Çekte keşideci imzası uyuşmasa da likit alacak ve icra inkar tazminatı

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/276

KARAR NO 2024/1608

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 07/12/2021

NUMARASI 2020/275 Esas 2021/1147 Karar

DAVA

İtirazın İptali

BİRLEŞEN BAKIRKÖY 2. ATM'NİN 2020/276 E. 2021/279 K. SAYILI DOSYASI

DAVA

İtirazın İptali

İSTİNAF KARAR TARİHİ 07/11/2024

Davanın kısmen kabul-kısmen reddine ilişkin kararın asıl ve birleşen davada davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

ASIL VE BİRLEŞEN DAVA

Asıl davada davacı vekili; müvekkili şirket tarafından davalı/borçlu aleyhine Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyası davalı şirketin keşidecisi olduğu, 20.01.2019 keşide tarihli, ... Bankası A.Ş. Sanko Sanayi Şubesi’ne ait, ... nolu çeke ilişkin takip başlatıldığını, davalının icra takibine haksız olarak itiraz ettiğini, TTK'nın 732. maddesi gereğince davalının çek bedelinden sorumlu olduğunu belirterek davalının itirazının iptaline, davalının alacağın %20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen davada davacı vekili; müvekkili şirket tarafından davalı/borçlu aleyhine Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... E.

sayılı dosyası davalı şirketin keşidecisi olduğu, 30.01.2019 keşide tarihli, ... Bankası A.Ş. Sanko Sanayi Şubesi’ne ait, ... nolu çeke ilişkin olarak takip başlatıldığını, davalının icra takibine haksız olarak itiraz ettiğini, TTK'nın 732. maddesi gereğince davalının çek bedelinden sorumlu olduğunu belirterek davalının itirazının iptaline, davalının alacağın %20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafça davaya cevap verilmemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; dava konusu çeklerin muhatap banka tarafından keşideci imzası ile banka kayıtlarındaki imzanın uyuşmadığı gerekçesiyle ödenmediği, davacının dava konusu çekleri dava dışı ...Ltd. Şti.'den ciro yoluyla devraldığı, davalı keşideci şirketin yetkilisinin soruşturma dosyasındaki ifadesinde çekleri muhasebecinin imzaladığı, çeklerin ...Ltd. Şti.'ye verildiği, çek bedellerinin bu şirkete ödendiği yönünde beyanda bulunduğu, bu durumda davacının davalıdan TTK'nın 732. maddesi çerçevesinde talepte bulunabileceği, TTK'nın 732. maddesi gereğince çekler nedeniyle zenginleşmediğini ispat yükü üzerinde olan davalı tarafından bu hususun ispat edilemediği, dolayısıyla davacının davalıdan çek bedelleri kadar alacaklı olduğu, ancak çekteki vade tarihinin temerrüde esas alınamayacağı, takip öncesi işlemiş faiz yönünden talebin haklı olmadığı, ayrıca alacağın yargılama ile tespit edilmesi nedeniyle likit olmadığı gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulüne, Bakırköy ..

İcra Dairesi'nin ... E sayılı takibinde davalı tarafından yapılan itirazın 200.000-TL asıl alacak üzerinden iptaline, icra inkar tazminatı talebinin reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne, Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... E. sayılı takibinde davalı tarafından yapılan itirazın 200.000-TL asıl alacak üzerinden iptaline, icra inkar tazminatı talebinin reddine, fazla talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; davalı şirket yetkilisinin çekin kendi şirketlerine ait olduğunu kabul ettiğini, alacağın likit ve belirlenebilir nitelikte olduğunu, bu nedenle icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiği halde bu talebin reddinin doğru olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, kıymetli evrak niteliğinde bulunan ve ibraz süresi içerisinde bankaya ibraz edilmeyen çek nedeniyle alacağın tahsiline yönelik icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir. 6102 sayılı TTK’nın 818/1-(m) maddesi uyarınca çeklere de uygulanması gereken 732. maddesi uyarınca, süresinde ibraz edilmeyen çekler yönünden taraflar arasında temel ilişki bulunmaması halinde yetkili hamil sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre keşideciden alacağın tahsilini isteyebilir. Sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince sebepsiz zenginleşmediğini ispat yükümlülüğü keşidecide olup, keşideci sebepsiz zenginleşmediğini kanıtlamalıdır. Somut olayda; davalının keşidecisi olduğu, dava dışı ... Ltd. Şti.'nin lehdarı, davacının dava dışı lehtar firmanın cirosu ile hamili olduğu asıl ve birleşen davanın konusunu oluşturan çeklerin keşideci imzası ile bankada kayıtlı imzanın uyuşmadığından ödenmediği, ancak davalı şirket yetkilisi soruşturma aşamasında verdiği ifadesinde dava konusu çeklerin şirket hesabına keşide edildiğini doğrulaması üzerinde, mahkemece TTK'nın 732.

maddesindeki şartların oluştuğu gerekçesiyle davalının asıl alacak yönünden itirazının iptaline, alacağın likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verildiği, karar davacı tarafça sadece icra inkar tazminatı yönünden başvurulmuştur. İİK’nın 67 maddesi uyarınca, itirazın iptali davasında borçlunun itirazında haksızlığının belirlenmesi ve alacağın likit olması halinde, istem varsa borçlu aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilir. Likit bir alacaktan söz edilebilmesi için, ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi gerekmektedir.Bu kapsamda takip ve dava konusu alacak, kambiyo senedinden kaynaklanmakta olup likittir.

Davalı şirket yetkilisinin soruşturma aşamasında ifadesinde çekin şirket adına keşide edildiğini doğruladığı dikkate alındığında keşideci imzası ile bankadaki imzanın uyuşmaması alacağın likit olduğu gerçeğini değiştirmemektedir. Asıl ve birleşen davada davalının itirazında haksız olduğu da tespit edilmesine göre, asıl ve birleşen davada davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerekirken bu istemin reddine karar verilmesi doğru bulunmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, kararın kaldırılmasına, bahsi geçen hata nedeniyle yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından asıl birleşen davaya konu icra takiplerinde davalının itirazının 200.000-TL asıl alacak üzerinden iptali ile takibin bu miktar alacak üzerinden devamına, asıl ve birleşen davada davacıya alacağın % 20'si oranında ayrı ayrı 40.000-TL icra inkar tazminatı ödenmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/12/2021 Tarih 2020/275 Esas 2021/1147 Karar sayılı asıl ve birleşen davaya ilişkin kararın HMK.'nın 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "Asıl davanın kısmen kabulüne, Davalının Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasındaki itirazının asıl alacak üzerinden iptali ile takibin 200.000-TL asıl alacak yönünden devamına, fazla talebin reddine, % 20 oranda hesaplanan 40.000-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Birleşen davanın kısmen kabulüne, Davalının Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasındaki itirazının asıl alacak üzerinden iptali ile takibin 200.000-TL asıl alacak yönünden devamına, fazla talebin reddine,% 20 oranda hesaplanan 40.000-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine," İlk Derece yargılamasına ilişkin olarak;

"Asıl davada; Alınması gereken 13.662‬-TL karar harcından mahkeme veznesine yatırılan 3.441,66-TL harcın mahsubu ile kalan 10.220,34‬-TL'nin davalıdan Hazine'ye gelir kaydına, Davacı tarafından yatırılan toplam 3.496,06‬‬-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacı tarafça yapılan 700-TL bilirkişi ücreti, 167,5‬0-TL posta masrafı olmak üzere 867,50 TL yargılama giderinden davanın kabulü oranında hesaplanan 861-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, Davacı lehine takdir edilen 32.000-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Karar kesinleştiğinde ve talep halinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine" Birleşen davada;

Alınması gereken 13.662‬-TL karar harcından mahkeme veznesine yatırılan 2.441,12-TL ve icra dosyasına yatırılan 1.010,60-TL olmak üzere toplam 3.451,72-TL harcın mahsubu ile kalan ‬10.210,28-TL'nin davalıdan Hazine'ye gelir kaydına, Davacı tarafından yatırılan toplam 3.506,12‬-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacı tarafça yapılan 69,50-TL posta masrafından ibaret yargı giderinin kabul oranında hesaplanan 69-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına, Davacı lehine takdir edilen 32.000-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Asıl ve birleşen davada suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320-TL arabuluculuk ücretinin arabuluculuk görüşmesine katılmayan davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Karar kesinleştiğinde talep halinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine" Davacı tarafından yapılan 166,10-TL istinaf yargı giderinin kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 164-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, Gerekçeli kararın bir örneğinin taraf vekillerine tebliğine, HMK 'nun 361/1.

maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi. 07/11/2024