Karşılıksızdır işlemi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2011/3219 E. 2012/10195 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
karşılıksızdır işlemi↗ zayi nedeniyle çek iptali↗ kıymetli evrak↗ çek iptali↗ takas↗ zayi↗ çek↗ zamanaşımı↗ ibraz↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik takas aracılığıyla ibraz edildiği ve karşılıksız işlemine tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak çek vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince zayi nedeniyle çek iptaline ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Mahkemece, çekin zamanaşımı nedeniyle kıymetli evrak niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi zayi eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir. Senetteki hakkın zamanaşımına uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof. Dr. Fırat Öztan Kıymetli Evrak Hukuku 2. Bası s.270). Mahkemece bu husus nazara alınmadan davanın reddine karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/8211 E. 2012/600 K.
Ortak:kıymetli evrak · zayi · zamanaşımı · ibraz · zamanaşımı var
İncelediğiniz karardaMahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Mahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof.
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, çekin 04.02.2009 tarihinde bankaya «ibraz» edildiği ve aynı tarihte karşılıksız kaşesinin vurulduğu, bu tarihten dava tarihi olan 30.10.2009 tarihine kadar 6 aylık «zamanaşımı» süresinin dolduğu, çekin «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiğinden TTK'nun ilgili hükümlerine göre iptalinin istenmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez.(Prof.
Sonuç: 🔶 iki emsal
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/15365 E. 2012/5746 K.
Ortak:kıymetli evrak · zayi · zamanaşımı · zamanaşımı var
İncelediğiniz karardaMahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Mahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof.
Benzer bu karardaMahkemece, çekin «zamanaşımına» uğradığı ve iptalinin talep edilmesinde davacının «hukuki yararı» bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Mahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çeklerin TTK'nun 726. maddesinde belirtilen 6 aylık yasal süre geçtiğinden «zamanaşımına» uğradığı, davacının çeklerin iptalini talep etmesinde «hukuki yararı» bulunmadığı gerekçesi ile tensiben davanın reddine karar verilmiştir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez. ( Prof.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:hukuki yarar
Benzer bu karardaMahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çeklerin TTK'nun 726. maddesinde belirtilen 6 aylık yasal süre geçtiğinden «zamanaşımına» uğradığı, davacının çeklerin iptalini talep etmesinde «hukuki yararı» bulunmadığı gerekçesi ile tensiben davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımına» uğradığı ve iptalinin talep edilmesinde davacının «hukuki yararı» bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/1924 E. 2012/7801 K.
Ortak:zayi nedeniyle çek iptali · kıymetli evrak · çek iptali · zayi · çek · zamanaşımı · zamanaşımı var
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof.
Benzer bu karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten anlaşılacağı üzere mahkemece, iptali istenen çeklerin «zamanaşımına» uğradıkları gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafın, «rızası» dışında elinden çıkan ve keşide tarihleri 12.10.2001 ile 15.11.2006 arasında olan 17 adet çekin iptalini istediği, iptali istenen çeklerin «zamanaşımına» uğradıkları ve «kambiyo senedi vasfını» yitirdikleri, bu çekler nedeniyle kambiyo hukukundan doğan hakların kullanılamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TTK'nun 563. maddesinde senet üzerinde hak sahibi olan kişinin, «zayi» olması halinde senedin iptalini mahkemeden isteyebileceği düzenlenmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · kambiyo senedi vasfı · kambiyo senedi · eş rızası
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafın, «rızası» dışında elinden çıkan ve keşide tarihleri 12.10.2001 ile 15.11.2006 arasında olan 17 adet çekin iptalini istediği, iptali istenen çeklerin «zamanaşımına» uğradıkları ve «kambiyo senedi vasfını» yitirdikleri, bu çekler nedeniyle kambiyo hukukundan doğan hakların kullanılamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
5 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/12638 E. 2018/4213 K.
Ortak:zayi nedeniyle çek iptali · kıymetli evrak · çek iptali · zayi · çek · zamanaşımı · zamanaşımı var
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof.
Benzer bu karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı şekilde, iptali istenen çekin «zamanaşımına» uğradığı ve «kambiyo senedi vasfını» yitirdiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre; iptali talep olunan çekin «keşide tarihinin» 31/07/2009 olduğu, bu hali ile çekin «zamanaşıma» uğradığı ve «kambiyo senedi vasfını» yitirmiş olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Oysa, 6762 sayılı TTK'nın 563. maddesinde senet üzerinde hak sahibi olan kişinin, «zayi» olması halinde senedin iptalini mahkemeden isteyebileceği düzenlenmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · kambiyo senedi vasfı · keşide tarihi · kambiyo senedi
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre; iptali talep olunan çekin «keşide tarihinin» 31/07/2009 olduğu, bu hali ile çekin «zamanaşıma» uğradığı ve «kambiyo senedi vasfını» yitirmiş olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı şekilde, iptali istenen çekin «zamanaşımına» uğradığı ve «kambiyo senedi vasfını» yitirdiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/9105 E. 2016/3911 K.
Ortak:zayi nedeniyle çek iptali · kıymetli evrak · çek iptali · zayi · çek · zamanaşımı · zamanaşımı var
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof.
Benzer bu karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup, yukarıda yapılan özetten anlaşılacağı üzere mahkemece, iptali istenen çeklerin «zamanaşımına» uğradığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamına göre, dava dilekçesinde açıkça çeklerin her birinin «vade tarihinin» 05.01.2010 olduğunun belirtildiği, TTK hükümleri ve dava tarihi nazara alındığında çeklere ilişkin üç yıllık «zamanaşımı» süresinin dolduğu, bu nedenle çeklerin «kambiyo senedi vasfını» yitirdiği, «kıymetli evrak» niteliğini kaybeden çeklerin iptalinin istenilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
6762 sayılı TTK'nın 563. maddesinde senet üzerinde hak sahibi olan kişinin, «zayi» olması halinde senedin iptalini mahkemeden isteyebileceği düzenlenmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · kambiyo senedi vasfı · vade tarihi · kambiyo senedi · vade
Benzer bu karardaMahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamına göre, dava dilekçesinde açıkça çeklerin her birinin «vade tarihinin» 05.01.2010 olduğunun belirtildiği, TTK hükümleri ve dava tarihi nazara alındığında çeklere ilişkin üç yıllık «zamanaşımı» süresinin dolduğu, bu nedenle çeklerin «kambiyo senedi vasfını» yitirdiği, «kıymetli evrak» niteliğini kaybeden çeklerin iptalinin istenilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/6669 E. 2013/4903 K.
Ortak:zayi nedeniyle çek iptali · kıymetli evrak · çek iptali · zayi · çek · zamanaşımı · ibraz · zamanaşımı var
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof.
Benzer bu karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten anlaşılacağı üzere mahkemece, iptali istenen çekin «zamanaşımına» uğradığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, dosya kapsamına göre; ......Bankası Şubesi'ne ait olduğu belirlenen çekin «keşide tarihinin» 30.....2005 tarihi olup dava tarihi olan 08.07.2011 tarihi itibariyle ... günlük «ibraz süresi» de eklendiğinde 6 aylık «zamanaşımı» süresinin fazlasıyla dolduğu, «kıymetli evrak vasfını» yitirdiği, davacının davayı açmakta «hukuki yararının» bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
6762 Sayılı ...'nın 563. maddesinde senet üzerinde hak sahibi olan kişinin, «zayi» olması halinde senedin iptalini mahkemeden isteyebileceği düzenlenmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak vasfı · ibraz süresi · kıymetli evrak iptali · keşide tarihi · hukuki yarar · temsil
Benzer bu karardaMahkemece, dosya kapsamına göre; ......Bankası Şubesi'ne ait olduğu belirlenen çekin «keşide tarihinin» 30.....2005 tarihi olup dava tarihi olan 08.07.2011 tarihi itibariyle ... günlük «ibraz süresi» de eklendiğinde 6 aylık «zamanaşımı» süresinin fazlasıyla dolduğu, «kıymetli evrak vasfını» yitirdiği, davacının davayı açmakta «hukuki yararının» bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı davacı «temsilcisi» temyiz etmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/12602 E. 2014/19440 K.
Ortak:zayi nedeniyle çek iptali · kıymetli evrak · çek iptali · zayi · çek · zamanaşımı · zamanaşımı var
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof.
Benzer bu karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten anlaşılacağı üzere mahkemece, iptali istenen çekin «zamanaşımına» uğradığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
… ödenmeleri ihtimalinin bulunduğu, davacının da davasını 08/07/2009 da açtığı, davacının davasını müruru zaman başlamadan açmış olduğu ancak dava konusu çeklerin en «son» 31/07/2010'da «zamanaşımına» uğradığı, zamanaşımına uğramış olan çekin «kambiyo senedi» mahiyeti arz etmeyeceği fakat sadece «yazılı delil başlangıcı» sayılabileceği, bu durumda artık kambiyo senedi mahiyeti arz etmeyen çeklerin iptalini istemek hususunda, davacının «hukuki yararının» olmadığı, davanın başlangıcında mevcut olan hukuki yarar şartının bilahare ortadan kalkmış olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
6762 Sayılı TTK'nın 563. maddesinde senet üzerinde hak sahibi olan kişinin, «zayi» olması halinde senedin iptalini mahkemeden isteyebileceği düzenlenmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · yazılı delil başlangıcı · delil başlangıcı · yazılı delil · kambiyo senedi · hukuki yarar · i̇i̇k 72/son
Benzer bu kararda… ödenmeleri ihtimalinin bulunduğu, davacının da davasını 08/07/2009 da açtığı, davacının davasını müruru zaman başlamadan açmış olduğu ancak dava konusu çeklerin en «son» 31/07/2010'da «zamanaşımına» uğradığı, zamanaşımına uğramış olan çekin «kambiyo senedi» mahiyeti arz etmeyeceği fakat sadece «yazılı delil başlangıcı» sayılabileceği, bu durumda artık kambiyo senedi mahiyeti arz etmeyen çeklerin iptalini istemek hususunda, davacının «hukuki yararının» olmadığı, davanın başlangıcında mevcut olan hukuki yarar şartının bilahare ortadan kalkmış olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/16042 E. 2014/4581 K.
Ortak:zayi nedeniyle çek iptali · kıymetli evrak · çek iptali · zayi · çek · zamanaşımı · zamanaşımı var
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof.
Benzer bu karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten anlaşılacağı üzere mahkemece, iptali istenen çeklerin «zamanaşımına» uğradığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, dava konusu çeklerin «zamanaşımına» uğramış olmaları nedeniyle «kıymetli evrak vasfını» yitirdikleri, birilerinin eline geçmiş olsalar bile «hamili» olanlar tarafından artık bu çeklere ilişkin olarak «kambiyo senedine dayalı takip» yapılması imkanı ortadan kalktığından davacının dava açmakta «hukuki yararı» kalmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Mülga 6762 sayılı TTK'nın 563. maddesinde (6102 sayılı TTK'nın 651. maddesi) senet üzerinde hak sahibi olan kişinin, «zayi» olması halinde senedin iptalini mahkemeden isteyebileceği düzenlenmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kambiyo senedine dayalı takip · kıymetli evrak vasfı · kıymetli evrak iptali · kambiyo senedi · hamil · hukuki yarar
Benzer bu karardaMahkemece, iddia ve dosya kapsamına göre, dava konusu çeklerin «zamanaşımına» uğramış olmaları nedeniyle «kıymetli evrak vasfını» yitirdikleri, birilerinin eline geçmiş olsalar bile «hamili» olanlar tarafından artık bu çeklere ilişkin olarak «kambiyo senedine dayalı takip» yapılması imkanı ortadan kalktığından davacının dava açmakta «hukuki yararı» kalmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2011/3219 E. , 2012/10195 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
Hasımsız olarak görülen davada İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 21.12.2010 tarih ve 2010/139-2010/607 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi .....tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, keşidecisi Şevket Aras-Arasgil Ticaret olan Finansbank A.Ş. İzmir Çamdibi Şubesi'ne ait 8.750 TL bedelli 18.03.2008 keşide tarihli çekin hamili tarafından müvekkili bankaya verildiğini, müvekkili bankanın da çek hamiline sorumlu olduğu miktarı ödediğini ve tasdikli fotokopisini verdiğini, çek aslının İzmir 19. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından istenilmesi üzerine Uşak Şubesi'nden bankanın ilgili birimine gönderilirken kaybolduğunu, yapılan arama çalışmalarına rağmen çekin bulunamadığını ileri sürerek çekin zayi sebebiyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik takas aracılığıyla ibraz edildiği ve karşılıksız işlemine tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak çek vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince zayi nedeniyle çek iptaline ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Mahkemece, çekin zamanaşımı nedeniyle kıymetli evrak niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi zayi eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir. Senetteki hakkın zamanaşımına uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof. Dr. Fırat Öztan Kıymetli Evrak Hukuku 2. Bası s.270). Mahkemece bu husus nazara alınmadan davanın reddine karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 11.06.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1061628700 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz