İhtiyati haciz
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2014/8524 E. 2014/11901 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ttk 790↗ beyaz ciro↗ temlik cirosu↗ ciro silsilesi↗ yetkili hamil↗ takas↗ ciranta↗ i̇i̇k 257↗ ciro↗ hamil↗ ihtiyati haciz↗ temlik↗ haciz↗ çek↗ cy/cy kaydı↗ ibraz↗ i̇i̇k 72/son↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamına göre; talebe konu çekde ciro silsilesinde kopukluk olması nedeniyle İİK'nın 257. maddesinde aranılan ihtiyati haciz koşularının oluşmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı (ihtiyati haciz isteyen) vekili temyiz etmiştir.
Dava; ihtiyati haciz istemine ilişkin olup, mahkemece çekteki ciro silsilesinin kopuk olduğundan bahisle talebin reddine karar verilmiştir. Ancak çekin cirosunda lehine ciro yapılan kimsenin gösterilmesi zorunlu olmayıp, ciro sadece cirantanın imzasından ibaret de olabilir. Bu tür ciroya TTK'nın 818/1-d, 683/2. maddeleri uyarınca beyaz ciro denmekte olup temlik cirosu hükmünde kabul edilir. Beyaz cironun geçerli olması için ciroya ilişkin imzanın çekin arkasına veya alonj üzerine atılması zorunludur. Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. (TTK'nın 790. maddesi) Uygulamada bir bankanın müşterisi başka banka üzerine keşide edilmiş çekleri kendi bankasına getirmekte ya çeki veren bankadan tahsil edilerek ödenmesini ya da hesabına derhal alacak kaydedilmesini istemektedir. Her iki halde de çekin bankaya tahsil amacıyla temlik ya da doğrudan tahsil amacıyla verilmesi gerekmektedir. İhtiyati hacze konu çek Y. K. Bankası Gimat Şubesinden verilmiş olup Y. Y. Metal İnş. Elekt. Nak. Otom. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından G. Otomasyon Pano Elek. San. Tic. Ltd. Şti. emrine keşide edilmiştir. G. Otomasyon Pano Elek. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından da H. D. Kablo Elek. İnş. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şirketi'ne ciro yoluyla devredilmiştir. H. D. Kablo Elek. İnş. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ise beyaz ciro yoluyla ihtiyati haciz isteyen bankaya devredilmiştir. Çekin bu suretle hamili olan ihtiyati haciz isteyen banka 5941 sayılı Yasa'nın 8/3-4. maddeleri uyarınca bankalararası takas odaları aracılığı ile elektronik ortamda çeki muhatap bankaya ibraz etmiş çekin karşılığının bulunmaması nedeniyle altına muhatap bankaya vekaleten karşılıksız olduğuna ilişkin kaydı dercetmiştir. Açıklanan bu durum karşısında ihtiyati haciz isteyen bankanın talebe konu konu çeki H. D. Kablo Elek. İnş. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şirketi'nden beyaz ciro yoluyla devralarak çekin hamili olduğu, ciro silsilesinde kopukluğun bulunmadığı gözetilmeksizin yazılı gerekçeyle talebin reddi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/5391 E. 2016/7314 K.
Ortak:beyaz ciro · temlik cirosu · ciro silsilesi · yetkili hamil · takas · ciranta · ciro · hamil · İhtiyati haciz
İncelediğiniz karardaCirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, «son» «ciro» «beyaz ciro» olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde «yetkili hamil» sayılır. (TTK'nın 790. maddesi) Uygulamada bir bankanın müşterisi başka banka üzerine keşide edilmiş çekleri kendi bankasına getirmekte ya çeki veren bankadan tahsil edilerek ödenmesini ya da hesabına derhal alacak kaydedilmesini istemektedir.
Şirketi'nden «beyaz ciro» yoluyla devralarak çekin «hamili» olduğu, «ciro silsilesinde» kopukluğun bulunmadığı gözetilmeksizin yazılı gerekçeyle talebin reddi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
Bu tür «ciroya» TTK'nın 818/1-d, 683/2. maddeleri uyarınca «beyaz ciro» denmekte olup «temlik cirosu» hükmünde kabul edilir.
Benzer bu karardaCirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, «son» «ciro» «beyaz ciro» olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde «yetkili hamil» sayılır. (TTK'nın 790. maddesi) Uygulamada bir bankanın müşterisi, başka banka üzerine keşide edilmiş çekleri kendi bankasına getirmekte ya çeki veren bankadan tahsil edilerek ödenmesini ya da hesabına derhal alacak kaydedilmesini istemektedir.
Şti'nden «beyaz ciro» yoluyla devralarak çeklerin «hamili» olduğu gözetilerek «ihtiyati haciz» talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken; çekdeki «ciro silsilesine» göre ihtiyati haciz talep eden bankanın «meşru hamil» olmadığı gerekçesiyle, talebin reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Mahkemece, «ihtiyati haciz» isteyen bankanın, çekin tahsil için «ibraz» edildiği banka olduğu, yasal «ciro silsilesi» içindeki «hamil» olmadığı, istem sahibi banka tarafından, yasal ciro silsilesi içindeki çeki elinde bulunduran hamil ile çekleri tahsile yönelik anlaşma bulunduğunun da ileri sürülmediği gerekçeleri ile talebin reddine karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:meşru hamil
Benzer bu karardaŞti'nden «beyaz ciro» yoluyla devralarak çeklerin «hamili» olduğu gözetilerek «ihtiyati haciz» talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken; çekdeki «ciro silsilesine» göre ihtiyati haciz talep eden bankanın «meşru hamil» olmadığı gerekçesiyle, talebin reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/3486 E. 2015/4521 K.
Ortak:beyaz ciro · temlik cirosu · yetkili hamil · ciranta · ciro · hamil · ihtiyati haciz · temlik · İhtiyati haciz
İncelediğiniz karardaBu tür «ciroya» TTK'nın 818/1-d, 683/2. maddeleri uyarınca «beyaz ciro» denmekte olup «temlik cirosu» hükmünde kabul edilir.
Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, «son» «ciro» «beyaz ciro» olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde «yetkili hamil» sayılır. (TTK'nın 790. maddesi) Uygulamada bir bankanın müşterisi başka banka üzerine keşide edilmiş çekleri kendi bankasına getirmekte ya çeki veren bankadan tahsil edilerek ödenmesini ya da hesabına derhal alacak kaydedilmesini istemektedir.
Şti. tarafından ise «beyaz ciro» yoluyla «ihtiyati haciz» isteyen bankaya devredilmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, «ihtiyati haciz» talebine dayanak çeklerin «hamil» ...tarafından tahsil için talep eden bankaya verildiği ve banka tarafından muhatap bankaya vekaleten «çek» karşılığının bulunmadığı gerekçesi ile çek arkasına karşılıksız «şerhi» verildiği, çeklerin bankaya tahsil için veya tahsil anlamına gelen başka bir ibare ile «ciro» edildiğine dair dosyada bir bilgi bulunmadığı, bu hali ile ihtiyati haciz talep eden bankanın «yetkili hamil» olmadığı gerekçesiyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.
Bu tür «ciroya» TTK'nın 818/1-d, 683/2. maddeleri uyarınca «beyaz ciro» denmekte olup, «temlik cirosu» hükmünde kabul edilir.
Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, «son» «ciro» «beyaz ciro» olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde «yetkili hamil» sayılır. (TTK md.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:rehin · cy/cy şerhi
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, «ihtiyati haciz» talebine dayanak çeklerin «hamil» ...tarafından tahsil için talep eden bankaya verildiği ve banka tarafından muhatap bankaya vekaleten «çek» karşılığının bulunmadığı gerekçesi ile çek arkasına karşılıksız «şerhi» verildiği, çeklerin bankaya tahsil için veya tahsil anlamına gelen başka bir ibare ile «ciro» edildiğine dair dosyada bir bilgi bulunmadığı, bu hali ile ihtiyati haciz talep eden bankanın «yetkili hamil» olmadığı gerekçesiyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.
Açıklanan bu durum karşısında «ihtiyati haciz» isteyen bankanın talebe konu konu çeki ...'dan «beyaz ciro» yoluyla devralarak çekin «hamili» olduğu, ve ayrıca çekler üzerinde «rehin» cirosuyla devredildiğine dair bir ibare de bulunmadığı gözetilmeksizin yazılı gerekçeyle talebin reddi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/1041 E. 2024/2945 K.
Ortak:beyaz ciro · ciro silsilesi · yetkili hamil · ciranta · ciro · hamil · çek · i̇i̇k 72/son
İncelediğiniz karardaCirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, «son» «ciro» «beyaz ciro» olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde «yetkili hamil» sayılır. (TTK'nın 790. maddesi) Uygulamada bir bankanın müşterisi başka banka üzerine keşide edilmiş çekleri kendi bankasına getirmekte ya çeki veren bankadan tahsil edilerek ödenmesini ya da hesabına derhal alacak kaydedilmesini istemektedir.
Şirketi'nden «beyaz ciro» yoluyla devralarak çekin «hamili» olduğu, «ciro silsilesinde» kopukluğun bulunmadığı gözetilmeksizin yazılı gerekçeyle talebin reddi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
Mahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamına göre; talebe konu çekde «ciro silsilesinde» kopukluk olması nedeniyle İİK'nın «257». maddesinde aranılan «ihtiyati haciz» koşularının oluşmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
Benzer bu kararda6102 sayılı Kanun'un «cironun» hak sahipliğinin ispatı fonksiyonunu belirten 790 ıncı maddesinde, cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişinin, «son» ciro «beyaz ciro» olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde «yetkili hamil» sayılacağına yer verilmiş olup, çeki elinde bulunduran hamil «ciro zincirinde» kopukluk olması nedeniyle yetkili hamil olduğunu kanıtlayamadığı takdirde, ciro zincirindeki kopukluktan önceki «lehtar» ve «keşideciye» başvurma hakkını haiz olmayıp keşidecinin de senet metninden anlaşılan bu hususu «çek hamiline» karşı ileri sürmesi mümkündür.
… ayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı, asıl davada davacı takibe konu çeklerde «lehtar» tarafından usulüne uygun «ara» «cirantaya» yapılmış bir «cironun» bulunmadığı, «ciro silsilesindeki» kopukluk, birleşen davada ise ciro silsilesindeki kopukluk yanı sıra takibe konu çekteki lehtara ait cironun «tahrif» edildiği iddiasına dayanıldığı; imzaların bağımsızlığı ilkesi gereği «ciro zincirinde» bulunan imzalardan birinin veya bazılarının «sahteliğine» dayanılarak «menfi tespit davası» açılamayacağı, ciro silsilesinin (zincirinin) muntazam bir şekilde birbirini takip edip etmediğini incelerken dış görünüşü incelemenin yeterli olduğu, cirantalardan birinin imzasının sahte olması veya «temsilci» sıfatıyla senedi imzalayan şahsın imza «yetkisinden» yoksun olmasının ciro zincirini etkilemeyeceği, dava konusu çeklerde «keşidecinin» davacı, davalıların ise ciro yoluyla «hamil» olduklarını, görünüşe göre ilk cironun çekin lehtarı durumundaki ...
Şti.'nin diğer davalının cirosuyla edindiğini, «ciro silsilesinde» kopukluk bulunduğunu, «çek» vasfına sahip olmayan belgelere dayalı olarak takip yapılamayacağını, haksız ve hukuka aykırı şekilde çeklerin icra takibine konu edildiğini, ileri sürerek müvekkilinin davalılara karşı borçlu olmadığının tespitine ve davalı şirketin «kötü niyet tazminatına» mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:sahte ciro · ciro zinciri · avalist · çek hamili · tahrifat · sorumluluktan kurtulma · sahtelik · menfi tespit davası
Benzer bu kararda… ayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı, asıl davada davacı takibe konu çeklerde «lehtar» tarafından usulüne uygun «ara» «cirantaya» yapılmış bir «cironun» bulunmadığı, «ciro silsilesindeki» kopukluk, birleşen davada ise ciro silsilesindeki kopukluk yanı sıra takibe konu çekteki lehtara ait cironun «tahrif» edildiği iddiasına dayanıldığı; imzaların bağımsızlığı ilkesi gereği «ciro zincirinde» bulunan imzalardan birinin veya bazılarının «sahteliğine» dayanılarak «menfi tespit davası» açılamayacağı, ciro silsilesinin (zincirinin) muntazam bir şekilde birbirini takip edip etmediğini incelerken dış görünüşü incelemenin yeterli olduğu, cirantalardan birinin imzasının sahte olması veya «temsilci» sıfatıyla senedi imzalayan şahsın imza «yetkisinden» yoksun olmasının ciro zincirini etkilemeyeceği, dava konusu çeklerde «keşidecinin» davacı, davalıların ise ciro yoluyla «hamil» olduklarını, görünüşe göre ilk cironun çekin lehtarı durumundaki ...
Şubesine ait 30.10.2018 keşide tarihli 75.000,00 TL bedelli çekte davalı şirketin alacaklı sıfatının olmadığını, «lehtarın» cirosu «tahrif» edilerek tam «cironun» «beyaz ciroya» dönüştürülmeye çalışıldığını, «sahte ciro» ile çekin icra takibine konu edilemeyeceğini, ilk cironun lehtara ait olmaması nedeniyle takip alacaklısının sıfatının bulunmadığını, ileri sürerek müvekkilinin davalılara karşı borçlu olmadığının tespitine ve davalı şirketin «kötü niyet tazminatına» mahkûm edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
… n kişileri herhangi bir sebeple bağlamayan imzaları içermesi halinde diğer imzaların geçerliliğinin bundan etkilenmeyeceğinin düzenlendiği, bu hükme göre, senetteki «geçersiz» imzanın sadece kendisi yönünden hükümsüzlük sonucunu doğuracağı, senetteki her imzanın diğerlerinden bağımsız olarak sadece imza sahibini bağlayacağını, imzaların bağımsızlığı ilkesi, poliçeye atılı geçerli bir imzanın «keşidecinin», «cirantanın», «avalistin», kabul eden muhatabın imzası gibi sahibini bağlayacağı, geçersiz imzaların sahiplerinin sorumlu tutulmasına rağmen poliçenin geçerliliğini ortadan kaldırmadığı, geçerli imzaların sahiplerinin, başkasının imzasının geçersiz olduğunu ileri sürerek kambiyo «sorumluluğundan kurtulamayacağı», geçersiz bir imzanın sahibini bağlamaz ise de, «ciro silsilesini» de koparmayacağı, davacı keşidecinin, «lehtar» ...
6102 sayılı Kanun'un «cironun» hak sahipliğinin ispatı fonksiyonunu belirten 790 ıncı maddesinde, cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişinin, «son» ciro «beyaz ciro» olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde «yetkili hamil» sayılacağına yer verilmiş olup, çeki elinde bulunduran hamil «ciro zincirinde» kopukluk olması nedeniyle yetkili hamil olduğunu kanıtlayamadığı takdirde, ciro zincirindeki kopukluktan önceki «lehtar» ve «keşideciye» başvurma hakkını haiz olmayıp keşidecinin de senet metninden anlaşılan bu hususu «çek hamiline» karşı ileri sürmesi mümkündür.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2014/8524 E. , 2014/11901 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ANKARA 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 11/12/2013
NUMARASI 2013/272-2013/272 D.İŞ
Ankara 16. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 11.12.2013 tarih ve 2013/272-2013/272 D. İş sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi ihtiyati haciz isteyen (alacaklı) vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı (ihtiyati haciz isteyen) vekili; borçlu Y. Y. Metal İnş. Elekt. Nak. Otom. Tur. San. Tic. A.Ş. tarafından 15.7.2013 tarihinde keşide edilen 30000.00 TL bedelli çekin süresi dahilinde muhattap bankaya ibrazı ile karşılıksız çıktığının anlaşıldığını, çeke konu alacağın yeterli teminatının bulunmaması nedeniyle yapılacak takibin sonuçsuz kalmasının kuvvetle muhtemel olduğunu ileri sürerek boçluların borca yetecek düzeyde menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamına göre; talebe konu çekde ciro silsilesinde kopukluk olması nedeniyle İİK'nın 257. maddesinde aranılan ihtiyati haciz koşularının oluşmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı (ihtiyati haciz isteyen) vekili temyiz etmiştir.
Dava; ihtiyati haciz istemine ilişkin olup, mahkemece çekteki ciro silsilesinin kopuk olduğundan bahisle talebin reddine karar verilmiştir. Ancak çekin cirosunda lehine ciro yapılan kimsenin gösterilmesi zorunlu olmayıp, ciro sadece cirantanın imzasından ibaret de olabilir. Bu tür ciroya TTK'nın 818/1-d, 683/2. maddeleri uyarınca beyaz ciro denmekte olup temlik cirosu hükmünde kabul edilir. Beyaz cironun geçerli olması için ciroya ilişkin imzanın çekin arkasına veya alonj üzerine atılması zorunludur. Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. (TTK'nın 790. maddesi) Uygulamada bir bankanın müşterisi başka banka üzerine keşide edilmiş çekleri kendi bankasına getirmekte ya çeki veren bankadan tahsil edilerek ödenmesini ya da hesabına derhal alacak kaydedilmesini istemektedir.
Her iki halde de çekin bankaya tahsil amacıyla temlik ya da doğrudan tahsil amacıyla verilmesi gerekmektedir. İhtiyati hacze konu çek Y. K. Bankası Gimat Şubesinden verilmiş olup Y. Y. Metal İnş. Elekt. Nak. Otom. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından G. Otomasyon Pano Elek. San. Tic. Ltd. Şti. emrine keşide edilmiştir. G. Otomasyon Pano Elek. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından da H. D. Kablo Elek. İnş. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şirketi'ne ciro yoluyla devredilmiştir. H. D. Kablo Elek. İnş. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ise beyaz ciro yoluyla ihtiyati haciz isteyen bankaya devredilmiştir. Çekin bu suretle hamili olan ihtiyati haciz isteyen banka 5941 sayılı Yasa'nın 8/3-4. maddeleri uyarınca bankalararası takas odaları aracılığı ile elektronik ortamda çeki muhatap bankaya ibraz etmiş çekin karşılığının bulunmaması nedeniyle altına muhatap bankaya vekaleten karşılıksız olduğuna ilişkin kaydı dercetmiştir.
Açıklanan bu durum karşısında ihtiyati haciz isteyen bankanın talebe konu konu çeki H. D. Kablo Elek. İnş. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şirketi'nden beyaz ciro yoluyla devralarak çekin hamili olduğu, ciro silsilesinde kopukluğun bulunmadığı gözetilmeksizin yazılı gerekçeyle talebin reddi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı (ihtiyati haciz isteyen) vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle kararın davacı (ihtiyati haciz isteyen) yararına BOZULMASINA, 23.06.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/102228100 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz