Alacak

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/12968 E. 2018/6350 K.

Ortak:opsiyon sözleşmesi · opsiyon işlemi · çerçeve sözleşme · gecikme faizi · i̇i̇k 194 · vade tarihi · bozma sonrası karar · sözleşmeye aykırılık · Alacak

İncelediğiniz kararda

Mahkemece, iddia, savunma, uyulan bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, bilirkişi raporunda davaya konu «opsiyon işlemlerinin» Amerikan Tipi olarak kabul edilemeyeceği, davacı ile yapılmış bulunan telefon görüşmelerinin bariyer üzerine odaklandığı, Amerikan özelliğinin yalnızca bariyer için geçerli olup, opsiyonun Avrupa tipi olduğu, opsiyon alıcısının davalı banka olması nedeniyle opsiyonu bankanın kullanabileceği, opsiyon alıcısının bir banka olmasından dolayı ve bankaların kurumsal, müşterilerini «aydınlatma yükümlülüğüne» sahip bir «güven kuruluşu» niteliği taşıması nedeniyle davacıdan satın alınmış olan opsiyonları geri satıp pozisyonu vadeden önce kapatarak erken sonlandırabileceği, 27.10.2011 tarihinde opsiyonları davacıya geri satarak ödemesi gereken tutarın iki opsiyon için toplam olarak 89.«194»,92 TL olduğu, bu tutarın %5 BSMV sinin 89.194,82*0,05=4.459,75 TL olduğu, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 206.200 TL netleşme tutarı yerine 89.194,82 TL tutarında opsiyonların geri satın alınması nedeniyle opsiyon «primi» tahsil edilmesi gerektiği, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 10.310 TL BSMV tutarı yerine 4.459,75 TL tahsil edilmesi gerektiği, bu durumda bankanın davacıdan talep edeceği tutarın 89.194,82+4.459,75=93.654,57 TL olduğu, erken sonlandırma kararının verilmesi durumunda «gecikme faizinin» de olmayacağı, 211,85 TL tutarındaki gecikme faizinin de bankaca iade edilmesi gerektiği, bu nedenle davacının davalıdan iadesini talep edeceği tutarın 216.510+211,85-93.654,57=123.067,28 TL olduğunun belirtildiği gerekçesiyle bu rapor doğrultusunda davanın kabulü ile 5.000.- TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

1- Dava, davalı banka ile bariyerli «opsiyon sözleşmesi» imzalandığı, USD kurunun fiyat farkı esasına dayalı vadeli işlem yapıldığı, bankanın sözleşmenin riskleri konusunda davacıyı yeterince aydınlatmadığı, «vade tarihine» kadar herhangi bir günde işlemin sonlandırılabileceğinin belirtildiği, 27.10.2011 tarihinde işlemin sonlandırılmak istendiği, bu tarih itibariyle bankaya 67.725.- …

… ilirkişi raporu doğrultusunda yapılan değerlendirme sonucu ortaya konulan hesaplama neticesine göre hüküm tesisi cihetine gidildiği belirtilmiş olmasına rağmen, ... «bozma sonrası» alınan 12.04.2016 tarihli bilirkişi raporunun ... işlemde «sözleşmeye aykırılık» bulunmadığı yönündeki görüşlerine aykırı yönde, Dairemiz bozma ilamı uyarınca uyuşmazlığı çözüme kavuşturma hususunda yeterli görülmeyen, bozma öncesi alınan 26.3. …

Benzer bu kararda

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, opsiyonun Avrupa tipi olduğu, «opsiyon sözleşmesinin» «tanımlar» bölümünde, netleşme dövizinin dekontta belirtilen net tutarın hesaplanacağı para birimi olduğunun düzenlendiği, taraflar arasındaki dekont sözleşmelerinde ise netleşmenin TL üzerinden yapılacağı öngörüldüğünden, davalının netleşmeyi TL üzerinden yapmamasının «sözleşmeye aykırılık» oluşturduğu, opsiyonun Avrupa tipi; davacının erken sonlandırma talebinin 27/10/2011 tarihi olarak kabul edilmesi gerektiği sonucuna varılmakla, bu tarihte opsiyonları davacıya geri satarak ödemesi gereken tutarın iki opsiyon için toplam olarak 89.«194»,92 TL, %5 BSMV sinin 4.459,75 TL olduğu, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 206.200 TL netleşme tutarı yerine 89.194,82 TL tutarında opsiyonların geri satın alınması nedeniyle opsiyon «primi» tahsil edilmesi gerektiği, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 10.310 TL BSMV tutarı yerine 4.459,75 TL tahsil edilmesi gerektiği, bu durumda bankanın davacıdan talep edeceği tutarın 93.654,57 TL olduğu, erken sonlandırma kararının verilmesi durumunda «gecikme faizi» de olmayacağından hareketle 211,85 TL tutarındaki gecikme faizinin de bankaca iade edilmesi gerektiği, bu nedenle davacının davalıdan iadesini talep edeceği tutarın 123.067, 28 TL olduğu, taleple bağlı kalınarak 5.000,00 TL'nin ödenmesi gerektiği, «ıslah» dilekçesi ile bu miktara «ihtar» tarihi itibarıyla faiz uygulanması talep edilmiş ise de, «ihtarnamede» davalıdan opsiyonun sonuçlandırmasının talep edildiği ve sonuçlandırılmadığı taktirde 38.500 TL'den fazla bir kayıp halinde davalıdan talep edileceğinin bildirildiği, davalıdan açık bir şekilde ne kadar miktarın talep edildiğinin belirli olmadığı ve bu nedenle, davalının «temerrüdünün ihtar» tarihinde oluşmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile, 5.000,00 TL 'nin dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline, davacının fazlaya ilişkin hakl …

Mahkemece de işbu «bozma sonrası» alınan 12.04.2016 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda yapılan değerlendirme sonucu ortaya konulan hesaplama neticesine göre hüküm tesisi cihetine gidildiği belirtilmiş olmasına rağmen, «opsiyon sözleşmesinde» netleşme dövizinin dekontta belirtilen net tutarın hesaplanacağı para birimi olduğunun düzenlendiği, taraflar arasındaki dekont sözleşmelerinde ise netleşmenin TL üzerinden yapılacağı öngörüldüğünden davalının netleşmeyi TL üzerinden yapmamasının «sözleşmeye aykırılık» oluşturduğundan bahisle, bozma sonrası alınan 12.04.2016 tarihli bilirkişi raporunun, yukarıda açıklanan ve yapılan işlemde sözleşmeye aykırılık bulunmadığı yönündeki görüşlerine aykırı yönde, Dairemiz bozma ilamı uyarınca uyuşmazlığı çözüme kavuşturma hususunda yeterli görülmeyen, bozma öncesi alınan 26.3.2013 tarihli bilirkişi raporundaki ''...opsiyon dekont sözleşmelerinde netleşmenin TL üzerinden yapılacağı hususunun açık bir şekilde yer aldığı, bu hale göre davalı bankanın «opsiyon işlemlerinin» erken sonlandırılmasına yönelik davacı talebine ilişkin netleşmeyi TL üzerinden yapması gerekirken bu işlemi dolar üzerinden yapmış olmasının sözleşme hükümlerine …

1- Davacı tarafça, davalı banka ile bariyerli «opsiyon sözleşmesi» imzaladıkları, USD kurunun fiyat farkı esasına dayalı vadeli işlem yapıldığı, bankanın sözleşmenin riskleri konusunda kendisini yeterince aydınlatmadığı, «vade tarihine» kadar herhangi bir günde işlemi sonlandırabileceğinin belirtildiği, 27.10.2011 tarihinde işlemi sonlandırmak isteği halde kabul edilmediği, bu tarih itibariyle ban …

Sonuç: 🔶 iki emsal

Farklı:temerrüt ihtarı · tanıma · ihtar · bilirkişi incelemesi · ıslah · ihtarname · temerrüt

Benzer bu kararda

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, opsiyonun Avrupa tipi olduğu, «opsiyon sözleşmesinin» «tanımlar» bölümünde, netleşme dövizinin dekontta belirtilen net tutarın hesaplanacağı para birimi olduğunun düzenlendiği, taraflar arasındaki dekont sözleşmelerinde ise netleşmenin TL üzerinden yapılacağı öngörüldüğünden, davalının netleşmeyi TL üzerinden yapmamasının «sözleşmeye aykırılık» oluşturduğu, opsiyonun Avrupa tipi; davacının erken sonlandırma talebinin 27/10/2011 tarihi olarak kabul edilmesi gerektiği sonucuna varılmakla, bu tarihte opsiyonları davacıya geri satarak ödemesi gereken tutarın iki opsiyon için toplam olarak 89.«194»,92 TL, %5 BSMV sinin 4.459,75 TL olduğu, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 206.200 TL netleşme tutarı yerine 89.194,82 TL tutarında opsiyonların geri satın alınması nedeniyle opsiyon «primi» tahsil edilmesi gerektiği, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 10.310 TL BSMV tutarı yerine 4.459,75 TL tahsil edilmesi gerektiği, bu durumda bankanın davacıdan talep edeceği tutarın 93.654,57 TL olduğu, erken sonlandırma kararının verilmesi durumunda «gecikme faizi» de olmayacağından hareketle 211,85 TL tutarındaki gecikme faizinin de bankaca iade edilmesi gerektiği, bu nedenle davacının davalıdan iadesini talep edeceği tutarın 123.067, 28 TL olduğu, taleple bağlı kalınarak 5.000,00 TL'nin ödenmesi gerektiği, «ıslah» dilekçesi ile bu miktara «ihtar» tarihi itibarıyla faiz uygulanması talep edilmiş ise de, «ihtarnamede» davalıdan opsiyonun sonuçlandırmasının talep edildiği ve sonuçlandırılmadığı taktirde 38.500 TL'den fazla bir kayıp halinde davalıdan talep edileceğinin bildirildiği, davalıdan açık bir şekilde ne kadar miktarın talep edildiğinin belirli olmadığı ve bu nedenle, davalının «temerrüdünün ihtar» tarihinde oluşmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile, 5.000,00 TL 'nin dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline, davacının fazlaya ilişkin hakl …

Ancak, uyulmasına karar verilen Dairemiz bozma ilamından sonra yaptırılan «bilirkişi incelemesi» neticesinde alınan 12.4.2016 tarihli bilirkişi raporunda; bariyerli opsiyon dekontu ve sözleşmesine göre taraflar arasında yapılmış iki adet «opsiyon sözleşmesi» bulunduğu, anılan sözleşmelerde davacının opsiyon satıcısı, davalının opsiyon alıcısı, işlemin ''..., ...l /TL Put'' olduğu, bir opsiyonun aynı zamanda hem ... hem Avrupa Tipi olamayacağı, ''..., ... /TL Put'' ibaresindeki virgülden önceki kısmın Avrupa tipi opsiyonun taşıdığı bariyerin özelliğini, Amerikan tipi ifadesinin ise, ... bariyerin özelliğini tanımladığı, her iki opsiyonun da Avrupa tipi olması nedeniyle vadelerinde sadece opsiyon alıcısı tarafından kullanılabileceği, davacının iddia ettiği gibi opsiyon tipinin Amerikan tipi olarak kabulü halinde dahi, opsiyon alıcısı olarak opsiyonu kullanma hakkının sadece davalı bankaya ait olacağı ve bu nedenle opsiyon satıcısı olan davacı opsiyonun vadesinden önce kullanılması kararını veremeyeceğinden sonucun değişmeyeceği, opsiyon satıcısı olan davacının erken sonlandırma talebi olabileceği ancak opsiyon sahibi olmaması nedeniyle erken sonlandırmaya karar verme hakkının olmadığı, opsiyon sahibinin davacının erken sonlandırma talebini kabul etmesi durumunda ise, USD cinsinden fiyat verebileceği, bariyerli opsiyon dekontu ve sözleşmesinde netleşmenin var olduğu ve TL üzerinden yapılacağı, netleşmenin opsiyonun uygulanması durumunda ortaya çıkan bir sonuç olduğu, erken sonlandırma kavramının genel türev işlemler «çerçeve sözleşmesinin» 2.7. maddesinde tanımlandığı, buna göre müşterinin var olan bir işlemin vadesini beklemeden sonlandırmayı talep edebileceği, bu durumda bankanın kendi insiyatifinde ve tek taraflı olarak belirleyebileceği bir fiyatı verebileceği, müşterinin bu fiyatı kabul etmesi ve erken sonlandırmada mutabık kalınması halinde erken sonlandırma fiyatının ödenmesi ile tarafların o işlemle ilgili bütün yükümlülüklerinin sona erdiği, teknik olarak erken sonlandırmanın opsiyonun kullanılması durumunda yapılacak olan netleşme değil, belirli bir fiyat ödeyerek satılan opsiyonun sona erdirilmesine yol açan pozisyon kapatma kavramına karşılık geldiği, bu nedenle opsiyon sözleşmeleri USD üzerinden «prim» ödenerek alınıp satıldıysa, pozisyon kapatmanın fiyatının da USD üzerinden olmasının mümkün olduğu, erken sonlandırma, opsiyonun kullanılması durumunda yapılacak o …

Alacak

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/5564 E. 2015/3271 K.

Ortak:opsiyon sözleşmesi · opsiyon işlemi · çerçeve sözleşme · vade tarihi · ek prim · vade · taahhütname · Alacak

İncelediğiniz kararda

1- Dava, davalı banka ile bariyerli «opsiyon sözleşmesi» imzalandığı, USD kurunun fiyat farkı esasına dayalı vadeli işlem yapıldığı, bankanın sözleşmenin riskleri konusunda davacıyı yeterince aydınlatmadığı, «vade tarihine» kadar herhangi bir günde işlemin sonlandırılabileceğinin belirtildiği, 27.10.2011 tarihinde işlemin sonlandırılmak istendiği, bu tarih itibariyle bankaya 67.725.- …

… , mahkemece hükme esas alındığı belirtilen 12.04.2016 tarihi bilirkişi raporunda “bariyerli opsiyon dekontu ve sözleşmesine göre taraflar arasında yapılmış iki adet «opsiyon sözleşmesi» bulunduğu, anılan sözleşmelerde davacının opsiyon satıcısı, davalının opsiyon alıcısı, işlemin Amerikan Tipi Knock-Out Bariyerli, Avrupa Tipi USD Call /TL Put olduğu, Amerikan Tipi Knock-Out Bariyerli, Avrupa Tipi USD Call /TL Put ibaresindeki virgülden önceki kısmın Avrupa tipi opsiyonun taşıdığı bariyerin özelliğini, Amerikan tipi ifadesinin ise, Knock-out bariyerin özelliğini tanımladığı, her iki opsiyonun da Avrupa tipi olması nedeniyle vadelerinde sadece opsiyon alıcısı tarafından kullanılabileceği, davacının iddia ettiği gibi opsiyon tipinin Amerikan tipi olarak kabulü halinde dahi, opsiyon alıcısı olarak opsiyonu kullanma hakkının sadece davalı bankaya ait olacağı ve bu nedenle opsiyon satıcısı olan davacı opsiyonun vadesinden önce kullanılması kararını veremeyeceğinden sonucun değişmeyeceği, opsiyon satıcısı olan davacının erken sonlandırma talebi olabileceği ancak opsiyon sahibi olmaması nedeniyle erken sonlandırmaya karar verme hakkının olmadığı, opsiyon sahibinin davacının erken sonlandırma talebini kabul etmesi durumunda ise, USD cinsinden fiyat verebileceği, erken sonlandırma kavramının genel türev işlemler «çerçeve sözleşmesinin» 2.7. maddesinde tanımlandığı, buna göre müşterinin var olan bir işlemin vadesini beklemeden sonlandırmayı talep edebileceği, bu durumda bankanın kendi insiyatifinde ve tek taraflı olarak belirleyebileceği bir fiyatı verebileceği, erken sonlandırma, opsiyonun kullanılması durumunda yapılacak olan netleşme değil, belirli bir fiyat ödeyerek satılan opsiyonun sona erdirilmesine yol açan pozisyon kapatma kavramına karşılık geldiğinden nasıl ki, 11.07.2011 ve 12.07.2012 tarihli opsiyon sözleşmeleri USD üzerinden «prim» (opsiyonun fiyatı) ödenerek alınıp satıldıysa, pozisyon kapatmanın fiyatının da USD üzerinden olmasının mümkün olabileceği” kanaati bildirilmiş, ancak, önceki bili …

Mahkemece, iddia, savunma, uyulan bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, bilirkişi raporunda davaya konu «opsiyon işlemlerinin» Amerikan Tipi olarak kabul edilemeyeceği, davacı ile yapılmış bulunan telefon görüşmelerinin bariyer üzerine odaklandığı, Amerikan özelliğinin yalnızca bariyer için geçerli olup, opsiyonun Avrupa tipi olduğu, opsiyon alıcısının davalı banka olması nedeniyle opsiyonu bankanın kullanabileceği, opsiyon alıcısının bir banka olmasından dolayı ve bankaların kurumsal, müşterilerini «aydınlatma yükümlülüğüne» sahip bir «güven kuruluşu» niteliği taşıması nedeniyle davacıdan satın alınmış olan opsiyonları geri satıp pozisyonu vadeden önce kapatarak erken sonlandırabileceği, 27.10.2011 tarihinde opsiyonları davacıya geri satarak ödemesi gereken tutarın iki opsiyon için toplam olarak 89.«194»,92 TL olduğu, bu tutarın %5 BSMV sinin 89.194,82*0,05=4.459,75 TL olduğu, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 206.200 TL netleşme tutarı yerine 89.194,82 TL tutarında opsiyonların geri satın alınması nedeniyle opsiyon «primi» tahsil edilmesi gerektiği, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 10.310 TL BSMV tutarı yerine 4.459,75 TL tahsil edilmesi gerektiği, bu durumda bankanın davacıdan talep edeceği tutarın 89.194,82+4.459,75=93.654,57 TL olduğu, erken sonlandırma kararının verilmesi durumunda «gecikme faizinin» de olmayacağı, 211,85 TL tutarındaki gecikme faizinin de bankaca iade edilmesi gerektiği, bu nedenle davacının davalıdan iadesini talep edeceği tutarın 216.510+211,85-93.654,57=123.067,28 TL olduğunun belirtildiği gerekçesiyle bu rapor doğrultusunda davanın kabulü ile 5.000.- TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Benzer bu kararda

… 2.2011 tarihinde 1,6750 TL kur üzerinden 500.000 USD, yine 1,7000 TL kur üzerinden 500.000 USD satmayı, bankanın ise opsiyon hakkına sahip olabilmek için 11.000 USD «prim» ödemeyi «taahhüt» ettiği, davacının 27.10.2011 tarihinde USD kuru 1.752 TL iken opsiyon hakkını kullanmak istediği, bankanın işlemin sonlandırılması için USD üzerinden «kur farkı» talep ettiği, «vade» sonunda ise 216.500 TL'yi davacını hesabından aldığı, telefon görüşmelerinde işlem tipinin Amerikan opsiyon olarak belirtildiği, vadeye kadar herhangi bir tarihte …

Davacı taraf, banka ile bariyerli «opsiyonlu sözleşme» imzaladıklarını, USD kurunun fiyat farkı esasına dayalı vadeli işlem yapıldığını, bankanın sözleşmenin riskleri konusunda kendilerini yeterince uyarmadığını, «vade tarihine» kadar herhangi bir günde işlemi sonlandırabileceklerinin belirtildiğini, 27.10.2011 tarihinde işlemi sonlandırmak isteği halde kabul edilmediğini, bu tarih itibari …

… rli opsiyon dekont sözleşmesinde işlem tipinin Avrupa tipi olduğunun belirtildiğini, bu işlem tipinde vadeden önce opsiyon hakkının kullanılamayacağını, genel türev «çerçeve sözleşmesinin» «tanımlar» kısmında opsiyon hakkının alıcıya tanındığını, «vade tarihi» olan 30.12.2011 tarihinden önce işlemi sonlandırma yükümlülüğü bulunmadığını, bilirkişilerin «uyuşmazlık konusu» olay hakkında bilgilerinin olmadığını, yatırım ve hazine işlemleri konusunda uzman kişilerden rapor alınması gerektiğini belirttiği halde, mahkemece yetersiz, tara …

Sonuç: 🔶 iki emsal

Farklı:kur farkı · tanıma · uyuşmazlık konusu

Sözleşmenin geçersizliği | Alacak

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2019/1251 E. 2020/4358 K.

Ortak:opsiyon sözleşmesi · opsiyon işlemi · çerçeve sözleşme

İncelediğiniz kararda

… , mahkemece hükme esas alındığı belirtilen 12.04.2016 tarihi bilirkişi raporunda “bariyerli opsiyon dekontu ve sözleşmesine göre taraflar arasında yapılmış iki adet «opsiyon sözleşmesi» bulunduğu, anılan sözleşmelerde davacının opsiyon satıcısı, davalının opsiyon alıcısı, işlemin Amerikan Tipi Knock-Out Bariyerli, Avrupa Tipi USD Call /TL Put olduğu, Amerikan Tipi Knock-Out Bariyerli, Avrupa Tipi USD Call /TL Put ibaresindeki virgülden önceki kısmın Avrupa tipi opsiyonun taşıdığı bariyerin özelliğini, Amerikan tipi ifadesinin ise, Knock-out bariyerin özelliğini tanımladığı, her iki opsiyonun da Avrupa tipi olması nedeniyle vadelerinde sadece opsiyon alıcısı tarafından kullanılabileceği, davacının iddia ettiği gibi opsiyon tipinin Amerikan tipi olarak kabulü halinde dahi, opsiyon alıcısı olarak opsiyonu kullanma hakkının sadece davalı bankaya ait olacağı ve bu nedenle opsiyon satıcısı olan davacı opsiyonun vadesinden önce kullanılması kararını veremeyeceğinden sonucun değişmeyeceği, opsiyon satıcısı olan davacının erken sonlandırma talebi olabileceği ancak opsiyon sahibi olmaması nedeniyle erken sonlandırmaya karar verme hakkının olmadığı, opsiyon sahibinin davacının erken sonlandırma talebini kabul etmesi durumunda ise, USD cinsinden fiyat verebileceği, erken sonlandırma kavramının genel türev işlemler «çerçeve sözleşmesinin» 2.7. maddesinde tanımlandığı, buna göre müşterinin var olan bir işlemin vadesini beklemeden sonlandırmayı talep edebileceği, bu durumda bankanın kendi insiyatifinde ve tek taraflı olarak belirleyebileceği bir fiyatı verebileceği, erken sonlandırma, opsiyonun kullanılması durumunda yapılacak olan netleşme değil, belirli bir fiyat ödeyerek satılan opsiyonun sona erdirilmesine yol açan pozisyon kapatma kavramına karşılık geldiğinden nasıl ki, 11.07.2011 ve 12.07.2012 tarihli opsiyon sözleşmeleri USD üzerinden «prim» (opsiyonun fiyatı) ödenerek alınıp satıldıysa, pozisyon kapatmanın fiyatının da USD üzerinden olmasının mümkün olabileceği” kanaati bildirilmiş, ancak, önceki bili …

Mahkemece, iddia, savunma, uyulan bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, bilirkişi raporunda davaya konu «opsiyon işlemlerinin» Amerikan Tipi olarak kabul edilemeyeceği, davacı ile yapılmış bulunan telefon görüşmelerinin bariyer üzerine odaklandığı, Amerikan özelliğinin yalnızca bariyer için geçerli olup, opsiyonun Avrupa tipi olduğu, opsiyon alıcısının davalı banka olması nedeniyle opsiyonu bankanın kullanabileceği, opsiyon alıcısının bir banka olmasından dolayı ve bankaların kurumsal, müşterilerini «aydınlatma yükümlülüğüne» sahip bir «güven kuruluşu» niteliği taşıması nedeniyle davacıdan satın alınmış olan opsiyonları geri satıp pozisyonu vadeden önce kapatarak erken sonlandırabileceği, 27.10.2011 tarihinde opsiyonları davacıya geri satarak ödemesi gereken tutarın iki opsiyon için toplam olarak 89.«194»,92 TL olduğu, bu tutarın %5 BSMV sinin 89.194,82*0,05=4.459,75 TL olduğu, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 206.200 TL netleşme tutarı yerine 89.194,82 TL tutarında opsiyonların geri satın alınması nedeniyle opsiyon «primi» tahsil edilmesi gerektiği, davalı bankanın davacıdan tahsil etmiş olduğu 10.310 TL BSMV tutarı yerine 4.459,75 TL tahsil edilmesi gerektiği, bu durumda bankanın davacıdan talep edeceği tutarın 89.194,82+4.459,75=93.654,57 TL olduğu, erken sonlandırma kararının verilmesi durumunda «gecikme faizinin» de olmayacağı, 211,85 TL tutarındaki gecikme faizinin de bankaca iade edilmesi gerektiği, bu nedenle davacının davalıdan iadesini talep edeceği tutarın 216.510+211,85-93.654,57=123.067,28 TL olduğunun belirtildiği gerekçesiyle bu rapor doğrultusunda davanın kabulü ile 5.000.- TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

1- Dava, davalı banka ile bariyerli «opsiyon sözleşmesi» imzalandığı, USD kurunun fiyat farkı esasına dayalı vadeli işlem yapıldığı, bankanın sözleşmenin riskleri konusunda davacıyı yeterince aydınlatmadığı, «vade tarihine» kadar herhangi bir günde işlemin sonlandırılabileceğinin belirtildiği, 27.10.2011 tarihinde işlemin sonlandırılmak istendiği, bu tarih itibariyle bankaya 67.725.- …

Benzer bu kararda

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında yapıldığı çekişme konusu olmayan 08.01.2010 tarihli genel türev işlemler «çerçevesi sözleşmesine» dayalı yapılan münferit döviz opsiyonu işlemleri ile ilgili 08.07.2011, 12.07.2011 ve 15.07.2011 tarihli bariyerli opsiyon dekontu ve sözleşmeleri düzenlendiği, «kamu düzenine» ilişkn TBK hükümlerinin 01.07.2012 tarihinden önce yapılan sözleşmelere de uygulanması gerektiği, taraflar arasındaki söz konusu sözleşmelerin özelliği itibariyle bariyer tipi knock out sözleşmesi olduğu ve sadece alt bariyer olup, üst bariyerlerin kararlaştırılmadığı, davacının sözleşmeler öncesi dava dışı HSBC Bank A.Ş ile vadeli döviz «opsiyon işlemlerini» gerçekleştirildiği, taraflar arasındaki sözleşme ve «formlarda» opsiyon işlemlerinin niteliği, özellikleri ve riskleri hakkında ayrıntılı bilgilerin yer aldığı nazara alındığında davacının söz konusu işlemler ve riskler yönünden bilgi sahibi olduğu ancak, türev işlemler çerçeve sözleşmenin 2.7.maddesi uyarınca, davacının sözleşmeyi tek taraflı olarak sonlandırmayı talep etmesi halinde bankaya tamamen kendi insiyatifinde ve tek taraflı olarak belirleyebileceği bir fiyatı verme hakkının tanındığı ve ancak müşterinin bu fiyatı kabul etmesi ve tarafların mutabık olmaları durumanda sözleşmenin sonlandırılmasının mümkün olabileceği düzenlemesi karşısında davacının söz konusu sözleşmeleri tek taraflı olarak iptal etmesinin mümkün olmadığı, taraflar arasındaki döviz «opsiyon sözleşmeleri» kapsamında davacıya sözleşmeyi belirli şartlarda ve döviz kurlarının çok yükselmesi durumunda tek taraflı olarak iptal etme hakkı tanıyan bir şartın yer almadığı, bu nedenle sözleşmenin TBK'nun 25 m. hükümlerine aykırı olduğu ve TBK 27. madde hükümleri nazara alındığında davanın kabulü gerektiği gerekçesiyle, «167».580,00 TL'nin dava tarihinden itibaren yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

1- Dava, taraflar arasında akdedilen «opsiyon sözleşmesinin» «geçersiz» olduğu iddiası ile davacıdan haksız olarak tahsil edilen bedelin tahsili istemine ilişkin olup, yukarıda özetlenen gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Sonuç: 🔶 iki emsal

Farklı:genel işlem şartı · genel işlem koşulu · i̇i̇k 167 · ba formu · kamu düzeni · geçersizlik

Benzer bu kararda

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında yapıldığı çekişme konusu olmayan 08.01.2010 tarihli genel türev işlemler «çerçevesi sözleşmesine» dayalı yapılan münferit döviz opsiyonu işlemleri ile ilgili 08.07.2011, 12.07.2011 ve 15.07.2011 tarihli bariyerli opsiyon dekontu ve sözleşmeleri düzenlendiği, «kamu düzenine» ilişkn TBK hükümlerinin 01.07.2012 tarihinden önce yapılan sözleşmelere de uygulanması gerektiği, taraflar arasındaki söz konusu sözleşmelerin özelliği itibariyle bariyer tipi knock out sözleşmesi olduğu ve sadece alt bariyer olup, üst bariyerlerin kararlaştırılmadığı, davacının sözleşmeler öncesi dava dışı HSBC Bank A.Ş ile vadeli döviz «opsiyon işlemlerini» gerçekleştirildiği, taraflar arasındaki sözleşme ve «formlarda» opsiyon işlemlerinin niteliği, özellikleri ve riskleri hakkında ayrıntılı bilgilerin yer aldığı nazara alındığında davacının söz konusu işlemler ve riskler yönünden bilgi sahibi olduğu ancak, türev işlemler çerçeve sözleşmenin 2.7.maddesi uyarınca, davacının sözleşmeyi tek taraflı olarak sonlandırmayı talep etmesi halinde bankaya tamamen kendi insiyatifinde ve tek taraflı olarak belirleyebileceği bir fiyatı verme hakkının tanındığı ve ancak müşterinin bu fiyatı kabul etmesi ve tarafların mutabık olmaları durumanda sözleşmenin sonlandırılmasının mümkün olabileceği düzenlemesi karşısında davacının söz konusu sözleşmeleri tek taraflı olarak iptal etmesinin mümkün olmadığı, taraflar arasındaki döviz «opsiyon sözleşmeleri» kapsamında davacıya sözleşmeyi belirli şartlarda ve döviz kurlarının çok yükselmesi durumunda tek taraflı olarak iptal etme hakkı tanıyan bir şartın yer almadığı, bu nedenle sözleşmenin TBK'nun 25 m. hükümlerine aykırı olduğu ve TBK 27. madde hükümleri nazara alındığında davanın kabulü gerektiği gerekçesiyle, «167».580,00 TL'nin dava tarihinden itibaren yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Ancak, mahkemece sözleşmede bulunan hükümlerin TBK'nın 20-25. maddelerinde düzenlenen «genel işlem şartlarına» aykırı olduğundan bahisle hüküm tesisi cihetine gidilmiş ise de, dava konusu Genel Türev İşlemler Çerçeve Sözleşmesi 08.01.2010, Bariyerli Opsiyon Dekontu ve Sözleşmeleri ise, 08.07.2011, 12.07.2011, 15.07.2011 tarihli olup, 6098 sayılı TBK'nın yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden önce imzalanmış sözleşmeler olduğu anlaşılmakla, 6101 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Konun'un 1. maddesi gereğince uyuşmazlıkta mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu hükümlerinin uygulanması sonucunda sözleşmede yer alan hükümlerin «genel işlem koşullarına» ilişkin TBK 20 ve devamı maddeleri uyarınca denetime tabi tutulamayacağı nazara alınarak inceleme yapılıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı de …

1- Dava, taraflar arasında akdedilen «opsiyon sözleşmesinin» «geçersiz» olduğu iddiası ile davacıdan haksız olarak tahsil edilen bedelin tahsili istemine ilişkin olup, yukarıda özetlenen gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Gerekçe

Benzer Kararlar

Karar metni

SONUÇ