Itiraz hakem heyeti
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2016/12284 E. 2018/4949 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itiraz hakem heyeti↗ müterafik kusur↗ sigorta tahkim komisyonu↗ sigorta tahkimi↗ tahkim↗ münhasırlık↗ hakem kararı↗ komisyon↗ ıslah↗ kusur↗ dava sebebi↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Dava, ZMMS poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir. Davacılar vekili, müvekkilerinin oğlunun dava dışı ...’un sevk ve idaresindeki araçta yolcu olarak bulunduğu sırada meydana gelen tek taraflı trafik kazasında vefat ettiğini, davalının ise dava konusu aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğunu ileri sürmüş, davalı vekili ise sigortalı araç sürücüsünün ve davacıların murisinin kaza anında alkollü olduklarını, davacıların murisinin hatır için taşındığını, bu nedenle müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini savunmuştur.
Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti'nce, “...somut olayda arkadaşların birlikte gezmesi, gezdirilen arkadaşın gezdiren arkadaşının gezi turuna eşlik etmesi olduğu, arkadaşların birlikte gezmesi şeklindeki bu seyahatin hatır taşıması olarak kabul edilemeyeceği, davacıların desteğinin sürücünün alkollü olduğunu bile bile o araca binmesi birlikte kusur oluşturur ise de kazanın münhasıran alkolün etkisi altında gerçekleştiğine dair nörolog bilirkişinin de içinde bulunduğu bir heyet tarafından tespit edilmeden kazanın alkol nedeniyle meydan geldiğinin ve ölenin de bilerek bindiği için taktiri indirim sebebi yapılmasının mümkün olmadığı, davacıların 3. kişi konumunda olup bu kişilerin kusuru olmaması nedeniyle mütevaffanın kusurunun tazminattan indirim sebebi sayılamayacağı gerekçesiyle davanın ıslah edilmiş hali ile kabulüne...” karar verilmiş ise de dosyadaki tutanak ve ifadelerden somut uyuşmalıkta sürücü ... ile davacıların murisi ... ...’ın arkadaş oldukları, olay gecesi birlikte gezmeye çıktıkları, sürücü ...’un alkollü olduğu açıkça anlaşılmaktadır. Yine ceza soruşturması kapsamında alınan ... Eğitim ve Araştırma Hastanesi Laboratuvarınca düzenlenen 15.06.2015 tarihli rapora göre, sürücü ...’un olay tarihinde 1,21 promil alkollü olduğunun belirlendiği, sürücünün sanık olarak yargılandığı ... 11. Ağır Ceza Mahkemesi’nin 2015/269 E. 2015/287 K. sayılı kararında sanığın sevk ve idaresindeki araçla seyir halinde iken alkolün etkisiyle direksiyon hakimiyetini kaybederek kazaya sebep olduğu ve araçta yolcu olarak bulunan ...’in ölümüne sebebiyet verdiği kabul edilerek mahkumiyetine karar verildiği, anılan kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda mahkemece yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca (Yargıtay 11.HD’nin 17.09.2007 tarih 2007/7902 E. 2007/11216K sayılı, Yargıtay 4. HD’nin 04.11.2008 tarih 2007/13988 E. 2008/13388K. Sayılı, Yargıtay 17. HD’nin 05.06.2017 tarih 2016/8379 E. 2017/6369 K. sayılı, Yargıtay HGK’nun 16.03.2016 tarih 2014/4-1018 E. 2016/326 K. sayılı ilamları) davacıların murisi ... ...’ın davalı nezdinde sigorta örtüsü altında bulunan ve ...’un sürücüsü olduğu araca ücret karşılığı binmiş bir yolcu olmayıp sırf hatır için taşındığı, hatır taşımacılığında BK’nun 43. maddesi gereğince zararın bir bölümünün tazminat alacaklısının üzerinde bırakılması gerektiği, yine davacıların murisinin dava konusu aracın sürücüsünün alkollü olduğunu bilerek binmesinden dolayı BK’nun 44 maddesi uyarınca müterafik kusurundan dolayı bir indirim yapılarak hüküm kurulması gerekirken yazılı gerekçe ile hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi yapılmadan hüküm kurulması doğru görülmemiş, davalı ... şirketi vekilinin davacı ... ... yönünden temyiz itirazlarının kabulü ile kararın bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2008/11564 E. 2010/2235 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:zorunlu mali sorumluluk sigortası · mali sorumluluk sigortası · sorumluluk sigortası · denetime elverişlilik · maddi tazminat · eksik inceleme
Benzer bu kararda2-Dava, «zorunlu mali sorumluk sigortası» bulunmayan araçta yolcu olan davacıların murisinin ölümünden kaynaklanan destek tazminatının davalıdan tahsili istemine ilişkin olup, davalı yanca taşımanın hatır taşıması olduğu savunulmuş, mahkemece, dayanakları da gösterilmeden taşımanın hatır taşıması olduğu kabul edilerek tazminat miktarından indirim cihetine gidilerek yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Bu itibarla, mahkemece, dava konusu taşımanın hatır taşıması olduğuna ilişkin kabulün dayanakları «denetime elverişli» bir şekilde karar yerinde gösterilmek ve sonucuna göre bir karar verilmek gerekirken, bu hususta «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.
… ır yolucusu olarak araçta bulunduğu, sürücünün alkollü olduğunu bilerek araca bindiği, bu nedenlerle BK.nun 43 ve 44 ncü maddelerinin uygulanması ve tespit edilecek «maddi tazminattan» uygun bir miktar indirim yapılması gerektiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile 25.000,00- YTL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/5520 E. 2011/4634 K.
Ortak:ıslah
İncelediğiniz kararda… ikte gezmesi şeklindeki bu seyahatin hatır taşıması olarak kabul edilemeyeceği, davacıların desteğinin sürücünün alkollü olduğunu bile bile o araca binmesi birlikte «kusur» oluşturur ise de kazanın «münhasıran» alkolün etkisi altında gerçekleştiğine dair nörolog bilirkişinin de içinde bulunduğu bir heyet tarafından tespit edilmeden kazanın alkol nedeniyle meydan geldiğinin ve ölenin de bilerek bindiği için taktiri indirim «sebebi» yapılmasının mümkün olmadığı, davacıların 3. kişi konumunda olup bu kişilerin kusuru olmaması nedeniyle mütevaffanın kusurunun tazminattan indirim sebebi sayılamayacağı gerekçesiyle davanın «ıslah» edilmiş hali ile kabulüne...” karar verilmiş ise de dosyadaki tutanak ve ifadelerden somut uyuşmalıkta sürücü ... ile davacıların murisi ... ...’ın arkadaş oldukla …
Benzer bu karardaDavacılar vekili, «ıslah» ettiği «destekten yoksun kalma tazminatının» davalı ... şirketinin poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:poliçe limiti · destekten yoksun kalma tazminatı · mali sorumluluk sigortası · tanık beyanı · sorumluluk sigortası · gerçek zarar · eş rızası · maddi tazminat
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunmalar, toplanan kanıtlar ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacıların murisinin, davalıların işleten, trafik ve ihtiyari «mali sorumluluk sigortacısı» bulunduğu araçta yolcu olduğu, meydana gelen kazada öldüğü, aracı kazada ölen başka kişinin kullandığı, bu kişinin alkolsüz olduğu, tam kusurlu bulunduğu, aracın «rıza» dışında alındığının kanıtlanmadığı, destek tazminatının asgari ücrete göre tayin edildiği, davacıların maddi ve manevi zarara uğradıkları, davalı ... şirketinin «poliçe limitlerine» göre sorumlu olduğu gerekçesiyle davacı ... için 63.012.86 YTL, diğer davacı için 22.843.58 YTL «maddi tazminat» ile her bir davacı için 10.000.00 YTL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ...’tan, 35.000 YTL maddi tazminatın dava tarihind …
… me kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davalıların işleten, trafik ve ihtiyari «mali sorumluluk sigortacısı» oldukları aracın, davalı işletenin işçisi olan ve kazada ölen kişi tarafından kullanıldığının sabit olmasına, «rıza» hilafına bulunduğu yerden alındığı savunmasının kanıtlanmamış bulunmasına göre, davalılar vekilinin bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerek …
Davacıların murisinin davalıların işleten, trafik ve ihtiyari «mali sorumluluk sigortacısı» oldukları araçta bulunduğu sırada meydana gelen kaza sonucu öldüğü hususu çekişmesizdir.
Esasen, trafik ve ihtiyari «mali sorumluluk sigortacısı» sıfatıyla dava edilen sigorta şirketinin poliçelerde yazılı limitlerle sorumlu olacağı kuşkusuzdur.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/15727 E. 2012/228 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:poliçe limiti · takipsizlik kararı · trafik kazası · mirasçılık · temerrüt
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm kanıtlara göre olayın meydana gelmesinde araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu, murisin kazaya karışan araç içinde yolcu olduğu ve kusurunun bulunmadığı, aracın ZMMS’nin bulunmamasından dolayı davalının destek zararından sorumlu olduğu gerekçesiyle «poliçe limiti» dahilinde 54.550.78 TL tazminatın davalının «temerrüde» düşürüldüğü tarihten itibaren yasal faiziyle tahsiline karar verilmiştir.
Ancak kaza nedeniyle Boyabat Cumhuriyet Savcılığının «takipsizlik» kararında maktuller ile şoförün arkadaş oldukları belirtilmiş, ayrıca aynı araçta yolcu olarak bulunan ve kazada ölen Murat Gökmen isimli kişinin «mirasçıları» tarafından açılan bir başka dava sonucunda Şişli 1.
Dava ZMMS poliçesi bulunmayan araçta yolcu olarak bulunan davacının murisinin «trafik kazası» nedeniyle vefatı sonucu açılan destekten yoksun kalma zararının tazmini istemine ilişkindir.
Düzenlenen bilirkişi raporunda da bu hususun mahkemenin takdirinde olduğu belirtilerek tazminat hesabı yapılmış olmasına rağmen, mahkemece bu savunma üzerinde durulmadan «poliçe limiti» ile sorumlu olarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
1 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2008/10784 E. 2010/1651 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:poliçe özel şartı · poliçe özel şartları · sigorta teminatı kapsamı · özel dava şartı · trafik kazası · sigorta teminatı · teminat kapsamı · sigorta sözleşmesi
Benzer bu karardaMahkemece, toplanan kanıtlara dayanılarak, «poliçe özel şartlarının» 3.4.maddesinde alkol kullanımı sonucunda meydana gelen bütün durumların «sigorta teminatı» dışında bulunduğunun belirtildiği, davacının da sürücü olup kazanın davacının alkollü olmasından kaynaklandığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Somut olayda davacı sürücünün alkollü araç kullanması sırasında meydana gelen «trafik kazası» sonucu davacının ve kızının yaralandığı, davalı tarafından da «poliçe özel şartları» Uyarınca talep edilen tedavi giderlerinin «teminat kapsamı» dışında olduğu gerekçesiyle ödeme yapılmadığı konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu tedavi giderlerinin davalının dayandığı «poliçe özel şartlarının» 3.4. maddesi uyarınca «teminat kapsamında» olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Dava konusu Grup Sağlık Sigorta Poliçesi Özel Şartları'nın 3.4. maddesinde aynen “alkolizm, alkol, uyuşturucu, uyarıcı, halusinojen ve diğer madde bağımlılığı ve kötüye kullanımı neticesinde meydana gelen bütün durumların” «sigorta teminatı kapsamı» dışında bulunduğu belirtilmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2016/12284 E. , 2018/4949 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasındaki davada Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti'nce verilen 23.05.2016 gün ve 2016/İ.435 sayılı karar, davalı ... şirketi vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla, saklanmak üzere tevdi edildiği ...1. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından temyiz incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmiş olup, duruşma için belirlenen 24/01/2017 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacılar vekili, müvekkillerinin oğlunun yolcu olarak bulunduğu aracın tek taraflı kaza yapması sebebiyle vefat ettiğini, destekten yoksun kalma tazminatının tahsili için aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olan davalıya yapılan başvurunun istenilen oranda karşılanmadığını ileri sürerek, ıslah ile arttırılmış toplam 80.880,64 TL'nin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Davalı vekili, hesaplanacak tazminattan müterafik kusur ve hatır indirimi yapılması gerektiğini savunmuştur.
Uyuşmazlık Hakem Heyetince, başvuru sahiplerinin talebinin kabulü ile baba ... için 34.263,98 TL ve anne ... için 46.616,66 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiş, karara sigorta şirketi tarafından itiraz edilmiştir.
Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti'nce, sigorta şirketinin vaki itirazının reddine karar verilmiştir.
Kararı, davalı ... şirketi vekili temyiz etmiştir.
1-5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 6456 sayılı Yasa ile Değişik 30/12. maddesinde "Beş bin Türk Lirası'nın altındaki uyuşmazlıklar hakkında verilen hakem kararları kesindir. Beş bin Türk Lirası ve daha üzerindeki uyuşmazlıklar hakkında verilen hakem kararlarına karşı kararın Komisyonca ilgiliye bildiriminden itibaren on gün içinde bir defaya mahsus olmak üzere Komisyon nezdinde itiraz edilebilir. İtiraz talebinde bulunmak için bu madde uyarınca belirlenen başvuru ücretinin Komisyona yatırılması şarttır. İtiraz üzerine hakem kararının icrası durur. İtiraz talebi münhasıran bu talepleri incelemek üzere Komisyon tarafından teşkil edilen hakem heyetlerince incelenir. İtiraz talebi hakkında işin heyete intikalinden itibaren iki ay içinde karar
verilir. Beşbin Türk Lirası ve daha üzerindeki uyuşmazlıklar hakkında verilen hakem kararları bu madde uyarınca süresinde itiraz başvurusunda bulunulmaması hâlinde kesinleşir. Bu uyuşmazlıklar hakkında bu madde uyarınca yapılan itiraz üzerine verilen karar kesindir. Kırk bin Türk Lirası'nın üzerindeki uyuşmazlıklar hakkında itiraz üzerine verilen kararlar için temyize gidilebilir. Ancak, tahkim süresinin sona ermesinden sonra karar verilmiş olması, talep edilmemiş bir şey hakkında karar verilmiş olması, hakemlerin yetkileri dahilinde olmayan konularda karar vermesi ve hakemlerin, tarafların iddiaları hakkında karar vermemesi durumlarında her hâlükarda temyiz yolu açıktır. Temyize ilişkin usûl ve esaslar hakkında Hukuk Usûlü Muhakemeleri Kanunu uygulanır.” şeklinde bir düzenlemeye yer verilmiştir.
Somut olayda, itiraz üzerine verilen kararda, davacı ... yönünden hükmedilen meblağ Kırk bin Türk Lirası'nın altında olup, dosya kapsamı itibariyle karara karşı her halükarda temyiz yolunun açık olmasını gerektirir bir durumun varlığı da kanıtlanamadığından davalı vekilinin davacı ...’a yönelik temyiz istemlerinin açıklanan yasa hükmü uyarınca reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Dava, ZMMS poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir. Davacılar vekili, müvekkilerinin oğlunun dava dışı ...’un sevk ve idaresindeki araçta yolcu olarak bulunduğu sırada meydana gelen tek taraflı trafik kazasında vefat ettiğini, davalının ise dava konusu aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğunu ileri sürmüş, davalı vekili ise sigortalı araç sürücüsünün ve davacıların murisinin kaza anında alkollü olduklarını, davacıların murisinin hatır için taşındığını, bu nedenle müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini savunmuştur.
Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti'nce, “...somut olayda arkadaşların birlikte gezmesi, gezdirilen arkadaşın gezdiren arkadaşının gezi turuna eşlik etmesi olduğu, arkadaşların birlikte gezmesi şeklindeki bu seyahatin hatır taşıması olarak kabul edilemeyeceği, davacıların desteğinin sürücünün alkollü olduğunu bile bile o araca binmesi birlikte kusur oluşturur ise de kazanın münhasıran alkolün etkisi altında gerçekleştiğine dair nörolog bilirkişinin de içinde bulunduğu bir heyet tarafından tespit edilmeden kazanın alkol nedeniyle meydan geldiğinin ve ölenin de bilerek bindiği için taktiri indirim sebebi yapılmasının mümkün olmadığı, davacıların 3. kişi konumunda olup bu kişilerin kusuru olmaması nedeniyle mütevaffanın kusurunun tazminattan indirim sebebi sayılamayacağı gerekçesiyle davanın ıslah edilmiş hali ile kabulüne...” karar verilmiş ise de dosyadaki tutanak ve ifadelerden somut uyuşmalıkta sürücü ...
ile davacıların murisi ... ...’ın arkadaş oldukları, olay gecesi birlikte gezmeye çıktıkları, sürücü ...’un alkollü olduğu açıkça anlaşılmaktadır. Yine ceza soruşturması kapsamında alınan ... Eğitim ve Araştırma Hastanesi Laboratuvarınca düzenlenen 15.06.2015 tarihli rapora göre, sürücü ...’un olay tarihinde 1,21 promil alkollü olduğunun belirlendiği, sürücünün sanık olarak yargılandığı ...
11. Ağır Ceza Mahkemesi’nin 2015/269 E. 2015/287 K. sayılı kararında sanığın sevk ve idaresindeki araçla seyir halinde iken alkolün etkisiyle direksiyon hakimiyetini kaybederek kazaya sebep olduğu ve araçta yolcu olarak bulunan ...’in ölümüne sebebiyet verdiği kabul edilerek mahkumiyetine karar verildiği, anılan kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda mahkemece yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca (Yargıtay 11.HD’nin 17.09.2007 tarih 2007/7902 E. 2007/11216K sayılı, Yargıtay 4. HD’nin 04.11.2008 tarih 2007/13988 E. 2008/13388K. Sayılı, Yargıtay 17. HD’nin 05.06.2017 tarih 2016/8379 E. 2017/6369 K. sayılı, Yargıtay HGK’nun 16.03.2016 tarih 2014/4-1018 E. 2016/326 K. sayılı ilamları) davacıların murisi ... ...’ın davalı nezdinde sigorta örtüsü altında bulunan ve ...’un sürücüsü olduğu araca ücret karşılığı binmiş bir yolcu olmayıp sırf hatır için taşındığı, hatır taşımacılığında BK’nun 43. maddesi gereğince zararın bir bölümünün tazminat alacaklısının üzerinde bırakılması gerektiği, yine davacıların murisinin dava konusu aracın sürücüsünün alkollü olduğunu bilerek binmesinden dolayı BK’nun 44 maddesi uyarınca müterafik kusurundan dolayı bir indirim yapılarak hüküm kurulması gerekirken yazılı gerekçe ile hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi yapılmadan hüküm kurulması doğru görülmemiş, davalı ...
şirketi vekilinin davacı ... ... yönünden temyiz itirazlarının kabulü ile kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı ...’a yönelik temyiz istemlerinin REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı ... ... yönünden temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı ... şirketi yararına BOZULMASINA, takdir olunan 1.630,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacı ... ...'dan alınarak davalı ....'ye verilmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz edene iadesine, 28/06/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/430740700 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz