Nakliyat emtia poliçesinden kaynaklanan rücuan tazminat | İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı

Ancak anılan konvansiyonun 17/4-c maddesinde, yükün gönderici, alıcı veya bunların adına hareket eden kişiler tarafından alınması, yüklenmesi, istiflenmesi veya boşaltılması özel risk durumu olarak kabul edilmiş, «hasar» veya «kaybın» anılan nedenlerden kaynaklanması halinde «taşıyıcının sorumlu» olmayacağı hükme bağlanmıştır.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, «hasarın» hatalı ambalajlamadan kaynaklandığı, CMR 17/4-c maddesi uyarınca «taşıyıcıların sorumlu» olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Somut olayda, mahkemece «hasarın» hatalı ambalajlamadan kaynaklandığı, CMR 17/4-c maddesi uyarınca davalı «taşıyıcıların sorumlu» olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, dosyada mevcut ekspertiz raporunda, davacı vekilinin beyan dilekçelerinde ve bilirkişi raporunda hasar …

Ancak anılan konvansiyonun .../4-c maddesinde, yükün gönderici, alıcı veya bunların adına hareket eden kişiler tarafından alınması, yüklenmesi, istiflenmesi veya boşaltılması özel risk durumu olarak kabul edilmiş, «hasar» veya «kaybın» anılan nedenlerden kaynaklanması halinde «taşıyıcının sorumlu» olmayacağı hükme bağlanmıştır.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, ... .... maddeye göre «taşıyıcının» yükü «teslim» aldığı andan teslim edinceye kadar doğacak hasarlardan sorumlu olduğu, davalının sorumluluğunu ortadan kaldıracak nitelikte delil «ibraz» etmediği, «taşıma senedi» ve gümrük tutanağına 1 adet emtianın hasarlı teslim edildiğinin «şerh» düşüldüğü, taşıyıcının istiflemeyi bizzat yapmamasına rağmen yüke «nezaret borcu» bulunduğu, emtianın özelliğine göre aracın hızını, sürüş koşullarını ayarlayamadığı, bu nedenle % 70 oranında kusurlu olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, …

Davacı nezdinde sigortalı emtianın davalı tarafından .../... arası taşındığı, bu taşımanın ... hükümlerine tabi olduğu hususları «uyuşmazlık konusu» değildir. ... hükümlerine tabi olan taşımalarda, «taşıyıcının» taşıdığı malları alıcısına tam ve sağlam olarak «teslim» etmek zorunluluğu mevcut olup, meydana gelen eksilmeler ve hasarlardan sorumluluğu esastır.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, ... .... maddeye göre «taşıyıcının» yükü «teslim» aldığı andan teslim edinceye kadar doğacak hasarlardan sorumlu olduğu, davalının sorumluluğunu ortadan kaldıracak nitelikte delil «ibraz» etmediği, «taşıma senedi» ve gümrük tutanağına 1 adet emtianın hasarlı teslim edildiğinin «şerh» düşüldüğü, taşıyıcının istiflemeyi bizzat yapmamasına rağmen yüke «nezaret borcu» bulunduğu, emtianın özelliğine göre aracın hızını, sürüş koşullarını ayarlayamadığı, bu nedenle % 70 oranında kusurlu olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, …

Somut olaya gelince, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda «hasarın» dorse içerisindeki makinenin hareket ederek, çarpması sonucu ahşap karkasın kırılarak cihazın zarar görmesine neden olduğu, «ambalajın yetersiz» olup olmadığı konusunda uzmanlığın bulunmadığı, davacının ödediği hasar miktarının «kadri maruf» olduğu belirtilmiştir.

Bu itibarla, mahkemece taşıma konusunda uzman bir bilirkişininde bulunduğu heyetten rapor alınarak, «hasarın» taşıma sırasında gerçekleşip gerçekleşmediği, ambalaj ve istiflemenin kimin tarafından yapıldığı, olayda ambalaj ve istifleme hatası bulunup bulunmadığı, varsa hasar miktarının ne kadar olduğu, bu işlemleri yerine getirenin göndericiye ait bulunduğunun tespiti halinde ise, bu kez de davalı «taşıyıcının» yüklemeye nezaret etme görevinin bulunduğu nazara alınarak davalı taşıyıcının hasardaki «müterafik kusuru» belirlenerek, neticesine göre bir karar vermek gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir. ...- Bozma neden ve şekline göre mümeyyiz davalı ... «feri müdahilin» sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

Kararı, davalı ... «feri müdahil» Tan Air Ulus.

Ancak anılan konvansiyonun 17/4-c maddesinde, yükün gönderici, alıcı veya bunların adına hareket eden kişiler tarafından alınması, yüklenmesi, istiflenmesi veya boşaltılması özel risk durumu olarak kabul edilmiş, «hasar» veya «kaybın» anılan nedenlerden kaynaklanması halinde «taşıyıcının sorumlu» olmayacağı hükme bağlanmıştır.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, «hasarın» hatalı ambalajlamadan kaynaklandığı, CMR 17/4-c maddesi uyarınca «taşıyıcıların sorumlu» olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Somut olayda, mahkemece «hasarın» hatalı ambalajlamadan kaynaklandığı, CMR 17/4-c maddesi uyarınca davalı «taşıyıcıların sorumlu» olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, dosyada mevcut ekspertiz raporunda, davacı vekilinin beyan dilekçelerinde ve bilirkişi raporunda hasar …

Ancak, anılan Konvansiyonun 17/4-c maddesinde, yükün gönderici, alıcı veya bunların adına hareket eden kişiler tarafından alınması, yüklenmesi, istiflenmesi veya boşaltılması özel bir risk durumu olarak kabul edilmiş, «hasar» veya «kaybın» anılan nedenlerden kaynaklanması halinde «taşıyıcının sorumlu» olmayacağı hükme bağlanmıştır.

CMR hükümlerine tabi taşımalarda da «taşıyıcının» eşyanın kendisine «teslim» edildiği tarihten gönderilene teslim edildiği tarihe kadar meydana gelen «hasar» ve kayıplardan sorumlu olacağı esastır.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre, «hasarın» istiflemeden değil ambalaj hatasından kaynaklandığı, davacı tarafın icra takibinde «kötüniyetli» olduğunun ispat edilemediği gerekçesiyle, davanın ve davalının «kötüniyet tazminatı» talebinin reddine karar verilmiştir.

Bu durum karşısında, davacı vekilinin rapora yönelik itirazları dikkate alınıp, davalı «taşıyıcının» yükleme ve istifleme bakımından «nezaret yükümlülüğünü» ihlal ettiği ve kusurlu olduğu kabul edilip, «kusur» oranları bakımından gerektiğinde ek rapor alınması veya yeniden «bilirkişi incelemesi» yaptırılması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre, «hasarın» istiflemeden değil ambalaj hatasından kaynaklandığı, davacı tarafın icra takibinde «kötüniyetli» olduğunun ispat edilemediği gerekçesiyle, davanın ve davalının «kötüniyet tazminatı» talebinin reddine karar verilmiştir.

Dava, taşıma «sigorta poliçesine» dayalı rucuan tazminat için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı nezdinde sigortalı emtianın davalı tarafından İtalya’dan Türkiye’ye taşınması sırasında hasarlandığı, bu taşımanın CMR hükümlerine tabi olduğu hususları «uyuşmazlık konusu» değildir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, «hasarın» hatalı ambalajlamadan kaynaklandığı, CMR 17/4-c maddesi uyarınca «taşıyıcıların sorumlu» olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Ancak anılan konvansiyonun 17/4-c maddesinde, yükün gönderici, alıcı veya bunların adına hareket eden kişiler tarafından alınması, yüklenmesi, istiflenmesi veya boşaltılması özel risk durumu olarak kabul edilmiş, «hasar» veya «kaybın» anılan nedenlerden kaynaklanması halinde «taşıyıcının sorumlu» olmayacağı hükme bağlanmıştır.

Somut olayda, mahkemece «hasarın» hatalı ambalajlamadan kaynaklandığı, CMR 17/4-c maddesi uyarınca davalı «taşıyıcıların sorumlu» olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, dosyada mevcut ekspertiz raporunda, davacı vekilinin beyan dilekçelerinde ve bilirkişi raporunda hasar …

CMR Konvansiyonu hükümlerine tabi taşımalarda «taşıyıcı», eşyanın kendisine «teslim» edildiği andan gönderilene teslim olunduğu tarihe kadar meydana gelen «hasar» ve kayıplardan sorumludur.

Bununla birlikte, anılan Konvansiyonu’nun 17/4-c maddesi uyarınca «hasarın», yükün gönderici, alıcı veya bunların adına hareket eden kişiler tarafından yüklenmesi, istiflenmesi veya boşaltılması nedeniyle oluştuğunun kanıtlanması halinde «taşıyıcının sorumluluğundan» bahsedilemeyecektir.

Öte yandan, «hasarın» neden ve nasıl meydana geldiği konusunda açıklama yapmadığı için davalının CMR Konvansiyonu'nun 29. maddesinde düzenlenen «sınırlı sorumluluk» hakkından yararlanamayacağı kabul edilmiş ise de, dosyada mübrez bilirkişi raporunda hasarın «istif» hatasından kaynaklandığının belirtilmiş olmasına göre bu halin, davalı «taşıyıcı» açısından kasıt ya da kasda eşdeğer «kusur» olarak kabulü mümkün olmadığından hükmün bu nedenle de bozulması gerekmiştir.

Dava, taşıma «sigorta poliçesine» dayalı «rücuen tazminat» istemine ilişkindir.

Bahse konu yükümlülüğün ihlali, «taşıyıcı» bakımından «müterafik kusur» oluşturmaktadır.

Öte yandan, «hasarın» neden ve nasıl meydana geldiği konusunda açıklama yapmadığı için davalının CMR Konvansiyonu'nun 29. maddesinde düzenlenen «sınırlı sorumluluk» hakkından yararlanamayacağı kabul edilmiş ise de, dosyada mübrez bilirkişi raporunda hasarın «istif» hatasından kaynaklandığının belirtilmiş olmasına göre bu halin, davalı «taşıyıcı» açısından kasıt ya da kasda eşdeğer «kusur» olarak kabulü mümkün olmadığından hükmün bu nedenle de bozulması gerekmiştir.

O halde, mahkemece, yüklemenin ve istiflemenin kime ait olduğu belirlenmesi, gönderene ait olduğunun tespiti halinde davalının «nezaret görevini» yerine getirmemesi nedeniyle müterafik kusurunun bulunduğunun kabul edilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.

Bu itibarla, mahkemece içinde sıvı gıda ambalajlaması konusunda uzman kişinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden rapor alınarak, «hasarın» ambalaj hatasından mı yoksa «istif» ve yükleme hatasından mı kaynaklandığı belirlenip, davalı «taşıyıcıların» yüke nezaretten kaynaklanan denetim ve gözetim görevi nazara alınarak, neticesine göre bir karar vermek gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, «hasarın» hatalı ambalajlamadan kaynaklandığı, CMR 17/4-c maddesi uyarınca «taşıyıcıların sorumlu» olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Ancak anılan konvansiyonun 17/4-c maddesinde, yükün gönderici, alıcı veya bunların adına hareket eden kişiler tarafından alınması, yüklenmesi, istiflenmesi veya boşaltılması özel risk durumu olarak kabul edilmiş, «hasar» veya «kaybın» anılan nedenlerden kaynaklanması halinde «taşıyıcının sorumlu» olmayacağı hükme bağlanmıştır.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «hasarın» CMR.17/4c maddesi gereğince; yükleme ve istifleme, boşaltma hatasından meydana gelmişse, «taşıyıcının» artık hasardan sorumlu tutulmasının söz konusu olamayacağı, CMR.17/4c maddesindeki halin varlığının ispatının ise taşıyıcıya ait olduğu, aracın kaza geçirmediği, ekspertiz raporunda hasarın yükleme ve «istif» hatası kaynaklı olacağı görüşüne varıldığı, yükleme ve istiflemenin gönderene ait olması halinde taşıyıcının yükleme ve istiflemeye nezaret etme, uyarma, «şerh» düşme yükümlülüklerine aykırı hareket etmesi halinin müeyyidesinin hasarın tamamından sorumluluk değil, gönderen ile birlikte mütefarik sorumluluk hali olduğu, CMR …

Mahkemece, yukarıda özetlendiği gibi her iki davalı bakımından da taşımada «istifin» gönderilene ait olduğu, istif hatasından kaynaklanan «hasar» nedeniyle davalıların kusurlu olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar veilmiştir.

Dairemizin yerleşmiş uygulamalarına göre; taşıma hukukunda «istif», gönderene ait olsa bile «taşıyıcının» bu istiflemeye «nezaret yükümlülüğü» vardır.

Bu nedenle CMR «sorumluluk sigorta poliçesinin» de «ibrazının» sağlanması suretiyle CMR sorumluluk sigorta poliçesinde böyle bir hükmün bulunup bulunmadığı dolayısıyla «rizikonun» «teminat kapsamında» olup olmadığı değerlendirilerek davalı ... şirketinin sorumluluğunun irdelenmesi gerekirken bu davalı bakımından da yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

9. maddesine göre «taşıma senedine» çekince koyan ve alıcıyı bilgilendiren taşımacının CMR.17/4/c maddesi gereğince zaten hasardan hiçbir şekilde sorumlu olamayacağı, bu nedenle her iki davalının da olayda her hangi bir «kusurlarının» olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «hasarın» CMR.17/4c maddesi gereğince; yükleme ve istifleme, boşaltma hatasından meydana gelmişse, «taşıyıcının» artık hasardan sorumlu tutulmasının söz konusu olamayacağı, CMR.17/4c maddesindeki halin varlığının ispatının ise taşıyıcıya ait olduğu, aracın kaza geçirmediği, ekspertiz raporunda hasarın yükleme ve «istif» hatası kaynaklı olacağı görüşüne varıldığı, yükleme ve istiflemenin gönderene ait olması halinde taşıyıcının yükleme ve istiflemeye nezaret etme, uyarma, «şerh» düşme yükümlülüklerine aykırı hareket etmesi halinin müeyyidesinin hasarın tamamından sorumluluk değil, gönderen ile birlikte mütefarik sorumluluk hali olduğu, CMR …

Dairemizin yerleşmiş uygulamalarına göre; taşıma hukukunda «istif», gönderene ait olsa bile «taşıyıcının» bu istiflemeye «nezaret yükümlülüğü» vardır.