Adi senet
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2010/6251 E. 2010/6168 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
adi senet↗ nakden kaydı↗ keşide yeri↗ isticvap↗ kıymetli evrak↗ ibraname↗ alacağın temliki↗ lehtar↗ kambiyo senedi↗ ciro↗ hamil↗ bono↗ temlik↗ vade↗ taşıyıcı↗ yönetim kurulu kararı↗ kötüniyet↗ menfi tespit↗ cy/cy kaydı↗ eksik inceleme↗ e-defter↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı ... tarafından borçlular davacı ve diğer davalı hakkında senet alacaklarının tahsili için Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2001/9337,19850 ve 19853 sayılı dosyaları üzerinden takip başlatıldığı, senetleri düzenleyen ... ve ...’in tanzim tarihi itibarıyla yönetim kurulu üyesi oldukları, adı geçen yönetim kurulu üyelerine borç alma yetkisi verilmediği, kooperatifin de anasözleşmeye göre borç almasının mümkün olmadığı, senetlerde nakden kaydının bulunduğu, kooperatife ait defter ve kayıtlarda takibe konu senetlerle ilgili bilgi bulunmadığı gibi nakit giriş kaydına da rastlanmadığı, davacı ile davalı şirket arasındaki 10/12/2001 tarihli ibranamede davalı şirketin 10/11/1999 vade tarihli 10.000 TL, 30/05/2000 vade tarihli 5.000 TL ve 30/06/2000 vade tarihli 5.000 TL bedelli kooperatif senetlerine karşılık hiçbir alacağının bulunmadığını, bu ve bundan sonra tarafından hiç bir senedin borç olarak ileri sürülmeyeceğini ve şirkete iade edeceğini kabul ettiği, isticvaba rağmen davalı şirketin duruşmaya gelmediğinden Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2001/19850 ve 19853 sayılı dosyaları dayanağı davalı şirketin alacaklı olduğu senetler ile ilgili borçlu olmadığının kabul edildiği, diğer davalı Ahmet Altun’un kötüniyetli olduğunun davacı tarafından ispatlanamadığı gerekçesiyle, davalı ... İnş. Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2001/19850 ve 19853 sayılı dosyalarına dayanak bonolardan dolayı borçsuzluğunun tespitine, davalı ... hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir
2-Dava, İİK 72. madde uyarınca açılmış menfi tespit davasıdır. Davacı taraf, Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2001/19850 ve 19853 sayılı takip dosyalarının dayanağı bonoların, lehtar davalı şirkete karşı karşılıksız olduğunu ve diğer davalı hamilin de hak sahibi olmadığını ve aynı zamanda takibe konu senetlerin tanzim yeri olmaması sebebiyle kambiyo senedi niteliği taşımadığını ileri sürmüştür. Davacı tarafça davada davalı hamilin hak sahibi olmadığı iddiası da ileri sürüldüğü halde mahkemece davacının bu iddiaları üzerinde durulmamıştır. Dosya içinde bulunan senet fotokopilerinden yukarıda bahsi geçen takiplere konu senetlerin tanzim yerinin olmadığı anlaşılmaktadır. TTK 688. maddesi gereğince tanzim yerinin bononun zorunlu unsurlarından olduğu ve tanzim yeri olmayan senetlerin kıymetli evrak vasfında olmayıp adi senet vasfında bulunduğundan, senetlerdeki hakkın devri ciro yoluyla değil, ancak alacağın temliki hükümleri ile gerçekleşebilir. Açıklanan tüm bu nedenlerle anılan senet asılları dosya içerisine celp edilerek keşide yeri taşıyıp, taşımadığı araştırılıp, keşide yeri olmadığının saptanması halinde bu şekildeki senetlerle ilgili takiplerde hamil davalı yönünden de isteminin kabulü cihetine gidilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, davacı vekilinin temyiz itirazının kabulüyle kararın davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/7290 E. 2013/22749 K.
Ortak:hamil · bono · vade
İncelediğiniz karardaİcra Müdürlüğünün 2001/9337,19850 ve 19853 sayılı dosyaları üzerinden takip başlatıldığı, senetleri düzenleyen ... ve ...’in tanzim tarihi itibarıyla «yönetim kurulu» üyesi oldukları, adı geçen yönetim kurulu üyelerine borç alma yetkisi verilmediği, kooperatifin de anasözleşmeye göre borç almasının mümkün olmadığı, senetlerde «nakden kaydının» bulunduğu, kooperatife ait «defter» ve kayıtlarda takibe konu senetlerle ilgili bilgi bulunmadığı gibi nakit giriş kaydına da rastlanmadığı, davacı ile davalı şirket arasındaki 10/12/2001 tarihli «ibranamede» davalı şirketin 10/11/1999 «vade» tarihli 10.000 TL, 30/05/2000 vade tarihli 5.000 TL ve 30/06/2000 vade tarihli 5.000 TL bedelli kooperatif senetlerine karşılık hiçbir alacağının bulunmadığını, bu ve bundan sonra tarafından hiç bir senedin borç olarak ileri sürülmeyeceğini ve şirkete iade edeceğini kabul ettiği, «isticvaba» rağmen davalı şirketin duruşmaya gelmediğinden Ankara 3.
İcra Müdürlüğünün 2001/19850 ve 19853 sayılı takip dosyalarının dayanağı bonoların, «lehtar» davalı şirkete karşı karşılıksız olduğunu ve diğer davalı «hamilin» de hak sahibi olmadığını ve aynı zamanda takibe konu senetlerin tanzim yeri olmaması sebebiyle «kambiyo senedi» niteliği taşımadığını ileri sürmüştür.
Davacı tarafça davada davalı «hamilin» hak sahibi olmadığı iddiası da ileri sürüldüğü halde mahkemece davacının bu iddiaları üzerinde durulmamıştır.
Benzer bu karardaDava konusu bonoların «vade», bedel ve borçlularını gösteren listenin dava dilekçesine ekli olduğu ve davacının bonoların «hamili» olduğu belirtildiği halde, bonoların boş olduklarından ve davacının «keşideci» olduğundan bahisle bonolara ilişkin davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Mahkemece, tüm dosya kapsamı esas alınarak, «keşidecinin» «çek» ve «bono» «iptali davası» açma hakkı olmadığı, ayrıca dava konusu çeklerin ve bonoların boş olmaları nedeniyle çek ve bono vasfında olmadığı gerekçesiyle, davanın ve tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
2- Dava, «bono» ve boş «çek» yapraklarının iptali istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:keşideci · iptal davası · çek
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamı esas alınarak, «keşidecinin» «çek» ve «bono» «iptali davası» açma hakkı olmadığı, ayrıca dava konusu çeklerin ve bonoların boş olmaları nedeniyle çek ve bono vasfında olmadığı gerekçesiyle, davanın ve tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin boş «çek» yaprakları bakımından temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Dava, «bono» ve boş «çek» yapraklarının iptali istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Dava konusu bonoların «vade», bedel ve borçlularını gösteren listenin dava dilekçesine ekli olduğu ve davacının bonoların «hamili» olduğu belirtildiği halde, bonoların boş olduklarından ve davacının «keşideci» olduğundan bahisle bonolara ilişkin davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/5271 E. 2010/10785 K.
Ortak:kıymetli evrak · kambiyo senedi · ciro · hamil · bono
İncelediğiniz karardaTTK 688. maddesi gereğince tanzim yerinin «bononun» zorunlu unsurlarından olduğu ve tanzim yeri olmayan senetlerin «kıymetli evrak» vasfında olmayıp «adi senet» vasfında bulunduğundan, senetlerdeki hakkın devri «ciro» yoluyla değil, ancak «alacağın temliki» hükümleri ile gerçekleşebilir.
İcra Müdürlüğünün 2001/19850 ve 19853 sayılı takip dosyalarının dayanağı bonoların, «lehtar» davalı şirkete karşı karşılıksız olduğunu ve diğer davalı «hamilin» de hak sahibi olmadığını ve aynı zamanda takibe konu senetlerin tanzim yeri olmaması sebebiyle «kambiyo senedi» niteliği taşımadığını ileri sürmüştür.
Davacı tarafça davada davalı «hamilin» hak sahibi olmadığı iddiası da ileri sürüldüğü halde mahkemece davacının bu iddiaları üzerinde durulmamıştır.
Benzer bu karardaMahkemece, iptali istenen bonoların tanzim tarihi bulunmaması nedeniyle «kambiyo senedi vasfı» taşımadığı, bu nedenle «kıymetli evrakın iptali» mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, dava konusu «bono» fotokopilerinde düzenlenme tarihlerinin bulunduğunu, ancak bu tarihlerin okunamadığı anlaşılmaktadır.
… kçede, bonoların fotokopilerinde tanzim tarihlerinin belli olmadığının belirtildiği, tanzim tarihi belli olmayan veya bulunmayan bonoların TTK’nun 688 md. gereğince «kambiyo senedi» niteliğinde bulunmadığı, TTK hükümlerine göre ancak «kıymetli evrakın iptali» mümkün olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
… etlerin kambiyo senetleri vasfında olmadığı sonucuna varılarak mahkemece yazılı gerekçeyle reddi düşünülebilir ise de, esasen dört senedin de arta yüzünde davacının «beyaz ciro» imzasının yer aldığı bu itibarla davacının senet asıllarının «hamili» olmadığı anlaşıldığına ve davacı temyiz itirazında senetlerde tanzim tarihlerinin bulunduğunu kendisi kabullenmekte olduğuna göre davacının «ciranta» sıfatıyla böyle bir davayı açamayacağı bir başka ifadeyle «aktif husumete» ehil olmadığı gözetilerek davanın reddi gerekirken yazılı olduğu şekilde reddine karar verilmesi isabetsiz ise de sonucu itibariyle doğru olan hükmün onanması gere …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:beyaz ciro · kıymetli evrak iptali · kambiyo senedi vasfı · ciranta · aktif husumet · husumet
Benzer bu kararda… etlerin kambiyo senetleri vasfında olmadığı sonucuna varılarak mahkemece yazılı gerekçeyle reddi düşünülebilir ise de, esasen dört senedin de arta yüzünde davacının «beyaz ciro» imzasının yer aldığı bu itibarla davacının senet asıllarının «hamili» olmadığı anlaşıldığına ve davacı temyiz itirazında senetlerde tanzim tarihlerinin bulunduğunu kendisi kabullenmekte olduğuna göre davacının «ciranta» sıfatıyla böyle bir davayı açamayacağı bir başka ifadeyle «aktif husumete» ehil olmadığı gözetilerek davanın reddi gerekirken yazılı olduğu şekilde reddine karar verilmesi isabetsiz ise de sonucu itibariyle doğru olan hükmün onanması gere …
Mahkemece, iptali istenen bonoların tanzim tarihi bulunmaması nedeniyle «kambiyo senedi vasfı» taşımadığı, bu nedenle «kıymetli evrakın iptali» mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, dava konusu «bono» fotokopilerinde düzenlenme tarihlerinin bulunduğunu, ancak bu tarihlerin okunamadığı anlaşılmaktadır.
… kçede, bonoların fotokopilerinde tanzim tarihlerinin belli olmadığının belirtildiği, tanzim tarihi belli olmayan veya bulunmayan bonoların TTK’nun 688 md. gereğince «kambiyo senedi» niteliğinde bulunmadığı, TTK hükümlerine göre ancak «kıymetli evrakın iptali» mümkün olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2010/6251 E. , 2010/6168 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 28.06.2007 tarih ve 2002/64 - 2007/328 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili hakkında dava konusu senetlere dayanılarak Ankara 3. İcra Müdürlüğünde başlatılan takiplerin haksız olduğunu, senetleri imzalayan yönetim kurulunun nakden borçlanma ve senet tanzim etme yetkisinin olmadığını, davalı ... İnş. Ltd. Şti. ile ibralaşıldığını, müvekkilinin borcu bulunmadığını ileri sürerek, icra dosyalarında borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili, iyiniyetli müvekkilinin ciranta alacaklısı olduğundan davanın husumetten reddedilmesi gerektiğini, borcun dayanağının önemi olmadığını, kooperatif yöneticilerinin yetkilerini aşarak borçlanmalarının kooperatifin sorumluluğunda olduğunu, davacı kooperatifin diğer davalı ile ibralaşması ile geçerli bir borç ilişkisi olduğunu kabul emiş olduğu ve bunun müvekkilini bağlamayacağını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... İnş. Ltd. Şti. usulüne uygun dava dilekçesi tebliğine rağmen davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı ... tarafından borçlular davacı ve diğer davalı hakkında senet alacaklarının tahsili için Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2001/9337,19850 ve 19853 sayılı dosyaları üzerinden takip başlatıldığı, senetleri düzenleyen ... ve ...’in tanzim tarihi itibarıyla yönetim kurulu üyesi oldukları, adı geçen yönetim kurulu üyelerine borç alma yetkisi verilmediği, kooperatifin de anasözleşmeye göre borç almasının mümkün olmadığı, senetlerde nakden kaydının bulunduğu, kooperatife ait defter ve kayıtlarda takibe konu senetlerle ilgili bilgi bulunmadığı gibi nakit giriş kaydına da rastlanmadığı, davacı ile davalı şirket arasındaki 10/12/2001 tarihli ibranamede davalı şirketin 10/11/1999 vade tarihli 10.000 TL, 30/05/2000 vade tarihli 5.000 TL ve 30/06/2000 vade tarihli 5.000 TL bedelli kooperatif senetlerine karşılık hiçbir alacağının bulunmadığını, bu ve bundan sonra tarafından hiç bir senedin borç olarak ileri sürülmeyeceğini ve şirkete iade edeceğini kabul ettiği, isticvaba rağmen davalı şirketin duruşmaya gelmediğinden Ankara 3.
İcra Müdürlüğünün 2001/19850 ve 19853 sayılı dosyaları dayanağı davalı şirketin alacaklı olduğu senetler ile ilgili borçlu olmadığının kabul edildiği, diğer davalı Ahmet Altun’un kötüniyetli olduğunun davacı tarafından ispatlanamadığı gerekçesiyle, davalı ... İnş. Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2001/19850 ve 19853 sayılı dosyalarına dayanak bonolardan dolayı borçsuzluğunun tespitine, davalı ... hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir
2-Dava, İİK 72. madde uyarınca açılmış menfi tespit davasıdır. Davacı taraf, Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2001/19850 ve 19853 sayılı takip dosyalarının dayanağı bonoların, lehtar davalı şirkete karşı karşılıksız olduğunu ve diğer davalı hamilin de hak sahibi olmadığını ve aynı zamanda takibe konu senetlerin tanzim yeri olmaması sebebiyle kambiyo senedi niteliği taşımadığını ileri sürmüştür. Davacı tarafça davada davalı hamilin hak sahibi olmadığı iddiası da ileri sürüldüğü halde mahkemece davacının bu iddiaları üzerinde durulmamıştır. Dosya içinde bulunan senet fotokopilerinden yukarıda bahsi geçen takiplere konu senetlerin tanzim yerinin olmadığı anlaşılmaktadır. TTK 688. maddesi gereğince tanzim yerinin bononun zorunlu unsurlarından olduğu ve tanzim yeri olmayan senetlerin kıymetli evrak vasfında olmayıp adi senet vasfında bulunduğundan, senetlerdeki hakkın devri ciro yoluyla değil, ancak alacağın temliki hükümleri ile gerçekleşebilir.
Açıklanan tüm bu nedenlerle anılan senet asılları dosya içerisine celp edilerek keşide yeri taşıyıp, taşımadığı araştırılıp, keşide yeri olmadığının saptanması halinde bu şekildeki senetlerle ilgili takiplerde hamil davalı yönünden de isteminin kabulü cihetine gidilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, davacı vekilinin temyiz itirazının kabulüyle kararın davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 31.05.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1021125100 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz