Madde 1104 — b) Gemi bağlama limanı dışında bulunduğu sırada
(1) Gemi bağlama limanı dışında bulunduğu sırada kaptan, bu sıfatla, geminin donatılmasına, yakıt ve kumanyasına, gemi adamlarına, geminin denize, yola ve yüke elverişli bir hâlde tutulmasına ve genel olarak yolculuğun güvenli bir şekilde sürdürülmesine ilişkin her türlü işlem ve tasarrufları üçüncü kişilerle donatan adına yapmaya yetkilidir.
(2) Taşıma sözleşmeleri yapmak ve görevlerine giren hususlarda dava açmak da kaptanın yetkisi kapsamındadır.
(3) Yabancı bayraklı gemilerde, geminin malikine veya kiracısına açılacak her türlü dava veya takip, onlar hakkında geçerli olmak üzere kaptana da yöneltilebilir.
Madde gerekçesi
Maddenin ilk iki fıkrası 6762 sayılı Kanunun 987 nci maddesinden, geminin “iyi halde korunmasına” ilişkin ibare onun “denize, yola ve yüke elverişli bir halde tutulması” şeklinde değiştirilerek ve dili güncelleştirilerek alınmıştır.
Maddenin üçüncü fıkrası, 6762 sayılı Kanunun 1242 nci maddesinin ikinci fıkrasının ikinci bendinin yeniden düzenlenmesi yoluyla kaleme alınmıştır. 6762 sayılı Kanundaki hüküm, yalnızca gemi alacaklısı haklarının paraya çevrilmesi hallerinde uygulama alanı bulur ve donatanın yerine kaptana dava veya takip açılmasına olanak sağlamaktadır. Bu hükmün yalnızca rehinli takiplerde uygulanmasını haklı gösterecek bir gerekçe saptamak mümkün değildir. Aksine, yabancı bayraklı gemilerin maliklerine veya kiracılarına açılacak dava ve takipler bakımından bu hükmün genelleştirilmesi ve her türlü dava ve takip hakkında uygulanması gerekli görülmüştür. Bu sebeple, hükmün kaptanın temsil yetkisi ile ilgili 1104 üncü maddeye alınması gerekmiştir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı — tam metin
m.987 b) Gemi bağlama limanı dışında bulunduğu zaman: kismen — Kaptan
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
Bu maddeye ilişkin kararlarda ele alınan başlıca hususlar
Yakıt tedarikinde donatan/işleten husumeti ve acente-yönetici sorumluluğu
Gemi yakıt alacağında zamanaşımı süresinin TTK 1246 kapsamı dışında kalması
Kaptanın yakıt siparişine ilişkin temsil yetkisi ve TTK 1104
Ship management sözleşmesinin acentelik niteliği ve husumet yokluğu
İşlemiş faiz talebinde temerrüdün ispatlanamaması
Gemi yakıt alacağında donatan-yönetici ayrımı ve husumet
Yakıt tedarikinden doğan alacakta zamanaşımı süresi tespiti
Bunker broker aracılığıyla yapılan yakıt teminde ödeme yükümlüsü
Yayın arşivindeki kararlardan derlenen uyuşmazlık başlıkları — aşağıda ilgili kararlar listelenir.
İlişkili kararlar
Bu maddeyi anan içtihatlar (arşiv)
Yayın arşivinden derlendi (kararın atıf yaptığı mevzuattan otomatik); anonimleştirilmiş, editör onayından ayrıdır.
-
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi, 2020/1470 E. 2021/300 K.
Yakıt tedarikinde donatan/işleten husumeti ve acente-yönetici sorumluluğu
-
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi, 2018/22 E. 2018/1613 K.
Gemi yakıt alacağında donatan-yönetici ayrımı ve husumet
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/1560 E. 2024/8836 K.
Gemi sicili
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
TTK m.1104'e göre, gemi bağlama limanı dışında bulunduğu sırada kaptanın temsil yetkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Kaptan bağlama limanı dışında da hiçbir işlem yapamaz
- Kaptan yalnızca gemi adamı tutabilir
- Kaptan taşıma sözleşmesi yapamaz
- Kaptan, geminin donatılması, yakıt/kumanya, gemi adamları, geminin elverişli tutulması ve yolculuğun güvenli sürdürülmesine ilişkin her türlü işlem ve tasarrufu donatan adına yapmaya yetkilidir; taşıma sözleşmeleri yapmak ve görevine giren hususlarda dava açmak da yetkisi kapsamındadır
- Kaptan yalnızca donatanın önceden onayladığı işlemleri yapabilir
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: D
m.1104/1-2: bağlama limanı dışında kaptan, donatma, yakıt/kumanya, gemi adamları, elverişlilik ve yolculuğun güvenli sürdürülmesine ilişkin her türlü işlemi donatan adına yapmaya yetkilidir; taşıma sözleşmeleri ve görevine giren davalar da kapsamdadır.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1104 — erişim: 18.08.2026