Taşıma sözleşmesinden kaynaklanan tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2009/9840 E. 2010/3200 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Zamanaşımı
- 10 yıllık
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ttk 776↗ mutlak ticari dava↗ vekile tebliğ↗ 3095 sayılı kanun↗ reeskont faizi↗ taşıma sözleşmesi↗ temerrüt faizi↗ maddi ve manevi tazminat↗ ıslah↗ terkin↗ tacir↗ dosya masrafı↗ maddi tazminat↗ yasal faiz↗ avans faizi↗ temerrüt↗ zamanaşımı↗ i̇i̇k 72/son↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalı Aviva Sigorta A.Ş. hakkında açılan davanın atiye terkine, davacının maddi tazminat isteminin, kabülü ile, 28.267,37 TL'nin davalılar Ak Sigorta A.Ş., ... Seyahat Tur. Tic. Ltd. Şti. ile ...'dan olay tarihi olan 22.02.2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacının, manevi tazminat isteminin kısmen kabülü ile 50.000,00 TL'nin olay tarihi olan 22.02.2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte, davalılar ... Seyahat Tur.Tic. Ltd. Şti. ile ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat isteminin reddine oyçokluğu ile karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili, davalı ...Ş. vekili ve davalı ... Sey. A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davalı Aviva sigorta şirketi hakkındaki davanın atiye terk edilmesi nedeniyle anılan davalı lehine avukatlık ücretine karar verilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına; ayrıca, TTK/776/son maddesinin atfı ile BK/125. maddesi hükmü uyarınca 10 yıllık zamanaşımı süresinin geçmemiş olmasına, davada hükmedilen tazminatın muhtemel yapılacak tedavi giderlerine ilişkin olması nedeniyle davadan önce yapılan tedavi giderine yönelik olarak sigorta şirketi tarafından ödenen tedavi giderinin tazminattan indirilmesine gerek bulunmamasına göre ... Seyahat Ltd. Şti. vekilinin tüm, davacı vekilinin ve davalı ...Ş. vekilinin aşağıdaki bentler dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Davacı vekili dava dilekçesinde ticari reeskont faizi (Merkez Bankasının kısa vadeli işlemlere uyguladığı reeskont oranında) talep etmiş olup, mahkemece gerekçe gösterilmeksizin yasal faize hükmedilmiştir. Davalı otobüs işletmesi tacirdir. Bunun yanında, Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesine göre tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu kanunda tanzim edilen hususlardan doğan hukuk davaları ticari davalardandır. Davacı ile davalı şirket arasındaki uyuşmazlık mutlak ticari işlerden olan taşıma sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Ticari işlerde, 3095 Sayılı Kanun'un 4489 Sayılı Kanun ile değişik 2/2. maddesi hükmü gözetilerek avans faiz oranının uygulanması gerekmektedir. O halde davacı lehine takdir edilen tazminata uygulanacak temerrüt faizi oranının yukarıda açıklanan şekilde belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ve kararın açıklanan nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
3- Davalı ...Ş. vekilinin temyiz itirazlarına gelince; davalı ... şirketi kazaya neden olan aracın Otobüs Zorunlu Koltuk Kaza Sigortacısıdır. Otobüs Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları'nın 6/B-C maddelerinde, daimi sakatlık sigorta bedelinin ve tedavi masraflarının ne şekilde belirlenip ödeneceği düzenlenmiştir. Mahkemece, bu kapsamda rapor aldırılıp davacının maluliyetinin anılan genel şartların 6/B maddesinde düzenlenen hallerden hangisi kapsamında olduğunun belirlenmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, Adli Tıp Kurumu?ndan alınan ve %6 oranda meslekte kazanma gücünü kaybettiğine ilişkin rapora göre hüküm tesisi isabetli olmamış ve kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.
4- Ayrıca, HUMK'nun 85. maddesi hükmü uyarınca 06.02.2009 tarihli ıslah dilekçesinin davalı ...Ş. vekiline tebliğe çıkarılmaması da doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/12501 E. 2013/15379 K.
Ortak:temerrüt faizi · maddi tazminat · temerrüt
İncelediğiniz karardaO halde davacı lehine takdir edilen tazminata uygulanacak «temerrüt faizi» oranının yukarıda açıklanan şekilde belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ve kararın açıklanan nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalı Aviva Sigorta A.Ş. hakkında açılan davanın atiye «terkine», davacının «maddi tazminat» isteminin, kabülü ile, 28.267,37 TL'nin davalılar Ak Sigorta A.Ş., ...
Benzer bu karardaŞti. ve ...'dan «temerrüt faizi» ile birlikte tahsiline, Aviva Sigorta A.Ş. aleyhine açılan davada ise karar «verilmesine yer olmadığına» ilişkin olarak verilen karar davacı ve davalılardan...
Şti. ve ...'dan «temerrüt faizi» ile birlikte tahsiline karar verilmiştir.
Mahkemece, 28.267.37 TL «maddi tazminatın» Ak Sigorta A.Ş.,...
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:karar verilmesine yer olmadığına
Benzer bu karardaŞti. ve ...'dan «temerrüt faizi» ile birlikte tahsiline, Aviva Sigorta A.Ş. aleyhine açılan davada ise karar «verilmesine yer olmadığına» ilişkin olarak verilen karar davacı ve davalılardan...
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/7579 E. 2012/6003 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:can sigortası · maluliyet oranı · gerçek zarar · acente · kısıtlılık · davanın açılmamış sayılması · riziko · açılmamış sayılma
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve dosya kapsamına göre, davalılardan sigorta şirketinin bilirkişi tarafından hesaplanan «maluliyet oranına» göre tazminat tutarı ile tedavi giderini tazmin etmesinin gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davalı «acente» hakkındaki «davanın açılmamış sayılmasına» ve 43.551,80 TL tazminat ile 3.992,40 TL tedavi giderinin davalı ... şirketinden tahsiline karar verilmiştir.
Talebe konu olan sigorta, «can sigortası» türlerinden olup, bir meblağ sigortası olması itibariyle de,ölüm halinde limit kadar olmak üzere maktu; yaralanma halinde ise, yapılan tedavinin giderleri bakımından buna ilişkin limiti geçmemek üzere ve yapılan harcama kadar nispi; sürekli sakatlık halinde ise, sakat kalma oranı ve sakatlığın derecesine göre limitin belli oranı olmak üzere, sigorta bedelinin ödenmesi gerekeceğinden, bu yönlerin ispatlanması yeterli olup, «gerçek zararın» hesaplatılmasına girişilmeksizin, tespit edilecek bu miktarların aynen ödenmesi gerekmektedir.
… rla mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde uzman bir doktor ve sigortacı bilirkişinin de bulunduğu bir bilirkişi kuruldan alınacak rapor ile davacının «riziko» nedeniyle uğradığı «kısıtlılıkların», «sigorta poliçesi» genel şartlarındaki karşılığı varsa tespit ettirilmek ve buna göre hak edebileceği sigorta bedeli belirlenmek ve sonucuna göre karar verilmek gerekirken, «eksik incelemeye» dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/14993 E. 2014/4714 K.
Ortak:taşıma sözleşmesi · temerrüt faizi · temerrüt
İncelediğiniz karardaO halde davacı lehine takdir edilen tazminata uygulanacak «temerrüt faizi» oranının yukarıda açıklanan şekilde belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ve kararın açıklanan nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
2- Dava, «taşıma sözleşmesinden» kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davacı ile davalı şirket arasındaki uyuşmazlık «mutlak ticari» işlerden olan «taşıma sözleşmesinden» kaynaklanmaktadır.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının yolcu olarak bulunduğu aracın kaza yapması sonucu davacının yaralandığı, 8 aylık tedavi süresi sonrası şifa bulduğu, bu süre için davacının işgörmezlik tazminatı talep hakkının bulunduğu, sürekli maluliyetin mevcut bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 4.043,69 TL’nin (808,74 TL’nin davacı «temlik» alan lehine) «temerrüt faizi» ile birlikte davalı Y..
Dava, yolcu «taşıma sözleşmesine» dayalı tazminat istemine ilişkin olup, davalılardan Y..
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:can sigortası · gider avansı · zorunlu mali sorumluluk sigortası · kazanç kaybı · mali sorumluluk sigortası · sorumluluk sigortası · gerçek zarar · ara karar
Benzer bu karardaSomut olayda mahkemece davacının kaza sonucu maluliyetinin kalmadığı gerekçesiyle tedavi süresi olan 8 aylık dönem için «kazanç kaybı» (geçici işgörmezlik) tazminatı hesaplanmış ve buna göre hüküm tesis edilmiş ise de, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda geçici işgörmezlik tazminatından davacının içinde bulunduğu aracın «zorunlu mali sorumluluk sigortacısı» olan davalı Groupama Sigorta A.Ş. sorumlu olup, zorunlu koltuk ferdi kaza sigortacısı olan davalı Y..
Bu sigorta, «can sigortası» türlerinden olup bir meblağ sigortası olması itibariyle de ölüm halinde limit kadar olmak üzere maktu; yaralanma halinde ise, yapılan tedavinin giderleri bakımından buna ilişkin limiti geçmemek üzere ve yapılan harcama kadar nispi; sürekli sakatlık halinde ise, sakat kalma oranı ve sakatlığın derecesine göre limitin belli oranı olmak üzere sigorta bedelinin ödenmesi gerekeceğinden bu yönlerin ispatlanması yeterli olup, bu nedenle de «gerçek zararın» hesaplatılmasına girişilmeksizin, tespit edilecek bu miktarların aynen ödenmesi gerekmektedir.
Ancak mahkemece, davacının daimi maluliyetinin bulunup bulunmadığının belirlenmesi için Adli Tıp Kurumu'na sevkine ve bunun için «kesin süre» içinde «gider avansı» yatırılmasına karar verilmiş ise de, kaç bilirkişi tayin edildiği belirtilmeden her bir bilirkişi için 300,00 TL yatırılması gibi muğlak ifade ile ve davacının daha önce yatırmış olduğu gider avansı olan 150,00 TL olduğu halde buna ilaveten veya bundan hariç olarak ne miktar gider avansı yatırılacağının «ara» kararda açıkça belirtilmemiş olması karşısında davacı tarafın kesin süreye riayet etmediğinden bahsedilemez.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2009/9840 E. , 2010/3200 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada Mersin Asliye 1.Ticaret Mahkemesi'nce verilen 08.05.2009 tarih ve 2004/1030-2009/155 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davacı vekili, davalı ...Ş. vekili ve davalı ... Seyahat A.Ş. vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 23.03.2010 gününde davacı avukatı ... ile davalılar ... Seyahat Tur.Ltd.Şti. vekili Av...., Ak Sigorta A.Ş. vekili Av....duruşmaya geldiler, davetiye tebliğine rağmen davalılardan Aviva Sigorta vekili ve asıl ... duruşmaya gelmediğinden, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı.
Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili davacının 21.02.2004 tarihinde İstanbul'a gitmek üzere davalılardan ... Seyahat Turz.Tic.Ltd Şti.'ne ait... plakalı yolcu otobüsüne Mersin'den yolcu olarak bindiğini, otobüsün davalılardan ... sevk ve idaresinde iken kaza geçirdiğini, bu kazada müvekkilinin yaralandığını, müvekkilinin hem fiziki olarak hem de ruhsal yönden tarif edilemez acılar çektiğini, tedavisinin uzun sürdüğünü, özellikle yüzündeki yaraların müvekkilinde sabit izler bıraktığını, halen tedavisinin devam ettiğini, yapmış olduğu tedavi harcamalarına karşılık Ak Sigorta A.Ş.'nden 4.072.000.000 TL tahsilat yapıldığını, ancak harcamaların tamamının tahsil edilmediğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000.000.000 TL maddi tazminatın tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, 100.000.000.000 TL manevi tazminatın davalılardan
... Seyahat Turz. Tic. ve San. Ltd. Şti. ile ...'dan tahsilini, maddi ve manevi tazminata kaza tarihi 22.02.2004 tarihinden itibaren faiz yürütülmesini talep ve dava etmiş, 06/02/2009 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini toplam 28.267,37 TL'na çıkarmıştır.
Davalı Aviva Sigorta Şirketi vekili, müvekkilinin trafik sigortacısı olduğunu, maluliyet tazminatı veya gelir kaybı mahiyetindeki zararın karşılanabilmesi için davacının SSK'dan gelir kaybına ilişkin bir tazminat veya peşin değerli gelir alıp almadığının tespitinin gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Seyahat Turz. Tic. Ltd. Şti. vekili, müvekkili şirket aleyhine açılmış bulunan davanın husumetten reddi gerektiğini, müvekkili şirketin olayda kusuru bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...Ş. vekili, müvekkili şirketin davacıya 24/11/2004 tarihinde 4.072 TL tedavi gideri ödediğini, müvekkili şirketin dava öncesinde temerrüde düşürülmediğini, müvekkili şirketin ancak poliçedeki teminat limiti ve sigortalının kusur oranı nispetinde sorumlu tutulabileceğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ..., davaya yanıt vermemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalı Aviva Sigorta A.Ş. hakkında açılan davanın atiye terkine, davacının maddi tazminat isteminin, kabülü ile, 28.267,37 TL'nin davalılar Ak Sigorta A.Ş., ... Seyahat Tur. Tic. Ltd. Şti. ile ...'dan olay tarihi olan 22.02.2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacının, manevi tazminat isteminin kısmen kabülü ile 50.000,00 TL'nin olay tarihi olan 22.02.2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte, davalılar ... Seyahat Tur.Tic. Ltd. Şti. ile ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat isteminin reddine oyçokluğu ile karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili, davalı ...Ş. vekili ve davalı ... Sey. A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davalı Aviva sigorta şirketi hakkındaki davanın atiye terk edilmesi nedeniyle anılan davalı lehine avukatlık ücretine karar verilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına; ayrıca, TTK/776/son maddesinin atfı ile BK/125. maddesi hükmü uyarınca 10 yıllık zamanaşımı süresinin geçmemiş olmasına, davada hükmedilen tazminatın muhtemel yapılacak tedavi giderlerine ilişkin olması nedeniyle davadan önce yapılan tedavi giderine yönelik olarak sigorta şirketi tarafından ödenen tedavi giderinin tazminattan indirilmesine gerek bulunmamasına göre ...
Seyahat Ltd. Şti. vekilinin tüm, davacı vekilinin ve davalı ...Ş. vekilinin aşağıdaki bentler dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Davacı vekili dava dilekçesinde ticari reeskont faizi (Merkez Bankasının kısa vadeli işlemlere uyguladığı reeskont oranında) talep etmiş olup, mahkemece gerekçe gösterilmeksizin yasal faize hükmedilmiştir. Davalı otobüs işletmesi tacirdir. Bunun yanında, Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesine göre tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu kanunda tanzim edilen hususlardan doğan hukuk davaları ticari davalardandır. Davacı ile davalı şirket arasındaki uyuşmazlık mutlak ticari işlerden olan taşıma sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Ticari işlerde, 3095 Sayılı Kanun'un 4489 Sayılı Kanun ile değişik 2/2.
maddesi hükmü gözetilerek avans faiz oranının uygulanması gerekmektedir. O halde davacı lehine takdir edilen tazminata uygulanacak temerrüt faizi oranının yukarıda açıklanan şekilde belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ve kararın açıklanan nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
3- Davalı ...Ş. vekilinin temyiz itirazlarına gelince; davalı ... şirketi kazaya neden olan aracın Otobüs Zorunlu Koltuk Kaza Sigortacısıdır. Otobüs Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları'nın 6/B-C maddelerinde, daimi sakatlık sigorta bedelinin ve tedavi masraflarının ne şekilde belirlenip ödeneceği düzenlenmiştir. Mahkemece, bu kapsamda rapor aldırılıp davacının maluliyetinin anılan genel şartların 6/B maddesinde düzenlenen hallerden hangisi kapsamında olduğunun belirlenmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, Adli Tıp Kurumu?ndan alınan ve %6 oranda meslekte kazanma gücünü kaybettiğine ilişkin rapora göre hüküm tesisi isabetli olmamış ve kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.
4- Ayrıca, HUMK'nun 85. maddesi hükmü uyarınca 06.02.2009 tarihli ıslah dilekçesinin davalı ...Ş. vekiline tebliğe çıkarılmaması da doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle ... Seyahat Ltd. Şti. vekilinin tüm, davacı vekilinin ve davalı ...Ş. vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanannedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, (3) ve (4) nolu bentlerde açıklanan nedenlerle davalı ...Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın bu davalı yararına BOZULMASINA, takdir edilen 750.00 TL duruşma vekillik ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, takdir edilen 750.00 TL duruşma vekillik ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Seyahat Ltd.Şti.'ne verilmesine, takdir edilen 750.00 TL duruşma vekillik ücretinin ise davacıdan alınarak davalı ...Ş.'ne verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 3.592,30 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı ...
Seyahat Turizm Tic.Ltd.Şti.'nden alınmasına, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz eden davacı ve davalı sigortaya iadesine, 23.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1013679200 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz