İtirazın iptali | İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı | Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/3129 E. 2023/6856 K.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/6216 E. 2016/7347 K.

Ortak:münhasır yetki · yabancılık unsuru · yetki şartı · yetki sözleşmesi · konişmento · yetki itirazı · acente · münhasırlık · yetki/yetkisizlik

İncelediğiniz kararda

Ltd. olduğu, «konişmeto» hükümlerinin tarafları bağlayacağı, uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, dava konusunun «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmadığı, taşıma akdinden kaynaklandığı, konişmentonun ön yüzünde yer verildiği üzere, arka yüzünde yer alan 22 nci maddesinde, konişmetoya bağlı olarak açılacak bir davanın «taşıyanın» «şirket merkezinin» bulunduğu Halifa/İsrail Mahkemesi tarafından karara bağlanacağının düzenlendiği, bu durumda iş bu davada da «münhasır yetki sözleşmesinde» belirlenen yer mahkemesinin yetkili olduğunun kabulü gerektiği, kural olarak «genel işlem koşulları» içeren sözleşme düzenlenmesinin yasal sınırlar içinde hukuken mümkün olduğu, ancak «genel işlem koşullarına», «dürüstlük kurallarına» aykırı olarak, karşı tarafın aleyhine veya onun durumunu ağırlaştırıcı nitelikte hükümler konulamayacağı, somut olayda taraflar arasında düzenlenen konişmentonun ön yüzünde arka yüzündeki yetki klozuna atıfta bulunulduğu, «yetki şartına» ilişkin bu hükmün, «tacir» olan davacı tarafın kolayca anlayabileceği bir içerikte olduğu, uyuşmazlık halinde mahkemenin «yetkisinin» düzenlenmesine ilişkin hüküm konulmasının dürüstlük kuralına aykırı bir düzenleme sayılamayacağından haksız işlem şartı olarak kabul edilmediği, 6102 sayılı Kanun'un 105 nci maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin, «acentenin» üçüncü kişilerle, «acente» sıfatıyla yaptığı sözleşmelere konulacak yetki şartıyla ilgili olmadığı, acentenin cevap dilekçesinde yabancılık unsuru bulunan sözleşmeyi müvekkiline «izafeten» yaptığını kabul etmesinin «acentelik ilişkisi» gereği olup, taşımanın doğrudan acente sıfatından bağımsız olarak yapıldığının savunulmadığı, bu nedenle acente sıfatıyla yapılan ve yabancılık unsuru içeren sözleşme nedeniyle «yetki itirazında» bulunulmasının dürüstlük kuralına aykırı olmadığı, davacı tarafından ileri sürülen esasa ilişkin istinaf nedenlerinin yetkili mahkemede yapılacak yargılamada dikka …

A) yabancı bayraklı ve varma limanının Türkiye dışında (Halıfax(NS) Limanı) olması karşısında «yabancılık unsuru» bulunduğu, 5718 sayılı Milletler Arası Özel Hukuk Kanunu'nun (5178 sayılı Kanun) 47 nci maddesine göre, yer itibari ile «yetkinin» «münhasır yetki» esasına göre tayin edilmediği hallerde taraflar arasında yabancılık unsuru «taşıyan» ve borç ilişkisinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devlet mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşma yapılmasının mümkün olduğu, «yetki şartının» geçerli olması için uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıması, Türk Mahkemelerinin «yetkisinin» münhasır yetki esasına göre düzenlenmemiş olması ile uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğması gerektiği, dava konusu taşımaya ilişkin «konişmentonun» 22 nci maddesindeki kloz ile konişmentodan kaynaklanan tüm dava ve uyuşmazlıklarda taşıyanın «şirket merkezinin» bulunduğu Haifa / İsrail Mahkemesi, eğer yük Amerika Birleşik Devletleri'nden gönderilmiş ise ABD/Newyork Güney Bölgesi Mahkemelerinin münhasır yetkili olacağı ve …

Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacıya ait emtianın deniz yoluyla taşınması sırasında, «sözleşmeye aykırılık» nedeniyle ortaya çıktığı ileri sürülen «masraf» ve zararın tahsili amacıyla başlatılan «ilamsız icra takibine» yönelik itirazın iptali istemine ilişkin olup, uyuşmazlık, uyuşmazlığın Türk Mahkemelerinin «münhasır» «yetkisinde» kalıp kalmadığı ve «konişmentodaki» «yetki şartının» geçerli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Benzer bu kararda

47.'ye göre «yetki şartının» geçerli olması için uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıması, Türk Mahkemeleri'nin «yetkisinin» «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmemiş olması ve uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğmasının gerektiği, ...

Davalı «acente» olup, davacı ile dava dışı firma arasındaki «konişmentoya» dayanarak «yetki itirazında» bulunmuştur.

Sözleşmelerin nispiliği uyarınca, «konişmento» ancak tarafları bakımından bağlayıcı olup, sözleşmeye göre «üçüncü kişi» konumunda olan davalı «acentenin», konişmentodaki «yetki sözleşmesinden» yararlanması olanağı yoktur.

Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal

Farklı:üçüncü kişi · hak düşürücü süre · taşıyıcı · usulden reddi

İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı | İtirazın iptali

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/1006 E. 2023/4146 K.

Ortak:taşıyan sıfatı · konişmento · izafeten dava · acente · navlun · acentelik · icra takibine itiraz · icra inkar tazminatı

İncelediğiniz kararda

Ltd. olduğu, «konişmeto» hükümlerinin tarafları bağlayacağı, uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, dava konusunun «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmadığı, taşıma akdinden kaynaklandığı, konişmentonun ön yüzünde yer verildiği üzere, arka yüzünde yer alan 22 nci maddesinde, konişmetoya bağlı olarak açılacak bir davanın «taşıyanın» «şirket merkezinin» bulunduğu Halifa/İsrail Mahkemesi tarafından karara bağlanacağının düzenlendiği, bu durumda iş bu davada da «münhasır yetki sözleşmesinde» belirlenen yer mahkemesinin yetkili olduğunun kabulü gerektiği, kural olarak «genel işlem koşulları» içeren sözleşme düzenlenmesinin yasal sınırlar içinde hukuken mümkün olduğu, ancak «genel işlem koşullarına», «dürüstlük kurallarına» aykırı olarak, karşı tarafın aleyhine veya onun durumunu ağırlaştırıcı nitelikte hükümler konulamayacağı, somut olayda taraflar arasında düzenlenen konişmentonun ön yüzünde arka yüzündeki yetki klozuna atıfta bulunulduğu, «yetki şartına» ilişkin bu hükmün, «tacir» olan davacı tarafın kolayca anlayabileceği bir içerikte olduğu, uyuşmazlık halinde mahkemenin «yetkisinin» düzenlenmesine ilişkin hüküm konulmasının dürüstlük kuralına aykırı bir düzenleme sayılamayacağından haksız işlem şartı olarak kabul edilmediği, 6102 sayılı Kanun'un 105 nci maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin, «acentenin» üçüncü kişilerle, «acente» sıfatıyla yaptığı sözleşmelere konulacak yetki şartıyla ilgili olmadığı, acentenin cevap dilekçesinde yabancılık unsuru bulunan sözleşmeyi müvekkiline «izafeten» yaptığını kabul etmesinin «acentelik ilişkisi» gereği olup, taşımanın doğrudan acente sıfatından bağımsız olarak yapıldığının savunulmadığı, bu nedenle acente sıfatıyla yapılan ve yabancılık unsuru içeren sözleşme nedeniyle «yetki itirazında» bulunulmasının dürüstlük kuralına aykırı olmadığı, davacı tarafından ileri sürülen esasa ilişkin istinaf nedenlerinin yetkili mahkemede yapılacak yargılamada dikka …

Limanı'ndan aktarma yapılarak Toronto Limanı'na 11-12.01.2017 tarihinde «tesliminin» kararlaştırıldığını, ... no.lu «konişmentoda» müvekkilinin «taşıtan», dava dışı MDH şirketinin alıcı, davalı ... şirketinin «taşıma işleri komisyoncusu», davalı ... şirketinin ise «taşıyan sıfatını» haiz olduğunu, taşımanın «taahhüt» edilen sürede gerçekleştirilmediğini, konteynerın iklimlendirmesinde arıza olması «sebebi» ile Barselona'da tamirat yapıldığını, davalıların, sözleşmeye aykırı hareketlerinden dolayı ortaya çıkan «masraf» ve zarardan sorumlu olduklarını, bu konuda çekilen «ihtarnamenin» konusuz kalması üzerine başlatılan icra takibine davalıların itirazının haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptaline ve «icra inkar tazminatına» karar verilmesini talep etmiştir.

LTD'ye «izafeten» «acentesi» ...

Benzer bu kararda

Denizcilik'in dava konusu taşımayı üstlendiğine ilişkin bir delilin dosyada bulunmadığı, davalı tarafın «konişmentoyu» «acente» sıfatıyla imzaladığı, davalı «acentenin» 6102 sayılı Kanun'un 1238 inci maddesi gereğince «taşıyan» sayılamayacağı, 6102 sayılı Kanun'un 105 inci maddesi uyarınca acenteye ancak «taşıyana izafeten» dava yöneltilebileceği gerekçesiyle davanın «pasif husumet yokluğundan» reddine karar verilmiştir.

Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyada bulunan «konişmentoya» göre dava konusu taşımanın Mersin Limanı'ndan Malabo Limanına gemi ile yapıldığı, konişmentonun «taşıyıcı» firma Nile Dutch adına «acente» sıfatıyla davalı ...Ş. tarafından imzalandığı, 6102 sayılı Kanun'un 105 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre davalı aleyhine ancak «taşıyana izafeten» dava açılabileceği, 6102 sayılı Kanun'un 105 inci maddesinin üçüncü fıkrası hükmü de dikkate alınarak doğrudan «acenteye» yönelik bir kişisel «kusur» ileri sürülüp kanıtlanmadığı ve davanın gerçek sorumlu olana yöneltilmediği, davanın «pasif husumet yokluğu» nedeniyle «usulden reddine» karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; «hasarın» davalı tarafça kusurlu olarak gerçekleştirilen taşıma işinden kaynaklandığını, 6102 sayılı Kanun'un 1472 nci maddesi kapsamında davalı şirkete «rücu hakkı» bulunduğunu, «konişmentoyu» davalının imzaladığını, «navlun faturasının» Catoni Deniz İşleri A.Ş. tarafından bizzat kendi adına düzenlendiğini, 6102 sayılı Kanun'un 1138 nci maddesi anlamında «taşıma sözleşmesinin» dava dışı sigortalı ile davalı firma arasında kurulduğunun sabit olduğunu, «akdi taşıyan sıfatının» bulunduğunu, bir an için taşıma işinin Neil Dutch firması tarafından yapıldığı düşünülse dahi davalının Neil Dutch firmasını «temsile» yetkili olduğu hususlarının davalı tarafça kabul edildiğini belirterek kararın ve ek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Sonuç: 🔶 iki emsal

Farklı:taşıyana izafeten dava · akdi taşıyan · navlun faturası · nakliyat sigortası · rücu hakkı · pasif husumet ehliyeti · rücuen tahsil · husumet ehliyeti

Benzer bu kararda

Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin 6102 sayılı Kanun'un 1472 nci maddesi gereğince ödediği «hasar» tazminatını davalı şirkete «rücu hakkının» bulunduğunu, davalının «pasif husumet ehliyetinin» bulunduğunu, davalının «konişmentoyu» imzaladığını, bu nedenle «akdi taşıyan» vasfını haiz olduğunu, davanın doğrudan «acenteye» açılması halinde mevcut olay ve dosya kapsamında davalının «acente» olduğu hususunun kabul edilebildiği halde acentenin taraf sıfatının kabulü ile yargılamaya devam edilmesi gerektiğini, müvekkili aleyhine hükmedilen arabuuculuk üc …

İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; «hasarın» davalı tarafça kusurlu olarak gerçekleştirilen taşıma işinden kaynaklandığını, 6102 sayılı Kanun'un 1472 nci maddesi kapsamında davalı şirkete «rücu hakkı» bulunduğunu, «konişmentoyu» davalının imzaladığını, «navlun faturasının» Catoni Deniz İşleri A.Ş. tarafından bizzat kendi adına düzenlendiğini, 6102 sayılı Kanun'un 1138 nci maddesi anlamında «taşıma sözleşmesinin» dava dışı sigortalı ile davalı firma arasında kurulduğunun sabit olduğunu, «akdi taşıyan sıfatının» bulunduğunu, bir an için taşıma işinin Neil Dutch firması tarafından yapıldığı düşünülse dahi davalının Neil Dutch firmasını «temsile» yetkili olduğu hususlarının davalı tarafça kabul edildiğini belirterek kararın ve ek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı ... şirketine «nakliyat sigorta poliçesi» ile sigortalı emtianın davalının sorumluluğunda taşınması sırasında oluştuğu iddia edilen emtiadaki «hasar» nedeni ile davacının sigortalıya ödediği hasar bedelinin 6102 sayılı Kanun'un 1472 nci maddesi gereği davalıdan «rücuen tahsili» amacıyla yapılan «icra takibine itirazın» iptali istemine ilişkindir.

Denizcilik'in dava konusu taşımayı üstlendiğine ilişkin bir delilin dosyada bulunmadığı, davalı tarafın «konişmentoyu» «acente» sıfatıyla imzaladığı, davalı «acentenin» 6102 sayılı Kanun'un 1238 inci maddesi gereğince «taşıyan» sayılamayacağı, 6102 sayılı Kanun'un 105 inci maddesi uyarınca acenteye ancak «taşıyana izafeten» dava yöneltilebileceği gerekçesiyle davanın «pasif husumet yokluğundan» reddine karar verilmiştir.

Alacak

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/9082 E. 2016/3937 K.

Ortak:yetki şartı · konişmento · izafeten dava · tefrik · yetki itirazı · acentelik · yetki · taşıyan · yetki/yetkisizlik

İncelediğiniz kararda

Ltd. olduğu, «konişmeto» hükümlerinin tarafları bağlayacağı, uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, dava konusunun «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmadığı, taşıma akdinden kaynaklandığı, konişmentonun ön yüzünde yer verildiği üzere, arka yüzünde yer alan 22 nci maddesinde, konişmetoya bağlı olarak açılacak bir davanın «taşıyanın» «şirket merkezinin» bulunduğu Halifa/İsrail Mahkemesi tarafından karara bağlanacağının düzenlendiği, bu durumda iş bu davada da «münhasır yetki sözleşmesinde» belirlenen yer mahkemesinin yetkili olduğunun kabulü gerektiği, kural olarak «genel işlem koşulları» içeren sözleşme düzenlenmesinin yasal sınırlar içinde hukuken mümkün olduğu, ancak «genel işlem koşullarına», «dürüstlük kurallarına» aykırı olarak, karşı tarafın aleyhine veya onun durumunu ağırlaştırıcı nitelikte hükümler konulamayacağı, somut olayda taraflar arasında düzenlenen konişmentonun ön yüzünde arka yüzündeki yetki klozuna atıfta bulunulduğu, «yetki şartına» ilişkin bu hükmün, «tacir» olan davacı tarafın kolayca anlayabileceği bir içerikte olduğu, uyuşmazlık halinde mahkemenin «yetkisinin» düzenlenmesine ilişkin hüküm konulmasının dürüstlük kuralına aykırı bir düzenleme sayılamayacağından haksız işlem şartı olarak kabul edilmediği, 6102 sayılı Kanun'un 105 nci maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemenin, «acentenin» üçüncü kişilerle, «acente» sıfatıyla yaptığı sözleşmelere konulacak yetki şartıyla ilgili olmadığı, acentenin cevap dilekçesinde yabancılık unsuru bulunan sözleşmeyi müvekkiline «izafeten» yaptığını kabul etmesinin «acentelik ilişkisi» gereği olup, taşımanın doğrudan acente sıfatından bağımsız olarak yapıldığının savunulmadığı, bu nedenle acente sıfatıyla yapılan ve yabancılık unsuru içeren sözleşme nedeniyle «yetki itirazında» bulunulmasının dürüstlük kuralına aykırı olmadığı, davacı tarafından ileri sürülen esasa ilişkin istinaf nedenlerinin yetkili mahkemede yapılacak yargılamada dikka …

A) yabancı bayraklı ve varma limanının Türkiye dışında (Halıfax(NS) Limanı) olması karşısında «yabancılık unsuru» bulunduğu, 5718 sayılı Milletler Arası Özel Hukuk Kanunu'nun (5178 sayılı Kanun) 47 nci maddesine göre, yer itibari ile «yetkinin» «münhasır yetki» esasına göre tayin edilmediği hallerde taraflar arasında yabancılık unsuru «taşıyan» ve borç ilişkisinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devlet mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşma yapılmasının mümkün olduğu, «yetki şartının» geçerli olması için uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıması, Türk Mahkemelerinin «yetkisinin» münhasır yetki esasına göre düzenlenmemiş olması ile uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğması gerektiği, dava konusu taşımaya ilişkin «konişmentonun» 22 nci maddesindeki kloz ile konişmentodan kaynaklanan tüm dava ve uyuşmazlıklarda taşıyanın «şirket merkezinin» bulunduğu Haifa / İsrail Mahkemesi, eğer yük Amerika Birleşik Devletleri'nden gönderilmiş ise ABD/Newyork Güney Bölgesi Mahkemelerinin münhasır yetkili olacağı ve …

İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının cevap dilekçelerinde «taşıyan» sıfatıyla hareket ettiğini «ikrar» ettiğini, «konşimentonun» arka yüzünde yer alan «yetki» şartından bahisle «yetkisizlik» kararı verilmesinin «dürüstlük kuralına» aykırı olduğunu, «konişmentodaki» bu şartın «genel işlem şartlarına» göre denetlenmesi gerektiğini, davalının birden fazla olması durumunda, davalılardan birinin yerleşim yerinde açılması halinde mahkemenin yetkili olacağını ve davanın, davası işbu dosyadan «tefrik» edilen ... şirketinin yerleşim yerinde açıldığını, talep olunan zararlardan davalının sorumlu olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ist …

Benzer bu kararda

Bu durumda mahkemece, davacının sigortalısı olan ...'nin «konişmentonun» tarafı haline gelip gelmediğinin incelenmek suretiyle konişmentodaki «yetki şartının» davacının sigortalısını da bağlayıp bağlamayacağı değerlendirilerek sonucuna göre «yetki itirazı» hakkında bir karar verilmesi gerekirken «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı .... hakkında açılan davanın «tefrikine» karar verildiği, «konişmentonun» incelenmesinde; yükletenin ..., alıcının ...., geminin ...

Aquila, yükleme limanının Qingdao, boşaltma limanının İzmit olduğu, geminin yabancı, yükleme limanın Türkiye dışında olması karşısında yabancılık unsurunun bulunduğu, «konişmentoda» «taşıyan» aleyhine konişmentonun tevsik ettiği «taşıma sözleşmesi» tahtında açılacak hertürlü davanın ...

Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal

Farklı:rücuen tahsil · taşıma sözleşmesi · eksik inceleme

İtirazın iptali | İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı

Usul tespitleri

Gerekçe

Benzer Kararlar

Karar metni

HÜKÜM

I. DAVA

II. CEVAP

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

IV. İSTİNAF

V. TEMYİZ

VI. KARAR