Borçlu olunmadığının tespiti
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2022/836 E. 2022/2134 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
borçlu olunmadığının tespiti↗ yetki↗ görevli mahkeme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
11. Hukuk Dairesi 2022/836 E. , 2022/2134 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
(ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ SIFATIYLA)
TÜRK MİLLETİ ADINA
Taraflar arasında görülen davada Ortaca 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 19.11.2021 tarih ve 2020/274 E. - 2021/652 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Dosyanın incelenmesinde; davanın davacı hakkında başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu, Ortaca 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesi'nin 17.06.2020 tarih 2019/2678 E. - 2020/1085 K. sayılı karar düzletme isteminin kabulü ile verilen bozma ilamı sonrasında 19.11.2021 tarihinde Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli 608 numaralı ve 08/07/2021 tarihli ve 31535 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı ile Muğla ilinin mülki sınırları yetki çevresi olarak belirlenmek suretiyle müstakil olarak Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulduğu gerekçesi ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi'ne devrine ve gönderilmesine karar verildiği, bu kararın davacı vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
Mahkemelerin göreviyle ilgili temel düzenlemeyi içeren HMK. 1. maddesi; “Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir”, hükmünü amirdir. Ticaret mahkemelerinin görevini düzenleyen TTK 5/2. maddesinde ise aynen: “Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır” denilmektedir. Dava tarihinde henüz asliye ticaret mahkemesi bulunmamakla, dava doğru yerde, yani asliye ticaret mahkemesi sıfatı ile asliye hukuk mahkemesinde açılmıştır. Genel görevli asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır. Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni görevli mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir. Yeni mahkemenin ihdasıyla birlikte işin devrine yönelik özel hüküm bulunmaması halinde ise, mevcut mahkemelerin elindeki dosyaları göndermeksizin esastan karar bağlaması tabii hakim ilkesinin de doğal sonucudur. Ayrıca 6100 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Geçici 9. maddesinde yer alan ''Bu Kanunun göreve ilişkin hükümleri, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce açılmış olan davalarda uygulanmaz. Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabidir.'' hükmü gereğince, 28.05.2013 dava tarihi itibariyle mahkemenin görevli olup, belirtilen nedenler gözetilmeksizin yazılı gerekçe ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/6766 E. 2022/8090 K.
Ortak:görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaGenel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni «görevli» mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir.
Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabidir.'' hükmü gereğince, 28.05.2013 dava tarihi itibariyle mahkemenin «görevli» olup, belirtilen nedenler gözetilmeksizin yazılı gerekçe ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer bu kararda… 1.09.2021 tarihinden itibaren uygulanmasına şeklinde karar verildiği, somut olayda dava konusu uyuşmazlığın itirazın iptaline ilişkin olduğu, ticaret mahkemelerinin «görev alanlarına» giren uyuşmazlıklara bakma görev ve «yetkisinin» Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu kararı gereği il mülki sınırlarında bulunması dolayısıyla Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinde olduğu, görevin dava şartlarından olup davanın her aşamasında kendiliğinden nazara alınacağı gerekçesi ile mahkemenin «görevsizliğine», karar kesinleştiğinde talep halinde dosyanın «görevli» ve yetkili Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.
Genel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni «görevli» mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:görevsizlik kararı · iş mahkemesi görev alanı · yetkisizlik kararı
Benzer bu kararda… 1.09.2021 tarihinden itibaren uygulanmasına şeklinde karar verildiği, somut olayda dava konusu uyuşmazlığın itirazın iptaline ilişkin olduğu, ticaret mahkemelerinin «görev alanlarına» giren uyuşmazlıklara bakma görev ve «yetkisinin» Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu kararı gereği il mülki sınırlarında bulunması dolayısıyla Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinde olduğu, görevin dava şartlarından olup davanın her aşamasında kendiliğinden nazara alınacağı gerekçesi ile mahkemenin «görevsizliğine», karar kesinleştiğinde talep halinde dosyanın «görevli» ve yetkili Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.
Belirtilen nedenlerle, mahkemece davanın esası hakkında karar verilmesi gerekirken, «görevsizlik» karar verilmesi doğru olmamış, asıl ve birleşen dava davalısı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün asıl ve birleşen dava davalısı yararına bozulması gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/5377 E. 2022/5979 K.
Ortak:görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaGenel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni «görevli» mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir.
Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabidir.'' hükmü gereğince, 28.05.2013 dava tarihi itibariyle mahkemenin «görevli» olup, belirtilen nedenler gözetilmeksizin yazılı gerekçe ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer bu kararda… aret Mahkemesi'nin kurulmasına ilişkin kararın 01/09/2021 tarihi itibariyle uygulanacağından Asliye Ticaret Sıfatıyla bakılan dosyada mahkemenin bu tarih itibariyle «görevli» olmayacağı, görev hususunun «kamu düzenine» ilişkin olduğu ve her aşamada re'«sen gözetilmesi» gerektiği, davaya devam olunması sırasında Asliye Ticaret Mahkemesi kurulması nedeniyle işbu kararın «görevsizlik» kararı niteliğinde olmayıp «kesin» nitelikte bir devir kararı olduğu gerekçesiyle dosyanın Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'ne devredilmesine karar verildiği, dosyanın devredildiği Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesince ise, 14.04.2022 tarihinde Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi, Hakimler Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli, 608 numaralı kararı ile, 01/09/2021 tarihinde faaliyete geçtiği, mezkûr 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararda «derdest» dosyaların devredileceği yönünde bir ibare bulunmadığı, mahkemeye gönderilen davanın 01/09/2021 tarihinden önce açılmış olduğu, bu nedenle mahkemenin dosyayı görmekle görevli olmadığı gerekçesi ile davanın görev nedeniyle «usulden reddine», görevli mahkemenin Çerkezköy 2.
Genel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni «görevli» mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:re'sen gözetilme · derdestlik · kamu düzeni · usulden reddi · görevsizlik kararı · kesin hüküm
Benzer bu kararda… aret Mahkemesi'nin kurulmasına ilişkin kararın 01/09/2021 tarihi itibariyle uygulanacağından Asliye Ticaret Sıfatıyla bakılan dosyada mahkemenin bu tarih itibariyle «görevli» olmayacağı, görev hususunun «kamu düzenine» ilişkin olduğu ve her aşamada re'«sen gözetilmesi» gerektiği, davaya devam olunması sırasında Asliye Ticaret Mahkemesi kurulması nedeniyle işbu kararın «görevsizlik» kararı niteliğinde olmayıp «kesin» nitelikte bir devir kararı olduğu gerekçesiyle dosyanın Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'ne devredilmesine karar verildiği, dosyanın devredildiği Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesince ise, 14.04.2022 tarihinde Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi, Hakimler Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli, 608 numaralı kararı ile, 01/09/2021 tarihinde faaliyete geçtiği, mezkûr 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararda «derdest» dosyaların devredileceği yönünde bir ibare bulunmadığı, mahkemeye gönderilen davanın 01/09/2021 tarihinden önce açılmış olduğu, bu nedenle mahkemenin dosyayı görmekle görevli olmadığı gerekçesi ile davanın görev nedeniyle «usulden reddine», görevli mahkemenin Çerkezköy 2.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/1361 E. 2022/2736 K.
Ortak:görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaGenel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni «görevli» mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir.
Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabidir.'' hükmü gereğince, 28.05.2013 dava tarihi itibariyle mahkemenin «görevli» olup, belirtilen nedenler gözetilmeksizin yazılı gerekçe ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer bu kararda… ar verilerek faaliyete başlama tarihi belirlendiği, Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulması ile birlikte mahkemenin dava konusu somut uyuşmazlık bakımından «görevsiz» hale geldiği gerekçesi ile dosyanın «görevli» ve yetkili Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesince ise, davanın 11/11/2008 tarihinde açıldığı, 6102 sayılı TTK.
Asliye Hukuk Mahkemesi'nin «görevli» olduğu, Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olmadığı gerekçesi ile davanın «usulden reddine» karar verildiği, bu kararın davacı vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
Genel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:dosyanın gönderilmesi · usulden reddi · görevsizlik kararı
Benzer bu kararda… ar verilerek faaliyete başlama tarihi belirlendiği, Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulması ile birlikte mahkemenin dava konusu somut uyuşmazlık bakımından «görevsiz» hale geldiği gerekçesi ile dosyanın «görevli» ve yetkili Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesince ise, davanın 11/11/2008 tarihinde açıldığı, 6102 sayılı TTK.
Asliye Hukuk Mahkemesi'nin «görevli» olduğu, Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olmadığı gerekçesi ile davanın «usulden reddine» karar verildiği, bu kararın davacı vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
3 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/500 E. 2022/1830 K.
Ortak:görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaGenel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni «görevli» mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir.
Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabidir.'' hükmü gereğince, 28.05.2013 dava tarihi itibariyle mahkemenin «görevli» olup, belirtilen nedenler gözetilmeksizin yazılı gerekçe ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer bu kararda… ar verilerek faaliyete başlama tarihi belirlendiği, Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulması ile birlikte mahkemenin dava konusu somut uyuşmazlık bakımından «görevsiz» hale geldiği gerekçesi ile dosyanın «görevli» ve yetkili Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesince ise, 18.10.2021 tarihinde davanın 18/02/2011 tarihinde açıldığı, 6102 sayılı TTK.
Asliye Hukuk Mahkemesi'nin «görevli» olduğu, Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olmadığı gerekçesi ile davanın «usulden reddine» karar verildiği, bu kararın davacı vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
Genel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:dosyanın gönderilmesi · usulden reddi · görevsizlik kararı
Benzer bu kararda… ar verilerek faaliyete başlama tarihi belirlendiği, Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulması ile birlikte mahkemenin dava konusu somut uyuşmazlık bakımından «görevsiz» hale geldiği gerekçesi ile dosyanın «görevli» ve yetkili Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesince ise, 18.10.2021 tarihinde davanın 18/02/2011 tarihinde açıldığı, 6102 sayılı TTK.
Asliye Hukuk Mahkemesi'nin «görevli» olduğu, Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olmadığı gerekçesi ile davanın «usulden reddine» karar verildiği, bu kararın davacı vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/4383 E. 2022/5326 K.
Ortak:görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaGenel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni «görevli» mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir.
Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabidir.'' hükmü gereğince, 28.05.2013 dava tarihi itibariyle mahkemenin «görevli» olup, belirtilen nedenler gözetilmeksizin yazılı gerekçe ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer bu kararda… 1535 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı ile 01/09/2021 tarihi itibariyle mahkemenin asliye ticaret mahkemesi sıfatının ortadan kalkmış olduğu, kurul kararında «derdest» dosyalara bakılmaya devam edilmesi gerektiği yönünde bir ibarenin bulunmadığı, mahkeme ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişkinin iş «bölümü» değil görev ilişkisi olması, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun anılan kararının uygulanma tarihi itibariyle önceden açılmış davalarda da «görevsizlik» kararı verilmesinin gerektiği nedenleriyle davanın HMK’nın 1, 114/1-c ve 115/2 maddelerine bağlı olarak dava «şartı yokluğundan» «usulden reddine», mahkemenin görevsizliğine, «görevli» mahkemenin Konya Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunun tespitine ve karar kesinleştiğinde başvuru halinde dosyanın Konya Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Konya 3.
Asliye Ticaret Mahkemesinin «görevli» olmadığı gerekçesi ile davanın «usulden reddine» karar verildiği, bu kararın davalı vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
Genel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:dosyanın gönderilmesi · dava şartı yokluğu · derdestlik · iş bölümü · istirdat · usulden reddi · görevsizlik kararı
Benzer bu kararda… 1535 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı ile 01/09/2021 tarihi itibariyle mahkemenin asliye ticaret mahkemesi sıfatının ortadan kalkmış olduğu, kurul kararında «derdest» dosyalara bakılmaya devam edilmesi gerektiği yönünde bir ibarenin bulunmadığı, mahkeme ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişkinin iş «bölümü» değil görev ilişkisi olması, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun anılan kararının uygulanma tarihi itibariyle önceden açılmış davalarda da «görevsizlik» kararı verilmesinin gerektiği nedenleriyle davanın HMK’nın 1, 114/1-c ve 115/2 maddelerine bağlı olarak dava «şartı yokluğundan» «usulden reddine», mahkemenin görevsizliğine, «görevli» mahkemenin Konya Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunun tespitine ve karar kesinleştiğinde başvuru halinde dosyanın Konya Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Konya 3.
… ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Dosyanın incelenmesinde; davanın icra takibi sebebiyle haksız ödenen 255.789,00 TL’nin «istirdadı» istemine ilişkin olduğu, Ereğli (Konya) 2.
Asliye Hukuk Mahkemesinin kararının teknik anlamda «görevsizlik» kararı olmayıp kendine özgü bir devir (aktarma) kararı niteliğinde olduğu, Konya 3.
Asliye Ticaret Mahkemesinin «görevli» olmadığı gerekçesi ile davanın «usulden reddine» karar verildiği, bu kararın davalı vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/2585 E. 2022/3342 K.
Ortak:görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaGenel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni «görevli» mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir.
Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabidir.'' hükmü gereğince, 28.05.2013 dava tarihi itibariyle mahkemenin «görevli» olup, belirtilen nedenler gözetilmeksizin yazılı gerekçe ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer bu kararda… karar verilerek faaliyete başlama tarihi belirlendiği, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulması ile birlikte mahkemenin dava konusu somut uyuşmazlık bakımından «görevsiz» hale geldiği gerekçesi ile dosyanın «görevli» ve yetkili Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nce ise, davanın 01/09/2021 tarihinden önce açıldığı, HSK kararının bu tarihten sonra uygulanması gerektiği, davaların devrine ilişk …
Asliye Hukuk Mahkemesi'nin «görevli» olduğu, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olmadığı gerekçesi ile davanın «usulden reddine» karar verildiği, bu kararın davalılar vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
Genel «görevli» asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:dosyanın gönderilmesi · usulden reddi · görevsizlik kararı
Benzer bu kararda… karar verilerek faaliyete başlama tarihi belirlendiği, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulması ile birlikte mahkemenin dava konusu somut uyuşmazlık bakımından «görevsiz» hale geldiği gerekçesi ile dosyanın «görevli» ve yetkili Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nce ise, davanın 01/09/2021 tarihinden önce açıldığı, HSK kararının bu tarihten sonra uygulanması gerektiği, davaların devrine ilişk …
Asliye Hukuk Mahkemesi'nin «görevli» olduğu, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olmadığı gerekçesi ile davanın «usulden reddine» karar verildiği, bu kararın davalılar vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2022/836 E. , 2022/2134 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
(ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ SIFATIYLA)
TÜRK MİLLETİ ADINA
Taraflar arasında görülen davada Ortaca 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 19.11.2021 tarih ve 2020/274 E. - 2021/652 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Dosyanın incelenmesinde; davanın davacı hakkında başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu, Ortaca 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesi'nin 17.06.2020 tarih 2019/2678 E. - 2020/1085 K. sayılı karar düzletme isteminin kabulü ile verilen bozma ilamı sonrasında 19.11.2021 tarihinde Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli 608 numaralı ve 08/07/2021 tarihli ve 31535 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı ile Muğla ilinin mülki sınırları yetki çevresi olarak belirlenmek suretiyle müstakil olarak Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulduğu gerekçesi ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi'ne devrine ve gönderilmesine karar verildiği, bu kararın davacı vekilince temyiz edildiği anlaşılmıştır.
Mahkemelerin göreviyle ilgili temel düzenlemeyi içeren HMK.
1. maddesi; “Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir”, hükmünü amirdir. Ticaret mahkemelerinin görevini düzenleyen TTK 5/2. maddesinde ise aynen: “Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır” denilmektedir. Dava tarihinde henüz asliye ticaret mahkemesi bulunmamakla, dava doğru yerde, yani asliye ticaret mahkemesi sıfatı ile asliye hukuk mahkemesinde açılmıştır. Genel görevli asliye mahkemelerinin baktığı işlerin tür ve sayıca çoğalması üzerine zaman zaman uzman mahkemeler kurulmaktadır.
Asliye hukuk mahkemeleri bünyesinden ayrılan bazı uzman mahkemelere mevcut dosyaların devrine yönelik geçiş hükümleri konulmuştur. (Aile mahkemelerinin kurulması gibi) Bu halde halen görülmekte olan dosyaların yeni görevli mahkemeye devredilmesi gerektiği izahtan varestedir. Yeni mahkemenin ihdasıyla birlikte işin devrine yönelik özel hüküm bulunmaması halinde ise, mevcut mahkemelerin elindeki dosyaları göndermeksizin esastan karar bağlaması tabii hakim ilkesinin de doğal sonucudur. Ayrıca 6100 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Geçici 9. maddesinde yer alan ''Bu Kanunun göreve ilişkin hükümleri, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce açılmış olan davalarda uygulanmaz. Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabidir.'' hükmü gereğince, 28.05.2013 dava tarihi itibariyle mahkemenin görevli olup, belirtilen nedenler gözetilmeksizin yazılı gerekçe ile dosyanın Muğla Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 21/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/755944700 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz