Haksız Rekabetin Tespiti ve Marka Hakkına Tecavüz

11. Hukuk Dairesi         2022/7328 E.  ,  2023/6624 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI 2022/163 Esas, 2022/303 Karar

DAVA TARİHİ 02.07.2013

HÜKÜM

Davanın kabulü

Taraflar arasındaki marka hakkına tecavüz ile haksız rekabetin tespiti, meni, önlenmesi ve durdurulması davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ‘‘...+...’’ markasının sahibi olduğunu davalının kendisine ait internet sitesinde ve ürün kataloglarında müvekkilinin marka hakkına tecavüz eder ve haksız rekabet oluşturur şekilde “...” ibaresini markasal olarak kullandığını ileri sürerek, haksız rekabetin ve marka hakkına tecavüzünün tespitini, önlenmesini, durdurulmasını, her türlü materyalin imha edilmesini, kararın ilanını talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilin markasının “...” olduğunu, davacının dava konusu yaptığı kullanımın ise müvekkilin ürünlerin takip ve sipariş kolaylığını sağlamak için seçtiği kodlama isimler olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 07.10.2019 tarih, 2019/160E. ve 2019/293K. sayılı kararı ile davalı yan kullanımlarının 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 12 nci maddesi kapsamında dürüst kullanımlar olup, marka hakkına tecavüz olarak değerlendirilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Davacı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 08.03.2021 tarih, 2020/2187 E. ve 2021/2143 K. sayılı kararı ile“..Mahkemece daha önce davanın kabulüne karar verilmiş ise de bu karar Dairemizin 20.02.2019 tarih, 2017/2728 E. ve 2019/1364 K. sayılı ilamı ile, mülga 556 sayılı KHK’nın 12 nci maddesi kapsamında, davalının dürüst ticari kullanım savunmasının değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.

Mülga 556 sayılı Marka KHK'nın 12 nci maddesine göre, "dürüstçe ve ticari veya sanayi konularıyla ilgili olarak kullanılmaları koşuluyla üçüncü kişilerin ad ve adresini, mal veya hizmetlerle ilgili cins, kalite, miktar, kullanım amacı, değer, coğrafi kaynak, üretim veya sunuluş zamanı veya diğer niteliklere ilişkin açıklamaları kullanmaları, marka sahibi tarafından engellenemez." Anılan madde, aynı KHK'nın 9 uncu maddesinde sayılan "marka tescilinden doğan hakların kapsamında istisna" hükmü olarak düzenlenmiştir. Söz konusu istisna hükmünden yararlanabilmek için üçüncü kişilerin kullanımının markasal kullanım mahiyetinde olmaması ve dürüstlük kuralları içerisinde ticari veya sınai konularıyla ilgili olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedirDavacı kendi adına 11, 20, 24, 27 ve 35 inci sınıf mal ve hizmetlerde tescilli 2007/15391 sayılı “...+ ...

” unsurlu markasına istinaden, davalının mobilya ürünlerinde “...” ibaresini ve şeklini kullanarak marka hakkına tecavüzde bulunduğunu ileri sürmüş, Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davalı yanın kullanımlarının 556 sayılı KHK’nın 1 inci maddesi anlamında dürüst ticari kullanım olduğundan bahisle davanın reddine karar verilmiştir. Ancak somut olayda davalı yanın, davacı markasının tescil kapsamındaki mobilya ürünlerine ilişkin reklam katologlarında 04 ve 05. ürünler yönünden “...” ibaresini, mobilya ürünleri üzerinde ise “...” şeklini markasal olarak kullandığı, ayrıca davalı katologlarında gerek açıklama, gerekse mobilya üzerinde başkaca hiçbir tanıtıcı işarete yer verilmediği dikkate alındığında davalı yan kullanımlarının mobilya ürününün modelini belirtmekten ziyade, piyasaya sunulan ürünün diğer teşebbüslerce sunulan ürünlerden ayırt edilmesini sağlama yani markasal kullanım amacına yöneldiği ve kullanımın markasal kullanım mahiyetinde olduğunun kabulü gerekirken Dairemizin anılan Bozma İlamına yanlış anlam verilerek bu kullanımın dürüst ticari kullanım mahiyetinde olduğu, şeklinde hatalı değerlendirmeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmediği..” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Davalı vekilince karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

C. Karar Düzeltme Kararı

Dairemizin 31.03.2022 tarih, 2021/5354 E. ve 2022/2660 K. sayılı kararı ile Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin 1086 sayılı Hukuk Usulu Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddine karar verilmiştir.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemece yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı adına 11, 20, 24, 27 ve 35 inci sınıf mal ve hizmetlerde tescilli 2007/15391 sayılı “...+ ... ” unsurlu markasının, davalı tarafça, davacı markasının tescil kapsamındaki mobilya ürünlerine ilişkin reklam katologlarında 04 ve 05 inci ürünler yönünden “...” ibaresini, mobilya ürünleri üzerinde ise “...” şeklini markasal olarak kullandığı, ayrıca davalı katologlarında gerek açıklama, gerekse mobilya üzerinde başkaca hiçbir tanıtıcı işarete yer verilmediği dikkate alındığında davalı yan kullanımlarının mobilya ürününün modelini belirtmekten ziyade, piyasaya sunulan ürünün diğer teşebbüslerce sunulan ürünlerden ayırt edilmesini sağlama yani markasal kullanım amacına yöneldiği ve kullanımın markasal kullanım mahiyetinde olduğu gerekçesiyle, davacının davasının kabulü le davalının “...” ibaresini kulanımı marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespitiyle tecavüzün önlenmesine, davalının “...” markasını birlikte tek başına veya başka herhangi bir ibareyle birlikte her türlü yayınlar, hizmetler ve mallar, ürünler, ambalajlar, ilan, reklam, broşür, afiş ve sair her türlü tanıtım malzemesi, basılı kağıtlar, faturalar ve sair her türlü ticari evrak ile internet alan adları da dahil olmak üzere internet üzerinde Türkiye'de ya da yurdışında kullanmasının önlenmesine ve bunların toplatılarak, hükmün kesinleşmesini müteakip bu türden her türlü materyalin karar kesinleştiğinde toplanarak imhasına, karar kesinleştiğinde masrafı davalı tarafça karşılanmak suretiyle kararın ulusal gazetede ilanına karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin, 07.10.2019 tarihli kararında Yargıtay’ın bozma ilamına yanlış anlam vererek davanın reddi yoluna gitmediğini, aksine 556 sayılı KHK’nın 12 nci maddesi uyarınca yapılması gereken inceleme yapıldığını, müvekkilin kullanımının; madde başlığı “marka tescilinden doğan hakların kapsamında istisna" olan 556 sayılı KHK'nın 12 nci maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, davacının markasının bir ... markası olup “... yazısı ve ... şeklinden” oluştuğunu, davacının tek başına ... şeklinin kullanımını tekeline almadığını, bu nedenle yatak başlıklarında ... kabartmasının kullanılması markasal kullanım olarak nitelendirilemeyeceğini, sırf sipariş ve kategorize kolaylığı sağlamak adına ürünün ismi olarak “...” ibaresinin kullanıldığını, söz konusu isimlendirmenin davacının markasından faydalanma amacını taşımadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, marka hakkına tecavüz ile haksız rekabetin tespiti, meni, önlenmesi ve durdurulması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin (556 sayılı KHK)12 nci maddesi.

3.Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

20.11 .2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.