İstirdat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2022/201 E. 2023/407 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
6361 sayılı kanun 9/2↗ çek istirdadı↗ faktoring sözleşmesi↗ meşru hamil↗ ciro silsilesi↗ faktoring↗ finansal kiralama↗ yetkili hamil↗ başvurma harcı↗ ciranta↗ lehtar↗ eş rızası↗ ciro↗ ihtiyati tedbir↗ ifa↗ hamil↗ keşideci↗ temlik↗ istirdat↗ kötü niyet↗ çek↗ yükleten (shipper)↗ ibraz↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının çek istirdadı talebinin yerinde olup olmadığı, davalının çekleri temlik alırken gerekli yükümlülükleri yerine getirip getirmediği noktalarında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
1. 6361 sayılı Kanun’un 9 uncu maddesinin ikinci fıkrası.
2. 29257 sayılı Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrası.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, temlik eden davalı vekilinin ve temlik alan davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/1654 E. 2023/1385 K.
Ortak:çek istirdadı · istirdat · çek
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının «çek istirdadı» talebinin yerinde olup olmadığı, davalının çekleri «temlik» alırken gerekli yükümlülükleri yerine getirip getirmediği noktalarında toplanmaktadır.
Benzer bu karardaUyuşmazlık, «çek istirdadı» istemine ilişkindir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2019/4611 E. 2020/3330 K.
Ortak:çek istirdadı · faktoring sözleşmesi · faktoring · ciranta · eş rızası · hamil · keşideci · temlik · İstirdat
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının «çek istirdadı» talebinin yerinde olup olmadığı, davalının çekleri «temlik» alırken gerekli yükümlülükleri yerine getirip getirmediği noktalarında toplanmaktadır.
Değerlendirme Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, «temlik» eden davalı vekilinin ve temlik alan davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Benzer bu karardaSomut olayda, «temlik» eden davalı «faktoring» şirketinin davaya konu iki adet çeki dava dışı ...isimli kişiden «faktoring sözleşmesiyle» temlik aldığı anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, mahkemece, yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri çerçevesinde somut olayın ele alınması, bu doğrultuda, «temlik» eden davalı «faktoring» şirketinin dava konusu çekleri alırken gerekli istihbarat çalışmasını yapıp yapmadığı, dava dışı ...’ın ve önceki «cirantaların» mali durumuna ilişkin değerlendirme yapıp yapmadığı ve diğer yükümlülükleri yerine getirip getirmediği hususlarında araştırma yapılarak, temlik eden davalı faktori …
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «istirdatı» talep edilen çeklerin davacının «hamili» bulunduğu çeklerin «rıza» dışı elden çıkmış olmasının çeklerin istirdatı için yeterli olmadığı, davacının TTK'nın 792. maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirke …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:kötü niyetli iktisap · mükerrerlik · kambiyo senedi · fatura
Benzer bu kararda… mesi,b) İç kontrol sisteminin devralınan faturalara ilişkin gerekli istihbarat ve araştırma yapılmasını sağlayacak ve Merkezi Fatura Kaydı Sisteminde bu faturaların «mükerrer» olmadığının kontrolü tamamlanmaksızın kullandırım yapılamayacak şekilde oluşturulması,c) Müşterilerin mali durumlarının değerlendirilerek bunların itibarı ve işlem geçmişleri de dikkate alınmak suretiyle gerektiğinde «fatura» borçlusu ve «kambiyo senedi» veya diğer senedin «keşidecisine» de başvurularak borcun teyit edilmesini sağlayacak yöntemler geliştirilmesi ve ulaşılabilmesi mümkün olan ilgili veritabanlarından yararlanılması yoluna gidilmesi …
Faktoring A.Ş.’nin dava konusu iki adet çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veyahut çeki iktisapta ağır kusurlu olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle anılan çekler hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.
6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu’nun 9/2. maddesine göre, «faktoring» şirketi Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş «fatura» ile tevsik edilemeyen alacaklar ile kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez.
Aynı faturaya dayalı birden çok «faktoring» şirketine yapılan kısmi «temliklerin» toplam tutarı «fatura» tutarını aşamaz.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2019/4107 E. 2020/1903 K.
Ortak:çek istirdadı · faktoring sözleşmesi · ciro silsilesi · faktoring · yetkili hamil · ciranta · ciro · hamil · İstirdat
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının «çek istirdadı» talebinin yerinde olup olmadığı, davalının çekleri «temlik» alırken gerekli yükümlülükleri yerine getirip getirmediği noktalarında toplanmaktadır.
Benzer bu kararda… hkemesince, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı ...Ş’nin (...) numaralı çeke ve diğer davalı Fibabank A.Ş’nin ise (0017874) numaralı dava konusu çeke «ciro» yoluyla «hamil» olduğunu, «ciro silsilesinde» kopukluk bulunmadığı, davalıların 6102 sayılı TTK'nın 790. maddesi gereğince dava konusu çeklerin «yetkili hamili» ve dolayısıyla hak sahibi oldukları, bu durumda, dava konusu çeklerin ellerinden rızaları dışında çıktığını iddia eden davacının, yetkili hamil olduğunu kanıtlamasının yanında, yetkili hamil olan davalıların çekleri «kötü niyetli iktisap» etmiş olduğunu veya çeki iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerektiği, ne var ki davacının dosyaya bu yönde herhangi bir delil sunamadığı, dava dışı, «ciranta» ...'un, çekleri aldığını savcılık anlatımında «ikrar» ettiği ve hakkında Ankara'da kamu davası açıldığı, anılan kişinin cirosundan sonra, üç adet ciro silsilesi bulunduğu, ancak davalıların çeklerin «hırsızlık» malı olduğunu bilerek iktisap ettiği veya hırsızlık malı olduğunu bilebilecek durumda olduğuna ilişkin herhangi bir iddiada bulunulmadığı, davalıların dava konusu «çek» nedeniyle hak sahibi olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Şti’den «faktoring sözleşmesiyle» «temlik» aldığı anlaşılmaktadır.
2-) Dava, «çek istirdadı» istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince, davacının, davalı ... şirketinin dava konusu 0017873 numaralı ve 500.000,00 TL bedelli çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veyahut çeki iktisapta ağır kusurlu olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle anılan çek hakkındaki davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:kötü niyetli iktisap · hırsızlık · mükerrerlik · kambiyo senedi · ikrar · fatura · kötüniyet
Benzer bu kararda… hkemesince, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı ...Ş’nin (...) numaralı çeke ve diğer davalı Fibabank A.Ş’nin ise (0017874) numaralı dava konusu çeke «ciro» yoluyla «hamil» olduğunu, «ciro silsilesinde» kopukluk bulunmadığı, davalıların 6102 sayılı TTK'nın 790. maddesi gereğince dava konusu çeklerin «yetkili hamili» ve dolayısıyla hak sahibi oldukları, bu durumda, dava konusu çeklerin ellerinden rızaları dışında çıktığını iddia eden davacının, yetkili hamil olduğunu kanıtlamasının yanında, yetkili hamil olan davalıların çekleri «kötü niyetli iktisap» etmiş olduğunu veya çeki iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerektiği, ne var ki davacının dosyaya bu yönde herhangi bir delil sunamadığı, dava dışı, «ciranta» ...'un, çekleri aldığını savcılık anlatımında «ikrar» ettiği ve hakkında Ankara'da kamu davası açıldığı, anılan kişinin cirosundan sonra, üç adet ciro silsilesi bulunduğu, ancak davalıların çeklerin «hırsızlık» malı olduğunu bilerek iktisap ettiği veya hırsızlık malı olduğunu bilebilecek durumda olduğuna ilişkin herhangi bir iddiada bulunulmadığı, davalıların dava konusu «çek» nedeniyle hak sahibi olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
… mesi,b) İç kontrol sisteminin devralınan faturalara ilişkin gerekli istihbarat ve araştırma yapılmasını sağlayacak ve Merkezi Fatura Kaydı Sisteminde bu faturaların «mükerrer» olmadığının kontrolü tamamlanmaksızın kullandırım yapılamayacak şekilde oluşturulması,c) Müşterilerin mali durumlarının değerlendirilerek bunların itibarı ve işlem geçmişleri de dikkate alınmak suretiyle gerektiğinde «fatura» borçlusu ve «kambiyo senedi» veya diğer senedin «keşidecisine» de başvurularak borcun teyit edilmesini sağlayacak yöntemler geliştirilmesi ve ulaşılabilmesi mümkün olan ilgili veritabanlarından yararlanılması yoluna gidilmesi …
2-) Dava, «çek istirdadı» istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince, davacının, davalı ... şirketinin dava konusu 0017873 numaralı ve 500.000,00 TL bedelli çeki «kötü niyetle iktisap» ettiğini veyahut çeki iktisapta ağır kusurlu olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle anılan çek hakkındaki davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili …
6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu’nun 9/2. maddesine göre, «faktoring» şirketi Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş «fatura» ile tevsik edilemeyen alacaklar ile kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez.
2 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/11167 E. 2018/3278 K.
Ortak:çek istirdadı · ciro silsilesi · faktoring · yetkili hamil · eş rızası · ciro · hamil · keşideci
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının «çek istirdadı» talebinin yerinde olup olmadığı, davalının çekleri «temlik» alırken gerekli yükümlülükleri yerine getirip getirmediği noktalarında toplanmaktadır.
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davalı ... şirketinin dava konusu çeki «ciro» yolu ile devraldığı, kambiyo senetlerinin temel ilişkiden bağımsız olması ve borçlunun temel ilişkiden doğan «def»'i ve savunmalarını senedi ciro yolu ile devralan «hamile» karşı ileri süremeyeceği, hamilin poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olması durumunun bu kuralın istisnası olduğunu, «faktoring» şirketlerinin «fatura» tevsiki ile birlikte çeki ciro yolu ile «temlik» alabilecekleri, faturadaki malların «teslim» edilip edilmediği, malların bedellerinin ödenip ödenmediği veya çekin «teminat» amaçlı verilmiş olup olmadığı gibi iddiaların faktoring şirketine karşı ileri sürülemeyeceği, çekin çalıntı olduğuna ilişkin iddianın «kişisel def»'i oluşturduğu, çekte ciro imzasının sahte olmasının bir öneminin olmadığı, «ciro silsilesinin» görünüşte düzgün olmasının yeterli olduğu, davalı ... şirketinin çeki ilgili yönetmelik hükümlerine uygun olarak eline bulundurduğunun anlaşılması halinde «yetkili hamil» sayılacağı, davalı tarafından, çekin çalıntı olduğu bilinip buna rağmen çekin devir alındığı ve dolayısıyla kötü niyetli olduğu hususlarının geçerli delillerle isp …
Dava, «çek istirdadına» ilişkin olup, mahkemece davalı ... şirketlerinin «fatura» tevsiki ile birlikte çeki «ciro» yolu ile «temlik» alabilecekleri, faturadaki malların «teslim» edilip edilmediği, malların bedellerinin ödenip ödenmediği veya çekin «teminat» amaçlı verilmiş olup olmadığı gibi iddiaların «faktoring» şirketine karşı ileri sürülemeyeceği, davacı, davalının çeklerin çalıntı olduğunu bilerek devir aldığını ve «kötüniyetli» olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Şti.’den bir kısım faturalar ve bu faturalara istinaden bir kısım çekler aldığını ve bu şirkete ödemeler yaptığını, davacı taraf ise çeklerin «yetkili hamili» olduğunu, çeklerin çalınarak «rıza» dışı elinden çıktığını, davalının, çeklere istinaden almış olduğu faturaların sahte olduğunu ve faturaların tanziminden kısa bir sonra dava dışı ....Tekstil Aksesuar Kimya San. ve Dış.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:kişisel def'i · çekin istirdadı · eksik araştırma · mükerrerlik · kambiyo senedi · sicilden terkin · def'i · fatura
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davalı ... şirketinin dava konusu çeki «ciro» yolu ile devraldığı, kambiyo senetlerinin temel ilişkiden bağımsız olması ve borçlunun temel ilişkiden doğan «def»'i ve savunmalarını senedi ciro yolu ile devralan «hamile» karşı ileri süremeyeceği, hamilin poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olması durumunun bu kuralın istisnası olduğunu, «faktoring» şirketlerinin «fatura» tevsiki ile birlikte çeki ciro yolu ile «temlik» alabilecekleri, faturadaki malların «teslim» edilip edilmediği, malların bedellerinin ödenip ödenmediği veya çekin «teminat» amaçlı verilmiş olup olmadığı gibi iddiaların faktoring şirketine karşı ileri sürülemeyeceği, çekin çalıntı olduğuna ilişkin iddianın «kişisel def»'i oluşturduğu, çekte ciro imzasının sahte olmasının bir öneminin olmadığı, «ciro silsilesinin» görünüşte düzgün olmasının yeterli olduğu, davalı ... şirketinin çeki ilgili yönetmelik hükümlerine uygun olarak eline bulundurduğunun anlaşılması halinde «yetkili hamil» sayılacağı, davalı tarafından, çekin çalıntı olduğu bilinip buna rağmen çekin devir alındığı ve dolayısıyla kötü niyetli olduğu hususlarının geçerli delillerle isp …
… esi, b) İç kontrol sisteminin devralınan faturalara ilişkin gerekli istihbarat ve araştırma yapılmasını sağlayacak ve Merkezi Fatura Kaydı Sisteminde bu faturaların «mükerrer» olmadığının kontrolü tamamlanmaksızın kullandırım yapılamayacak şekilde oluşturulması, c) Müşterilerin mali durumlarının değerlendirilerek bunların itibarı ve işlem geçmişleri de dikkate alınmak suretiyle gerektiğinde «fatura» borçlusu ve «kambiyo senedi» veya diğer senedin «keşidecisine» de başvurularak borcun teyit edilmesini sağlayacak yöntemler geliştirilmesi ve ulaşılabilmesi mümkün olan ilgili veri tabanlarından yararlanılması yoluna gidilmesi …
… larında araştırma yapıldıktan sonra davacının ileri sürdüğü iddialarda değerlendirilerek sonucunda davalı faktöring şirketinin çekleri iktisabında ağır kusurlu veya «kötüniyetli» olup olmadığı, «çekin istirdadına» karar verilip verilmeyeceği değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçelerle ve «eksik araştırma» inceleme doğrultusunda karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın davacı yararına bozulmasını gerektirmiştir.
Dava, «çek istirdadına» ilişkin olup, mahkemece davalı ... şirketlerinin «fatura» tevsiki ile birlikte çeki «ciro» yolu ile «temlik» alabilecekleri, faturadaki malların «teslim» edilip edilmediği, malların bedellerinin ödenip ödenmediği veya çekin «teminat» amaçlı verilmiş olup olmadığı gibi iddiaların «faktoring» şirketine karşı ileri sürülemeyeceği, davacı, davalının çeklerin çalıntı olduğunu bilerek devir aldığını ve «kötüniyetli» olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/11781 E. 2015/8359 K.
Ortak:faktoring · yetkili hamil · ciranta · ciro · hamil · keşideci · çek
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının «çek istirdadı» talebinin yerinde olup olmadığı, davalının çekleri «temlik» alırken gerekli yükümlülükleri yerine getirip getirmediği noktalarında toplanmaktadır.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının «ciro» imzasının «sahteliğinin» diğer «cirantaların» imzalarının geçerliliğini etkilemeyeceği, davalı «faktoring» şirketi «iyiniyetli hamil» olup, çeki «kötü niyetle iktisap» ettiği veya iktisabında ağır kusurlu olduğunun kanıtlanamadığı, davalının çeki ciro yoluyla iktisabının 6361 sayılı Yasa’nın 9/2. maddesine uygun bulunduğu, dava dışı «keşideci» tarafından «yetkili hamil» olan davalıya ödenen «çek» bedelinin davacı tarafa verilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:iyiniyetli hamil · kötü niyetli iktisap · sahtelik · iyiniyet
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının «ciro» imzasının «sahteliğinin» diğer «cirantaların» imzalarının geçerliliğini etkilemeyeceği, davalı «faktoring» şirketi «iyiniyetli hamil» olup, çeki «kötü niyetle iktisap» ettiği veya iktisabında ağır kusurlu olduğunun kanıtlanamadığı, davalının çeki ciro yoluyla iktisabının 6361 sayılı Yasa’nın 9/2. maddesine uygun bulunduğu, dava dışı «keşideci» tarafından «yetkili hamil» olan davalıya ödenen «çek» bedelinin davacı tarafa verilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2022/201 E. , 2023/407 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
HÜKÜM
Kabul
Taraflar arasındaki istirdat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı, temlik eden davalı vekili ile temlik alan davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin yaptığı satışlardan aldığı çeklerin bir kısmının kayıtlarında olmakla birlikte kasalarında bulunmadığının tespit edildiğini, aramalara rağmen bulunamayan çekler için Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/697 E. sayılı dosyası ile dava açıp kaybolan çeklerin durumunun tespitinin ve iptalinin talep edildiğini, davada Mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının çeklerin muhatabı olan bankalara gönderildiğini, davalının dava konusu çeklerden iki adedi için meşru hamil olduğu iddiası ile Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/697 E. sayılı dosyasından açtıkları davaya müdahale talebinde bulunduğunu, davalının çekleri faktoring sözleşmesi kapsamında üçüncü bir şahıstan aldıklarını iddia edip sözleşmeyi ibraz etmediğini, müvekkilinin meşru hamili olduğu sırada çeklerin çalındığını ileri sürerek İş Bankası...San.
Şubesi'ne ait 30.04.2014 keşide tarihli, 3228030 numaralı, 3.797,86 TL bedelli çek ile TEB Bankası...San. Şubesi'ne ait 25.03.2014 keşide tarihli, 7081776 numaralı, 12.000,00 TL bedelli iki adet çekin davacıya iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin düzgün ciro silsilesine uygun olarak çeki elinde bulunduran yetkili hamil olduğunu, bu iddialarının aksinin müvekkilinin çeki iktisap ederken ağır kusurlu ve kötü niyetli hareket ettiğinin belirlenmesi suretiyle ispat edilebileceğini, davacının böyle bir iddiada bulunmadığını, çeklerin ticari faaliyet kapsamında faktoring ilişkisine bağlı olarak alındığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Verilen Karar
Mahkemenin 21.11.2018 tarih, 2016/488 E. ve 2018/1144 K. sayılı kararı ile davacının hamili bulunduğu çeklerin rıza dışı elden çıkmış olmasının çeklerin istirdadı için yeterli olmadığı, davacının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 792 nci maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu'nun (6361 sayılı Kanun) 9 uncu maddesi kapsamında davalının bile bile borçlunun zararına hareket ettiğini ispat etmesi gerektiği, tüm dosya kapsamıyla bu hususun ispat edilemediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.
B. Bozma Kararı
Dairemizin 30.06.2020 tarih, 2019/4611 E. ve 2020/3330 K. sayılı kararı ile temlik eden davalı ... şirketinin dava konusu çekleri alırken gerekli istihbarat çalışmasını yapıp yapmadığı, yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği hususlarında araştırma yapılarak çeki iktisabında ağır kusurlu veya kötü niyetli olup olmadığının belirlenmesi gerektiğine işaret edilerek bozulmasına karar verilmiştir.
C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının dava konusu çeki iktisap ederken 6361 sayılı Kanun ve bu kapsamda çıkarılan Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasında öngörülen istihbarat yükümlülüklerini ifa etmediği, dolayısıyla davalı ... şirketinin dava dışı ...’ın ve önceki cirantaların mali durumuna ilişkin istihbarat ve değerlendirme çalışması yapmadan çeki iktisap etmiş olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile muhatabı İş Bankası...Şubesi olan, keşidecisi Serdar Ltd. Şti., lehtarı Asil Hidrolik Ltd. Şti. olan, İstanbul-30.04.2014 tarih, 3.797,86 TL miktarlı ve 3228030 seri numaralı ve muhatabı TEB...Sanayi Şubesi olan, keşidecisi Aysa Ltd. Şti., lehtarı ... olan, 25.03.2014 tarih, 12.000,00 TL miktarlı ve 7081776 seri numaralı çeklerin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde temlik eden davalı vekili ile temlik alan davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Temlik eden davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; bozma ilamında bahsedilen 29257 sayılı Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin (29257 sayılı Yönetmelik) 04.02.2015 tarihinde yürürlüğe girdiğini, ancak istihbarat araştırmasının 31.10.2013 tarihli olduğunu, gerekli araştırmayı yaptığını, belgelerin sunulduğunu, faktoring şirketinin her işlemde diğer borçlulara yönelik araştırma yapma yükümlülüğü bulunmadığını, kötü niyet veya ağır kusurla hareket etmediğini, davanın reddinin gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
2.Temlik alan davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; senetleri meşru hamil olarak aldığını, gerekli evrakları tamamladığını, 6361 sayılı Kanun’a uygun davrandığını, kötü niyetli davrandığının, ağır kusurlu olduğunun ispatlanamadığını, çekleri faturalara istinaden devraldığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının çek istirdadı talebinin yerinde olup olmadığı, davalının çekleri temlik alırken gerekli yükümlülükleri yerine getirip getirmediği noktalarında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
1. 6361 sayılı Kanun’un 9 uncu maddesinin ikinci fıkrası.
2. 29257 sayılı Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrası.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, temlik eden davalı vekilinin ve temlik alan davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
V. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temlik eden davalı vekilinin ve temlik alan davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Davalı (temlik alan) Gelecek Varlık Yönetim A.Ş. harçtan muaf olduğundan ödediği temyiz ilam harcı ve temyiz başvuru harcının isteği hâlinde temyiz eden davalı ... Yönetim A.Ş.'ye iadesine,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
19.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/894648300 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz