Rücuen Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2023/516 E. 2023/4439 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
nakliyat emtia sigortası↗ nakliyat sigortası↗ rücuan tazminat↗ hırsızlık↗ ticari dava niteliği↗ cmr↗ taşıma sözleşmesi↗ taşıyıcı↗ bilirkişi incelemesi↗ sigorta poliçesi↗ yasal faiz↗ kusur↗ teminat↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, usuli kazanılmış hakların ihlal edilip edilmediğine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı ve 442 nci maddeleri.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, Mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş.vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2017/3866 E. 2019/4119 K.
Ortak:nakliyat emtia sigortası · taşıma sözleşmesi · taşıyıcı · bilirkişi incelemesi · sigorta poliçesi · yasal faiz
Benzer bu kararda2-Dava, «nakliyat emtia sigorta poliçesine» dayalı «rücuen tazminat» istemine ilişkindir.
Buna göre, «taşıma sözleşmesi» satıcı-gönderici tarafından yapılıp, alıcının taşıma sırasındaki «hasar» riskini karşılayacak «sigorta poliçesinin» de alıcı nam ve hesabına satıcı tarafından yaptırılması gerekmektedir.
Bu durumda mahkemece davalı «taşıyıcının» bu husustaki itirazları da nazara alınarak, ihracaat belgeleri ile banka kayıtlarının getirtilip incelenmesi, gerekirse dava dışı sigortalının «ticari defter» ve kayıtları üzerinde «bilirkişi incelemesi» yaptırılmak suretiyle taşımaya konu mal bedellerinin ödenip ödenmediğinin tespit edilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:sigorta halefiyeti · teslim şekli · halefiyet · riziko · rücuen tazminat · ticari defter · hasar · ibraz
Benzer bu karardaCIP satışta «hasarın» alıcıya geçmesi nedeniyle «rizikodan» sonra sigortacının sigortalı konumundaki alıcıya ödemede bulunması gerekmekte olup, bu koşullar altında «sigortacının halefiyet» hakkı doğacaktır.
Dosyaya «ibraz» edilen 07/05/2004 tarihli belgede davaya konu emtianın CIP satış suretiyle satıldığı belirtilmiş olup, bu satış türü, taşıma ve sigorta bedeli ödenmiş olarak yapılan satış ve «teslim şeklini» ifade etmektedir.
2-Dava, «nakliyat emtia sigorta poliçesine» dayalı «rücuen tazminat» istemine ilişkindir.
Buna göre, «taşıma sözleşmesi» satıcı-gönderici tarafından yapılıp, alıcının taşıma sırasındaki «hasar» riskini karşılayacak «sigorta poliçesinin» de alıcı nam ve hesabına satıcı tarafından yaptırılması gerekmektedir.
-
Şirketlerin itirazının iptalini, takibin devamını ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/5973 E. 2012/8796 K.
Ortak:taşıyıcı
Benzer bu kararda… aracın bekçisi bulunmayan ve etrafı çevrili olmayan bir yere park edilmesi nedeniyle şoförün gerekli özeni göstermeyerek ihmalkar davrandığı, davalı ... şirketinin «taşıyıcı» mali mesuliyet sigortacısı olarak sorumluluğunun dosya kapsamı ile sabit olduğu gerekçesi ile, davalılar Başak Sigorta A.Ş ve Ege Tır Transport ve Ticanret A.Ş hakkındaki davanın kısmen kabulüne, davacının davalılardan (24.429,65) TL alacaklı olduklarının tespitine, bu miktar yönünden takibin iptaline, 21.683,12 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren faizi yürütülerek takibin diğer kayıt ve şartlarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı...hakkındaki takip kesinleştiğinden bu davalı hakkındaki dava yönünden karar «verilmesine yer olmadığına» dair verilen karar davalı Başak Sigorta A.Ş. vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 30.11.2011 tarihli kararı ile bozulmuştur.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:karar verilmesine yer olmadığına
Benzer bu kararda… aracın bekçisi bulunmayan ve etrafı çevrili olmayan bir yere park edilmesi nedeniyle şoförün gerekli özeni göstermeyerek ihmalkar davrandığı, davalı ... şirketinin «taşıyıcı» mali mesuliyet sigortacısı olarak sorumluluğunun dosya kapsamı ile sabit olduğu gerekçesi ile, davalılar Başak Sigorta A.Ş ve Ege Tır Transport ve Ticanret A.Ş hakkındaki davanın kısmen kabulüne, davacının davalılardan (24.429,65) TL alacaklı olduklarının tespitine, bu miktar yönünden takibin iptaline, 21.683,12 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren faizi yürütülerek takibin diğer kayıt ve şartlarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı...hakkındaki takip kesinleştiğinden bu davalı hakkındaki dava yönünden karar «verilmesine yer olmadığına» dair verilen karar davalı Başak Sigorta A.Ş. vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 30.11.2011 tarihli kararı ile bozulmuştur.
-
Şirketlerin itirazının iptalini, takibin devamını ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/5100 E. 2011/16106 K.
Ortak:taşıyıcı · sigorta poliçesi · teminat
Benzer bu karardaMümeyyiz davalı tarafından düzenlenen CMR «sigorta poliçesininin» istisnalar başlığı altındaki 06.09. maddesinde, gasp halinde doğan hasarların «teminat» dışı olduğu belirtilmiştir.
O halde, «sigorta poliçesindeki» «teminat» dışı hale ilişkin anılan düzenleme değerlendirilmeden yazılı şekilde davalı ... şirketinin hasardan sorumlu tutulması doğru bulunmamıştır.
… yerek ihmalkar davrandığı, bu halde CMR 17/2. maddesinde yazılı sorumsuzluk şartlarının oluşmadığından davalıların hasardan sorumlu oldukları, davalı ... şirketinin «taşıyıcı» mali mesuliyet sigortacısı olarak sorumluluğunun dosya kapsamı ile sabit olduğu gerekçesi ile, davalılar Başak Sigorta A.Ş ve Ege Tır Transport ve Ticanret A.Ş hakkındaki davanın kısmen kabulüne, davacının davalılardan (24.429,65) TL alacaklı olduklarının tespitine, bu miktar yönünden takibin iptaline, 21.683,12 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren «reeskont faizi» yürütülerek takibin diğer kayıt ve şartlarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ...hakkındaki takip kesinleştiğinden bu davalı hakkındaki dava yönünden karar «verilmesine yer olmadığına» karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:rücuen tahsil · reeskont faizi · ihbar · hasar · karar verilmesine yer olmadığına
Benzer bu kararda… yerek ihmalkar davrandığı, bu halde CMR 17/2. maddesinde yazılı sorumsuzluk şartlarının oluşmadığından davalıların hasardan sorumlu oldukları, davalı ... şirketinin «taşıyıcı» mali mesuliyet sigortacısı olarak sorumluluğunun dosya kapsamı ile sabit olduğu gerekçesi ile, davalılar Başak Sigorta A.Ş ve Ege Tır Transport ve Ticanret A.Ş hakkındaki davanın kısmen kabulüne, davacının davalılardan (24.429,65) TL alacaklı olduklarının tespitine, bu miktar yönünden takibin iptaline, 21.683,12 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren «reeskont faizi» yürütülerek takibin diğer kayıt ve şartlarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ...hakkındaki takip kesinleştiğinden bu davalı hakkındaki dava yönünden karar «verilmesine yer olmadığına» karar verilmiştir.
Dava, taşıma sırasında oluşan «hasar» nedeniyle sigortalıya ödenen tazminatın «rücuen tahsili» istemine ilişkindir.
Dava dilekçesinde, emtianın gasp yolu ile çalındığının «ihbar» edilmesi üzerine sigortalıya ödeme yapıldığı belirtildiğine, davalılarca da eşyanın gasbı nedeniyle sorumlu olmadıkları savunulduğuna göre, taraflar arasında olayın gasp suretiyle gerçekleştiği hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2023/516 E. , 2023/4439 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI 2020/337 Esas, 2020/150 Karar
HÜKÜM
Kabul-ret
KARAR DÜZELTME İSTEYEN Davalı ... vekili
Taraflar arasındaki nakliyat emtia sigorta poliçesine dayalı rücuan tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece davalı ... yönünden davanın reddine, davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizce Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.
Davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, müvekkili nezdinde nakliyat sigorta poliçesi ile sigorta örtüsü altına alınan emtianın davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. sorumluluğunda taşınması sırasında aracın İtalya’da tır parkında parkettiği esnada malların çalındığını, müvekkilinin 13.09.2004 tarihinde toplam 114.993,09 TL tazminatı sigortalısına ödediğini, müvekkilinin sigortalısının haklarına halef olduğunu, davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. sürücüsünün çevrede hırsızlık olaylarının olduğunu bildiği halde gerekli tedbirleri alamadan konakladığını, tam kusurlu olduğunu ileri sürerek 114.993,09 TL'nin faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı ...Ş vekili, dava konusu zararın müvekkilince tanzim edilen poliçe teminatı haricinde olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. vekili, müvekkilinin kusuru bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Verilen Karar
Mahkemenin 27.10.2015 tarihli ve 2004/525 E., 2015/818 K. sayılı kararı ile davalı ... yönünden davanın reddine, diğer davalı gerekli tedbirleri tam olarak almadığından %20 oranda kusurlu kabul edilerek davanın kısmen kabulü ile 22.998,62 TL’nin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, karar davacı vekili ve davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. vekilince temyiz edilmiştir.
B. Bozma Kararı
Dairemizin 05.06.2017 tarihli ve 2016/678 E., 2017/3370 K. sayılı kararıyla davalı Ege Tır Transport ve Tic. A.Ş. vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi ile Mahkemece aracın gasp edildiği tır parkının güvenli bir park olmadığı ve yedek sürücü bulundurulmadığından davalı taşıyıcının zarardan tamamen sorumlu olacağı, uyuşmazlığın kaynaklandığı taşıma sözleşmesinin ticari iş niteliği gözetildiğinde yasal faiz uygulanamayacağı gerekçesiyle karar bozulmuş, davalı Ege Tır Transport ve Tic. A.Ş. vekilinin karar düzeltme istemi üzerine Dairemizce dava konusu satışın CİP satış olması nedeniyle mal bedelinin ödenip ödenmediği ve davalı Ege Tır Transport ve Tic. A.Ş. vekilinin temyiz ve karar düzeltme dilekçelerinde emtianın satış faturasındaki bedelinin 59.269,46 euro olduğu, davacı şirketçe ödeme yapıldığı tarihteki kur üzerinden hesaplama yapılarak tazminat miktarının belirlenmesi gerektiği belirtilmiş olup Eşyaların Karayolundan Uluslararası Nakliyatı İçin Mukavele Sözleşmesi'nin (CMR) 23 üncü maddesi ve usuli kazanılmış haklar da gözetilerek tazminat miktarının hesaplanması gerektiğine işaret edilerek bozma gerekçelerine ilave bozma yapılamasına karar verilmiştir.
C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... açısından davanın reddine, davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. açısından davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Yargıtay Kararı
Dairemizin 26.10.2022 tarihli ve 2021/1782 E., 2022/7410K. sayılı kararıyla Mahkeme kararı onanmıştır.
V. KARAR DÜZELTME
A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran
Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş. vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
B. Karar Düzeltme Sebepleri
Davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş.vekili; temyiz dilekçesini tekrar ettiğini, bozma öncesi yaptırılan bilirkişi incelemesinde müvekkilinin %20 kusurlu olduğunun belirlendiğini, bu rapora sadece müvekkilince itiraz edildiğini, davacı tarafın itiraz etmediğini, Mahkemece ilk kararda müvekkilinin %20 kusurlu kabul edilerek 22.998,62 TL’nin tahsiline karar verildiğini, 05.06.2017 tarihli bozma ilâmına karşı yalnızca müvekkilince karar düzeltme isteminde bulunulduğunu, 23.05.2019 tarihli ilâm ile müvekkilinin karar düzeltme talebi kabul edilerek usuli kazanılmış haklar gözetilerek tazminat hesaplanması gerektiğine işaret edilerek kararın ilave gerekçe ile bozulduğunu, bozma ilâmına uyan Mahkemenin usuli kazanılmış hakları gözetmeden hüküm kurduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, usuli kazanılmış hakların ihlal edilip edilmediğine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı ve 442 nci maddeleri.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, Mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş.vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Ege Tır Transport ve Ticaret A.Ş.vekilinin karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,
Aşağıda yazılı bakiye 206,80 TL karar düzeltme ret harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun’un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 1.581,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,13.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/933690400 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz