Sicilden Terkin Edilen Şirketin TTK 547 Uyarınca İhyası ve Yargılama Giderinden Sorumluluk
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/1085 E. 2022/888 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Şirketin ihyasıdiğerKesin
★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)
Davacının nitelemesi: Ek Tasfiye mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
Sicilden terkin edilen bir şirketin, tasfiyeden önce açılmış ve halen devam eden bir davada taraf olması nedeniyle o davanın sonuçlandırılabilmesi bakımından ihyasının gerekli olduğu hallerde, davacının TTK 547 uyarınca ihya talebinde hukuki yararı bulunur; tasfiyenin sonlandırılmış olması bu hakkı ortadan kaldırmaz. Ek tasfiyenin eksiksiz yürütülmesinden tasfiye memuru sorumlu olduğundan, HMK 326/1 uyarınca yargılama giderleri ve vekalet ücretinden tasfiye memuru sorumlu tutulur; davada yasal hasım sıfatıyla yer alan ve dava açılmasına sebebiyet vermeyen ticaret sicil müdürlüğü bu giderlerden sorumlu tutulamaz. Hüküm fıkrası ile gerekçe arasında sorumlu tarafın kimliği konusunda çelişki bulunması, yeniden yargılama gerektirmeyen bir hata olup istinaf aşamasında düzeltilebilir.
Ele alınan sorunlar
Şirketin ihyasında hukuki yarar ve TTK 547 koşullarının oluşup oluşmadığı → ret
İddia: Davalı tasfiye memuru vekili, davacının bu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığını, ihya davasına konu edilen hizmet tespiti davasının kötüniyetle açıldığını ileri sürerek kararın kaldırılıp davanın reddini talep etmiştir.
Gerekçe: TTK 547. maddesi uyarınca tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, ilgililerin şirketin yeniden tescilini isteyebileceği ve mahkemenin istemi yerinde bulması halinde ek tasfiye için yeniden tescile ve tasfiye memuru atanmasına karar vereceği düzenlenmiştir. Şirketin tasfiye işlemlerinin eksiksiz ve tam yapılması halinde tüzel kişiliğin sona ermesinden söz edilebilir. Dosyadaki ticaret sicil kaydına göre şirketin tasfiyesi 15/12/2017 tarihinde tescil edilerek sicil kaydı terkin edilmiş, ancak tasfiye halindeki şirket başka bir mahkemedeki dosyada davalı olarak yer aldığından, o davanın sonlandırılabilmesi için davacının ihya talebinde hukuki yararı bulunduğu kabul edilmiştir. Tasfiyenin sonlandırılmış olması, devam eden bir davada tarafı olan şirket bakımından davacının hakkının sona erdiği anlamına gelmez. Bu nedenlerle şirketin ihyasına ve tasfiye memuru atanmasına ilişkin ilk derece hükmünde isabetsizlik görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Ek tasfiye sürecindeki eksiklik nedeniyle yargılama giderinden kimin sorumlu tutulacağı → kabul
İddia: Davalı Ticaret Sicil Müdürlüğü vekili, tasfiye sürecindeki eksik işlemlerin muhatabının tasfiye memuru olduğunu, yasal hasım konumundaki müvekkilinin dava açılmasına sebebiyet vermediğini, bu nedenle yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağını ileri sürmüştür.
Gerekçe: HMK 326/1 uyarınca yargılama giderleri, kanunda yazılı haller dışında davada haksız çıkan taraftan alınır. Tasfiye sürecinde tasfiyenin eksiksiz yapılmasından tasfiye memuru sorumludur; bu nedenle davada haksız çıkan davalı tasfiye memuru aleyhine yargılama giderine hükmedilmesi gerekir. Davalılardan Ticaret Sicil Müdürlüğü ise davada yasal hasım konumunda olup dava açılmasına sebebiyet vermediğinden, bu davalı aleyhine yargı giderine hükmedilemez. İlk derece mahkemesi gerekçesinde bu tespiti yapmış olmakla birlikte, hüküm fıkrasının 5. bendinde vekalet ücretinin yasal hasım olan Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden alınmasına karar vererek gerekçe ile hüküm arasında çelişki ve tereddüde yol açmıştır; vekalet ücretinden sorumlu davalının kimliği hükümde belirtilmemiştir. Bu hata/eksiklik yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, ilk derece kararı kaldırılarak vekalet ücretinin ve yargılama giderlerinin davalı tasfiye memurundan alınmasına karar verilmesi suretiyle düzeltilmiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kararın iki noktada emsal değeri bulunmaktadır: (i) tasfiyeden önce açılmış ve devam eden bir davada taraf olan şirketin, o davanın sonuçlandırılabilmesi amacıyla TTK 547 uyarınca ihyasında hukuki yararın bulunduğuna ilişkin tespit; (ii) ek tasfiye sürecinde yargılama giderlerinden tasfiye memurunun sorumlu olduğu, yasal hasım sıfatıyla davada bulunan ticaret sicil müdürlüğünün sorumlu tutulamayacağına ilişkin tespit. BAM kararı olduğundan emsal değeri bölgesel ve ikna edici niteliktedir.
Usul tespitleri
- Dava şartı
- hukuki yarar
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
şirketin ihyası↗ ek tasfiye↗ TTK 547↗ hukuki yarar↗ yasal hasım↗ yargılama giderinden sorumluluk↗ HMK 326↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2022/1085
KARAR NO 2022/888
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 09/03/2022
NUMARASI 2021/797 Esas - 2022/182 Karar
DAVA
Şirketin İhyası
İSTİNAF KARAR TARİHİ 09/06/2022
Davanın kabulüne ilişkin kararın davalılar vekilleri tarafından ayrı ayrı istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin ... San. Tic. Ltd. Şti.'de çalıştığı döneme ilişkin olarak hizmetinin gerçek ücret üzerinden tespiti talebi ile ... San. Tic. Ltd. Şti aleyhine Ankara Batı 5. İş Mahkemesi'nin 2019/29 esas sayılı dosyası ile hizmet tespiti davası açtığını, yargılama sırasında şirketin ticaret sicilinden terkin edildiğinin anlaşıldığını, bunun üzerine mahkemece şirketin ihyası için dava açmak üzere taraflarına yetki ve süre verildiğini belirterek ... San. Tic. Ltd. Şti'nin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı ... Sicil Müdürlüğü vekili, yapılan iş ve işlemlerin TTK 32. maddesi ve Ticaret Sicili Yönetmeliği 34. maddesi uyarınca yapıldığını, tasfiye sürecinde yetki ve sorumluluğun tasfiye memurunda olduğunu, müvekkilinin davanın açılmasına sebebiyet vermediğini belirterek müvekkili yönünden davanın reddini talep etmiştir. Davalı tasfiye memuru ... vekili, davacının tasfiye olan ... San. Tic. Ltd. Şti'nden herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığını, davacının ihya davası açmakta hukuki yararının bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, yapılan yargılama ve toplanan deliller uyarınca davacının bu davayı açmakta hukuki yararının bulunduğu, sicilden terkin edilen şirket aleyhine açılan Ankara Batı 5.İş Mahkemesi 2019/29 esas sayılı dosyada yürütülen yargılama nedeniyle ek tasfiyesinin gerektiği, davacının talebinin TTK 547 maddesi koşullarını taşıdığı,İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü davada yasal hasım bulunduğundan ve dava açılmasına sebebiyet vermediğinden yargılama gideri ve vekalet ücretiyle sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle ,davanın kabulüne İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil nosunda kayıtlı iken tasfiye sonucu sicilden terkin olan ...'nin Ankara Batı 5. İş Mahkemesi 2019/29 esas sayılı dosyasında yürütülen yargılama ile sınırlı olmak üzere TTK 547.
maddesi uyarınca ihyasına, tasfiye memuru olarak ...'in atanmasına, şirketin ticaret siciline tesciline, kararın ticaret sicilinde tescil ve ilanına karar verilmesine, karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı Tasfiye Memuru ... vekili, davacının bu davayı açmakta hukuki bir yararının bulunmadığını, ihya davasına konu ettiği Ankara Batı 5. İş Mahkeme'sinin 2019/29 Esas sayılı davasını kötüniyetle açtığını, bu nedenle kararın kaldırılarak davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... Sicil Müdürlüğü vekili, tasfiye sürecinde eksik olarak yapıldığı iddia edilen işlemlerin muhatabının tasfiye memurları olduğunu, yasal hasım konumunda bulunan müvekkilinin dava açılmasına sebep olmadığından yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağını, bu nedenlerle kararın kaldırılarak, vekalet ücretinin diğer davalıya yükletilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava; sicilden terkin edilen şirketin ihyası talebine ilişkindir. TTK'nun 547. maddesinde "Tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurlarının, yönetim kurulu üyelerinin, pay sahibi veya alacaklıların, şirket merkezinin bulunduğu yerde ki asliye ticaret mahkemesinden bu ek işlemler tamamlanıncaya kadar şirketin yeniden tescilini isteyebilecekleri, mahkemenin istemin yerinde olduğuna kanaat getirirse ek tasfiye için yeniden tesciline ve bu işlemleri yapmaları için tasfiye memuru atayacağı düzenlenmiştir. Şirketin tasfiye işlemlerinin eksiksiz ve tam olarak yapılması halinde tüzel kişiliğin sona ermesinden söz edilecektir. Dosya arasına celbedilen ticaret sicil kaydının incelenmesinde şirketin tasfiyesinin sona erdiği 15/12/2017 tarihinde tescil edildiğinden sicil kaydının terkin edildiği, Tasfiye Halinde ...
Ltd. Şti.'nin Ankara Batı 5. İş Mahkemesi 2019/29 esas sayılı dosyasında davalı olarak bulunduğu, davacının açtığı davanın sonlandırılabilmesi için ihya talebinde hukuki yararı bulunduğu anlaşılmaktadır. H.M.K.'nın 326-(1) maddesinde; kanunda yazılı haller dışında, yargılama giderleri davada haksız çıkan taraftan alınmasına karar verilir. Tasfiye sürecinde tasfiyenin eksiksiz yapılmasından tasfiye memuru sorumludur. Buna göre dava da haksız çıkan davalı tasfiye memuru aleyhine yargılama giderine hükmetmek gerekmektedir. Davalılardan ticaret sicili ise yasal hasım konumunda olduğundan sicil aleyhine yargı giderine hükmedilemeyecektir. Tüm dosya kapsamından; TTK'nın 547. maddesi gereğince tasfiyeden evvel açılan davaların sonuçlandırılması için ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.
Tasfiyenin sonlandırılması nedeniyle davacının hakkının sona erdiği kabul edilemeyecektir. Bu nedenlerle şirketin ihyasına ve tasfiye memuru atanmasına, dava devam eder iken tasfiyeyi kusurlu olarak sonlandıran tasfiye memuru davalıya HMK 326 gereği aleyhine yargı giderine hükmedilmesinde bir isabetsizlik görülmediğinden davalı Tasfiye Memuru ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Ancak; İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü davada yasal hasım bulunduğundan ve dava açılmasına sebebiyet vermediği gerekçede belirtilmesine rağmen hüküm kısmının 5. Bendinde vekalet ücretinin davalı Tasfiye Memuru ...'den alınmasına karar verilmesi gerekirken davalıdan alınmasına karar verilerek hükümde tereddüde sebebiyet verildiği , vekalet ücretinden sorumlu davalının kimliğinin belirtilmemesi doğru görülmemiştir.
İlk derece mahkemesince yapılan hata/eksiklik nedeniyle yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından davalı ... Sicil Müdürlüğü vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, davacı yararına takdir edilen vekalet ücretinin davalı Tasfiye Memuru ...'den alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1- Davalı ... San.Tic. Ltd. Şti. Tasfiye Kurulu Tasfiye Memuru ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2- Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/797 Esas - 2022/182 Karar sayılı 09/03/2022 tarihli kararının, HMK.'nun 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın kabulüne, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil nosunda kayıtlı iken tasfiye sonucu sicilden terkin olan ...'nin Ankara Batı 5. İş Mahkemesi ... esas sayılı dosyasında yürütülen yargılama ile sınırlı olmak üzere TTK 547 maddesi uyarınca ihyasına, Tasfiye memuru olarak ...'in atanmasına, Karar kesinleştiğinde kararın tescil ve ilanına," İlk derece mahkemesine ilişkin olarak;
Alınması gereken 80,70-TL karar ve ilam harcından peşin yatırılan 59,30-TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40-TL'nin davalı ...'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davacı tarafından yatırılan 59,30-TL peşin harcın davalı ...'den tahsiliyle davacıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan 67,80-TL ilk masraf, 106,10-TL tebligat ve müzekkere masrafı olmak üzere toplam 173,90-TL yargı giderinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, Davacı vekili için takdir olunan 5.100-TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, Kullanılmayan gider avansının talep halinde yatıran tarafa iadesine"Davalı tasfiye Memuru ... tarafından yatırılan peşin harcın istinaf karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Davalı ...
tarafından yatırılan 80,70-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde iadesine, Davalı tasfiye Memuru ... tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından yapılan 57-TL posta masrafının davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 09/06/2022
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/100358 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi