Sözleşmenin iptali | Menfi tespit
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2015/13185 E. 2016/1405 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
tüketici sıfatı↗ çekişmesiz yargı↗ ön inceleme aşaması↗ borçlu olunmadığının tespiti↗ ticari dava niteliği↗ genel kredi sözleşmesi↗ taraf ehliyeti↗ kredi sözleşmesi↗ tacir↗ teslim↗ görevli mahkeme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, akit tarihinde murisin işlem ehliyetinin bulunmadığı, kredi ile alınan traktörün murisin amca oğlu tarafından 3. şahıslara satılarak fiilen teslim edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava, muris ile davalı Banka arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesi uyarınca borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesinde de, aksi hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi'nin tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu düzenlenmiştir. Bu itibarla mahkemece, uyuşmazlığın bankacılık işleminden kaynaklanan ticari dava niteliğinde olduğu, davanın asliye ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiği ve ...'da ayrı bir asliye ticaret mahkemesi bulunmadığı hususu da nazara alınarak, davaya ticaret mahkemesi sıfatı ile bakılıp sonuçlandırılması gerekirken, tüketici mahkemesi sıfatı ile bakılması doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.
2- Bozma sebep ve şekline göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/1903 E. 2015/7449 K.
Ortak:çekişmesiz yargı · ticari dava niteliği · genel kredi sözleşmesi · kredi sözleşmesi · tacir · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaDava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde tarafların «tacir» olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesinde de, aksi hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi'nin tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerine bakmakla «görevli» olduğu düzenlenmiştir.
1- Dava, muris ile davalı Banka arasında düzenlenen «genel kredi sözleşmesi» uyarınca «borçlu olunmadığının tespiti» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaDava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde tarafların «tacir» olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesinde de, aksi hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerine bakmakla «görevli» olduğu düzenlenmiştir.
Kararı davacı temyiz etmiştir. (1) Dava, «genel kredi sözleşmesi» gereğince tahsil edilen «komisyon» ve dosya «masrafının» iadesi istemine ilişkindir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:komisyon · dosya masrafı
Benzer bu karardaKararı davacı temyiz etmiştir. (1) Dava, «genel kredi sözleşmesi» gereğince tahsil edilen «komisyon» ve dosya «masrafının» iadesi istemine ilişkindir.
Mahkemece, davacının dava dilekçesinde dayandığı 08.09.2009 tarihli sözleşme gereğince herhangi bir «masraf» kesintisi yapılmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/3590 E. 2015/4568 K.
Ortak:çekişmesiz yargı · ticari dava niteliği · tacir · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaDava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde tarafların «tacir» olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesinde de, aksi hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi'nin tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerine bakmakla «görevli» olduğu düzenlenmiştir.
Benzer bu karardaAynı Yasa'nın 5. maddesine göre de, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın Asliye Ticaret Mahkemesi tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerine bakmakla «görevlidir».
6102 sayılı TTK'nın 4. maddesine göre tarafların «tacir» olup olmadığına bakılmaksızın bu Kanun'da öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari davalardandır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:mutlak ticari dava · taşıma sözleşmesi · yasal faiz
Benzer bu karardaDavacı ile davalı şirket arasındaki uyuşmazlık «mutlak ticari» işlerden olan «taşıma sözleşmesinden» kaynaklanmaktadır.
Mahkemece tüm dosya kapsamı nazara alınarak, davanın kabulü ile, 2.200,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir Kararı davalı temyiz etmiştir.
Dava, «taşıma sözleşmesinden» kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/490 E. 2011/8124 K.
Ortak:görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaDava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde tarafların «tacir» olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesinde de, aksi hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi'nin tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerine bakmakla «görevli» olduğu düzenlenmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, «çek iptaline» ilişkin davalarda ticaret mahkemelerinin «görevli» olduğu, ticaret mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle, davanın «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Dava, «çek iptali» istemine ilişkin olup, mahkemece çek iptaline ilişkin davalar da ticaret mahkemelerinin «görevli» olduğu, ticaret mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle «görevsizlik» kararı verilmiş ise de davacı taraf dilekçesinde çek bedelinin 3.000 TL olduğunu belirterek işbu çek iptali davasını açmış, TTK’nun 5. maddesinde de dava olunan şeyin değerine göre asliye veya «sulh hukuk» mahkemelerinin ticari davalara bakmakta görevli oldukları belirtilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çek iptali · sulh hukuk mahkemesi · görevsizlik kararı · sulh · çek
Benzer bu karardaDava, «çek iptali» istemine ilişkin olup, mahkemece çek iptaline ilişkin davalar da ticaret mahkemelerinin «görevli» olduğu, ticaret mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle «görevsizlik» kararı verilmiş ise de davacı taraf dilekçesinde çek bedelinin 3.000 TL olduğunu belirterek işbu çek iptali davasını açmış, TTK’nun 5. maddesinde de dava olunan şeyin değerine göre asliye veya «sulh hukuk» mahkemelerinin ticari davalara bakmakta görevli oldukları belirtilmiştir.
Mahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, «çek iptaline» ilişkin davalarda ticaret mahkemelerinin «görevli» olduğu, ticaret mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle, davanın «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Bu durumda mahkemece, işin esasına girilerek karar vermek gerekirken, yazılı gerekçelerle «görevsizlik» kararı verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
3 benzer karar daha
-
Hisse Devir Sözleşmesinin İptali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2018/5276 E. 2020/3414 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/12368 E. 2018/3967 K.
Ortak:çekişmesiz yargı · ticari dava niteliği · tacir · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaDava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde tarafların «tacir» olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesinde de, aksi hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi'nin tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerine bakmakla «görevli» olduğu düzenlenmiştir.
Benzer bu kararda… TTK'nin 5/(1) maddesi uyarınca, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesinin tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerine bakmakla «görevli» olduğu, TTK’nın 5/(3) maddesi uyarınca da, asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğ …
Ancak, TTK'nin 4/(1)-f maddesi uyarınca, tarafların «tacir» olup olmadığına bakılmaksızın; bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları «mutlak ticari» dava sayılır.
Bu itibarla, davalı bankaya yatırılan mevduat nedeniyle ortaya çıkacak ihtilafların, mevduat sahibinin «tacir sıfatını» «taşıyıp» taşımadığına ve mevduatın vadeli olup olmadığına bakılmaksızın «mutlak ticari» dava olarak asliye ticaret mahkemelerinde görülmesi gerekmektedir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:tacir sıfatı · mutlak ticari dava · re'sen gözetilme · kamu düzeni · alacak davası · taşıyıcı · görevsizlik kararı · zamanaşımı
Benzer bu karardaBu itibarla, davalı bankaya yatırılan mevduat nedeniyle ortaya çıkacak ihtilafların, mevduat sahibinin «tacir sıfatını» «taşıyıp» taşımadığına ve mevduatın vadeli olup olmadığına bakılmaksızın «mutlak ticari» dava olarak asliye ticaret mahkemelerinde görülmesi gerekmektedir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; dava konusu hesabın vadesiz hesap olduğu, 6098 sayılı TBK’nın 146. maddesinde açılacak «alacak davalarının» 10 yıllık «zamanaşımına» tabi olduğunun açıklandığı, 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 62. maddesi ve yine 4389 sayılı Bankalar Kanunun 10. maddesi gereğince 10 yıl içinde aranmayan hesapla …
Buna göre, görev hususu «kamu düzenine» ilişkin olduğundan, yargılamanın her safhasında re'«sen gözetilmesi» gerekmektedir.
1-Dava, davalı bankaya yatırılan mevduattan kaynaklanan alacak istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı şekilde «zamanaşımı» nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/1088 E. 2016/1805 K.
Ortak:çekişmesiz yargı · ticari dava niteliği · tacir · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaDava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde tarafların «tacir» olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesinde de, aksi hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi'nin tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerine bakmakla «görevli» olduğu düzenlenmiştir.
Benzer bu karardaDava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde tarafların «tacir» olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesinde de, aksi hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesinin tüm ticari davalar ile «ticari nitelikteki» «çekişmesiz yargı» işlerine bakmakla «görevli» olduğu düzenlenmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:hesap işletim ücreti · tüketici kredisi · görevsizlik kararı
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında imzalanan «tüketici kredilerinin» davalı bankanın hangi şubesine ait hangi hesabı olduğu ve hangi hesap için ne tutarda «hesap işletim ücreti» istendiğinin tespit edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
1- Davacı, dava dilekçesinde, davalı bankanın muhtelif şubelerinde açtırdığı hesaplarından kesilen «hesap işletim ücretlerinin» faizi ile birlikte tahsilini istemiş olup, uyuşmazlık bankacılık işleminden kaynaklanmaktadır.
Davanın 13.02.2014 tarihinde açıldığı, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun'un ise 28.05.2014 tarihinde yürürlüğe girdiği de nazara alındığında mahkemece, uyuşmazlığın bankacılık işleminden kaynaklanan ticari dava niteliğinde olduğu, davanın asliye ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiği gözetilerek «görevsizlik» kararı verilmesi gerekirken işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2015/13185 E. , 2016/1405 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada ... Hukuk Mahkemesi’nce verilen 19/01/2015 tarih ve 2013/146-2015/38 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacılar vekili, müvekkillerinin murisi ...'nun davalı bankadan traktör kredisi kullandığı esnada tam ehliyetsiz olduğunu, kredi ile alınan tarktörün halen akıbetinin bilinmediğini, kredinin tahsili için davalı tarafından takip yapıldığını ileri sürerek icra takibine dayanak sözleşmenin iptalini ve müvekkillerinin borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, akit tarihinde murisin işlem ehliyetinin bulunmadığı, kredi ile alınan traktörün murisin amca oğlu tarafından 3. şahıslara satılarak fiilen teslim edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava, muris ile davalı Banka arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesi uyarınca borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesinde de, aksi hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi'nin tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu düzenlenmiştir. Bu itibarla mahkemece, uyuşmazlığın bankacılık işleminden kaynaklanan ticari dava niteliğinde olduğu, davanın asliye ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiği ve ...'da ayrı bir asliye ticaret mahkemesi bulunmadığı hususu da nazara alınarak, davaya ticaret mahkemesi sıfatı ile bakılıp sonuçlandırılması gerekirken, tüketici mahkemesi sıfatı ile bakılması doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.
2- Bozma sebep ve şekline göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle kararın BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelinmesine yer olmadığına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 15/02/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/217321900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz