varolduğunu, ancak idarenin bu yönde bir «ihtarı» bulunmadığını, aksine yükleniciye işin idari şartnameye uygun olarak bitirildiğine dair “iş bitirme belgesi” de verildiğini, bedeli gün ve öğrenci sayısına göre saptanan işte araç sayısına göre hesap yapılmasının «sözleşmeye aykırılık» teşkil ettiğini, söz konusu işin eksik araçla da olsa tamamlanmış olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş ise de, davacı taraf taşıma ihalesine ait idari şartnamenin .... maddesine göre 3059 öğrencinin 300 araçla taşınacağının davalı şirketçe kabul ve «taahhüt» edildiğini iddia etmiş, 11.04.2016 tarihli bilirkişi raporunda da ihale dosyasının ve şartnamesinin dosya içinde mevcut olmadığı belirtilerek dosyadaki mevcut belge ve delillere göre rapor düzenlenmiştir.
Bilirkişi raporunda belirtilmesine rağmen eksiklikler tamamlanmadan ve içlerinde davalı kamu «görevlilerinin» bulunduğu aynı olayla ilgili ceza yargılamasına dair ... ....
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/2839 E. 2017/1750 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:sigorta poliçesi · dahili dava
Benzer bu karardaYargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere ve ihale şartnamesindeki yeni değer hükmünün Yangın Sigortası Genel Şartları’nın B.5.1 maddesindeki düzenleme uyarınca «sigorta poliçesine» «dahil» edildiğine dair açık hüküm bulunmamasına göre, davacı vekilinin karar düzeltme istemlerinin reddine karar vermek gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/6398 E. 2023/7480 K.
Ortak:sebepsiz zenginleşme
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davalı şirketin ihale şartnamesine uygun taşıma yapmaması nedeniyle yapılan fazla ödemelerin «sebepsiz zenginleşmeye» dayalı olarak iadesi istemine ilişkin olup, uyuşmazlık, ihale şartnamesinin gereğinin yerine getirilip getirilmediğine ilişkindir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:taşıma sözleşmesi · istirdat
Benzer bu karardaDava, «taşıma sözleşmesinden» kaynaklanan alacağın «istirdatı» istemine ilişkindir.
3 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/11165 E. 2010/11325 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:i̇i̇k 258 · müktesep hak · maddi hata · eş rızası · taşıma sözleşmesi · ifa · komisyon · taşıyıcı
Benzer bu karardaTaraflar arasında 2000/2001 eğitim ve öğretim dönemine ilişkin olarak 07.09.2000 tarihinde yapılan ihale sonucu evvelâ 15.09.2000 tarihli sözleşme, bilahare ise öğrencilerin, araçların ruhsatlarında kayıtlı taşıma kapasitesinin üstüne çıkılarak taşındığının tesbiti nedeniyle ihale «komisyonu» ve «taşıyıcıların» bir araya gelerek tutanak tanzim etmelerinden sonra 20.03.2001 tarihli yeni bir sözleşme daha yapılmıştır.
İhale «komisyonu» ve davacı ile dava dışı «taşıyıcı» ...
… ci sözleşmede taşıma yapacak araç sayısını esas almayıp, 30 yerleşim yerinden 860 öğrencinin taşınması mukabilinde ücret belirledikleri, bu edimin davacı tarafından «ifa» edilmediğinin davalı tarafından savunulmadığı, her ne kadar ilk aylarda davalı araç ruhsatlarını fiili taşımaya uygun hale getirmemiş ise de bilahare bu eksikliği gidermiş olması ve tutanak içeriği ile tutanak tanziminden sonra yapılan sözleşmede taşıma ücretinin de düşürüldüğü göz önüne alındığında, davalının eğitim öğretim döneminin başından itibaren fiilen yapılan taşımaya «rıza» gösterdiği ve davacının sözleşmede kararlaştırılan ücrete hak kazandığının kabulü gerekir.
Dava, taraflar arasında düzenlenen «taşıma sözleşmesinde» kararlaştırılan taşıma ücretinin eksik ödendiği iddiasına dayalı bakiye ücretin tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece davalının eksik değil fazla ödeme yaptığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2019/3600 E. 2019/7016 K.
Ortak:olumsuz oy · eksik inceleme
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının «taşıma sözleşmesinin» gereklerine riayet ederek, sözleşmeyle belirlenen şartlara uygun olarak taşıma işini yaptığı, tanık beyanlarında da sabit olduğu üzere «görevlendirilmesi» gereken araç sayısı kadar araç görevlendirildiği, eğitim - öğretimi aksatacak bir «olumsuzluğun» yaşanmadığı, bu nedenle davacının sözleşme konusu ücrete hak kazandığı gerekçesiyle, asıl ve birleşen davanın kabulüne, asıl davada, davacının davalıya 60.542,50 TL tutarında borçlu olmadığının tespitine, birleşen davada, davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptaline ve asıl alacağın %20’sine tekabül eden «icra inkar tazminatının» davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
… , davacı ise, taşıma işini sözleşmede belirlenen şartlarla ve eksiksiz yerine getirdiğini, taşımanın muhatabı olan öğrenci, veli ve okul yönetimleriyle herhangi bir «olumsuzluk» yaşamadığını ileri sürmüştür.
Ancak mahkemece, «eksik incelemeye» dayalı olarak hüküm tesisi yoluna gidildiği anlaşılmaktadır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:borçlu olunmadığının tespiti · ispat külfeti · taşıma sözleşmesi · bilirkişi incelemesi · icra inkar tazminatı · inkar tazminatı · görevli mahkeme
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının «taşıma sözleşmesinin» gereklerine riayet ederek, sözleşmeyle belirlenen şartlara uygun olarak taşıma işini yaptığı, tanık beyanlarında da sabit olduğu üzere «görevlendirilmesi» gereken araç sayısı kadar araç görevlendirildiği, eğitim - öğretimi aksatacak bir «olumsuzluğun» yaşanmadığı, bu nedenle davacının sözleşme konusu ücrete hak kazandığı gerekçesiyle, asıl ve birleşen davanın kabulüne, asıl davada, davacının davalıya 60.542,50 TL tutarında borçlu olmadığının tespitine, birleşen davada, davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptaline ve asıl alacağın %20’sine tekabül eden «icra inkar tazminatının» davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Bu itibarla, mahkemece, asıl davada «ispat külfeti» üzerinde olan davalı idareye ispat olanağı tanınması, bu doğrultuda, öncelikle taraflar arasındaki sözleşmeler, ihale şartnamesi, soruşturma raporu ve birleşen davaya konu icra dosyasının dosyaya getirtilmesi ve sözleşme ve ihale şartnamesiyle, taşımanın kaç araçla yapılmasının kararlaştırıldığının tespit edilmesi, akabinde, soruşturma raporu değerlendirilerek, davalı idarenin hangi delillere dayalı olarak davacının kararlaştırılandan daha az sayıda araçla taşıma işini yaptığı sonucuna ulaştığının belirlenmesi ve gerekirse bu hususta «bilirkişi incelemesi» de yaptırılarak sonuca gidilmesi gerekirken «eksik incelemeye» dayalı olarak karar verilmesi doğru görülmemiş, asıl ve birleşen davalarda verilen hükmün davalı idare yararına bozulması gerekmiştir.
Asıl dava, taraflar arasındaki taşıma ilişkisinden dolayı «borçlu olunmadığın tespiti», birleşen dava ise, taşıma ilişkisinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla yapılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2008/11425 E. 2010/2347 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:sözleşmeye aykırılık · temerrüt faizi · temerrüt
Benzer bu kararda… luşturan şartnamelerin getirtilerek, taşımanın kaç araçla yapılacağı, ücretin araç başına olarak önceden belirlenip belirlenmediği, eksik araçla taşıma yapılmasının «sözleşmeye aykırılık» oluşturup oluşturmayacağı ve taşıma yapmayan araçlara da ücret tahakkuk ettirilip ettirilmediği hususlarında, aralarında taşıma uzmanının da bulunduğu bilirkişi kurulundan, hüküm kurmaya ve izlemeye elverişli bir rapor alınması gerektiği” gerekçesiyle bozulmuş, mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, taraflar arasında yapılan sözleşmelerde kaç araç ile taşıma yapılacağının belirlenmediği, öğrenci sayısına göre günlük ücretin belirlendiği, buna göre davacının davalıdan 24.315,52 YTL alacaklı olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne anılan bedelin «temerrüt faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2023/4647 E. , 2023/7535 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI 2019/180 Esas, 2021/501 Karar
DAVALILAR 1....
2....
3. ...
4....
5....
6....
7....
8. ... vekili Avukat ...
DAVA TARİHİ
HÜKÜM
Davanın reddi
KARAR DÜZELTME İSTEYEN Davacı vekili
Taraflar arasındaki sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.
Davacı vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; 2000-2001 Eğitim-Öğretim yılında Diyarbakır Merkez İlçeleri taşımalı ilköğretim
kapsamına alınan merkeze bağlı 173 köyden toplam 3059 öğrencinin 13 merkez ilköğretim okuluna taşınması işinin ... Öğrenci ve Personel Taşımacılık firması sahibi ... ...'e ihale edildiğini, ihale şartnamesine göre 3059 öğrencinin 300 araçla taşınacağını, ayrıca 50 yerleşim birimindeki öğrencinin de taşınması konusunda ek sözleşme yapıldığını, Milli Eğitim Bakanlığı Müfettişlerince yapılan soruşturma kapsamında hakedişlerin fazla hesaplandığının tespit edildiğini, incelenen puantaj cetvellerine göre toplam 3059 öğrencinin taşımasının 300 araçla yapılması gerekirken 107 ile 110 arasında araçla yapıldığını, bu durumun ihale idari şartnamesine aykırı olduğunu, davalı şirketin 310.856.410.561 TL sebepsiz zenginleştiğini, fazla tahakkuka neden olan ...
kişilerin de zarardan sorumlu olduklarını ileri sürerek, fazladan ödenen 310.856.410.561 TL'nin faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı firma vekili, sözleşme ile merkeze bağlı 173 yerleşim biriminden 3059 öğrencinin 13 merkez okuluna 181 iş günü taşınmasının hüküm altına alındığını, sözleşmenin hiç bir yerinde 3059 öğrencinin kaç araç ile taşınacağı konusunda bir hükmün bulunmadığını, davacı ile müvekkili arasında imzalanan ek sözleşme ile 21 yerleşim biriminde daha öğrenci taşıma işini gerçekleştirdiğini, işin nitelik itibariyle hizmet alımı olduğunu, davacının öğrenci sayısına göre hesap yapması gerekirken araç sayısına göre hesap yaptığını, bunun da sözleşmeye uygun düşmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Diğer davalılar; herhangi bir sorumluluklarının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozmaya uyularak, davacı ve davalı firma arasında imzalanan sözleşmeye mesnet ihale belgelerinin ve bozma gerekçesinde bahsedilen Ağır Ceza Mahkemesi dosyasının dosya arasına alınamadığı, dosyadaki mevcut bilgi belgeye göre taraflar arasındaki sözleşmenin 3/a maddesine göre işin bedelinin gün esasına göre belirlendiği, davalı yükleniciye yedi defa 174 günlük ödeme yapıldığı, eksik araçla taşıma yapıldığı takdirde bunun farkedilmemesinin mümkün olmadığı, davacı idarenin bir ihtar çekmeden eksik araçla yapılan taşımaya ses çıkarmayıp iş bitene kadar ödeme yapmasının sözleşmenin bu şekilde uygulanmasına zımnen olur vermesi anlamına geldiği, ayrıca, yükleniciye işin idari şartnameye uygun olarak bitirildiğine dair iş bitirme belgesi de verildiği, davacının fazla ödeme yapıldığı iddiası ile bir bedel talep etmesinin mümkün olmadığı, davacı tarafın ihale dosyası ve şartnamesini dosyaya ibraz edememesi, ilgili yerlere bu yönde yazılan müzekkerelere olumsuz cevap verilmesi bu hali ile davacının iddiasını delillendirip ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Yargıtay Kararı
Dairenin 12.12.2022 tarihli ve 2021/7906 E. 2022/8927 K. sayılı kararıyla, mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.
V. KARAR DÜZELTME
A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran
Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
B. Karar Düzeltme Sebepleri
Davacı vekili; eksik inceleme ile karar verildiğini, ihale evraklarının ceza dosyasının içerisinde olduğunu ve ceza dosyasının da kayıp olduğunu, ancak bu durumun davanın reddini gerektirmeyeceğini, ihale şartnamesine göre 300 araç ile taşıma yaması gereken davalının daha az sayıda araç ile taşıma işini gerçekleştirmesine rağmen fazladan tahsilat yapmış olduğunu, eğitimin aksamaması için sözleşmeyi feshetmediklerini ancak davalının bu yolla sebepsiz zenginleştiğini, kararın usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek; kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davalı şirketin ihale şartnamesine uygun taşıma yapmaması nedeniyle yapılan fazla ödemelerin sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak iadesi istemine ilişkin olup, uyuşmazlık, ihale şartnamesinin gereğinin yerine getirilip getirilmediğine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı ve 442 nci maddeleri.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,
Davacı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
3506 sayılı Kanun ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 1.581,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyen davacıdan alınarak, Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
20.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1015619600 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz