6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Ek tasfiye davasında şirket merkezi mahkemesinin kesin yetkisi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2023/594 E. 2023/453 K. · · İlk derece: İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Şirketin ihyasıkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalGörev ve yetkiDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Davacının nitelemesi: Ek Tasfiye mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

TTK 547 uyarınca ek tasfiye davasında şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinin yetkisi kesin yetkidir ve kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemece re'sen gözetilmelidir; yetkisiz mahkemece verilen karar bu nedenle kaldırılır. Ayrıca, ek tasfiye için tasfiye memuru atanması gerektiğinde, davada zaten taraf olan son tasfiye memurunun bu görevi üstlenebileceği gözetilmeden dava dışı bir kişinin ücretle tasfiye memuru olarak atanması, tarafları gereksiz mali külfet altına soktuğundan hukuka uygun değildir.

Ele alınan sorunlar

Ek tasfiye davasında yetkili mahkeme → kabul

İddia: Davalı tasfiye memuru vekili, davanın yetkili mahkemede açılmadığını, şirket adresinin Bakırköy olduğunu ve TTK 547 uyarınca şirket merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesinin ihya konusunda kesin yetkili olduğunu, davanın usulden reddi gerektiğini ileri sürmüştür.

Gerekçe: TTK 547 uyarınca ek tasfiye işlemlerinin gerekli olduğu hallerde, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklılar şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden şirketin yeniden tescilini isteyebilir. Dosyadaki ticaret sicil kayıtlarına göre şirketin son işlem tarihi itibariyle tescilli adresi Bakırköy'dedir ve bu adres Bakırköy Adliyesi yargı alanı içindedir. Ek tasfiye davasında şirket merkezinde bulunan asliye ticaret mahkemesinin yetkisi kesin yetkidir; kesin yetkiye ilişkin düzenlemeler kamu düzenine ilişkindir ve mahkemece re'sen gözetilmelidir. Mahkemece yetkisiz olduğu halde davanın kabulüne karar verilmesi nedeniyle hüküm HMK 353(1)a-3 kapsamında kalmakta olup kaldırılması gerekmektedir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Tasfiye memuru atanması ve ücret takdiri → kabul

İddia: Davacı vekili, tasfiye memuru için takdir edilen aylık 1.500-TL ücretin fahiş olduğunu, İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesindeki alacağının 3.792,66-TL olduğunu, ayrıca tasfiye memuru ücreti ödemesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: Mahkemeler, davanın taraflarını gerekmediği halde mali külfet altına sokmamalıdır. İhyası talep edilen şirketin son tasfiye memuru davada taraf olarak bulunduğu halde, tasfiye memuru atanmasına gerek görülmüş olsa bile bu görevin davada zaten taraf olan son tasfiye memuruna verilebileceği gözetilmeden, dava dışı bir mali müşavirin aylık ücretle tasfiye memuru olarak atanması doğru görülmemiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

TTK 547 kapsamındaki ek tasfiye davalarında şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesinin kesin yetkili olduğu ve bunun kamu düzenine ilişkin olarak re'sen gözetilmesi gerektiği yönündeki tespit, benzer ek tasfiye davaları için yol gösterici niteliktedir.

Usul tespitleri

Yetkili mahkeme
TTK 547 uyarınca ek tasfiye davalarında şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesi kesin yetkilidir; bu yetki kuralı kamu düzenine ilişkin olup mahkemece re'sen gözetilmelidir.
Dava şartı
Mahkemenin yetkili (kesin) olması dava şartı yokluğu

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ek tasfiye kesin yetki tasfiye memuru dava şartı yeniden tescil

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 547 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)a-3HMK 114/1-çHMK 20

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2023/594

KARAR NO 2023/453

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 22/12/2022

NUMARASI 2022/621 Esas - 2022/785 Karar

DAVA

Şirketin İhyası

İSTİNAF KARAR TARİHİ 24/03/2023

Davanın kabulüne ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, belediye tarafından ... Dan. ve Tic. A.Ş.'nin de içinde bulunduğu şirketlerin işçisi olan dava dışı işçi ...'a ödenmiş olan toplam 34.788,54-TL'nin ödeme tarihi olan 04.02.2019 tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan rücuen tahsili talebiyle 21/07/2020 tarihinde İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/215 E. sayılı dosyası nezdinde dava açıldığını, daha sonra şirketin tasfiye sürecine girdiğini ve şirkete tasfiye memuru olarak davalı ...'in atandığını, bahsi geçen davada şirketin tasfiye memuru ... tarafından temsil edildiğini, bu suretle tasfiye memurunun davanın her aşamasından haberdar olduğunu, İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/215 E. sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda, belediyenin şirketten alacaklı olduğunun tespit edildiğini ve söz konusu bilirkişi raporunun karşı tarafa da usulüne uygun olarak tebliğ edildiğini, buna rağmen davalı tasfiye memuru ...'in belediyenin alacağını dikkate almadığını,ödeme yapılmadığını, belediyeye olan borcunu karşılayacak meblağın notere depo edildiğine dair bir bildirimde de bulunulmadığını, İzmir 14.

Asliye Hukuk Mahkemesi'nin yargılaması devam ederken şirketin terkin edilmesi sebebiyle, taraflarına ihya davası açmak için 08.09.2022 tarihli duruşmada süre verildiğini,TTK m. 547 gereğince şirketin tüzel kişiliğinin ihyasına, şirkete tasfiye memuru atanarak tescil ve ilanına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

1- Davalı Ticaret Sicil Müdürlüğü vekili, Ticaret Sicil Müdürlüğünün TTK.m. 32 ve Ticaret Sicili Yönetmeliği m. 34 hükmü çerçevesinde işlem yaptığını, tasfiye sürecinde yetki ve sorumluluğun şirket tasfiye memurunda olduğunu, olağan tasfiye sürecinden kaynaklanan, tasfiye sürecini eksik/erken sonuçlandıran tasfiye memurunun kusurundan dolayı Ticaret Sicili Müdürlüğünün sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkilinin davanın açılmasına sebep olmadığını, bu nedenle yargılama gideri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulamayacağını, müvekkili müdürlük aleyhine yargı giderleri ve vekâlet ücretine hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.

2- Davalı ... vekili, davanın yetkili mahkemede açılmadığını, şirketin adresinin Bakırköy olduğunu ve Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetki alanında kaldığını, TTK 547 maddesi uyarınca şirket merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesinin ihya konusunda kesin yetkili olduğunu, kesin yetki durumu dolayısı ile davanın yetkisiz mahkemede açıldığı sabit olduğundan, davanın usulden reddini talep ettiklerini, tasfiye işlemlerinin eksiksiz yerine getirildiğini, şirketin TTK hükümlerine uygun şekilde terkin edildiğini, şirket borçlu ve alacaklılarının şirket merkezinde bulunmaları için 3 adet ilan yapıldığını, şirkete başvuru yapmadığı ve şirketin terkininden yıllar sonra iş bu davayı açmasının ortada herhangi bir hukuki yararın bulunmadığını ortaya koyduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, TTK'nın 547. maddesi gereğince, tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu, davacı belediyenin tasfiyesi sonlandırılmış bulunan Tasfiye Halinde ... Dan. ve Tic. A.Ş aleyhine İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/215 Esas sayılı dosyasında taraf teşkilinin sağlanamadığı, dava konusu alacağının infazı bakımından şirketin ihyasını talep ettiği, davacının devam eden davası sonuçlandırılarak kararın infazının sağlanması bakımından hukuki yararı olduğu gerekçesiyle, "İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünde "İstanbul Ticaret Memurluğunun ... sicil numarasına kayıtlı iken resen terkin edilen Tasfiye Halinde ... Tic. A.Ş.'nin İzmir 14.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/215 esas sayılı dosyası yönünden yapılacak yargılama ve alınacak ilamın infaz ve uygulanmasına dahil tüm işlemlerde ilgili olarak sınırlı olmak üzere EK TASFİYESİ İÇİN İHYASINA" ...'in tasfiye memuru olarak görevlendirilmesine aylı 1.500-TL ücret takdirine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

1-Davalı tasfiye memuru ... vekili, davanın yetkili mahkemede açılmadığını, şirketin adresinin Bakırköy olduğunu ve Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetki alanında kaldığını, TTK 547. maddesi uyarınca şirket merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesinin ihya konusunda kesin yetkili olduğunu, davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken kabul edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, alacaklıların şirket merkezinde bulunmaları için 3 adet ilan yapıldığını, davacının şirkete başvuru yapmadığını ve şirketin terkininden 2 yıl sonra bu davayı açtığını,hukuki yararının bulunmadığını, ileri sürerek kararın kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2- Davacı vekili, davalarının kabul edildiğini ancak tasfiye memuru için aylık 1.500-TL'den ücret takdiri ile davacı tarafından 5 aylık 7.500-TL tasfiye ücretinin karar kesinleştikten sonra2 hafta içerisinde mahkeme veznesine depo edilmesine karar verildiğini, bu miktarın fahiş olduğunu, İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesinde'ki ilgili şirketten alacaklarının zaten 3.792,66-TL olduğunu, birde üzerine tasfiye memuru ücreti ödemelerinin hukuka aykırı olduğunu, kararda lehine vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına dair karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, kararın talep edilen yönlerden kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

TTK 547 maddesinde; "Tasfiyenin kapatılmasından sonra, ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklıların şirket merkezinin bulunduğu yerde ki asliye ticaret mahkemesinden, bu ek işlemler sonuçlanıncaya kadar şirketin yeniden tescilini isteyebilirler. Mahkeme istemin yerinde olduğuna kanaat getirirse, şirketin ek tasfiye için yeniden tesciline karar verir ve bu işlemleri yapmaları için son tasfiye memurlarını veya yeni bir veya birkaç kişiyi tasfiye memuru olarak atayarak tescil ve ilan ettirir." şeklinde düzenlenmiştir.Dosyada mevcut ticaret sicil dosyası suretinden sicilden terkin olan şirketin 02.10.2018 tarihinde tasfiyesine karar verildiği, tasfiye memuru olarak ...'in seçildiği, şirketin tasfiyesinin sona erdiği 13/11/2020 tarihinde tescil edildiğinden sicil kaydının terkin edildiği, son işlem tarihi itibariyle şirketin tescilli adresinin İstanbul, Bakırköy olduğu anlaşılmaktadır.

Şirket adresi itibariyle Bakırköy Adliyesi yargı alanı içerisindedir. Ek tasfiye davasında şirket merkezinde bulunan Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkisi kesin yetki olduğu, kesin yetkiye ilişkin düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece yetkisiz olduğu halde davanın kabulüne karar verilmesi nedeniyle hüküm HMK'nun 353-(1)a-3 maddesi kapsamında kaldığından hükmün kaldırılması gerekmektedir. Kabule göre de mahkemeler davanın taraflarını gerekmediği halde mali külfet altına sokmamalıdır. İhyası talep edilen şirketin son tasfiye memuru davada taraf olarak bulunduğu halde tasfiye memuru atanmasına gerek görüldüğü halde tasfiye memuru atanabileceği gözetilmeden ücret takdir edilerek dava dışı mali müşavirin aylık ücret takdiriyle tasfiye memuru atanması doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davacı ve davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, kararın kaldırılarak yetkili bulunan Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı ve davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/12/2022 Tarih 2022/621 Esas 2022/785 Karar sayılı kararın HMK.'nın 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın, 6100 sayılı HMKnun 114/1-ç bendinde düzenlenen mahkemenin yetkili (kesin)olması ile ilgili dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine,Kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içerisinde taraflardan birinin başvurusu halinde dosyanın yetkili bulunan Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine,6100 sayılı HMK.'nın 20.maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre içinde, dava dosyasının yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmediği takdirde, davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına" Dairemiz gerekçeli kararının taraflara tebliği sağlanmak üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, İstinaf yoluna başvuran davacı ve davalı ...

tarafından ayrı ayrı yatırılan peşin istinaf karar harcının (Davacı 179,90-TL davalı ... 179,90-TL) istek halinde kendilerine iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 24/03/2023

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/68771 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.