Fiili taşıyıcının aktarma sırasında hasardan sorumluluğu
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/1529 E. 2021/1726 K. · · İlk derece: İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan Rücu mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
Taşıma sözleşmesi kapsamında fiili taşıyıcı, kendi taşıması sırasında meydana gelen zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumludur (TTK 888). Emtianın sigortalının bilgisi ve talimatı dışında başka bir araca aktarılması sırasında hasarlanması halinde, taşıyıcının en yüksek özeni göstermiş olsa da kaçınamayacağı bir sebep söz konusu değilse TTK 876 ve 878'deki sorumluluktan kurtulma halleri gerçekleşmemiş olur ve taşıyıcı hasardan sorumlu tutulur. Ayrıca TTK 882'deki sınırlı sorumluluk sınırı, hükmedilen tazminat bedelinin üzerinde ise bu sınırın uygulanmasına gerek kalmaz.
Ele alınan sorunlar
Aktarma sırasında meydana gelen hasardan taşıyıcının sorumluluğu → ret
İddia: Davalı, dava konusu uyuşmazlıkta tarafının alakasının olmadığını, taşımanın sigortalının bilgisi ve talimatı dışında yapıldığının ileri sürüldüğünü, bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.
Gerekçe: TTK 875/1 uyarınca taşıyıcı, eşyanın teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçen süre içinde eşyanın zıyaı, hasarı veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. TTK 876 uyarınca zıya, hasar ve gecikme taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse taşıyıcı sorumluluktan kurtulur. TTK 888 uyarınca taşımanın fiili taşıyıcı tarafından yerine getirilmesi halinde, bu kişi kendi taşıması sırasında ortaya çıkan zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumludur. Somut olayda emtia taşıyıcı olarak davalının sorumluluğundaki araca yüklenmiş, devamında diğer taşıyıcıya ait araca aktarılmış, varış yerinde hasarlı olduğu tespit edilmiştir. Hasarın aktarma sırasında meydana geldiği, aktarmaya ilişkin davalıların sigortalıdan talimat almadıkları gibi ona bilgi de vermedikleri belirlenmiştir. Taşıyıcının en yüksek özeni göstermesi söz konusu olmadığı gibi, göstermiş olsa dahi vukuuna engel olamayacağı bir hadise de bulunmamaktadır; bu nedenle TTK 876 ve TTK 878'deki sorumluluktan kurtulma halleri gerçekleşmemiştir. Bu nedenle aktarma sırasında emtiada meydana gelen hasardan davalıların sorumlu tutulmasında isabetsizlik görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Sınırlı sorumluluk ilkesi ve hükmedilen bedelin sorumluluk sınırı karşısındaki durumu → ret
Gerekçe: Emtianın TTK 882. maddesinde düzenlenen sınırlı sorumluluk ilkesine göre hesaplama yapılması gerekse de, emtianın özel çekme hakkı karşılığı karar tarihi itibariyle 7100 kg X 8,33 X 7,3219 = 433.039,13-TL olarak hesaplandığı, hükmedilen bedelin bu sorumluluk sınırının altında olduğu sabittir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Fiili taşıyıcının, sigortalının bilgisi ve talimatı dışında yapılan aktarma sırasında meydana gelen hasardan TTK 875-878 ve 888 uyarınca sorumlu tutulacağına ve sınırlı sorumluluk sınırının hükmedilen bedeli aşması halinde bu sınırın sonuca etkisinin bulunmadığına ilişkin tespitler bakımından emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
taşıma sözleşmesi↗ fiili taşıyıcı↗ taşıyıcının sorumluluğu↗ sorumluluktan kurtulma halleri↗ sınırlı sorumluluk ilkesi↗ özel çekme hakkı↗ yasal halefiyet↗ itirazın iptali↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/1529
KARAR NO 2021/1726
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 28/12/2018
NUMARASI 2017/1074 Esas 2018/1420 Karar
DAVA
İtirazın İptali
İSTİNAF KARAR TARİHİ 25/11/2021
Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı ...tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; dava dışı ... Ltd. Şti.nin müvekkili şirket nezdinde Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, Trakya/Çatalca Serbest Bölge’den Samsun’a gönderilmek üzere yüklemesi yapılan "1 Adet ... CNC Dik İşleme Tezgahı" emtiasının ... araç ile taşınmakta iken aracın arıza yapması nedeniyle sigortalının bilgisi olmaksızın ve talimatı alınmaksızın ... plakalı araca aktarılarak taşındığını, emtianın aktarma ve taşıma sırasında meydana geldiğinin teslimden sonra yapılan kontrolde tespit edildiğini, davalıların sorumluluğu altında yapılan aktarma ve taşıma işlemleri esnasında hasarlandığının tespit edildiğini, hasar bedeli olarak sigortalıya 1.351-USDödendiğini, davalı borçlular tarafından yüke ve yola yetersiz araç ile taşıma işlemi yapıldığını, sigortalının talimatı olmaksızın emtianın başka araca aktarıldığını,taşıyıcıların ağır kusurlu bulunduğunu zararın tamamından sorumlu olduklarını , davalılar hakkında Gaziosmanpaşa ...
İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında yapılan icra takibine itiraz ettiklerini ileri sürerek davalıların itirazlarının iptali ile,icra inkar tazminatı ödemelerine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
1-Davalı ...; davaya zamanaşımı yönünden itiraz ettiğini, delillerin kendilerine sunulmadığını,sigortalının malını kendisinin aktarmadığını, zararın mesuliyetinin kendisinde olmadığını, ekspertiz raporunun tebliğ edilmediğini ve yokluğunda düzenlendiğinden kabul etmediğini, hasarın kendisine bildirilmediğini, davacının zarara ilişkin somut delilinin olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2- Davalı ...; dava konusu uyuşmazlıkta tarafının hiçbir alakasının olmadığını, aldırılan rapora göre davalı borçluların sorumluğu altında yapılan aktarma/taşıma işlemleri sırasında meydana gelen hasardan sorumlu tutulduğunu, iddiaları kabul etmediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece,sigortalı ile davalı arasında eşya taşıma sözleşmesi bulunduğu, davacının yaptığı tazminat ödemesini TTK m.1472 gereği yasal halefiyete dayalı olarak davalıya rücu edebileceği, davalıların yaptığı aktarma gözetildiğinde,taşıma hasarında pervasız davranışları nedeniyle davalıların tamamen kusurlu ve müteselsilen sorumlu oldukları,davacının sigortalıya ödediği 1.351-USD’yi talep edebileceği, somut olayda üç yıllık zamanaşımı süresi hesabı gerektiği, kaza tarihi, ödeme tarihi, takip tarihi gözetildiğinde zamanaşımı süresinin dolmadığı gerekçesiyle davalıların itirazının iptali ile takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca faiz uygulanmasına,icra inkar tazminatı isteminin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı ...; dava konusu uyuşmazlıkta tarafının alakasının olmadığını, aldırılan rapora göre davalıların sorumluğu altında yapılan aktarma/taşıma işlemleri sırasında meydana gelen hasardan sorumlu tutulduğunu, taşımanın davalı sigortalının bilgisi ve talimatı dışında yapıldığının ileri sürüldüğünü,davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava konusu uyuşmazlık, taşıma sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. TTK'nın 875/1. maddesine göre: taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. TTK nun 876. Maddesine göre; zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse taşıyıcı sorumluluktan kurtulur. TTK'nın 888. Maddesinde ise taşımanın,.. fiilî taşıyıcı tarafından yerine getirilmesi halinde, bu kişinin eşyanın zıyaı, hasarı nedeniyle kendisi tarafından yapılan taşıma sırasında ortaya çıkan zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumlu olacağı düzenlenmiştir.
Somut olayda; davacı sigorta şirketine "Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi" ile sigortalı tarafından Çatalca'dan Samsun'a gönderilmek üzere 24/02/2015 tarihinde yüklemesi yapılan emtianın taşıyıcı olarak davalı ...'in sorumluluğunda ... plaka sayılı araca yüklendiği, devamında ise yükün diğer taşıyıcı ...'a ait ... plaka sayılı araca aktarıldığı, 27/02/2015 tarihinde varış yerinde emtianın hasarlı olduğunun tespit edildiği, davacı tarafından sigortalıya 20/05/2015 tarihinde 1351-USD hasar ödemesi yapıldığı anlaşılmaktadır. Emtiada meydana gelen hasarın emtianın diğer araca aktarılması sırasında meydana geldiği, aktarma ile ilgili davalıların sigortalıdan talimat almadıkları gibi ona bilgi de vermedikleri belirlenmiştir.Somut olayda taşıyıcının en yüksek özeni göstermesi söz konusu olmadığı gibi, bunu gösterse dahi vukuuna engel olamayacağı bir hadise bulunmamaktadır.
Bu anlamda taşıyıcının sorumluluktan kurtulma hallerini düzenleyen TTK'nın 876. Maddesi ile TTK'nın 878. maddesindeki haller gerçekleşmemiştir. Bu nedenle aktarma sırasında emtiada meydana gelen üst kapak raylarında eğilme ve burkulma hasarından davalıların sorumlu tutulmasında bir isabetsizlik görülmemiştir. Öte yandan emtianın TTK'nın 882. maddesinde düzenlenen sınırlı sorumluluk ilkesine göre hesaplama yapılması gerekse de; emtianın özel çekme hakkı karşılığı karar tarihi itibariyle 7100 kg X8,33X 7,3219=433.039,13-TL olup hükmedilen bedelin sorumluluk sınırı altında olduğu sabittir. Bu itibarla hükme yönelik istinaf sebebleri yerinde görülmeyen davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı ...'ın istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 340,26-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 140-TL harcın mahsubu ile bakiye 200,26-TL harcın davalı Seyit Pak'tan alınarak hazineye gelir kaydına, Davalı ... tarafından yapılan istinaf yargı giderinin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafça yapılan 81-TL yargı giderinin davalı Seyit Pak'tan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.25/11/2021
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/233460 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi