Tazminat

… tıkları, davalı ...'ın %60, davalı ...'in ise %40 oranında kusurlu bulundukları, davalı Büyük İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş'nin maliki bulunduğu aracı uzun süreli «kira sözleşmesi» ile dava dışı şirkete kiraladığından «pasif husumet ehliyetinin» olmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, «maddi tazminat» talebi atiye bırakıldığından bu konuda karar «verilmesine yer olmadığına», davalı Büyük İstanbul Otobüs İşletmeleri A.Ş. hakkındaki davanın reddine, 10.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte diğer davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

… işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteninin ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin, doğan zarardan «müteselsilen sorumlu» olmasına göre mümeyyiz davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; Dava, yolcu olarak bulunulan aracın karıştığı «trafik kazası» sonucu ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

… avacının davalılar ... ve ...'e karşı açtığı manevi tazminat davasının kabulü ile 200 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 01/09/1993 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalılar ... ve ...'den müteselsilen tahsiline, davacının davalılar ... ve ...'e karşı açtığı «maddi tazminat davalarının» kısmen kabulü ile davacının tedavi ve buna bağlı giderleri ve bunların asıl dava tarihine kadar işlemiş yasal faizinden oluşan ve davalıların 2/8 kusuruna isabet eden 14,50 TL maddi tazminatın asıl dava tarihi olan 01/03/1995 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının geçici iş göremezlik zararından oluşan ve davalıların 2/8 kusuruna isabet eden 30,93 TL maddi tazminatın davacının talebi ve «taleple bağlılık ilkesi» gereğince 5,00 TL'sinin olay tarihi olan 01/09/1993 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müteselsilen tahsili ile davacı …

… olmasının, onun anne ve babası olan davalıların ve davacının sosyal ve ekonomik durumları dikkate alındığında esasen sorumlu olmayan gayri mümeyyiz küçüğün ve onun «mirasçısı» sıfatıyla davalı anne ve babanın «hakkaniyet» ilkesi gereğince de bir tazminat ödememeleri gerektiği kanaatine varıldığından davalılar Feride ve ...'a karşı açılan davanın reddine karar vermek gerektiği, 2918 sayılı yasanın 85. maddesindeki "motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi doğan zarardan müştereken ve «müteselsilen sorumlu» olurlar." hükmünün 2918 sayılı yasaya 17/10/1996 tarih 4199 sayılı yasanın 28. maddesi ile eklendiği, dava konusu kazanın meydana geldiği 01/09/1993 tarihinde bu y …

Şti.'nin «işleten sıfatının» bulunmadığı ve 2918 sayılı yasanın kaza tarihi olan 01/09/1993 tarihinde yürürlükte olan hükmüne göre sorumluluğunun bulunmadığı anlaşıldığı, 2918 sayılı yasanın 3. maddesindeki işleten «tanımı» dikkate alındığında davalılar Ömer ve Mehmet'in kazaya karışan otobüsün sahibi olmaları itibariyle işleten sıfatını taşıdıkları ve aynı yasanın 85. maddesi gereğin …

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, her ne kadar «kusur» raporlarında ölen çocuk Orhan'ın duran aracın görünmeyen tarafından araç çıkabileceğini dikkate almaması, ilk geçiş hakkını seyreden araçlara vermemesi, yola aniden çıkması nedeniyle 6/8 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiş ise de Yargıtay uygulamasında belirtildiği üzere kaza tarihinde henüz 9 yaşında olan davalılar Feride ve Yusuf'un kazada ölen oğulları Orhan'a yaşı itibariyle mümeyyiz olmayan küçük niteliğinde olduğu için kusur yüklenmesinin mümkün olmadığı, davacı vekilinin 01/03/2011 tarihli duruşmadaki beyanında kazada ölen ve kendisine 6/8 kusur verilen küçük çocuk ...'ın anne ve babası olan davalılar Feride ve ...'a karşı açtıkları davanın adı geçen davalıların kusurları sebebiyle açılmadığını, çocuklarının kusurlu eyleminden doğan zararın «mirasçı» sıfatıyla kendilerinden tazmininin talep edildiğini, davanın dayanağının Borçlar Kanunu'nun 54. maddesi olduğunu söylediği, davalılar Feride ve ...'ın çocukları olan ... mümeyyiz olmayan küçük niteliğinde olup, mümeyyiz olmayanların «haksız fiil sorumlulukları» davacının davasını dayandırdığı Borçlar Kanunu'nun 54. maddesinde "Hakkaniyet iktiza ediyorsa hakim, temyiz kudretini haiz olmayan kimseyi ika ettiği zararın tamam …

… avacının davalılar ... ve ...'e karşı açtığı manevi tazminat davasının kabulü ile 200 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 01/09/1993 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalılar ... ve ...'den müteselsilen tahsiline, davacının davalılar ... ve ...'e karşı açtığı «maddi tazminat davalarının» kısmen kabulü ile davacının tedavi ve buna bağlı giderleri ve bunların asıl dava tarihine kadar işlemiş yasal faizinden oluşan ve davalıların 2/8 kusuruna isabet eden 14,50 TL maddi tazminatın asıl dava tarihi olan 01/03/1995 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının geçici iş göremezlik zararından oluşan ve davalıların 2/8 kusuruna isabet eden 30,93 TL maddi tazminatın davacının talebi ve «taleple bağlılık ilkesi» gereğince 5,00 TL'sinin olay tarihi olan 01/09/1993 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müteselsilen tahsili ile davacı …

… olmasının, onun anne ve babası olan davalıların ve davacının sosyal ve ekonomik durumları dikkate alındığında esasen sorumlu olmayan gayri mümeyyiz küçüğün ve onun «mirasçısı» sıfatıyla davalı anne ve babanın «hakkaniyet» ilkesi gereğince de bir tazminat ödememeleri gerektiği kanaatine varıldığından davalılar Feride ve ...'a karşı açılan davanın reddine karar vermek gerektiği, 2918 sayılı yasanın 85. maddesindeki "motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi doğan zarardan müştereken ve «müteselsilen sorumlu» olurlar." hükmünün 2918 sayılı yasaya 17/10/1996 tarih 4199 sayılı yasanın 28. maddesi ile eklendiği, dava konusu kazanın meydana geldiği 01/09/1993 tarihinde bu y …

Maddesinin kazanın meydana geldiği 01/09/1993 tarihinde yürürlükte olan hükmü " Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın işleteni bu zarardan sorumlu olur." şeklinde olduğu, 2918 sayılı yasanın 3. maddesindeki işleten «tanımı» dikkate alındığında davalı ...

Mahkemece, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu davalı şirketin yolcu taşımacılığı sektöründe hizmet veren otobüs firması olduğu, yolcu taşımacılığına dayalı tazminat istemli davaların ticari dava niteliğinde bulunduğu gerekçesiyle mahkemenin «görevsizliğine», talep halinde dosyanın Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

Dava, taraflar arasındaki yolcu taşıma ilişkisinden değil haksız fiilden kaynaklanmakta olup davacılar da «tacir» değildir.

Her ne kadar mahkemece olayda yolcu taşıması olduğundan bahisle «görevsizlik» kararı verilmiş ise de davacılar murisi davalıya ait otobüsde değil otobüs ile çarpışan otomobilde bulunmaktadır.

Bu itibarla, mahkemece davaya bakılmak gerekirken «görevsizlik» kararı verilmesi doğru olmamış, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacılar yararına bozulması gerekmiştir.