Tasarımın hükümsüzlüğü
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2021/6024 E. 2023/1142 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
delil değerlendirmesi↗ tescilsiz tasarım↗ ba formu↗ sicilden terkin↗ üçüncü kişi↗ yenileme↗ esastan ret↗ terkin↗ ayırt edicilik↗ yükleten (shipper)↗ istinaf yoluna başvurulabilirlik↗ i̇i̇k 72/son↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıya ait tasarımın yenilik özelliğinin bulunmadığı, harcı alem olduğu, bu nedenle hükümsüzlük şartlarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının 2015/02163-6 sayılı tasarımın 23.03.2015 başvuru tarihinden önce umuma arz edildiğini kanıtlaması gerektiğini, davacı taraf dosyaya kutular sunup tasarımın www.promaksi.com sitesinde bulunduğunu ileri sürmüşse de 29.05.2017 tarihli bilirkişi raporunda davaya konu tasarıma www.promaksi.com sitesinde rastlanmadığını, dosyaya sunulan kutu tasarımlarının davaya konu tasarımlar ile aynı ya da benzer olmadığının firmalardan alınan yazılar ve özel hukuki mütalaa ile kanıtlandığını, hükme dayanak yapılan 16.01.2018 tarihli raporun çelişkileri gidermediği ve itirazları karşılamadığı, 3 üncü kişi Has Lazer ...unvanlı iş yerinde inceleme yapılmışsa da bilirkişinin tasarım dosyalarının bazılarının tasarım tescil tarihinden sonra olduğunu tespit ettiğini, raporda tespit edilen tasarım dosyalarının davaya konu tasarım ile aynı veya benzer olup olmadığına dair beyan ve tespitte bulunmadığını, raporun 17 nci sayfasında dosya tarihlerinin değiştirilmesinin mümkün olduğunun beyan edildiğini, 3 üncü kişi bilgisayarındaki dosyalarının delil olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, 16.01.2018 tarihli rapordaki tasarımcı bilirkişi değerlendirmelerinin hatalı olduğunu, davacı asil ve vekilinin bazı dilekçelerinde ve son duruşmada harcıalem olduğunu iddia ettikleri ürünün davaya konu separatör olduğunu beyan ettiğini, seperatörün ise tasarımın bir parçası olduğunu, tasarımın bütün olarak yenilik ve ayırt edicilik değerlendirmesine tabi tutulması gerektiğini, davacının Aryıldız firmasının tasarımı 2013 yılında ürettiğini beyan etmişse de kendilerince Aryıldız firmasından alınan cevapta davaya konu tasarımla ilgisi olmayan tasarımı davacının ürettiğini beyan ettiğini, davacının delil olarak sunduğu tasarımlar ile tescilli tasarım arasında çıplak gözle uzman olmayan kişilerin dahi anlayacağı farklılık varken davanın kabul edilmesinin dosya kapsamına aykırı olduğunu, tasarımın bütünü itibarıyla emsallerinden farklı veya benzer yönlerinin tespit edilmesi gerektiğini, bilirkişi raporunda davaya konu tasarımın parçalanarak tasarımı ana gövde, içindeki kutucuklardan oluşan kombinasyon, seperatör, mıknatıslı kapak olarak ayrı ayrı değerlendirildiğini, yenilik ve ayırt edicilik incelemesinde kıyaslanacak tasarımların kamuya sunulma tarihinin çok önemli olduğunu belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Mahkemece hükme dayanak alınan 16.01.2018 tarihli raporda, bilişim uzmanı bilirkişinin dava dışı üçüncü kişi bilgisayarında inceleme yaparak, çizimlerin kayıt tarihini tespit etmeye çalışılmışsa da hangi çizimlerin bilgisayara yüklendiği rapordan anlaşılamamışsa da bilirkişi raporundaki çizimlerin yüklenme tarihine yönelik tespitin, tasarımın yeniliğini giderici şekilde tescil başvuru tarihinden önce kamuya sunulduğunun ispatı yönünden sonuca etkili olmadığının anlaşıldığı, hükümsüzlüğü talep edilen 23.03.2015 tarihli, 2015/0216 sayılı çoklu tasarım belgesinin 6 numaralı tasarım tescil belgesinde, tasarımın üç ayrı görseline yer verildiği, ilk görselde kutunun dış görünüşünün yer aldığı, ikinci görselde kutunun içerisinde yer alan çatal, bıçak, kaşıkların teşhir edildiği seperatör görseli, üçüncü görselde en altta yer alan çatal, bıçak, kaşıkların konulduğu seperatör görselinin bulunduğu, Mahkemece hükme dayanak alınan 16.01.2018 tarihli olup bilişim uzmanı bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden alınan raporda; teşhir kutusu tasarımının dış görünüşü yönünden yapılan incelemede, davacının www.promaksi.com.tr adresinde "Mıknatıslı Kutu Örneğinin" Ocak 2014 tarihinde siteye yüklendiğini, Promotek isimli web sitesinde tanıtılan kutu görselinin siteye yüklenme tarihinin 13.09. 2012 tarihli olduğu, Bumerang Kutu tasarımının yüklenme tarihinin 31.10.2010 tarihli, Prosel Matbaa&Promosyon firmasınca yüklenen "Mıknatıslı Kutu" tasarımının 25 Aralık 2014 tarihli olduğu, bilirkişilerin kutunun harcı alem olduğunu beyan ettikleri, kutunun dış görünüş tasarımının benzerlerinin raporda, görsellerine yer verilen ve davaya konu tasarımın başvuru tarihinden önce kamuya sunulduğu tespit edilen tasarımlar karşısında yeni olmadığı kanaatine varıldığı, kutu içerisinde yer alan seperatörler yönünden bilirkişi raporunda yapılan incelemede; Hisar Milenyum 89 Parça Çatal Kaşık Bıçak Takımı görselinin internet sitesine yüklenme tarihinin 12 Haziran 2015 tarihli olduğu, ürünün tasarlanma ve üretim süreçleri dikkate alındığında seperatörün 2015 öncesinde üretilip kullanıldığının düşünülebileceğinin beyan edildiği ve davalı vekilinin istinaf dilekçesinde bu beyanın kabul edilemeyeceğini ileri sürdüğü anlaşılmışsa da dosya içerisinde bulunan delillerin incelenmesinde; Mahkemece celp edilen Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtlarından, davalı adına kayıtlı 2016/03556 sayılı çoklu tasarım başvurusuna, davacı tarafça itiraz edildiği, 2 nolu "Teşhir Standı" isimli tasarımın seperatör olduğu ve davacı tarafça itiraza mesnet olarak Hisar 2014-2015 yurt dışı ürün kataloğu, Narin isimli firmanın 2013-2014 ve 2015 yıllarına ait ürün kataloglarındaki seperatörlerin benzer olduğunun tespiti ile 2 numaralı tasarımın Kurum tarafından tescilinin iptaline karar verildiğinin anlaşıldığı, bizzat davacı tarafça itiraza mesnet olarak sunulan, katalog görsellerinden ürünlerden birer adedin sergileneceği separatörün ve tasarım tescil belgesi 3. görseldeki, alt kısımda kalan seperatörün, konulacak ürünlerin boyutlarına göre dikdörtgen şekillerin bir araya getirilmesi suretiyle oluşturulduğu ve çeşitli firmalar tarafından, davaya konu tasarımın tescil başvurusundan önce kamuya sunulduğu ve harcıalem olduğu kanaatine varıldığı, davalı vekilinin istinaf dilekçesinde tasarımın bütünü ile bıraktığı izlenimin dikkate alınması gerektiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, parçalara bölünerek inceleme yapıldığını ileri sürmüşse de davaya konu tasarımın tescil belgesinde, tasarımın üç ayrı görünümünün yer aldığı, bilirkişi raporunda da her üç görünüm yönünden inceleme yapıldığı ve tescil başvurusundan önce kamuya sunulduğu, harcıalem olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalı adına tescilli tasarımın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Davalının almış olduğu uzman görüşündeki farklılıklar teşhir kutusunun fonksiyonelliğine ilişkindir.
3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/12959 E. 2012/17647 K.
Ortak:tescilsiz tasarım · ayırt edicilik
İncelediğiniz kararda… rilmesinin mümkün olmadığını, 16.01.2018 tarihli rapordaki tasarımcı bilirkişi değerlendirmelerinin hatalı olduğunu, davacı asil ve vekilinin bazı dilekçelerinde ve «son» duruşmada harcıalem olduğunu iddia ettikleri ürünün davaya konu separatör olduğunu beyan ettiğini, seperatörün ise tasarımın bir parçası olduğunu, tasarımın bütün olarak yenilik ve «ayırt edicilik» değerlendirmesine tabi tutulması gerektiğini, davacının Aryıldız firmasının tasarımı 2013 yılında ürettiğini beyan etmişse de kendilerince Aryıldız firmasından alınan cevapta davaya konu tasarımla ilgisi olmayan tasarımı davacının ürettiğini beyan ettiğini, davacının delil olarak sunduğu tasarımlar ile «tescilli tasarım» arasında çıplak gözle uzman olmayan kişilerin dahi anlayacağı farklılık varken davanın kabul edilmesinin dosya kapsamına aykırı olduğunu, tasarımın bütünü itibarıy …
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı adına «tescilli tasarımın» hükümsüzlüğü ve «sicilden terkini» istemine ilişkindir.
Benzer bu kararda2-Asıl dava, davacı adına «tescilli tasarımlara» davalı tarafından yapılan tecavüzün tespiti ve önlenmesi istemine; karşı dava ise davacı-karşı davalı adına tescilli tasarımların yenilik ve «ayırt edicilik» niteliklerinin olmadığı iddiasıyla davacı-karşı davalı adına düzenlenmiş tasarım tescil belgesinin hükümsüz kılınması istemine ilişkindir.Davacı şirkete ait davaya konu tasarım tescil belgesinde 6 adet tasarım koruma altına alınmış olup, asıl davada davalının ürünlerinin anılan tasarım tescil belgesindeki 4, 5 ve 6 nolu tasarımların benzeri olduğu ileri sürülmüştür.Karşı davada anılan tasarım tescil belgesinin hükümsüz kılınmasının istenmiş olması nedeniyle mahkemece davacı Hisar A.Ş’ye ait sözkonusu tasarım tescil belgesi ile koruma altına alınmış olan tasarımların koruma şartlarını «taşıyıp» taşımadığı hususunda karşı davacı tarafından sunulan deliller de incelenmek suretiyle bu konuda iki ayrı bilirkişi kurulundan rapor alınarak yapılan değerlendirme sonucu davacıya ait tasarım tescil belgesinin hükümsüz kılınmasına karar verilmiş ise de dosyaya sunulan deliller ve yapılan «bilirkişi incelemeleri» asıl davada dayanılan tasarım tescil belgesinin 4, 5 ve 6. sırasındaki çatal, kaşık ve bıçak tasarımlarına yönelik olup, asıl davada dayanılmayan ancak aynı tasarım tescil belgesinin kapsamında olan 1, 2 ve 3 nolu tasarımlara yönelik olarak bir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır.Bu durumda, 2004/04460 sayılı tasarım tescil belgesinin hükümsüz kılınması istemine ilişkin karşı davada anılan tasarım belgesi kapsamındaki tüm tasarımların incelenmesi gerekirken sadece asıl davada dayanılan 3 adet tasarımın incelenip, diğer tasarımlar incelenmeden inceleme dışında bırakılan tasarımları da kapsayacak şekilde tasarım tescil belgesinin hükümsüzlüğüne karar verilmesi doğru olmadığından karşı davada verilen karar yönünden davacı-karşı davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile kararın onanmasına ilişkin Dairemiz ilamının kaldırılarak, karşı davada «eksik inceleme» sonucu verilen kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:taşıyıcı · bilirkişi incelemesi · eksik inceleme
Benzer bu kararda2-Asıl dava, davacı adına «tescilli tasarımlara» davalı tarafından yapılan tecavüzün tespiti ve önlenmesi istemine; karşı dava ise davacı-karşı davalı adına tescilli tasarımların yenilik ve «ayırt edicilik» niteliklerinin olmadığı iddiasıyla davacı-karşı davalı adına düzenlenmiş tasarım tescil belgesinin hükümsüz kılınması istemine ilişkindir.Davacı şirkete ait davaya konu tasarım tescil belgesinde 6 adet tasarım koruma altına alınmış olup, asıl davada davalının ürünlerinin anılan tasarım tescil belgesindeki 4, 5 ve 6 nolu tasarımların benzeri olduğu ileri sürülmüştür.Karşı davada anılan tasarım tescil belgesinin hükümsüz kılınmasının istenmiş olması nedeniyle mahkemece davacı Hisar A.Ş’ye ait sözkonusu tasarım tescil belgesi ile koruma altına alınmış olan tasarımların koruma şartlarını «taşıyıp» taşımadığı hususunda karşı davacı tarafından sunulan deliller de incelenmek suretiyle bu konuda iki ayrı bilirkişi kurulundan rapor alınarak yapılan değerlendirme sonucu davacıya ait tasarım tescil belgesinin hükümsüz kılınmasına karar verilmiş ise de dosyaya sunulan deliller ve yapılan «bilirkişi incelemeleri» asıl davada dayanılan tasarım tescil belgesinin 4, 5 ve 6. sırasındaki çatal, kaşık ve bıçak tasarımlarına yönelik olup, asıl davada dayanılmayan ancak aynı tasarım tescil belgesinin kapsamında olan 1, 2 ve 3 nolu tasarımlara yönelik olarak bir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır.Bu durumda, 2004/04460 sayılı tasarım tescil belgesinin hükümsüz kılınması istemine ilişkin karşı davada anılan tasarım belgesi kapsamındaki tüm tasarımların incelenmesi gerekirken sadece asıl davada dayanılan 3 adet tasarımın incelenip, diğer tasarımlar incelenmeden inceleme dışında bırakılan tasarımları da kapsayacak şekilde tasarım tescil belgesinin hükümsüzlüğüne karar verilmesi doğru olmadığından karşı davada verilen karar yönünden davacı-karşı davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile kararın onanmasına ilişkin Dairemiz ilamının kaldırılarak, karşı davada «eksik inceleme» sonucu verilen kararın bozulması gerekmiştir.
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/10460 E. 2016/4679 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:bilirkişi raporuna itiraz · ispat yükü · maddi ve manevi tazminat · maddi tazminat · ilan · haksız rekabet · e-defter
Benzer bu karardaMakinesinin davacıya ait faydalı modelin 1, 2, 3, 4, 6 ve 9 nolu istemlerini kullanmak suretiyle, üretim ve satış eyleminin faydalı modele tecavüz ve «haksız rekabet» oluşturduğunun tespiti ile durdurulmasına, tecavüzün önlenmesine, 141.568,68 TL maddi, 5.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsil edilerek, davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde hüküm özetinin «ilan» edilmesine, diğer istemlerin reddine karar verilmiştir.
2- Dava, davacı adına tescilli faydalı model belgesine davalının tecavüzünün tespit ve meni ile «maddi manevi tazminat» istemlerine ilişkin olup, davacı «maddi tazminat» istemini davalının elde etmesi mümkün olan kazanca göre talep etmiştir.
Dosya kapsamında bulunan ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacının «maddi tazminat» istemi yönünden yapılan incelemede, davalı şirketin 2011 ila 2013 yılları arası tutulan «defterleri» incelenmiş, bu defterlerde “...” yazan faturalar incelenmiş ve bu isimdeki faturalara göre davalının elde ettiği kazanç hesap edilmiştir.
Ancak, davalının «bilirkişi raporuna itirazında» da belirttiği üzere, satılan bu seperatörlerin davacının faydalı model başvurusuna konu seperatör ile ayın olup olmadığı anlaşılamamaktadır.
-
Tescilli Tasarıma Tecavüzün ve Haksız Rekabetin Tespiti
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/5998 E. 2023/1185 K.
Ortak:tescilsiz tasarım · ayırt edicilik
İncelediğiniz kararda… rilmesinin mümkün olmadığını, 16.01.2018 tarihli rapordaki tasarımcı bilirkişi değerlendirmelerinin hatalı olduğunu, davacı asil ve vekilinin bazı dilekçelerinde ve «son» duruşmada harcıalem olduğunu iddia ettikleri ürünün davaya konu separatör olduğunu beyan ettiğini, seperatörün ise tasarımın bir parçası olduğunu, tasarımın bütün olarak yenilik ve «ayırt edicilik» değerlendirmesine tabi tutulması gerektiğini, davacının Aryıldız firmasının tasarımı 2013 yılında ürettiğini beyan etmişse de kendilerince Aryıldız firmasından alınan cevapta davaya konu tasarımla ilgisi olmayan tasarımı davacının ürettiğini beyan ettiğini, davacının delil olarak sunduğu tasarımlar ile «tescilli tasarım» arasında çıplak gözle uzman olmayan kişilerin dahi anlayacağı farklılık varken davanın kabul edilmesinin dosya kapsamına aykırı olduğunu, tasarımın bütünü itibarıy …
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı adına «tescilli tasarımın» hükümsüzlüğü ve «sicilden terkini» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, karşı dava bakımından, davacı adına «tescilli tasarımların» yenilik ve «ayırt edicilik» vasıflarını haiz olmadığından bahisle hükümsüz kılınmasının gerekip gerekmediği, asıl dava bakımından ise, davalılarca imal edildiği iddia edilen ürünlerin davacının tescilli tasarımına tecavüz ve «haksız rekabet» teşkil edip etmediği hususlarında toplanmaktadır.
… ve 2009 yıllarında değişik firmalar tarafından piyasaya sunulduğu, daha önceden beri kullanılan harcı alem tasarım haline dönüştükleri, tescil tarihinde yenilik ve «ayırt edicilik» vasıfları bulunmadığı gerekçesiyle karşı davanın kabulüne, davacıya ait 2009/01083-1,2,3 numaralı çatal, kaşık, bıçak tasarımlarının hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, asıl dava yönünden ise, davaya dayanak teşkil eden tasarımların yenilik ve ayırt edicilik vasfı bulunmadığından hükümsüz sayıldığı, hükümsüzlük kararı geçmişe etkili olduğu, hükümsüz sayılan tasarıma yönelik bir hak elde edilemeyeceği, dava konusu tasarımların harcı alem olup ilk defa Türkiye'de kullanımının davacı tarafından yapıldığı ispatlanamadığı, «haksız rekabet» koşullarının da gerçekleşmediği gerekçesiyle asıl davanın reddine karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:bilirkişi raporu çelişkisi · delil niteliği · cy/cy kaydı · haksız rekabet
Benzer bu kararda… ndaki dosyanın kayıt edildiği tarih bilgisinin değiştirilebileceği ya da daha sonra oluşturulmuş bir dosya olarak kaydedilebileceği, sunucu tarafından yapılan tarih «kaydı» ile sayfa dosyasının içerik bilgisi arasında bağ bulunmayışı da sunucu kayıtlarının «delil niteliğine» sahip olamayacağını gösterdiğini, buna göre bu belgeler üzerinde yapılan incelemenin sağlıklı ve güvenilir olmadığını, karşı tarafın ürün asıllarını dosyaya sunmadığını, ürün asılları üzerinde inceleme yapılması gerekirken iki boyutlu ve belirsiz görseller üzerinden karşılaştırma yapıldığını, dolayısıyla bu şekildeki incelemenin yetersiz olduğunu, daha öncede belirttikleri üzere "CROWDED ART" olarak nitelenen sektörde çok az bir katkının dahi korumayı hak edeceğini, zira bu gibi sektörlerde tasarımcının seçenek özgürlüğünün sınırlı olduğunu, dava konusu ürünlerin çatal, kaşık , bıçak olduğu düşünüldüğünde ürünler arasındaki çok küçük farklılıkların fark olarak algılanabileceğini, bilirkişi raporunda karşılaştırması yapılan çatal, kaşık, bıçakların görsel olarak birçok unsurunun farklı olduğunun tespit edildiğini, müvekkili şirkete ait tasarımlar ile dava dışı firmalara ait ürünler arasında oldukça farklılıklar bulunduğunu, bu farklılıkları 06.05.2016 tarihli dilekçelerinde ayrıntılı olarak izah ettiklerini, buna rağmen mahkemenin yazılı şekilde karar verdiğini, nitekim bilirkişilerin çatal ürünü yönünden benzerlik olmadığını tespit ettiklerini, yine kaşık ürünleri açısından yapılan karşılaştırmada ise dava dışı Christofle firmasına ait kaşık tasarımlarının birbirine benzer olduğu yönünde kanaat oluşturulmasının açıkça hukuka aykırı olduğunu, benzer şekilde bıçak ürünleriyle ilgili olarak da benzerlik bulunmadığı, dosyaya sunmuş oldukları tüm beyanlara rağmen bilirkişilerce müvekkili ile dava dışı Christofle firmasına ait çatal ve kaşık tasarımlarının benzer olduğu yönünde kanaat oluşturulmasının açıkça hukuka aykırı olduğunu, kaldı ki bilirkişilerce internetten yapılan araştırmada Jumbo 1400 ÇBK koleksiyonu olarak satışa sunduğu dava konusu tasarımın 10.03.2009 tarihli tescilinden önce daha önce eski bir kayda rastlanılamadığı, en eski tarihli tespit edilen jumbo sitesinde kayıt tarihinin 15 Kasım 2015 olduğu görülmüştür şeklinde bir tespit yapıldığını, buna göre dava dışı Jumbo firmasının ürünlerinin müvekkilinin 2009 tarihli tasarımlarından daha önce tasarlamadığının ortaya konulduğunu, yine bıçak ürünleri konusunda da farklılık bulunduğunu, «bilirkişi raporlarının çelişkili» beyanlar içerdiğini, bu çelişkileri gidermeden hüküm kurulmasının doğru olmadığını, itirazlarının dikkate alınmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ka …
… ve 2009 yıllarında değişik firmalar tarafından piyasaya sunulduğu, daha önceden beri kullanılan harcı alem tasarım haline dönüştükleri, tescil tarihinde yenilik ve «ayırt edicilik» vasıfları bulunmadığı gerekçesiyle karşı davanın kabulüne, davacıya ait 2009/01083-1,2,3 numaralı çatal, kaşık, bıçak tasarımlarının hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, asıl dava yönünden ise, davaya dayanak teşkil eden tasarımların yenilik ve ayırt edicilik vasfı bulunmadığından hükümsüz sayıldığı, hükümsüzlük kararı geçmişe etkili olduğu, hükümsüz sayılan tasarıma yönelik bir hak elde edilemeyeceği, dava konusu tasarımların harcı alem olup ilk defa Türkiye'de kullanımının davacı tarafından yapıldığı ispatlanamadığı, «haksız rekabet» koşullarının da gerçekleşmediği gerekçesiyle asıl davanın reddine karar verilmiştir.
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, karşı dava bakımından, davacı adına «tescilli tasarımların» yenilik ve «ayırt edicilik» vasıflarını haiz olmadığından bahisle hükümsüz kılınmasının gerekip gerekmediği, asıl dava bakımından ise, davalılarca imal edildiği iddia edilen ürünlerin davacının tescilli tasarımına tecavüz ve «haksız rekabet» teşkil edip etmediği hususlarında toplanmaktadır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun «haksız rekabete» ilişkin 54 üncü ve v.d. maddeleri.
2 benzer karar daha
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/10541 E. 2018/3142 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:ilan · haksız rekabet
Benzer bu kararda… Seperatörü Makinesinin davacıya ait faydalı modelin 1, ..., ..., 4, 6 ve 9 nolu istemlerini kullanmak suretiyle, üretim ve satış eyleminin faydalı modele tecavüz ve «haksız rekabet» oluşturduğunun tespiti ile durdurulmasına, tecavüzün önlenmesine, 141.568,68 TL maddi, 5.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsil edilerek, davacıya ödenmesine, karar kesinleştiğinde hüküm özetinin «ilan» edilmesine, diğer istemlerin reddine dair verilen kararın davalı vekilince temyizi üzerine karar Dairemizce bozulmuştur.
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Men'i
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/14176 E. 2011/8712 K.
Ortak:tescilsiz tasarım
İncelediğiniz kararda… rilmesinin mümkün olmadığını, 16.01.2018 tarihli rapordaki tasarımcı bilirkişi değerlendirmelerinin hatalı olduğunu, davacı asil ve vekilinin bazı dilekçelerinde ve «son» duruşmada harcıalem olduğunu iddia ettikleri ürünün davaya konu separatör olduğunu beyan ettiğini, seperatörün ise tasarımın bir parçası olduğunu, tasarımın bütün olarak yenilik ve «ayırt edicilik» değerlendirmesine tabi tutulması gerektiğini, davacının Aryıldız firmasının tasarımı 2013 yılında ürettiğini beyan etmişse de kendilerince Aryıldız firmasından alınan cevapta davaya konu tasarımla ilgisi olmayan tasarımı davacının ürettiğini beyan ettiğini, davacının delil olarak sunduğu tasarımlar ile «tescilli tasarım» arasında çıplak gözle uzman olmayan kişilerin dahi anlayacağı farklılık varken davanın kabul edilmesinin dosya kapsamına aykırı olduğunu, tasarımın bütünü itibarıy …
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı adına «tescilli tasarımın» hükümsüzlüğü ve «sicilden terkini» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalının üretip sattığı çatal-bıçak setinin davacının «tescilli tasarımına» konu ürünler ile ayniyet derecede benzer olduğu, bu durumun davacının tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalının tasarım hakkına tecavüzünün tesbit ve menine, 3.150 TL maddi ve 1.000,00 TL manevi tazminatın «temerrüt faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:hakkaniyet · temerrüt faizi · ticari defter · maddi tazminat · temerrüt · e-defter
Benzer bu karardaDavacı taraf, «maddi tazminat» istemini, davalının tasarıma tecavüz nedeniyle elde ettiği kazanca dayandırmış olup, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalı tarafın «ticari defterlerini» sunmaması nedeniyle davacıya ait çatal-kaşık tasarımına konu ürünlerden davalının ne kadar üreterek sattığının tesbitinin mümkün bulunmadığı belirtildikten sonra d …
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalının üretip sattığı çatal-bıçak setinin davacının «tescilli tasarımına» konu ürünler ile ayniyet derecede benzer olduğu, bu durumun davacının tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalının tasarım hakkına tecavüzünün tesbit ve menine, 3.150 TL maddi ve 1.000,00 TL manevi tazminatın «temerrüt faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
… suretiyle net karın bulunarak tazminatın belirlenmesi, şayet bu şekilde net karın belirlenmesi mümkün bulunmuyor ise BK’nun 42. ve devamı maddelerine göre mahkemece «hakkaniyete» uygun bir tazminata hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde davalının elde etmiş olduğu tüm kazancın «maddi tazminat» olarak belirlenmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Oysa, mahkemece, davalı şirketin sadece davacıya ait tasarıma konu çatal-bıçak takımını üretip sattığı, gelir getirici başka hiçbir üretim yapmadığı davacı tarafça iddia ve ispat edilmediğine göre davalı şirketin tüm kazancının sadece davacıya ait tasarıma konu ürünlerden elde edildiği kabul edilerek «maddi tazminata» hükmedilmesi doğru değildir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2021/6024 E. , 2023/1142 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
HÜKÜM
Esastan ret
Taraflar arasındaki tasarım hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... adına kayıtlı 23.03.2015 tarih 2015/02163 tescil 6 nolu “Teşhir Kutusu” tasarımının yenilik vasfına sahip olmadığını, çatal kaşık bıçakların kutu vb. formlarda sergilenen ürünleri içerisinde kullanılan, separatör adı verilen ve belirgin uygun yuvalar ile içerisine konumlandırılan çatal kaşık bıçakların birer örnekleriyle sergilendiği standlar olduğunu ve uzun yıllardır piyasada bir çok firma tarafından kullanıldığını, müvekkili firmanın da dava konusu separatörlere ilişkin yıllardır üretim yaparak sattığını, dosya ekinde sunulan delil katalogda müvekkilinin 2012 yılındaki fuarda bu kutuları kullandığının görüldüğünü, fuara ilişkin delillerin dosyaya sunulduğunu, davalı tasarım tescilinin yenilik ve ayırt edicilik özelliğinin olmadığını belirterek 2015/02163 tescil 6 nolu “Teşhir Kutusu” tasarımının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkiline ait 2015 02163-6 tescil nolu tasarımların yeni ve ayırt edici olduğunu, davacının müvekkilinin ortağı olduğu ASN tasarım şirketinin fason üreticisi olduğunu ve müvekkiline ait ürünleri kötü niyetli olarak ürettirip müşterilerine teklifler sunmaya başladığını, tasarımların 2011-2014 yılları arasında üçüncü şahıslarca kullanılmasının söz konusu olamayacağını, tasarımların sürekli geliştirilip yenilendiğini belirterek davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıya ait tasarımın yenilik özelliğinin bulunmadığı, harcı alem olduğu, bu nedenle hükümsüzlük şartlarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının 2015/02163-6 sayılı tasarımın 23.03.2015 başvuru tarihinden önce umuma arz edildiğini kanıtlaması gerektiğini, davacı taraf dosyaya kutular sunup tasarımın www.promaksi.com sitesinde bulunduğunu ileri sürmüşse de 29.05.2017 tarihli bilirkişi raporunda davaya konu tasarıma www.promaksi.com sitesinde rastlanmadığını, dosyaya sunulan kutu tasarımlarının davaya konu tasarımlar ile aynı ya da benzer olmadığının firmalardan alınan yazılar ve özel hukuki mütalaa ile kanıtlandığını, hükme dayanak yapılan 16.01.2018 tarihli raporun çelişkileri gidermediği ve itirazları karşılamadığı, 3 üncü kişi Has Lazer ...unvanlı iş yerinde inceleme yapılmışsa da bilirkişinin tasarım dosyalarının bazılarının tasarım tescil tarihinden sonra olduğunu tespit ettiğini, raporda tespit edilen tasarım dosyalarının davaya konu tasarım ile aynı veya benzer olup olmadığına dair beyan ve tespitte bulunmadığını, raporun 17 nci sayfasında dosya tarihlerinin değiştirilmesinin mümkün olduğunun beyan edildiğini, 3 üncü kişi bilgisayarındaki dosyalarının delil olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, 16.01.2018 tarihli rapordaki tasarımcı bilirkişi değerlendirmelerinin hatalı olduğunu, davacı asil ve vekilinin bazı dilekçelerinde ve son duruşmada harcıalem olduğunu iddia ettikleri ürünün davaya konu separatör olduğunu beyan ettiğini, seperatörün ise tasarımın bir parçası olduğunu, tasarımın bütün olarak yenilik ve ayırt edicilik değerlendirmesine tabi tutulması gerektiğini, davacının Aryıldız firmasının tasarımı 2013 yılında ürettiğini beyan etmişse de kendilerince Aryıldız firmasından alınan cevapta davaya konu tasarımla ilgisi olmayan tasarımı davacının ürettiğini beyan ettiğini, davacının delil olarak sunduğu tasarımlar ile tescilli tasarım arasında çıplak gözle uzman olmayan kişilerin dahi anlayacağı farklılık varken davanın kabul edilmesinin dosya kapsamına aykırı olduğunu, tasarımın bütünü itibarıyla emsallerinden farklı veya benzer yönlerinin tespit edilmesi gerektiğini, bilirkişi raporunda davaya konu tasarımın parçalanarak tasarımı ana gövde, içindeki kutucuklardan oluşan kombinasyon, seperatör, mıknatıslı kapak olarak ayrı ayrı değerlendirildiğini, yenilik ve ayırt edicilik incelemesinde kıyaslanacak tasarımların kamuya sunulma tarihinin çok önemli olduğunu belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Mahkemece hükme dayanak alınan 16.01.2018 tarihli raporda, bilişim uzmanı bilirkişinin dava dışı üçüncü kişi bilgisayarında inceleme yaparak, çizimlerin kayıt tarihini tespit etmeye çalışılmışsa da hangi çizimlerin bilgisayara yüklendiği rapordan anlaşılamamışsa da bilirkişi raporundaki çizimlerin yüklenme tarihine yönelik tespitin, tasarımın yeniliğini giderici şekilde tescil başvuru tarihinden önce kamuya sunulduğunun ispatı yönünden sonuca etkili olmadığının anlaşıldığı, hükümsüzlüğü talep edilen 23.03.2015 tarihli, 2015/0216 sayılı çoklu tasarım belgesinin 6 numaralı tasarım tescil belgesinde, tasarımın üç ayrı görseline yer verildiği, ilk görselde kutunun dış görünüşünün yer aldığı, ikinci görselde kutunun içerisinde yer alan çatal, bıçak, kaşıkların teşhir edildiği seperatör görseli, üçüncü görselde en altta yer alan çatal, bıçak, kaşıkların konulduğu seperatör görselinin bulunduğu, Mahkemece hükme dayanak alınan 16.01.2018 tarihli olup bilişim uzmanı bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden alınan raporda;
teşhir kutusu tasarımının dış görünüşü yönünden yapılan incelemede, davacının www.promaksi.com.tr adresinde "Mıknatıslı Kutu Örneğinin" Ocak 2014 tarihinde siteye yüklendiğini, Promotek isimli web sitesinde tanıtılan kutu görselinin siteye yüklenme tarihinin 13.09. 2012 tarihli olduğu, Bumerang Kutu tasarımının yüklenme tarihinin 31.10.2010 tarihli, Prosel Matbaa&Promosyon firmasınca yüklenen "Mıknatıslı Kutu" tasarımının 25 Aralık 2014 tarihli olduğu, bilirkişilerin kutunun harcı alem olduğunu beyan ettikleri, kutunun dış görünüş tasarımının benzerlerinin raporda, görsellerine yer verilen ve davaya konu tasarımın başvuru tarihinden önce kamuya sunulduğu tespit edilen tasarımlar karşısında yeni olmadığı kanaatine varıldığı, kutu içerisinde yer alan seperatörler yönünden bilirkişi raporunda yapılan incelemede;
Hisar Milenyum 89 Parça Çatal Kaşık Bıçak Takımı görselinin internet sitesine yüklenme tarihinin 12 Haziran 2015 tarihli olduğu, ürünün tasarlanma ve üretim süreçleri dikkate alındığında seperatörün 2015 öncesinde üretilip kullanıldığının düşünülebileceğinin beyan edildiği ve davalı vekilinin istinaf dilekçesinde bu beyanın kabul edilemeyeceğini ileri sürdüğü anlaşılmışsa da dosya içerisinde bulunan delillerin incelenmesinde; Mahkemece celp edilen Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtlarından, davalı adına kayıtlı 2016/03556 sayılı çoklu tasarım başvurusuna, davacı tarafça itiraz edildiği, 2 nolu "Teşhir Standı" isimli tasarımın seperatör olduğu ve davacı tarafça itiraza mesnet olarak Hisar 2014-2015 yurt dışı ürün kataloğu, Narin isimli firmanın 2013-2014 ve 2015 yıllarına ait ürün kataloglarındaki seperatörlerin benzer olduğunun tespiti ile 2 numaralı tasarımın Kurum tarafından tescilinin iptaline karar verildiğinin anlaşıldığı, bizzat davacı tarafça itiraza mesnet olarak sunulan, katalog görsellerinden ürünlerden birer adedin sergileneceği separatörün ve tasarım tescil belgesi 3.
görseldeki, alt kısımda kalan seperatörün, konulacak ürünlerin boyutlarına göre dikdörtgen şekillerin bir araya getirilmesi suretiyle oluşturulduğu ve çeşitli firmalar tarafından, davaya konu tasarımın tescil başvurusundan önce kamuya sunulduğu ve harcıalem olduğu kanaatine varıldığı, davalı vekilinin istinaf dilekçesinde tasarımın bütünü ile bıraktığı izlenimin dikkate alınması gerektiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, parçalara bölünerek inceleme yapıldığını ileri sürmüşse de davaya konu tasarımın tescil belgesinde, tasarımın üç ayrı görünümünün yer aldığı, bilirkişi raporunda da her üç görünüm yönünden inceleme yapıldığı ve tescil başvurusundan önce kamuya sunulduğu, harcıalem olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalı adına tescilli tasarımın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Davalının almış olduğu uzman görüşündeki farklılıklar teşhir kutusunun fonksiyonelliğine ilişkindir.
3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/912151200 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz