Konişmento
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2019/1105 E. 2019/2464 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
konişmento↗ konşimento↗ karine↗ bilirkişi raporuna itiraz↗ ispat külfeti↗ davadan feragat↗ ziya↗ müteselsil sorumluluk↗ rücuen tazminat↗ cy/cy şerhi↗ zayi↗ taşıma sözleşmesi↗ ispat yükü↗ feragat↗ tebligat↗ fatura↗ taşıyan↗ kusur↗ cy/cy kaydı↗ eksik inceleme↗ teslim↗ i̇i̇k 72/son↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve bilirkişi raporuna göre, sigortalı şirkete ait emtianın Türkiye'den Astana/ Kazakistan'a taşınması işinin davalılarca üstlenildiği, emtianın Ukrayna bayraklı M/V Geroi Plevny isimli gemiye 07/07/2004 tarihinde Derince İzmit Limanından yüklendiği, İlichevsk/Ukrayna Limanına getirilen emtianın yarı açık vagonlarla demir yolu ile Astana Kazakistan gümrüğüne taşındığı, 02/08/2004 tarihinde gümrüğe varan emtianın gümrükten 3-4-5/08/2004 tarihinde çekildiği ve 06/08/2004 tarihinde alıcısına teslim edildiği, alıcıya teslim edilmek üzere kamyonla yükleme sırasında toplam 28 bağın eksik olduğunun tespit olunduğu, ekspertiz raporunda yükteki ziyanın muhtemelen İlichevsk/Ukrayna Limanı ile Kazakistan Astana arasındaki demir yolu sevkıyatı sırasında malların üstü açık vagonlardan çalınması şeklinde meydana geldiği kanaatine varıldığının bildirildiği, 6762 sayılı TTK’nın 1061. ve devamı maddelerine göre, taşıyanın, kural olarak, malı teslim aldığı andan teslim ettiği ana kadar doğan ziya ve hasardan sorumlu olduğu, TTK’nın 1110/2. maddesine göre, konşimentonun emtianın aynı Yasa’nın 1098. maddesinin 8.bendinde ve 1114.maddede yazılı olduğu gibi teslim aldığına karine teşkil ettiği, ancak bu hükmün konşimentoya 1100. maddenin son fıkrası uyarınca bir şerhin yazılması halinde tatbik olunmayacağının düzenlendiği, somut olayda taşımaya esas konşimentoya taşıyan tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) ve kayıtlarının konulduğu, yine konşimentodaki “Hadling And Forwarding” kaydı ile Ukrayna'daki limanda elleçleme ve demir yolu ile taşımaya konu vagonlara aktarma işlemlerinin Interferry isimli şirketçe gerçekleştirildiğinin bildirildiği, ayrıca, yapılan ekspertiz sonucu düzenlenen raporda da malın vagonlara yükleme sırasında çalınmış olabileceğinin tespit edildiği, davalı taşıyan tarafından konşimentoya konulan şerhlerle ispat yükünün tersine çevrildiği, yükteki ziyanın davalıların yüke özen borcunun ihlali ve kusurlu hareketleriyle oluştuğunu ispat ile yükümlü olan davacının ise ispata dair delil sunamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Mahkemece karardan sonra 15.03.2017 tarihinde verilen ek kararla, davacı vekilinin mahkemeye hitaben sunmuş olduğu dilekçeyle davalı ... Shıppıng Odessa hakkındaki davasından ve temyizinden feragat ettiğini bildirdiği gerekçesiyle, adı geçen davalı hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Bu kez, davalı ... Shıppıng Odessa hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine dair ek karar davalı ... Tic. A.Ş vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına davacı vekilinin adı geçen davalı hakkındaki davadan feragatının hakkın özüne ilişkin olmayıp tebligat yapılamaması nedenine dayanmasına, 2 no'lu bent bozma gerekçesine göre hakkındaki davadan feragat edilen davalının sorumluluğunun bulunmaması nedeniyle davalılar arasında feragatin sirayetini gerektiren müşterek - müteselsil sorumluluktan da söz edilemeyecek olmasına göre, davalı ... A.Ş vekilinin ek karara yönelik tüm temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Davacı vekilinin asıl karara yönelik temyiz itirazlarına gelince, dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, taşımaya esas konşimentoya taşıyan tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) kayıtlarının konulduğu, anılan kayıtlarının ispat külfetini tersine çevireceği, davacının emtianın davalıların kusuru sebebiyle zayi olduğunu ispata yarar delil sunamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmişse de, taşımaya ilişkin olarak düzenlenen konişmentoya emtianın 176 bağ, 346.000,00 kg ağırlığında demirden oluştuğu hususun dercedilmiş olması karşısında, mahkemenin anılan görüşü isabetli bulunmamıştır. Ayrıca, dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler ve davalı ... A.Ş tarafından düzenlenen fatura içeriği göz önüne alındığında adı geçen davalının taşımanın tamamını üstelendiği anlaşılmaktadır. Mahkemece, konişmentoda yer alan kayda göre, deniz yolu taşımasından sonra malın vagonlara yüklenmesi işinin dava dışı bir şirket tarafından yapıldığının anlaşıldığı, ekspertiz raporunda da malın vagonlara yüklenmesi esnasında çalınmış olabileceğinin belirtildiği gerekçesiyle, meydana gelen eksilmeden davalıların sorumlu olmadığı sonucuna ulaşılmışsa da, yukarıda da izah edildiği üzere, davalı ... A.Ş‘nin taşımanın tamamını üstlenmiş olması karşısında, demir yolu taşıması için emtianın vagonlara aktarılması işinin de davalı ... A.Ş’nin adamları tarafından yapıldığının kabulü gerekir. Bu bağlamda, emtianın vagonlara aktarılması sırasında meydana gelen zarardan da davalı ... A.Ş sorumludur. Bu durumda, mahkemece, öncelikle, davalı ... A.Ş’nin taşımadansorumluluğun kabul edilmesi, akabinde de somut uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk belirlenerek, sorumlu olunan alacağın miktarının saptanması için davacının bilirkişi raporuna itirazları da değerlendirilmek ve yeniden bilirkişi raporu alınmak suretiyle sonuca gidilmesi gerekirken eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeye dayalı hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/10581 E. 2011/2899 K.
Ortak:konişmento · konşimento · müteselsil sorumluluk · taşıyan · kusur · cy/cy kaydı
İncelediğiniz karardaMahkemece, taşımaya esas «konşimentoya» «taşıyan» tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) kayıtlarının konulduğu, anılan kayıtlarının «ispat külfetini» tersine çevireceği, davacının emtianın davalıların «kusuru» sebebiyle «zayi» olduğunu ispata yarar delil sunamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmişse de, taşımaya ilişkin olarak düzenlenen «konişmentoya» emtianın 176 bağ, 346.000,00 kg ağırlığında demirden oluştuğu hususun dercedilmiş olması karşısında, mahkemenin anılan görüşü isabetli bulunmamıştır.
… ile Astana Kazakistan gümrüğüne taşındığı, 02/08/2004 tarihinde gümrüğe varan emtianın gümrükten 3-4-5/08/2004 tarihinde çekildiği ve 06/08/2004 tarihinde alıcısına «teslim» edildiği, alıcıya teslim edilmek üzere kamyonla yükleme sırasında toplam 28 bağın eksik olduğunun tespit olunduğu, ekspertiz raporunda yükteki «ziyanın» muhtemelen İlichevsk/Ukrayna Limanı ile Kazakistan Astana arasındaki demir yolu sevkıyatı sırasında malların üstü açık vagonlardan çalınması şeklinde meydana geldiği kanaatine varıldığının bildirildiği, 6762 sayılı TTK’nın 1061. ve devamı maddelerine göre, «taşıyanın», kural olarak, malı teslim aldığı andan teslim ettiği ana kadar doğan ziya ve hasardan sorumlu olduğu, TTK’nın 1110/2. maddesine göre, «konşimentonun» emtianın aynı Yasa’nın 1098. maddesinin 8.bendinde ve 1114.maddede yazılı olduğu gibi teslim aldığına «karine» teşkil ettiği, ancak bu hükmün konşimentoya 1100. maddenin «son» fıkrası uyarınca bir «şerhin» yazılması halinde tatbik olunmayacağının düzenlendiği, somut olayda taşımaya esas konşimentoya taşıyan tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) ve kayıtlarının konulduğu, yine konşimentodaki “Hadling And Forwarding” «kaydı» ile Ukrayna'daki limanda elleçleme ve demir yolu ile taşımaya konu vagonlara aktarma işlemlerinin Interferry isimli şirketçe gerçekleştirildiğinin bildirildiği, ayrıca, yapılan ekspertiz sonucu düzenlenen raporda da malın vagonlara yükleme sırasında çalınmış olabileceğinin tespit edildiği, davalı taşıyan tarafından konşimentoya konulan şerhlerle «ispat yükünün» tersine çevrildiği, yükteki ziyanın davalıların yüke özen borcunun ihlali ve kusurlu hareketleriyle oluştuğunu ispat ile yükümlü olan davacının ise ispata dair del …
Mahkemece, «konişmentoda» yer alan «kayda» göre, deniz yolu taşımasından sonra malın vagonlara yüklenmesi işinin dava dışı bir şirket tarafından yapıldığının anlaşıldığı, ekspertiz raporunda da malın vagonlara yüklenmesi esnasında çalınmış olabileceğinin belirtildiği gerekçesiyle, meydana gelen eksilmeden davalıların sorumlu olmadığı sonucuna ulaşılmışsa da, yukarıda da izah edildiği üzere, davalı ...
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalı ... tarafından gerçekleştirilen taşıma sırasında emtiada oluşan «hasarın» taşınan emtianın konteyner içinde taşımaya uygun şekilde istiflenmemesinden kaynaklandığı, «konişmentoda» bulunan “shippers stow, load, count and seal” «kaydı» nedeniyle «taşıyanın» mühürlü şekilde aldığı konteyner içindeki «istif» hatasından sorumlu olmadığı, davalı Tolos Ltd.
Şti'nin ise «konşimentoya» göre «taşıyan» değil yükleten olduğu gerekçesiyle davalı ...
Şti. hakkındaki davanın «husumet» yönünden reddine karar verilmiş ise de anılan davalının «taşıma komisyoncusu» olduğu ve taşıma komisyoncusunun TTK‘nun 808. maddesine göre «taşıyan» gibi sorumlu olduğu, taşınan emtianın sigortalı tarafından istiflendiği ve «istif» «kusuru» nedeniyle «hasara» uğradığı anlaşılmasına göre mahkemece, davanın açıklanan gerekçelerle esastan reddi gerekirken, husumet yönünden reddi yerinde değil ise de, sonucu itibariyle doğr …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:taşıma komisyoncusu · nakliyat sigortası · rücuan tazminat · istifa · pasif husumet · komisyon · sigorta poliçesi · dava sebebi
Benzer bu kararda2) Dava, «nakliyat sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücuan tazminat» istemine ilişkindir.
Şti. hakkındaki davanın «husumet» yönünden reddine karar verilmiş ise de anılan davalının «taşıma komisyoncusu» olduğu ve taşıma komisyoncusunun TTK‘nun 808. maddesine göre «taşıyan» gibi sorumlu olduğu, taşınan emtianın sigortalı tarafından istiflendiği ve «istif» «kusuru» nedeniyle «hasara» uğradığı anlaşılmasına göre mahkemece, davanın açıklanan gerekçelerle esastan reddi gerekirken, husumet yönünden reddi yerinde değil ise de, sonucu itibariyle doğr …
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalı ... tarafından gerçekleştirilen taşıma sırasında emtiada oluşan «hasarın» taşınan emtianın konteyner içinde taşımaya uygun şekilde istiflenmemesinden kaynaklandığı, «konişmentoda» bulunan “shippers stow, load, count and seal” «kaydı» nedeniyle «taşıyanın» mühürlü şekilde aldığı konteyner içindeki «istif» hatasından sorumlu olmadığı, davalı Tolos Ltd.
AŞ hakkındaki davanın esastan, diğer davalıya yönelik davanın «pasif husumet» yönünden reddine karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/2423 E. 2010/7508 K.
Ortak:konşimento · taşıyan · cy/cy kaydı · eksik inceleme · teslim
İncelediğiniz kararda… ile Astana Kazakistan gümrüğüne taşındığı, 02/08/2004 tarihinde gümrüğe varan emtianın gümrükten 3-4-5/08/2004 tarihinde çekildiği ve 06/08/2004 tarihinde alıcısına «teslim» edildiği, alıcıya teslim edilmek üzere kamyonla yükleme sırasında toplam 28 bağın eksik olduğunun tespit olunduğu, ekspertiz raporunda yükteki «ziyanın» muhtemelen İlichevsk/Ukrayna Limanı ile Kazakistan Astana arasındaki demir yolu sevkıyatı sırasında malların üstü açık vagonlardan çalınması şeklinde meydana geldiği kanaatine varıldığının bildirildiği, 6762 sayılı TTK’nın 1061. ve devamı maddelerine göre, «taşıyanın», kural olarak, malı teslim aldığı andan teslim ettiği ana kadar doğan ziya ve hasardan sorumlu olduğu, TTK’nın 1110/2. maddesine göre, «konşimentonun» emtianın aynı Yasa’nın 1098. maddesinin 8.bendinde ve 1114.maddede yazılı olduğu gibi teslim aldığına «karine» teşkil ettiği, ancak bu hükmün konşimentoya 1100. maddenin «son» fıkrası uyarınca bir «şerhin» yazılması halinde tatbik olunmayacağının düzenlendiği, somut olayda taşımaya esas konşimentoya taşıyan tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) ve kayıtlarının konulduğu, yine konşimentodaki “Hadling And Forwarding” «kaydı» ile Ukrayna'daki limanda elleçleme ve demir yolu ile taşımaya konu vagonlara aktarma işlemlerinin Interferry isimli şirketçe gerçekleştirildiğinin bildirildiği, ayrıca, yapılan ekspertiz sonucu düzenlenen raporda da malın vagonlara yükleme sırasında çalınmış olabileceğinin tespit edildiği, davalı taşıyan tarafından konşimentoya konulan şerhlerle «ispat yükünün» tersine çevrildiği, yükteki ziyanın davalıların yüke özen borcunun ihlali ve kusurlu hareketleriyle oluştuğunu ispat ile yükümlü olan davacının ise ispata dair del …
Mahkemece, taşımaya esas «konşimentoya» «taşıyan» tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) kayıtlarının konulduğu, anılan kayıtlarının «ispat külfetini» tersine çevireceği, davacının emtianın davalıların «kusuru» sebebiyle «zayi» olduğunu ispata yarar delil sunamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmişse de, taşımaya ilişkin olarak düzenlenen «konişmentoya» emtianın 176 bağ, 346.000,00 kg ağırlığında demirden oluştuğu hususun dercedilmiş olması karşısında, mahkemenin anılan görüşü isabetli bulunmamıştır.
Mahkemece, «konişmentoda» yer alan «kayda» göre, deniz yolu taşımasından sonra malın vagonlara yüklenmesi işinin dava dışı bir şirket tarafından yapıldığının anlaşıldığı, ekspertiz raporunda da malın vagonlara yüklenmesi esnasında çalınmış olabileceğinin belirtildiği gerekçesiyle, meydana gelen eksilmeden davalıların sorumlu olmadığı sonucuna ulaşılmışsa da, yukarıda da izah edildiği üzere, davalı ...
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporuna göre, taşımanın konteynırlarla yapıldığı ve «konşimentoda» "STC" ve "Shippers load, stow, count" klozlarına yer verildiği, bu «kaydın» "içeriğinin belli olmadığı ve yükleten tarafından sayılarak istiflendiği ve mühürlendiği" anlamına geldiği, TTK'nun 1061 maddesi uyarınca, davacının, davalı «taşıyanı sorumlu» tutulabilmesi için - yükün taşıyana hasarsız «teslim» edildiği hususunda üzerine düşen ispat yükümlülüğünü yerine getirmesi gerektiğini, dosyada bulunan klozlar nedeniyle davalı MMS şirketinin sorumlu olamayacağı, zira «istifin» yükletence yapıldığı ve konteynırın kapalı olarak taşıyana teslim edildiği gerekçesiyle «taşıyan sıfatına» sahip olan MMS şirketine açılan davanın reddine, ...
… tahsiline ilişkin olup davacı vekili rapora itirazında yüklemenin kendileri tarafından yapıldığına ilişkin bilirkişiler tespitinin doğru olmadığını, konteynırların «istifinin» satıcı firmanın deposunda yapılmadığını, gemiyle yapılan taşıma sonrasında davalının sorumluluğunda bulunan gözetim firmasının «hasar» tespiti yaptığını, keza tren yolu taşıması sonrasında da ek hasar belirlemesinin yapıldığını, hasarın büyük bölümünün ikinci taşıma sırasında ve istifin davalı «taşıyanda» olduğu dönemde meydana geldiğini, aktarma ve istife sigortalının müdahalesinin olmadığını, konteynırların davalı tarafça istiflendiği yolunda ciddi itirazlar ileri sürdüğüne göre mahkemece özel ve teknik bilgiyi gerektiren davacı itirazları ile ilgili olarak HUMK'nun 275 ve devamı maddeleri uyarınca ek rapor alınarak davalıların sorumluluklarının buna göre değerlendirilmesi gerekirken, ek rapor alınmadan ve bu itirazlara neden itibar edilmediği karar yerinde değerlendirilip tartışılmadan «eksik incelemeyle» yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:taşıyan sıfatı · taşıyanın sorumluluğu · izafeten dava · istifa · navlun · pasif husumet yokluğu · pasif husumet · husumet yokluğu
Benzer bu karardaŞti ve Ukrayna Demiryollarına «izafeten» açılan davanın ise dava dışı sigortalı ile aralarında «navlun» ilişkisi bulunmadığından «pasif husumet yokluğu» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, tüm dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporuna göre, taşımanın konteynırlarla yapıldığı ve «konşimentoda» "STC" ve "Shippers load, stow, count" klozlarına yer verildiği, bu «kaydın» "içeriğinin belli olmadığı ve yükleten tarafından sayılarak istiflendiği ve mühürlendiği" anlamına geldiği, TTK'nun 1061 maddesi uyarınca, davacının, davalı «taşıyanı sorumlu» tutulabilmesi için - yükün taşıyana hasarsız «teslim» edildiği hususunda üzerine düşen ispat yükümlülüğünü yerine getirmesi gerektiğini, dosyada bulunan klozlar nedeniyle davalı MMS şirketinin sorumlu olamayacağı, zira «istifin» yükletence yapıldığı ve konteynırın kapalı olarak taşıyana teslim edildiği gerekçesiyle «taşıyan sıfatına» sahip olan MMS şirketine açılan davanın reddine, ...
… tahsiline ilişkin olup davacı vekili rapora itirazında yüklemenin kendileri tarafından yapıldığına ilişkin bilirkişiler tespitinin doğru olmadığını, konteynırların «istifinin» satıcı firmanın deposunda yapılmadığını, gemiyle yapılan taşıma sonrasında davalının sorumluluğunda bulunan gözetim firmasının «hasar» tespiti yaptığını, keza tren yolu taşıması sonrasında da ek hasar belirlemesinin yapıldığını, hasarın büyük bölümünün ikinci taşıma sırasında ve istifin davalı «taşıyanda» olduğu dönemde meydana geldiğini, aktarma ve istife sigortalının müdahalesinin olmadığını, konteynırların davalı tarafça istiflendiği yolunda ciddi itirazlar ileri sürdüğüne göre mahkemece özel ve teknik bilgiyi gerektiren davacı itirazları ile ilgili olarak HUMK'nun 275 ve devamı maddeleri uyarınca ek rapor alınarak davalıların sorumluluklarının buna göre değerlendirilmesi gerekirken, ek rapor alınmadan ve bu itirazlara neden itibar edilmediği karar yerinde değerlendirilip tartışılmadan «eksik incelemeyle» yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/1363 E. 2011/10477 K.
Ortak:konşimento · taşıyan · cy/cy kaydı
İncelediğiniz kararda… ile Astana Kazakistan gümrüğüne taşındığı, 02/08/2004 tarihinde gümrüğe varan emtianın gümrükten 3-4-5/08/2004 tarihinde çekildiği ve 06/08/2004 tarihinde alıcısına «teslim» edildiği, alıcıya teslim edilmek üzere kamyonla yükleme sırasında toplam 28 bağın eksik olduğunun tespit olunduğu, ekspertiz raporunda yükteki «ziyanın» muhtemelen İlichevsk/Ukrayna Limanı ile Kazakistan Astana arasındaki demir yolu sevkıyatı sırasında malların üstü açık vagonlardan çalınması şeklinde meydana geldiği kanaatine varıldığının bildirildiği, 6762 sayılı TTK’nın 1061. ve devamı maddelerine göre, «taşıyanın», kural olarak, malı teslim aldığı andan teslim ettiği ana kadar doğan ziya ve hasardan sorumlu olduğu, TTK’nın 1110/2. maddesine göre, «konşimentonun» emtianın aynı Yasa’nın 1098. maddesinin 8.bendinde ve 1114.maddede yazılı olduğu gibi teslim aldığına «karine» teşkil ettiği, ancak bu hükmün konşimentoya 1100. maddenin «son» fıkrası uyarınca bir «şerhin» yazılması halinde tatbik olunmayacağının düzenlendiği, somut olayda taşımaya esas konşimentoya taşıyan tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) ve kayıtlarının konulduğu, yine konşimentodaki “Hadling And Forwarding” «kaydı» ile Ukrayna'daki limanda elleçleme ve demir yolu ile taşımaya konu vagonlara aktarma işlemlerinin Interferry isimli şirketçe gerçekleştirildiğinin bildirildiği, ayrıca, yapılan ekspertiz sonucu düzenlenen raporda da malın vagonlara yükleme sırasında çalınmış olabileceğinin tespit edildiği, davalı taşıyan tarafından konşimentoya konulan şerhlerle «ispat yükünün» tersine çevrildiği, yükteki ziyanın davalıların yüke özen borcunun ihlali ve kusurlu hareketleriyle oluştuğunu ispat ile yükümlü olan davacının ise ispata dair del …
Mahkemece, taşımaya esas «konşimentoya» «taşıyan» tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) kayıtlarının konulduğu, anılan kayıtlarının «ispat külfetini» tersine çevireceği, davacının emtianın davalıların «kusuru» sebebiyle «zayi» olduğunu ispata yarar delil sunamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmişse de, taşımaya ilişkin olarak düzenlenen «konişmentoya» emtianın 176 bağ, 346.000,00 kg ağırlığında demirden oluştuğu hususun dercedilmiş olması karşısında, mahkemenin anılan görüşü isabetli bulunmamıştır.
Mahkemece, «konişmentoda» yer alan «kayda» göre, deniz yolu taşımasından sonra malın vagonlara yüklenmesi işinin dava dışı bir şirket tarafından yapıldığının anlaşıldığı, ekspertiz raporunda da malın vagonlara yüklenmesi esnasında çalınmış olabileceğinin belirtildiği gerekçesiyle, meydana gelen eksilmeden davalıların sorumlu olmadığı sonucuna ulaşılmışsa da, yukarıda da izah edildiği üzere, davalı ...
Benzer bu karardaMahkemece, «konşimentonun» 5. maddesinde “konşimentonun uygulanmasından kaynaklanan uyuşmazlıklar «taşıyanın» «şirket merkezinin» bulunduğu yer mahkemesinde karara bağlanır.
2) Ancak, davada «taşıyan» yanında ayrıca «konşimentoyla» ilgisi bulunmayan davalı ...
Taraflar ihtilafın görülmesi konusunda açıkça karşılıklı olarak «mutabakata» varmadıkça ihtilaf başka mahkeme huzurunda görülemez” ibaresinin mevcut olduğu, yükleme limanı Derince boşaltma limanı Ukrayna Llichevsk olan taşımada «taşıyanın» adresinin Odessa olduğu, MÖHUK’nun 31. maddesi gereğince yabancı devlet mahkemesinin yetkili kılınmasında tarafların anlaşabileceği gerekçesiyle «yetki itirazının» kabulü ile Odessa mahkemeleri yetkili olmakla dava dilekçesinin reddine karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:yetki kaydı · izafeten dava · şirket merkezi mahkemesi · mutabakat · yetki itirazı · yetki · husumet
Benzer bu karardaTaraflar ihtilafın görülmesi konusunda açıkça karşılıklı olarak «mutabakata» varmadıkça ihtilaf başka mahkeme huzurunda görülemez” ibaresinin mevcut olduğu, yükleme limanı Derince boşaltma limanı Ukrayna Llichevsk olan taşımada «taşıyanın» adresinin Odessa olduğu, MÖHUK’nun 31. maddesi gereğince yabancı devlet mahkemesinin yetkili kılınmasında tarafların anlaşabileceği gerekçesiyle «yetki itirazının» kabulü ile Odessa mahkemeleri yetkili olmakla dava dilekçesinin reddine karar verilmiştir.
A.Ş.‘ye yönelik olarak verilen hükme davacı vekilince yöneltilen temyiz itirazlarının reddi ile «yetki itirazının» kabulü kararının bu davalı yönünden onanmasına karar vermek gerekmiştir.
Konşimentodaki «yetki kaydının» bu davalıyı asaleten bağladığına ilişkin bir sözleşme mevcut değildir.
Davalılar vekili, bu davalıya yönelik de «yetki itirazında» bulunduğuna göre, mahkemece bu davalıya yönelik yetki itirazının reddi gerekirken kabulü bozmayı gerektirmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2019/1105 E. , 2019/2464 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
Taraflar arasında görülen davada İstanbul (Kapatılan) 51. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 06/11/2012 tarih ve 2010/439-2012/230 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin asıl kararı davacı vekili, ek kararı davalı ... Tic. A.Ş. vekili tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline gönderilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili şirket tarafından nakliyat emtia poliçesi ile teminat altına alınan inşaat demiri emtiasının Türkiye’den Astana/Kazakistan’a taşınması işinin davalılar tarafından üstlenildiğini, söz konusu emtiaların Batı Gemi İşletmeciliği ve Tic. A.Ş. sorumluluğunda donatanı UKRFERRY olan M/V Geroi Plevny isimli gemiye tam ve sağlam olarak yüklendiğini, taşımanın sona ermesinin ardından yapılan sayımda taşımaya konu emtianın eksik olduğunun tespit edilerek 36.276.148.000 TL sigortalı zararının müvekkili şirket tarafından sigortalı şirkete ödendiğini, müvekkilinin bu suretle sigortalısının haklarına halef olduğunu ileri sürerek, 36.276.148.000 TL’nin ödeme tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini istemiştir.
Davalı ... Tic. A.Ş vekili, müvekkilinin diğer davalı şirketin acentesi olarak taşımaya iştirak etmediğini, bu nedenle müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Shıppıng Odessa cevap dilekçesi sunmamıştır.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve bilirkişi raporuna göre, sigortalı şirkete ait emtianın Türkiye'den Astana/ Kazakistan'a taşınması işinin davalılarca üstlenildiği, emtianın Ukrayna bayraklı M/V Geroi Plevny isimli gemiye 07/07/2004 tarihinde Derince İzmit Limanından yüklendiği, İlichevsk/Ukrayna Limanına getirilen emtianın yarı açık vagonlarla demir yolu ile Astana Kazakistan gümrüğüne taşındığı, 02/08/2004 tarihinde gümrüğe varan emtianın gümrükten 3-4-5/08/2004 tarihinde çekildiği ve 06/08/2004 tarihinde alıcısına teslim edildiği, alıcıya teslim edilmek üzere kamyonla yükleme sırasında toplam 28 bağın eksik olduğunun tespit olunduğu, ekspertiz raporunda yükteki ziyanın muhtemelen İlichevsk/Ukrayna Limanı ile Kazakistan Astana arasındaki demir yolu sevkıyatı sırasında malların üstü açık vagonlardan çalınması şeklinde meydana geldiği kanaatine varıldığının bildirildiği, 6762 sayılı TTK’nın 1061.
ve devamı maddelerine göre, taşıyanın, kural olarak, malı teslim aldığı andan teslim ettiği ana kadar doğan ziya ve hasardan sorumlu olduğu, TTK’nın 1110/2. maddesine göre, konşimentonun emtianın aynı Yasa’nın 1098. maddesinin 8.bendinde ve 1114.maddede yazılı olduğu gibi teslim aldığına karine teşkil ettiği, ancak bu hükmün konşimentoya 1100. maddenin son fıkrası uyarınca bir şerhin yazılması halinde tatbik olunmayacağının düzenlendiği, somut olayda taşımaya esas konşimentoya taşıyan tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) ve kayıtlarının konulduğu, yine konşimentodaki “Hadling And Forwarding” kaydı ile Ukrayna'daki limanda elleçleme ve demir yolu ile taşımaya konu vagonlara aktarma işlemlerinin Interferry isimli şirketçe gerçekleştirildiğinin bildirildiği, ayrıca, yapılan ekspertiz sonucu düzenlenen raporda da malın vagonlara yükleme sırasında çalınmış olabileceğinin tespit edildiği, davalı taşıyan tarafından konşimentoya konulan şerhlerle ispat yükünün tersine çevrildiği, yükteki ziyanın davalıların yüke özen borcunun ihlali ve kusurlu hareketleriyle oluştuğunu ispat ile yükümlü olan davacının ise ispata dair delil sunamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Mahkemece karardan sonra 15.03.2017 tarihinde verilen ek kararla, davacı vekilinin mahkemeye hitaben sunmuş olduğu dilekçeyle davalı ... Shıppıng Odessa hakkındaki davasından ve temyizinden feragat ettiğini bildirdiği gerekçesiyle, adı geçen davalı hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Bu kez, davalı ... Shıppıng Odessa hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine dair ek karar davalı ... Tic. A.Ş vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına davacı vekilinin adı geçen davalı hakkındaki davadan feragatının hakkın özüne ilişkin olmayıp tebligat yapılamaması nedenine dayanmasına, 2 no'lu bent bozma gerekçesine göre hakkındaki davadan feragat edilen davalının sorumluluğunun bulunmaması nedeniyle davalılar arasında feragatin sirayetini gerektiren müşterek - müteselsil sorumluluktan da söz edilemeyecek olmasına göre, davalı ... A.Ş vekilinin ek karara yönelik tüm temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Davacı vekilinin asıl karara yönelik temyiz itirazlarına gelince, dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, taşımaya esas konşimentoya taşıyan tarafından “Weight Quantity Unkown” (ağırlık, ölçü, muhteva, sayı, değer, v.s. belli değil), “Shippers Load Stow And Count” (yükleyenin beyanına göre yüklenmiş ve istiflenmiş olduğu) kayıtlarının konulduğu, anılan kayıtlarının ispat külfetini tersine çevireceği, davacının emtianın davalıların kusuru sebebiyle zayi olduğunu ispata yarar delil sunamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmişse de, taşımaya ilişkin olarak düzenlenen konişmentoya emtianın 176 bağ, 346.000,00 kg ağırlığında demirden oluştuğu hususun dercedilmiş olması karşısında, mahkemenin anılan görüşü isabetli bulunmamıştır. Ayrıca, dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler ve davalı ...
A.Ş tarafından düzenlenen fatura içeriği göz önüne alındığında adı geçen davalının taşımanın tamamını üstelendiği anlaşılmaktadır. Mahkemece, konişmentoda yer alan kayda göre, deniz yolu taşımasından sonra malın vagonlara yüklenmesi işinin dava dışı bir şirket tarafından yapıldığının anlaşıldığı, ekspertiz raporunda da malın vagonlara yüklenmesi esnasında çalınmış olabileceğinin belirtildiği gerekçesiyle, meydana gelen eksilmeden davalıların sorumlu olmadığı sonucuna ulaşılmışsa da, yukarıda da izah edildiği üzere, davalı ... A.Ş‘nin taşımanın tamamını üstlenmiş olması karşısında, demir yolu taşıması için emtianın vagonlara aktarılması işinin de davalı ... A.Ş’nin adamları tarafından yapıldığının kabulü gerekir.
Bu bağlamda, emtianın vagonlara aktarılması sırasında meydana gelen zarardan da davalı ... A.Ş sorumludur. Bu durumda, mahkemece, öncelikle, davalı ... A.Ş’nin taşımadansorumluluğun kabul edilmesi, akabinde de somut uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk belirlenerek, sorumlu olunan alacağın miktarının saptanması için davacının bilirkişi raporuna itirazları da değerlendirilmek ve yeniden bilirkişi raporu alınmak suretiyle sonuca gidilmesi gerekirken eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeye dayalı hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... A.Ş. vekilinin ek karara yönelik temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan ek kararın ONANMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, davalı ... Tic. A.Ş.'den temyiz harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 01/04/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/508273700 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz