Manevi tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2009/3142 E. 2010/9750 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
uygun illiyet bağı↗ haksız eylem↗ illiyet bağı↗ kâr kaybı↗ eksik inceleme↗ avans faizi↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davanın kısmen kabulüne, davacı ... için 2.000 YTL, diğer davacı için 1.000 YTL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin davacı ...’a yönelik temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Davalı vekilinin davacı ...’ya yönelik temyiz itirazlarına gelince, dava, davalıya ait trende yolcu olarak seyahat eden davacı ...’nın oğlu ...’ın, taşıma sırasında yaralanması nedeniyle, manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davalının da kusurlu hareketiyle meydana gelen olayda davacı ...’nın çocuğu hafif derecede yaralanmıştır. BK.nun 47. maddesi uyarınca, hakim hususi halleri nazara alarak cismani zarara duçar olan kimseye manevi zarar namıyla adalete uygun tazminat verilmesine karar verebilir. Madde hükmünün bu açıklığı nedeniyle, manevi tazminat talep etme hakkı, doğrudan doğruya cismani zarara duçar olan kişiye tanınmaktadır; yansıma yoluyla aynı eylem nedeniyle manevi üzüntü duyan kişiler ise, manevi tazminat isteyemezler. Ancak, aynı eylem neticesinde birden fazla kişinin doğrudan doğruya zarar görmesi mümkündür. BK.nun 46 ve 47. maddelerindeki cismani zarar kavramına ruhi bütünlüğün ihlali, sinir bozukluğu veya hastalığı gibi hallerin girdiği, bu maddelerde sadece maddi sağlık bütünlüğünün değil, ruhi ve asabi bütünlüğün de korunduğu doktrinde ve Yargıtay kararlarında kabul edilmektedir.
Cismani zarar kavramına, ruhi bütünlüğün ihlali, sinir bozukluğu veya hastalığı(ruhi ve asabi sağlık bütünlüğü) gibi hallerin de girdiği kabul edildiğine göre; eğer bir kimsenin cismani zarara maruz kalması sonucunda, onun ana, baba, karı, koca, çocuk ve kardeş gibi çok yakınlarından birinin de aynı eylem nedeniyle hukuken korunan ruhi ve asabi sağlık bütünlüğü ağır bir şekilde haleldar olmuşsa, onlar da BK.nun 49. madde uyarınca manevi tazminat talep edebilirler. Çünkü bu durumda olanların zararları ile haksız eylem arasında uygun illiyet bağı vardır ve zararlarının niteliği itibariyle, onların da ihlal edilen normun koruma amacı içinde bulunduklarının kabulü gerekir. Başka bir anlatımla, böyle hallerde, yansıma yoluyla değil, doğrudan doğruya zarara maruz kalma söz konusudur.
Dava konusu olayda ise, davacı ...’nın çocuğu olan ..., davalıya ait trende seyahat ederken tren henüz durmadan inmek istemiş ve bunun sonucu olarak düşerek adli tıp raporuna göre iş ve güç kaybına maruz kalmayacak derecede hafif şekilde yaralanmıştır. Oğlunun bu miktar yaralanması nedeniyle davacı babanın yukarıda açıklandığı şekilde ruhi bütünlüğünün ihlal edilmiş olduğundan sözetmek hayatın olağan akışına ters düşmektedir.
Bu itibarla, mahkemece, davacı ... yönünden manevi tazminat isteminin reddine karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Taşıma sözleşmesinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat | Manevi tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/14602 E. 2011/7370 K.
Ortak:eksik inceleme
İncelediğiniz karardaBu itibarla, mahkemece, davacı ... yönünden manevi tazminat isteminin reddine karar verilmesi gerekirken, «eksik inceleme» sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Benzer bu kararda… adığının saptanması, davacının manevi tazminata dayanak yaptığı yukarıda anılan iddiasına göre değerlendirme yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, «eksik inceleme» ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:çalışma özgürlüğü · kişilik haklarının ihlali · sorumluluk sınırlaması · kişilik hakları · taşıma sözleşmesi · kusur · dahili dava · teslim
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, benimsenin bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacının «teslim» ettiği üniversiteye kayıt belgelerinin davalı firmaca kaybedildiği, taşınan 0,5 Kg ağırlığındaki belgeler nedeniyle davalının Varşova Konvansiyonunun 22/2. maddesine göre «sorumluluğunun sınırlı» olduğu ve bedelinin 20,35 TL olduğu ve olay nedeniyle davacının manen zarar gördüğü gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 20,35 TL maddi, 5.000,00 TL manevi tazmi …
Kişiyi yanlış tanıtmak, küçük düşürmek «kişilik haklarının ihlali» sayılır.
2)Davalı vekilinin temyiz istemine gelince; Dava, «taşıma sözleşmesine» dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Uğradığı tecavüz nedeniyle, fizik ya da manevi acılar doğan, ruhsal dengesi bozulan, yaşama sevincini kaybeden kişi manevi tazminat isteyebilir. (Bkz:Mustafa Reşit Karahasan, Tazminat Hukuku, 1996, İst.Sh.835) Hayat, beden ve ruh tamlığı, vicdan, din, düşünce ve ekonomik «çalışma özgürlüğü», onur, haysiyet, itibar, ün, ad, sır ve resimler kişisel varlıklardır.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/8330 E. 2016/2442 K.
Ortak:kâr kaybı · avans faizi
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davanın kısmen kabulüne, davacı ... için 2.000 YTL, diğer davacı için 1.000 YTL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren «avans faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Dava konusu olayda ise, davacı ...’nın çocuğu olan ..., davalıya ait trende seyahat ederken tren henüz durmadan inmek istemiş ve bunun sonucu olarak düşerek adli tıp raporuna göre iş ve güç «kaybına» maruz kalmayacak derecede hafif şekilde yaralanmıştır.
Benzer bu karardaİşletmesi Genel Müdürlüğünün ise %25 oranında kusurlu olduğu, davacı .... .... için 5.080,35 TL geçici iş gücü «kaybı» yönünden «maddi tazminat» ile 600,00 TL tedavi ve yol gideri hesaplandığı, davacı .... ....'ın eşinin yaralanması ve bakımı dolayısıyla manevi zarar gördüğü gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulü ile davacı .... .... için 5.680,35 TL maddi ve 7.500,00 TL manevi tazminatın, davacı .... .... için 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Her ne kadar Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları gereğince bazı hallerde yakınların da manevi tazminat isteyebileceği kabul edilmekteyse de, bu durumun söz konusu olabilmesi için oluşan maluliyetin süreklilik arz etmesi ve cismani «kaybın» ağır olması gerekir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:davaların birleştirilmesi · vekalet ücreti takdiri · maddi tazminat · vekalet ücreti
Benzer bu kararda3- Öte yandan, «davaların birleştirilmesine» karar verilmesiyle sadece davaların yargılamaları birlikte yürütülmekte olup, her dava bağımsız karakterini koruduğundan, mahkemece her dava için ayrı ayrı «vekalet ücreti takdiri» gerekirken asıl ve birleşen dava ayrımı yapılmadan davalılar lehine tek vekalet ücreti takdir edilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle asıl davada davalı yararına bozulması gerekmiştir.
İşletmesi Genel Müdürlüğünün ise %25 oranında kusurlu olduğu, davacı .... .... için 5.080,35 TL geçici iş gücü «kaybı» yönünden «maddi tazminat» ile 600,00 TL tedavi ve yol gideri hesaplandığı, davacı .... ....'ın eşinin yaralanması ve bakımı dolayısıyla manevi zarar gördüğü gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulü ile davacı .... .... için 5.680,35 TL maddi ve 7.500,00 TL manevi tazminatın, davacı .... .... için 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/8287 E. 2011/1244 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:reeskont faizi · vekalet ücreti
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamına göre, davacının kaza sonucunda yaralanması ile ruh ve sinir bütünlüğünün bozulduğu bu nedenle davacının manevi tazminat isteme hakkının olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 3.000 TL'nın kaza tarihinden itibaren işleyecek «reeskont faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
2- Mahkemece, davacının manevi tazminat istemine ilişkin olarak kısmen kabul kararı verildikten sonra reddedilen miktar yönünden davalı lehine hükmedilen «vekalet ücretinin», Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10/2 maddesi gereğince, davacı vekili lehine belirlenen vekalet ücretini geçemeyeceği gözetilmeksizin hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
1 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/14244 E. 2012/20265 K.
Ortak:avans faizi
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davanın kısmen kabulüne, davacı ... için 2.000 YTL, diğer davacı için 1.000 YTL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren «avans faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Benzer bu kararda3- Ayrıca, davacılar vekili 28.09.2010 «havale» tarihli «ıslah» dilekçesiyle «avans faizi» talebinde bulunmuştur.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:doğrudan zarar · mutlak ticari dava · taşıma sözleşmesi · temerrüt faizi · havale · ıslah · tacir · yasal faiz
Benzer bu kararda3- Ayrıca, davacılar vekili 28.09.2010 «havale» tarihli «ıslah» dilekçesiyle «avans faizi» talebinde bulunmuştur.
Davacılar ile davalı ... arasındaki uyuşmazlık da «mutlak ticari» işlerden olan «taşıma sözleşmesinden» kaynaklanmaktadır.
O halde, davacı lehine takdir edilen manevi tazminata uygulanacak «temerrüt faizi» oranının buna göre belirlenmesi gerekirken «yasal faize» hükmedilmiş olması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
… ra uğramadığı, eşi ve oğlu olan davacılar... ve...'in ruhsal ve sinirsel sağlık bütünlüğünün ağır bir şekilde bozulduğunu söylemenin mümkün olmadığı, bu davacıların «doğrudan zarara» uğramadıkları gerekçesiyle, davacı ... yönünden 87.838,83 TL maddi ve 20.000 TL manevi tazminatın 28.09.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan …
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2009/3142 E. , 2010/9750 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 21.01.2009 tarih ve 2007/132-2009/26 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkillerinden ...’ın davalıya ait trenden inmek isterken düşerek yaralandığını, bu nedenle müvekkillerinin manevi zararının bulunduğunu ileri sürerek, 15.000 YTL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davacının tren durmadan kapıyı açarak inmek isterken yaralandığını, bu nedenle kendi kusuru ile kazaya neden olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davanın kısmen kabulüne, davacı ... için 2.000 YTL, diğer davacı için 1.000 YTL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin davacı ...’a yönelik temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Davalı vekilinin davacı ...’ya yönelik temyiz itirazlarına gelince, dava, davalıya ait trende yolcu olarak seyahat eden davacı ...’nın oğlu ...’ın, taşıma sırasında yaralanması nedeniyle, manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davalının da kusurlu hareketiyle meydana gelen olayda davacı ...’nın çocuğu hafif derecede yaralanmıştır. BK.nun 47. maddesi uyarınca, hakim hususi halleri nazara alarak cismani zarara duçar olan kimseye manevi zarar namıyla adalete uygun tazminat verilmesine karar verebilir. Madde hükmünün bu açıklığı nedeniyle, manevi tazminat talep etme hakkı, doğrudan doğruya cismani zarara duçar olan kişiye tanınmaktadır; yansıma yoluyla aynı eylem nedeniyle manevi üzüntü duyan kişiler ise, manevi tazminat isteyemezler. Ancak, aynı eylem neticesinde birden fazla kişinin doğrudan doğruya zarar görmesi mümkündür. BK.nun 46 ve 47. maddelerindeki cismani zarar kavramına ruhi bütünlüğün ihlali, sinir bozukluğu veya hastalığı gibi hallerin girdiği, bu maddelerde sadece maddi sağlık bütünlüğünün değil, ruhi ve asabi bütünlüğün de korunduğu doktrinde ve Yargıtay kararlarında kabul edilmektedir.
Cismani zarar kavramına, ruhi bütünlüğün ihlali, sinir bozukluğu veya hastalığı(ruhi ve asabi sağlık bütünlüğü) gibi hallerin de girdiği kabul edildiğine göre; eğer bir kimsenin cismani zarara maruz kalması sonucunda, onun ana, baba, karı, koca, çocuk ve kardeş gibi çok yakınlarından birinin de aynı eylem nedeniyle hukuken korunan ruhi ve asabi sağlık bütünlüğü ağır bir şekilde haleldar olmuşsa, onlar da BK.nun 49. madde uyarınca manevi tazminat talep edebilirler. Çünkü bu durumda olanların zararları ile haksız eylem arasında uygun illiyet bağı vardır ve zararlarının niteliği itibariyle, onların da ihlal edilen normun koruma amacı içinde bulunduklarının kabulü gerekir. Başka bir anlatımla, böyle hallerde, yansıma yoluyla değil, doğrudan doğruya zarara maruz kalma söz konusudur.
Dava konusu olayda ise, davacı ...’nın çocuğu olan ..., davalıya ait trende seyahat ederken tren henüz durmadan inmek istemiş ve bunun sonucu olarak düşerek adli tıp raporuna göre iş ve güç kaybına maruz kalmayacak derecede hafif şekilde yaralanmıştır. Oğlunun bu miktar yaralanması nedeniyle davacı babanın yukarıda açıklandığı şekilde ruhi bütünlüğünün ihlal edilmiş olduğundan sözetmek hayatın olağan akışına ters düşmektedir.
Bu itibarla, mahkemece, davacı ... yönünden manevi tazminat isteminin reddine karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı ... yönünden temyiz itirazlarının reddi ile kararın davacı ... yönünden ONANMASINA, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı ... yönünden temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 05.10.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1030810700 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz