Ayıpsız benzeri ile değiştirme
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2021/2855 E. 2022/2535 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ayıpsız benzeri ile değiştirme↗ misli ile değişim↗ dönme hakkı↗ seçimlik haklar↗ sözleşmeden dönme↗ gizli ayıp↗ ayıp↗ bedel iadesi↗ keşif↗ tbk 99↗ fatura↗ dosya masrafı↗ dava sebebi↗ eksik inceleme↗ teslim↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya ve tüm dosya kapsamına göre; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 227 maddesinde "satıcının satılanı ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcı aşağıdaki seçimlik haklarından birini kullanabilir. 1-satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, 2-satılanı alı koyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, 3-aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, 4-imkan varsa satılanı ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme, Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır." hususları düzenlenmiş olup, satılanın ayıplı olması halinde alıcının seçimlik haklarını satıcıya karşı yöneltebileceği, 12/10/2020 tarihli ek bilirkişi raporunda, davaya konu iş makinesinin fazla yakıt yaktığının tespit edildiği, bahse konu makinede satış işlemi gerçekleştirilirken iş makinesi belirli bir süre kullanılmadığı sürece aracın fazla yakıt yaktığının tespitinin o an için mümkün olmadığı, aracın bu durumunun gözle görülebilecek ve ilk bakışta tespit edilebilecek ayıplardan olmadığı ve gizli ayıp olduğu tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 2012 model Volvo BL71 BEKO LODER marka aracın davalı tarafından 0km aynı nitelikte yenisi ile değiştirilmesine ve davacı tarafından ayıplı olan aracın davalıya iadesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava satılanın ayıplı olması iddiasına dayalı misli ile değişim, olmadığı takdirde bedel iadesi istemine ilişkindir.
6098 sayılı T.B.K. 230 maddesinde "birden çok mal veya birden çok parçadan oluşan bir mal birlikte satılmış olupta bunlardan bazıları ayıplı çıkarsa dönme hakkının bunlardan ancak ayıplı çıkanlar için kullanılabileceği, ancak alıcıya veya satıcıya önemli bir zarar vermeksizin ayıplı parçanın diğerinden ayrılmasına imkan yoksa dönme hakkının satılanın tamamını kapsamasının zorunlu olduğu" düzenlenmiştir.
Dava konusu iş makinesi davacıya 08.06.2012 tarihli fatura ile satılarak teslim edilmiş olup Daire'nin 07.03.2017 tarihli bozma ilamı üzerine halen faal olduğu üzerinde yapılan keşif sonucu 30.12.2019 tarihli bilirkişi ... raporu ile anlaşılan araca ilişkin düzenlenen ve yerel mahkemece hükme esas alınan 08.06.2020 tarihli asıl ve 12.10.2020 tarihli ek raporda "aracın aşırı yakıt tüketimi sebebinin enjektörler ve püskürtme pompasından kaynaklandığı, gizli ayıp niteliğinde olduğu" mütalaa edilmiş, ancak bilirkişiler kurulunca TBK 230 maddesi kapsamında bir değerlendirme yapılmamıştır.
Bu halde dosyanın yeniden 08.06.2020 tarihli raporu düzenleyen kurula tevdii ile TBK 230 maddesi kapsamında enjektör ve püskürtme pompasındaki ayıbın, aracın tamamını ayıplı hale getirip getirmeyeceği, enjektör ve püskürtme pompasının değişimi ile ayıbın, giderilip giderilemeyeceği, bu şekilde ayıbın giderilmesi mümkün ise dava tarihi itibariyle yapılacak masrafların nelerden ibaret olduğu konusunda ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmelidir.
Eksik incelemeye dayalı yerel mahkeme kararının açıklanan nedenle davalının temyiz isteminin kabulü ile bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/6011 E. 2024/833 K.
Ortak:dönme hakkı · seçimlik haklar · sözleşmeden dönme · gizli ayıp · ayıp · bedel iadesi · fatura · dosya masrafı
İncelediğiniz kararda1-satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek «sözleşmeden dönme», 2-satılanı alı koyup «ayıp» oranında satış bedelinde indirim isteme, 3-aşırı bir «masrafı» gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, 4-imkan varsa satılanı ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme, Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır." hususları düzenlenmiş olup, satılanın ayıplı olması halinde alıcının «seçimlik haklarını» satıcıya karşı yöneltebileceği, 12/10/2020 tarihli ek bilirkişi raporunda, davaya konu iş makinesinin fazla yakıt yaktığının tespit edildiği, bahse konu makinede satış işlemi gerçekleştirilirken iş makinesi belirli bir süre kullanılmadığı sürece aracın fazla yakıt yaktığının tespitinin o an için mümkün olmadığı, aracın bu durumunun gözle görülebilecek ve ilk bakışta tespit edilebilecek ayıplardan olmadığı ve «gizli ayıp» olduğu tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 2012 model Volvo BL71 BEKO LODER marka aracın davalı tarafından 0km aynı nitelikte yenisi ile değiştirilmesi …
Dava konusu iş makinesi davacıya 08.06.2012 tarihli «fatura» ile satılarak «teslim» edilmiş olup Daire'nin 07.03.2017 tarihli bozma ilamı üzerine halen faal olduğu üzerinde yapılan «keşif» sonucu 30.12.2019 tarihli bilirkişi ... raporu ile anlaşılan araca ilişkin düzenlenen ve yerel mahkemece hükme esas alınan 08.06.2020 tarihli asıl ve 12.10.2020 tarihli ek raporda "aracın aşırı yakıt tüketimi «sebebinin» enjektörler ve püskürtme pompasından kaynaklandığı, «gizli ayıp» niteliğinde olduğu" mütalaa edilmiş, ancak bilirkişiler kurulunca TBK 230 maddesi kapsamında bir değerlendirme yapılmamıştır.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya ve tüm dosya kapsamına göre; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 227 maddesinde "satıcının satılanı ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcı aşağıdaki «seçimlik haklarından» birini kullanabilir.
Benzer bu kararda1-satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek «sözleşmeden dönme», 2-satılanı ... koyup «ayıp» oranında satış bedelinde indirim isteme, 3-aşırı bir «masrafı» gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, 4-imkan varsa satılanı ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme, Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır." hususları düzenlendiği, satılanın ayıplı olması halinde alıcının «seçimlik haklarını» satıcıya karşı yöneltebileceği, alınan bilirkişi raporunda, davaya konu iş makinesinin fazla yakıt yaktığının tespit edildiği, bahse konu makinede satış işlemi gerçekleştirilirken iş makinesi belirli bir süre kullanılmadığı sürece aracın fazla yakıt yaktığının tespitinin o an için mümkün olmadığı, aracın bu durumunun gözle görülebilecek ve ilk bakışta tespit edilebilecek ayıplardan olmadığı ve «gizli ayıp» olduğu tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 2012 model ...
Bozma Kararı Dairemizin 29.03.2022 tarih, 2021/2855 E. ve 2022/2535 K. sayılı kararıyla dava konusu iş makinesinin davacıya 08.06.2012 tarihli «fatura» ile satılarak «teslim» edildiği, aracın halen faal olduğunun tespit edildiği, mahkemece alınan raporda "aracın aşırı yakıt tüketimi «sebebinin» enjektörler ve püskürtme pompasından kaynaklandığı, «gizli ayıp» niteliğinde olduğu" mütalaa edildiği, ancak bilirkişiler kurulunca 6098 sayılı Kanun'un 230 uncu maddesi kapsamında bir değerlendirme yapılmadığından, dosyanın yeniden 08.06.2020 tarihli raporu düzenleyen kurula tevdii ile 6098 sayılı Kanun'un 230 uncu maddesi kapsamında enjektör ve püskürtme pompasındaki ayıbın, aracın tamamını ayıplı hale getirip getirmeyeceği, enjektör ve püskürtme pompasının değişimi ile ayıbın, giderilip giderilemeyeceği, bu şekilde ayıbın giderilmesi mümkün ise dava tarihi itibariyle yapılacak «masrafların» nelerden ibaret olduğu konusunda ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gereğine işaret edilerek bozulmuştur.
Mahkemece 22.12.2020 tarih, 2019/100 E. ve 2020/85 K. sayılı kararı ile bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya ve tüm dosya kapsamına göre 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 227 nci maddesinde "satıcının satılanı ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcı aşağıdaki «seçimlik haklarından» birini kullanabilir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:ticari avans faizi · ba formu · ara karar · hakkaniyet · yargılama gideri · avans faizi
Benzer bu kararda… n giderilme ihtimalinin bulunduğu, araç parça fiyatı ile işçilik bedelinin dava tarihi itibariyle 1.854,80 TL olacağı" mütalaa edildiği, dosyada kapsamındaki servis «formlarının» incelenmesinde, iş makinesinin fazla yakıt tükettiğinin tespit edildiği ancak enjektör ve püskürtme pompasının değiştiğine dair bir formun bulunmadığı, mahkemece «ara» karar ile taraflara ilgili parçaların serviste değişip değişmediğine dair evraklarını sunmak üzere bir sonraki celseye kadar süre verildiği, verilen süre içerisinde enjektör ve püskürtme pompasının değiştiğine dair herhangi bir evrak sunulmadığı, bu halde iş makinesinin misli ile değiştirilmesi şartlarının oluşmadığı, iş makinesinin misli ile değiştirilmesini ya da sözleşmeden dönülerek satış bedelinin tahsilini talep etmiş ise de, iş makinesindeki ayıbın oluşturduğu zarar miktarının, iş makinesinin bedeline olan oranı, aradan geçen zamanda iş makinesinin kullanılmış oluşu, nedeniyle 6098 sayılı Kanun'un 230 uncu maddesi uyarınca birden çok parçadan oluşan iş makinesinde birlikte satılan parçalardan bir kısmını ayıplı olması halinde ancak «dönme hakkının» bu parçalar yönünden kullanılabileceği hususları gözetildiğinde, davacının iş makinesinin tamamına yönelik dönme hakkını kullanması da mümkün görülmediği, «hakkaniyete» uygun olacak şekilde ve 6098 sayılı Kanun'un 227 nci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında iş makinesinin onarılması için hesaplanan bedel olan 1.854,50 TL'nin satış bedelinden indirilerek dava tarihinden itibaren işleyecek «ticari avans faizi» ile birlikte davacıya ödenmesine, 6098 sayılı Kanun'un 227 nci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında hakimce resen uygulandığından davacı aleyhine «yargılama gideri» ve vekâlet ücretine hükmedilemeyeceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; bozma ilamına uyulduğu ancak gereklerinin yerine getirilmediğini, kısmen kabul kararı bakımından bozulması gerektiğini, davacının süresi içinde «ayıp» ihbarında bulunmadığını, lehlerine nispi vekâlet ücretine karar verilmemesinin hatalı olduğunu, aleyhlerine «yargılama giderlerine» hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/4003 E. 2022/7845 K.
Ortak:sözleşmeden dönme · ayıp · fatura · teslim
İncelediğiniz karardaDava konusu iş makinesi davacıya 08.06.2012 tarihli «fatura» ile satılarak «teslim» edilmiş olup Daire'nin 07.03.2017 tarihli bozma ilamı üzerine halen faal olduğu üzerinde yapılan «keşif» sonucu 30.12.2019 tarihli bilirkişi ... raporu ile anlaşılan araca ilişkin düzenlenen ve yerel mahkemece hükme esas alınan 08.06.2020 tarihli asıl ve 12.10.2020 tarihli ek raporda "aracın aşırı yakıt tüketimi «sebebinin» enjektörler ve püskürtme pompasından kaynaklandığı, «gizli ayıp» niteliğinde olduğu" mütalaa edilmiş, ancak bilirkişiler kurulunca TBK 230 maddesi kapsamında bir değerlendirme yapılmamıştır.
1-satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek «sözleşmeden dönme», 2-satılanı alı koyup «ayıp» oranında satış bedelinde indirim isteme, 3-aşırı bir «masrafı» gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, 4-imkan varsa satılanı ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme, Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır." hususları düzenlenmiş olup, satılanın ayıplı olması halinde alıcının «seçimlik haklarını» satıcıya karşı yöneltebileceği, 12/10/2020 tarihli ek bilirkişi raporunda, davaya konu iş makinesinin fazla yakıt yaktığının tespit edildiği, bahse konu makinede satış işlemi gerçekleştirilirken iş makinesi belirli bir süre kullanılmadığı sürece aracın fazla yakıt yaktığının tespitinin o an için mümkün olmadığı, aracın bu durumunun gözle görülebilecek ve ilk bakışta tespit edilebilecek ayıplardan olmadığı ve «gizli ayıp» olduğu tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 2012 model Volvo BL71 BEKO LODER marka aracın davalı tarafından 0km aynı nitelikte yenisi ile değiştirilmesi …
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre; tarafların «ticari defter» ve kayıtlarına göre, davacının davalıdan 118.000,00 TL alacaklı, davalının davacıdan 38.000,00 TL alacaklı olduğunun anlaşıldığı, davacı tarafça davalıya satılan kalıplardan üç tanesinin ayıplı olduğu, kalıpların bir adedindeki ayıbın varlığının dahi diğer tüm kalıpları etkileyecek mahiyette bulunduğu, davalı tarafça davacıya elektronik posta yoluyla 04.06.2015 tarihinde süresi içinde «ayıp» ihbarında bulunulduğu, sözleşmeye ve «fatura» içeriğine konu tüm kalıpların gizli ayıplı olması nedeniyle davaya konu icra takibine dayanak fatura içeriği kalıpların ayıpları giderilmediği veya ayıplı kalıplar …
Bölge Adliye Mahkemesince; davacıdan satın alınan ürünlerin ayıplı olduğunu davalının ispatlaması gerektiği, satıma konu kalıplarda «ayıp» bulunduğu, ayıbın gizli olduğu, «ihbarının» süresinde yapıldığı ve ürünlerdeki ayıbın giderilmediği veya yenisi ile değiştirilmediği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Davacı şirket, davalıya sattığı 10 adet kalıp bedeli için icra takibine girişmiş, davalı şirket ise takip tarihinden önce davacıya gönderdiği 19.06.2015 tarihli «ihtarnamesi» ile ürünlerdeki «ayıplar» giderilmediği takdirde sözleşmeyi feshedeceğini bildirmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:satım sözleşmesi · icra takibine itiraz · ifa · ihbar · ticari defter · ihtarname · e-defter
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre; tarafların «ticari defter» ve kayıtlarına göre, davacının davalıdan 118.000,00 TL alacaklı, davalının davacıdan 38.000,00 TL alacaklı olduğunun anlaşıldığı, davacı tarafça davalıya satılan kalıplardan üç tanesinin ayıplı olduğu, kalıpların bir adedindeki ayıbın varlığının dahi diğer tüm kalıpları etkileyecek mahiyette bulunduğu, davalı tarafça davacıya elektronik posta yoluyla 04.06.2015 tarihinde süresi içinde «ayıp» ihbarında bulunulduğu, sözleşmeye ve «fatura» içeriğine konu tüm kalıpların gizli ayıplı olması nedeniyle davaya konu icra takibine dayanak fatura içeriği kalıpların ayıpları giderilmediği veya ayıplı kalıplar …
2- Dava, «satım sözleşmesinden» kaynaklanan alacağa dayalı «icra takibine itirazın» iptali istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemesince; davacıdan satın alınan ürünlerin ayıplı olduğunu davalının ispatlaması gerektiği, satıma konu kalıplarda «ayıp» bulunduğu, ayıbın gizli olduğu, «ihbarının» süresinde yapıldığı ve ürünlerdeki ayıbın giderilmediği veya yenisi ile değiştirilmediği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Davacı şirket, davalıya sattığı 10 adet kalıp bedeli için icra takibine girişmiş, davalı şirket ise takip tarihinden önce davacıya gönderdiği 19.06.2015 tarihli «ihtarnamesi» ile ürünlerdeki «ayıplar» giderilmediği takdirde sözleşmeyi feshedeceğini bildirmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/3671 E. 2021/1915 K.
Ortak:gizli ayıp · ayıp · eksik inceleme · teslim
İncelediğiniz karardaDava konusu iş makinesi davacıya 08.06.2012 tarihli «fatura» ile satılarak «teslim» edilmiş olup Daire'nin 07.03.2017 tarihli bozma ilamı üzerine halen faal olduğu üzerinde yapılan «keşif» sonucu 30.12.2019 tarihli bilirkişi ... raporu ile anlaşılan araca ilişkin düzenlenen ve yerel mahkemece hükme esas alınan 08.06.2020 tarihli asıl ve 12.10.2020 tarihli ek raporda "aracın aşırı yakıt tüketimi «sebebinin» enjektörler ve püskürtme pompasından kaynaklandığı, «gizli ayıp» niteliğinde olduğu" mütalaa edilmiş, ancak bilirkişiler kurulunca TBK 230 maddesi kapsamında bir değerlendirme yapılmamıştır.
1-satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek «sözleşmeden dönme», 2-satılanı alı koyup «ayıp» oranında satış bedelinde indirim isteme, 3-aşırı bir «masrafı» gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, 4-imkan varsa satılanı ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme, Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır." hususları düzenlenmiş olup, satılanın ayıplı olması halinde alıcının «seçimlik haklarını» satıcıya karşı yöneltebileceği, 12/10/2020 tarihli ek bilirkişi raporunda, davaya konu iş makinesinin fazla yakıt yaktığının tespit edildiği, bahse konu makinede satış işlemi gerçekleştirilirken iş makinesi belirli bir süre kullanılmadığı sürece aracın fazla yakıt yaktığının tespitinin o an için mümkün olmadığı, aracın bu durumunun gözle görülebilecek ve ilk bakışta tespit edilebilecek ayıplardan olmadığı ve «gizli ayıp» olduğu tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 2012 model Volvo BL71 BEKO LODER marka aracın davalı tarafından 0km aynı nitelikte yenisi ile değiştirilmesi …
Benzer bu karardaMahkemece konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla satım konusu plastik boruların ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise bu ayıbın açık veya «gizli ayıp» niteliğinde olup olmadığı tespit ettirilerek, ayıp açıkca belli değilse, gizli ayıp olduğu takdirde, davacının söz konusu gizli ayıbı «öğrenme tarihi» tespit edildikten sonra, bu ayıbın öğrenildiğinde hemen satıcıya bildirilmesi gerektiğinden TBK m.
Noterliği’nin 05271 yevmiye nolu «ihtarnamesinin» 10.06.2014 tarihinde düzenlendiği, dava konusu malın 24.06.2013 tarihinde faturalandırıldığı, TTK’nın 23-1/c maddesinde, "Malın ayıplı olduğu «teslim» sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya «ihbar» etmelidir.
Açıkça belli değilse alıcı malı «teslim» aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:öğrenme tarihi · ayıplı mal · ayıp ihbarı · ipoteğin kaldırılması · ihbar · ihtarname · tacir
Benzer bu karardaDiğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223'üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır" hükmünün yer aldığı, «tacir» olan davacı tarafca «ayıp ihbarı» yasal süresinde yapılmadığından davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Noterliği’nin 05271 yevmiye nolu «ihtarnamesinin» 10.06.2014 tarihinde düzenlendiği, dava konusu malın 24.06.2013 tarihinde faturalandırıldığı, TTK’nın 23-1/c maddesinde, "Malın ayıplı olduğu «teslim» sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya «ihbar» etmelidir.
Dava, «ayıplı mal» nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve «ipoteğin kaldırılması» istemine ilişkindir.
Mahkemece TTK’nın 23-1/c maddesi gereğince «ayıp ihbarının» süresinde yapılmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmişse de, bu konuda yeterli inceleme yapılmamıştır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2021/2855 E. , 2022/2535 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Adilcevaz Asliye Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 22.12.2020 tarih ve 2019/100 E. - 2020/85 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davalı ... San. Tic. AŞ'nin Diyarbakır şubesinden 2012 model volvo BL7 1B BEKO LODER marka bir adet iş makinesini 08/06/2012 tarihli fatura ile 140.997,02TL bedel karşılığında müvekkilince satın alındığını, yaklaşık 10 gün sonra Bitlis ili Adilcevaz ilçesinde davalı şirket yetkililerin tarafından satışa konu iş makinesinin teslim edildiğini, teslimat esnasında yetkili servis elemanlarınca deneme çalışmaları yapıldığını, yetkili servis huzurunda yapılan deneme çalışmalarında makinenin kara duman attığını, davalı şirketin servis yetkilisinin bu sorunun zamanla geçeceğini beyan ettiğini, ancak makinedeki bu sorunun devam ettiğini, ayrıca makinenin bir çeyrek depoda 5 saat çalışması gerekirken üç buçuk saat çalıştığını, bir saatte beş buçuk litre akaryakıt tüketmesi gerekirken 9 litre tükettiğini tespit ettiklerini, tüm bu ayıpların davalı şirket yetkililerine bildirildiğini, bunun üzerine davalı şirketin yetkili servisince farklı tarihlerde ayıpların giderilmeye çalışıldığını, ancak tüm bu ayıpları gidermeye yönelik davalı şirketin servis çalışmalarının neticesiz kaldığını ve makinedeki ayıpların giderilemediğini, davacı şirketin satın almış olduğu iş makinesinden beklenen faydanın elde edilemediğini, söz konusu ayıpların makinenin değerini önemli ölçüde azaltan ayıplar olduğunu, davalı şirkete satıma konu iş makinesinin ayıpsız misli ile değiştirilmesi, bunun mümkün olmaması durumunda satış bedelinin faiziyle birlikte davacı müvekkil şirkete iadesi ihtarında bulunulduğunu, ancak işbu ihtara rağmen davalı şirketin yükümlülüğünü yerine getirmediğini belirterek söz konusu iş makinesinin davalı şirketce aynı marka ve model başka bir iş makinesi ile değiştirilmesine, ayıplı iş makinesinin ayıpsız misli ile değiştirilmesi mümkün olmadığı takdirde sözleşmenin feshi ile 140.997,02 TL satış bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davanın 6 aylık süre içerisinde açılmadığını bu nedenle zaman aşımı nedeniyle reddinin gerektiğini, ayrıca davacı tarafça ayıp ihbarlarının yasada belirlenen süresinde yapılmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya ve tüm dosya kapsamına göre; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 227 maddesinde "satıcının satılanı ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcı aşağıdaki seçimlik haklarından birini kullanabilir.
1- satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, 2-satılanı alı koyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, 3-aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, 4-imkan varsa satılanı ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme, Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır." hususları düzenlenmiş olup, satılanın ayıplı olması halinde alıcının seçimlik haklarını satıcıya karşı yöneltebileceği, 12/10/2020 tarihli ek bilirkişi raporunda, davaya konu iş makinesinin fazla yakıt yaktığının tespit edildiği, bahse konu makinede satış işlemi gerçekleştirilirken iş makinesi belirli bir süre kullanılmadığı sürece aracın fazla yakıt yaktığının tespitinin o an için mümkün olmadığı, aracın bu durumunun gözle görülebilecek ve ilk bakışta tespit edilebilecek ayıplardan olmadığı ve gizli ayıp olduğu tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 2012 model Volvo BL71 BEKO LODER marka aracın davalı tarafından 0km aynı nitelikte yenisi ile değiştirilmesine ve davacı tarafından ayıplı olan aracın davalıya iadesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava satılanın ayıplı olması iddiasına dayalı misli ile değişim, olmadığı takdirde bedel iadesi istemine ilişkindir.
6098 sayılı T.B.K. 230 maddesinde "birden çok mal veya birden çok parçadan oluşan bir mal birlikte satılmış olupta bunlardan bazıları ayıplı çıkarsa dönme hakkının bunlardan ancak ayıplı çıkanlar için kullanılabileceği, ancak alıcıya veya satıcıya önemli bir zarar vermeksizin ayıplı parçanın diğerinden ayrılmasına imkan yoksa dönme hakkının satılanın tamamını kapsamasının zorunlu olduğu" düzenlenmiştir.
Dava konusu iş makinesi davacıya 08.06.2012 tarihli fatura ile satılarak teslim edilmiş olup Daire'nin 07.03.2017 tarihli bozma ilamı üzerine halen faal olduğu üzerinde yapılan keşif sonucu 30.12.2019 tarihli bilirkişi ... raporu ile anlaşılan araca ilişkin düzenlenen ve yerel mahkemece hükme esas alınan 08.06.2020 tarihli asıl ve 12.10.2020 tarihli ek raporda "aracın aşırı yakıt tüketimi sebebinin enjektörler ve püskürtme pompasından kaynaklandığı, gizli ayıp niteliğinde olduğu" mütalaa edilmiş, ancak bilirkişiler kurulunca TBK 230 maddesi kapsamında bir değerlendirme yapılmamıştır.
Bu halde dosyanın yeniden 08.06.2020 tarihli raporu düzenleyen kurula tevdii ile TBK 230 maddesi kapsamında enjektör ve püskürtme pompasındaki ayıbın, aracın tamamını ayıplı hale getirip getirmeyeceği, enjektör ve püskürtme pompasının değişimi ile ayıbın, giderilip giderilemeyeceği, bu şekilde ayıbın giderilmesi mümkün ise dava tarihi itibariyle yapılacak masrafların nelerden ibaret olduğu konusunda ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmelidir.
Eksik incelemeye dayalı yerel mahkeme kararının açıklanan nedenle davalının temyiz isteminin kabulü ile bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itrirazlarının kabulü ile hükmün davalı lehine BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 29/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/790115500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz