Sözleşmenin İptali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2012/3555 E. 2013/3350 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
poliçe özel şartları↗ prim iadesi↗ özel dava şartı↗ hayat sigortası↗ sigorta ettiren↗ ek prim↗ sigorta poliçesi↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, ... sigorta poliçesinin iptal edilmesini istenmiş ise de poliçe özel şartları dikkate alındığında iptalin söz konusu olamayacağı, "Hayat Sigortası Genel Şartları" C-6 maddesi ve ...'nın 1327. maddesi doğrultusunda davacı sigorta ettirenin sigorta primlerinin iadesi talebinin iştira istemi olarak değerlendirilmesi gerektiği, davacıya ödenmesi gereken iştira tutarı toplamının ....982,77 USD olarak hesaplandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, ....982,77 USD iştira tutarının dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince yürütülecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, poliçelerin iptali isteminin reddine, karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1-Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı ...'nun 1327'inci maddesi uyarınca sigortacının, en az ... yıllık primi ödenmiş olan sigortayı, sigorta ettirenin talebi üzerine ve sigorta poliçesinin iadesi karşılığında poliçede yazılı cetvele göre satın almaya veya sigorta poliçesi üzerinden ödünç para vermeye mecbur olduğu düzenlenmiştir. Dövize Endeksli ... Birikimli Hayat Sigortası Özel Şartlarının 6'ıncı maddesi uyarınca da en az iki yıllık primi ödenmiş olan bir sigortanın, sigorta ettirenin talebi üzerine ve sigorta poliçesinin geri verilmesi karşılığında sigortacının satın alacağı belirtilmiştir. Dosyadaki bilgi ve belgelerden davacının ilk yıl primlerini ödediği, ikinci yıl primleri içinse cüz'i bir miktar ödeme yaptığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle iştira hakkının kullanılabilmesi için gerekli asgari prim ödeme koşullarının oluşmadığı, dolayısıyla iştira hakkının doğmadığının kabulü gerekirken aksi düşünce ile iştira hakkı şartlarının oluştuğu kabul edilerek hüküm kurulması doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.
...-Bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/15269 E. 2013/21412 K.
Ortak:poliçe özel şartları · prim iadesi · ek prim · sigorta poliçesi
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, ... «sigorta poliçesinin» iptal edilmesini istenmiş ise de «poliçe özel şartları» dikkate alındığında iptalin söz konusu olamayacağı, "Hayat Sigortası Genel Şartları" C-6 maddesi ve ...'nın 1327. maddesi doğrultusunda davacı «sigorta ettirenin» sigorta «primlerinin iadesi» talebinin iştira istemi olarak değerlendirilmesi gerektiği, davacıya ödenmesi gereken iştira tutarı toplamının ....982,77 USD olarak hesaplandığı gerekçesiyle dava …
1-Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı ...'nun 1327'inci maddesi uyarınca sigortacının, en az ... yıllık «primi» ödenmiş olan sigortayı, «sigorta ettirenin» talebi üzerine ve «sigorta poliçesinin» iadesi karşılığında poliçede yazılı cetvele göre satın almaya veya sigorta poliçesi üzerinden ödünç para vermeye mecbur olduğu düzenlenmiştir.
Birikimli Hayat Sigortası Özel Şartlarının 6'ıncı maddesi uyarınca da en az iki yıllık «primi» ödenmiş olan bir sigortanın, «sigorta ettirenin» talebi üzerine ve «sigorta poliçesinin» geri verilmesi karşılığında sigortacının satın alacağı belirtilmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, toplanan kanıtlara göre, davacının 3 «sigorta poliçesinin» iptal edilmesini istenmiş ise de «poliçe özel şartları» dikkate alındığında iptalin söz konusu olamayacağı, "Hayat Sigortası Genel Şartları" C-6 maddesi ve TTK'nın 1327. maddesi doğrultusunda davacı ... ettirenin sigorta «primlerinin iadesi» talebinin iştira istemi olarak değerlendirilmesi gerektiği, davacıya ödenmesi gereken iştira tutarı toplamının 3.982,77 USD olarak hesaplandığı gerekçesiyle davanı …
Sonuç: 🔶 iki emsal
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/10705 E. 2013/13271 K.
Ortak:hayat sigortası · sigorta ettiren · ek prim · sigorta poliçesi
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, ... «sigorta poliçesinin» iptal edilmesini istenmiş ise de «poliçe özel şartları» dikkate alındığında iptalin söz konusu olamayacağı, "Hayat Sigortası Genel Şartları" C-6 maddesi ve ...'nın 1327. maddesi doğrultusunda davacı «sigorta ettirenin» sigorta «primlerinin iadesi» talebinin iştira istemi olarak değerlendirilmesi gerektiği, davacıya ödenmesi gereken iştira tutarı toplamının ....982,77 USD olarak hesaplandığı gerekçesiyle dava …
1-Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı ...'nun 1327'inci maddesi uyarınca sigortacının, en az ... yıllık «primi» ödenmiş olan sigortayı, «sigorta ettirenin» talebi üzerine ve «sigorta poliçesinin» iadesi karşılığında poliçede yazılı cetvele göre satın almaya veya sigorta poliçesi üzerinden ödünç para vermeye mecbur olduğu düzenlenmiştir.
Birikimli Hayat Sigortası Özel Şartlarının 6'ıncı maddesi uyarınca da en az iki yıllık «primi» ödenmiş olan bir sigortanın, «sigorta ettirenin» talebi üzerine ve «sigorta poliçesinin» geri verilmesi karşılığında sigortacının satın alacağı belirtilmiştir.
Benzer bu kararda1-Dava, «hayat sigorta sözleşmesi» uyarınca ödenen «primin» tahsiline yönelik yapılan «icra takibine itirazın» iptali istemine ilişkindir.
İştira, «primi» ödenen «sigorta poliçesinin» sigortacı tarafından satın alınmasıdır.
İştira istemi, «hayat sigortasında» «sigorta ettireninin» bir hakkı olup, sigorta ettirenin «sigorta sözleşmesine» «son» vermek suretiyle, sigortacının «nemalandırdığı» meblağın (riyazi ihtiyatın) kendisine verilmesini talep etmesidir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:nemalandırma · infazda tereddüt · sigorta sözleşmesi · icra takibine itiraz · infaz · icra inkar tazminatı · inkar tazminatı · i̇i̇k 72/son
Benzer bu karardaİştira istemi, «hayat sigortasında» «sigorta ettireninin» bir hakkı olup, sigorta ettirenin «sigorta sözleşmesine» «son» vermek suretiyle, sigortacının «nemalandırdığı» meblağın (riyazi ihtiyatın) kendisine verilmesini talep etmesidir.
1-Dava, «hayat sigorta sözleşmesi» uyarınca ödenen «primin» tahsiline yönelik yapılan «icra takibine itirazın» iptali istemine ilişkindir.
3-Temyize konu dava, itirazın iptali istemine ilişkin olup, takibin Türk Lirası üzerinden mi yoksa USD üzerinden mi veyahut USD'nin fiili ödeme tarihindeki TL karşılığı üzerinden mi devamına karar verildiği açık olarak belirtilmeden «infazda tereddüde» neden olacak şekilde hüküm kurulması da yine kabul şekli bakımından doğru görülmemiş, kararın bu yönüyle de bozulması gerekmiştir.
4-Bozma neden ve şekline göre, davalı vekilinin «icra inkar tazminatına» yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
-
İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/4617 E. 2013/6134 K.
Ortak:hayat sigortası · sigorta ettiren · ek prim · sigorta poliçesi
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, ... «sigorta poliçesinin» iptal edilmesini istenmiş ise de «poliçe özel şartları» dikkate alındığında iptalin söz konusu olamayacağı, "Hayat Sigortası Genel Şartları" C-6 maddesi ve ...'nın 1327. maddesi doğrultusunda davacı «sigorta ettirenin» sigorta «primlerinin iadesi» talebinin iştira istemi olarak değerlendirilmesi gerektiği, davacıya ödenmesi gereken iştira tutarı toplamının ....982,77 USD olarak hesaplandığı gerekçesiyle dava …
1-Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı ...'nun 1327'inci maddesi uyarınca sigortacının, en az ... yıllık «primi» ödenmiş olan sigortayı, «sigorta ettirenin» talebi üzerine ve «sigorta poliçesinin» iadesi karşılığında poliçede yazılı cetvele göre satın almaya veya sigorta poliçesi üzerinden ödünç para vermeye mecbur olduğu düzenlenmiştir.
Birikimli Hayat Sigortası Özel Şartlarının 6'ıncı maddesi uyarınca da en az iki yıllık «primi» ödenmiş olan bir sigortanın, «sigorta ettirenin» talebi üzerine ve «sigorta poliçesinin» geri verilmesi karşılığında sigortacının satın alacağı belirtilmiştir.
Benzer bu kararda… mamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentler kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. ...-Dava, «hayat sigortası poliçesine» dayalı olarak yapılan «prim» ödemelerinin poliçenin iptali nedeniyle iadesi istemine ilişkindir.
Taraflar arasında 01.04.2004 başlangıç tarihli «hayat sigortası poliçesi» akdedilmiş olup, davacı en az ... yıllık «primi» ödenmiş olan sigorta poliçesinden «cayma hakkının» bulunduğunu, bu durumda sigortacının sigorta poliçesini satın alarak primleri iade etmeye mecbur olduğunu ileri sürmüştür.
Mülga ...'nın 1327. maddesinde sigortacının en az ilk üç yıllık «primi» ödenmiş olan sigortayı, «sigorta ettiren» kimsenin talebi üzerine ve «sigorta poliçesinin» iadesi karşılığında poliçede yazılı cetvele göre satın almaya veya sigorta poliçesi üzerinden ödünç para vermeye mecbur olduğu düzenlenmiş olup, bu yasal düzenlemeye dayalı olarak poliçenin eki niteliğindeki Hayat Sigortası Genel Şartları'nın Satın Alma (İştira) başlıklı C.6. maddesinde sigortacının aksine bir sözleşmeyle süre kısaltılmış olmadıkça en az üç yıllık primi ödenmiş olan bir sigortayı sigorta ettirenin talebi üzerine ve sigorta poliçesinin geri verilmesi karşılığında poliçede belirtilen şekilde satın almak zorunda olduğu belirtilmiştir.Yine Poliçe Özel Şartlarının 4. maddesinde “İştira”nın «tanımı» yapılmış olup, iştiranın sigorta ettiren tarafından poliçenin vadesinden önce bitirilmesi ve üç tam yıl prim ödenmesi halinde poliçenin kar paylı birikim değerinin ödeneceği, tahsil edilen primden Hazine Müsteşarlığı tarafından «tasdik» edilen teknik esaslar dahilinde «riziko» primi ve gider payları düşüldükten sonra kalan birikim priminin tasdikli teknik esaslar doğrultusunda değerlenmiş halinin kar paylı birikim değeri olduğu belirtilmiştir.Bu durumda, davaya konu sigorta poliçesinin tabi olduğu bu hükümlere göre poliçenin üç yıllık primi ödendikten sonra akdin sona erdirilmek istenmesi halinde sigorta ettirene ödenecek miktar ödediği tüm primlerin aynen iadesi olmayıp, anılan düzenlemeler uyarınca hesaplanacak kar paylı birikim değeri olduğunun anlaşılmasına göre, bu miktarın hesaplanması için sigorta ve aktüerya uzmanı bilirkişi veya bilirkişilerden rapor alınarak sonucuna göre davacıya ödenmesi gereken iştira bedelinin tayin ve tespit edilerek hüküm altına alınması gerekirken, yazılı şekilde ödenen primlerin aynen iadesine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir. ...-Öte yandan, mahkemece hüküm altına alınan alacak hem TL cinsinden hem de yabancı para cinsinden gösterilmiş olup, takibin hangi para cinsinden devam edeceğinin de gösterilmemiş olmasına göre kurulan bu hükmün «infazda tereddüt» yaratacak nitelikte olması nedeniyle kararın bu yönden de bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:cayma hakkı · infazda tereddüt · tanıma · tasdik kararı · sözleşmenin feshi · riziko · infaz · işlemiş faiz
Benzer bu karardaMülga ...'nın 1327. maddesinde sigortacının en az ilk üç yıllık «primi» ödenmiş olan sigortayı, «sigorta ettiren» kimsenin talebi üzerine ve «sigorta poliçesinin» iadesi karşılığında poliçede yazılı cetvele göre satın almaya veya sigorta poliçesi üzerinden ödünç para vermeye mecbur olduğu düzenlenmiş olup, bu yasal düzenlemeye dayalı olarak poliçenin eki niteliğindeki Hayat Sigortası Genel Şartları'nın Satın Alma (İştira) başlıklı C.6. maddesinde sigortacının aksine bir sözleşmeyle süre kısaltılmış olmadıkça en az üç yıllık primi ödenmiş olan bir sigortayı sigorta ettirenin talebi üzerine ve sigorta poliçesinin geri verilmesi karşılığında poliçede belirtilen şekilde satın almak zorunda olduğu belirtilmiştir.Yine Poliçe Özel Şartlarının 4. maddesinde “İştira”nın «tanımı» yapılmış olup, iştiranın sigorta ettiren tarafından poliçenin vadesinden önce bitirilmesi ve üç tam yıl prim ödenmesi halinde poliçenin kar paylı birikim değerinin ödeneceği, tahsil edilen primden Hazine Müsteşarlığı tarafından «tasdik» edilen teknik esaslar dahilinde «riziko» primi ve gider payları düşüldükten sonra kalan birikim priminin tasdikli teknik esaslar doğrultusunda değerlenmiş halinin kar paylı birikim değeri olduğu belirtilmiştir.Bu durumda, davaya konu sigorta poliçesinin tabi olduğu bu hükümlere göre poliçenin üç yıllık primi ödendikten sonra akdin sona erdirilmek istenmesi halinde sigorta ettirene ödenecek miktar ödediği tüm primlerin aynen iadesi olmayıp, anılan düzenlemeler uyarınca hesaplanacak kar paylı birikim değeri olduğunun anlaşılmasına göre, bu miktarın hesaplanması için sigorta ve aktüerya uzmanı bilirkişi veya bilirkişilerden rapor alınarak sonucuna göre davacıya ödenmesi gereken iştira bedelinin tayin ve tespit edilerek hüküm altına alınması gerekirken, yazılı şekilde ödenen primlerin aynen iadesine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir. ...-Öte yandan, mahkemece hüküm altına alınan alacak hem TL cinsinden hem de yabancı para cinsinden gösterilmiş olup, takibin hangi para cinsinden devam edeceğinin de gösterilmemiş olmasına göre kurulan bu hükmün «infazda tereddüt» yaratacak nitelikte olması nedeniyle kararın bu yönden de bozulması gerekmiştir.
Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının davalı şirkete «sigorta poliçesinden» dolayı «prim» ödediği, daha sonra «sözleşmenin feshi» üzerine ödediği primleri talep ettiği, sözleşme ve hukuk kuralları gereği davacının isteminin kabulü ile bilirkişilerin belirlediği rakamların hüküm altına alınmas …
Doları) «işlemiş faiz» olmak üzere ....551,06 TL (6.946,62 ...
Taraflar arasında 01.04.2004 başlangıç tarihli «hayat sigortası poliçesi» akdedilmiş olup, davacı en az ... yıllık «primi» ödenmiş olan sigorta poliçesinden «cayma hakkının» bulunduğunu, bu durumda sigortacının sigorta poliçesini satın alarak primleri iade etmeye mecbur olduğunu ileri sürmüştür.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2012/3555 E. , 2013/3350 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada ...
6. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen .../11/2011 tarih ve 2006/773-2011/426 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davalının müvekkili lehine üç adet "Hayat Sigortası Poliçesi" tanzim ettiğini, müvekkiline bu konuda sigortanın iki yılılk olup bu süre sonunda kar payı ile birlikte geri alınabilineceğinin söylendiğini, üç adet başvuru formu istendiğini, bunlardan birinin imzasız olmasına rağmen işleme konularak ... adet poliçe düzenlendiğini, aynı içerikli üç poliçe düzenlenmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, müvekkilinin bu yönde bir iradesinin ve primleri ödeyecek gücünün bulunmadığını ileri sürerek sözü geçen poliçe ve sözleşmelerinin iptali ile bu poliçeler uyarınca ödenmiş bulunan 6.426,00 USD'nin iadesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, tarafların iradesi ile ... yıl süreli poliçelerin aktedildiğini, davacının ...'nın 1327'inci maddesi uyarınca iştira hakkını kullanmadan dava açmasının hukuka aykırı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, ... sigorta poliçesinin iptal edilmesini istenmiş ise de poliçe özel şartları dikkate alındığında iptalin söz konusu olamayacağı, "Hayat Sigortası Genel Şartları" C-6 maddesi ve ...'nın 1327. maddesi doğrultusunda davacı sigorta ettirenin sigorta primlerinin iadesi talebinin iştira istemi olarak değerlendirilmesi gerektiği, davacıya ödenmesi gereken iştira tutarı toplamının ....982,77 USD olarak hesaplandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, ....982,77 USD iştira tutarının dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince yürütülecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, poliçelerin iptali isteminin reddine, karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1-Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı ...'nun 1327'inci maddesi uyarınca sigortacının, en az ... yıllık primi ödenmiş olan sigortayı, sigorta ettirenin talebi üzerine ve sigorta poliçesinin iadesi karşılığında poliçede yazılı cetvele göre satın almaya veya sigorta poliçesi üzerinden ödünç para vermeye mecbur olduğu düzenlenmiştir. Dövize Endeksli ... Birikimli Hayat Sigortası Özel Şartlarının 6'ıncı maddesi uyarınca da en az iki yıllık primi ödenmiş olan bir sigortanın, sigorta ettirenin talebi üzerine ve sigorta poliçesinin geri verilmesi karşılığında sigortacının satın alacağı belirtilmiştir. Dosyadaki bilgi ve belgelerden davacının ilk yıl primlerini ödediği, ikinci yıl primleri içinse cüz'i bir miktar ödeme yaptığı anlaşılmaktadır.
Bu nedenle iştira hakkının kullanılabilmesi için gerekli asgari prim ödeme koşullarının oluşmadığı, dolayısıyla iştira hakkının doğmadığının kabulü gerekirken aksi düşünce ile iştira hakkı şartlarının oluştuğu kabul edilerek hüküm kurulması doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.
...-Bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, (...) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, ....02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/487601500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz