Gerçek kişi tacirin ticaret sicilinden terkininde ihya davasında hukuki yarar yokluğu
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/1142 E. 2022/921 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Şirketin ihyasıistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)
Gerekçe özeti
Ticaret sicilinden terkin edilmiş olsa da gerçek kişi tacirin hak ve dava ehliyeti devam ettiğinden, aleyhine doğrudan dava açılabilir; bu nedenle gerçek kişi tacirin ihyası için açılan davada hukuki yarar bulunmaz. Tüzel kişiliklere özgü TTK 547 hükmü gerçek kişi tacirlere uygulanamaz.
Ele alınan sorunlar
Ticaret sicilinden terkin edilen gerçek kişi tacirin ihyasında hukuki yarar bulunup bulunmadığı → ret
İddia: Davacı vekili, sözleşmenin ... Danışmanlığı ile akdedildiğini, şirketin hukuken ...'den ayrı bir tüzel kişiliği bulunduğunu, Bakırköy 11. Tüketici Mahkemesi'nde devam eden dosyada mahkemece ihya davası açmak için süre verildiğini belirterek kararın kaldırılıp davanın kabulünü talep etmiştir.
Gerekçe: TTK 12/1 uyarınca bir ticari işletmeyi kendi adına işleten kişi tacirdir. Bir gerçek kişinin ticaret sicilinden işletmesini terkin ettirmiş olması, tacir olmanın sonuçlarına etkisi bulunsa da borçlarından sorumlu olmasına ve aleyhinde dava açılmasına engel teşkil etmez. Sağ olmakla hak ve dava ehliyetine sahip bulunan gerçek kişi davalının ticari işletmesinin tekrar ticaret siciline kaydı için ihya davası açılmasında hukuksal yarar bulunduğundan söz edilemez. Ayrıca, tasfiyesi tam olarak tamamlanmamış ancak ticaret sicilinden terkin edilmekle hukuki varlığı sona ermiş tüzel kişiliklere yöneltilebilecek talepler nedeniyle uygulanan TTK 547. maddesi gerçek kişi tacirlere uygulanamaz.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Gerçek kişi tacirin ticaret sicilinden terkin edilmesi halinde, tüzel kişilerden farklı olarak hak ve dava ehliyetinin devam ettiği ve bu nedenle ihya davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığı yönünde, Yargıtay kararlarına da atıf yapılarak oluşturulmuş bölgesel nitelikte bir gerekçedir.
Usul tespitleri
- Dava şartı
- Ticaret sicilinden terkin edilen gerçek kişi tacirin ihyası davasında hukuki yarar bulunmadığından dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddedilmesi gerekir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
hukuki yarar↗ dava şartı↗ ticaret sicilinden terkin↗ gerçek kişi tacir↗ ihya davası↗ tacir↗ hak ve dava ehliyeti↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2022/1142
KARAR NO 2022/921
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 06/04/2022
NUMARASI 2022/252 Esas 2022/387 Karar
DAVA
Şirketin İhyası
İSTİNAF KARAR TARİHİ 16/06/2022
Davanın usulden reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili ; müvekkili ile ... Danışmanlığı arasında spor hizmeti almak üzere şifahi olarak sözleşme akdedildiği ve 21/01/2019 tarihinde 01/03/2019 tarihinde spor salonunda aletli pilates yapan müvekkilinin spor esnasında yaptığı hareket sonrasında, işi biten demir ağırlığın yukarı kaldırıldığını, ancak gereken önlem alınmadığı için demirin diz kapağına düşerek kırıldığını, tedavi masraflarının karşılanması talebinin karşılanmadığını, terkin talebi üzerine kaydı kapatılan ... Danışmanlığı'ndan maddi manevi tazminat taleplerinin istenebilmesi adına ihyası gerektiğini, Bakırköy 11.Tüketici Mahkemesi'nin 2021/541 Esas sayılı dosyasında maddi manevi tazminat taleplerinin muhatabı yani davalısı konumunda olduğunu, şahıs şirketin tek yetkilisinin ...
olduğunu, 24/01/2019 tarihinde şirketin tacirin talebi ile terkin edilmiş olduğunu maddi, manevi zararların tazmin edilmesi gerektiğini, şirketin ihyasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, ticaret sicil kayıtları terkin edilen gerçek kişi tacirlerin ihya edilmeleri gibi bir durum söz konusu olmadığı, ... Danışmanlığı'nın ticaret unvanı olduğu, tacir olan kişinin gerçek kişi olan ... olduğu, gerçek kişilerin ticaret sicil kayıtları terkin edilse de hukuki hak ve yükümlülükleri devam ettiğinden ihya davasına konu edilmelerinde hukuki bir yarar olmadığı, iş bu davaya dayanak Bakırköy 11. Tüketici Mahkemesi 2021/541E. Sayılı dosyada mevcut hali ile ...'nin davanın tarafı olmasında bir engel bulunmadığı, davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması HMK nun 114/h maddesi gereğince dava şartlarından olup bu hususun sonradan giderilmesi mümkün olmadığından dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili; ağır metallerle spor yaptırmasına rağmen hiçbir önlem almayan ve ilk yardım personeli dahi bulundurmayan ... Danışmanlığı'nın müvekkilinin diz kapağının kırılması konusunda ağır ihmal gösterdiğini, maddi ve manevi zararlarının tazmin edilmesi gerektiğini, sözleşmenin ... Danışmanlığı ile akdedildiğini, şirketin hukuken ...'den ayrı bir tüzel kişiliği bulunduğunu, Bakırköy 11.Tüketici Mahkemesi'nin 2021/541 esas sayılı devam eden dosyada yargılama sürecinin devam ettiğini, mahkemece ara karar ile ihya davası açmak için tarafına süre verildiğini, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, ticaret sicilinden terkin edilen gerçek kişiye ait ticari işletmenin yeniden ihyası talebine ilişkindir. 6102 sayılı TTK'nın12/1 inci maddesine göre bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir. Bu tanıma göre, bir gerçek kişinin ticaret sicilinden işletmesini terkin ettirmiş olması,tacir olmanın sonuçlarına etkisi olsa da , borçlarından sorumlu olmasına ,aleyhinde dava açılmasına engel teşkil etmemektedir.Bu durumda, sağ olmakla hak ve dava ehliyetine sahip bulunan gerçek kişi davalının ticari işletmesinin tekrar ticaret siciline kaydı için işbu ihya davasının açılmasında hukuksal yararın bulunduğundan söz edilemez. Tüm bu hususlar gözetilerek, mahkemece hukuki yarar yokluğundan davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.(Yargıtay 11 HD nin 2013/10054 esas ,2014/361 karar sayılı ;
2019/81 esas ,2019/916 karar sayılı ilamları aynı yöndedir.) Açıklanan nedenlerle, tasfiyesi tam olarak tamamlanmamış ancak ticaret sicilinden terkin edilmekle hukuki varlığı sona ermiş tüzel kişiliklere yöneltilebilecek talepler nedeniyle uygulanan TTk nun 547.maddesinin gerçek kişi tacirlere uygulanamayacağı sonucuna varılmakla ,davanın hukuki yarar yokluğundan reddine ilişkin hükümde isabetsizlik olmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 16/06/2022
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/99514 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi