Re'sen terkinde 'adresin tespit edilememesi' TTK geçici 7. madde kapsamında değildir
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2024/227 E. 2024/417 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Şirketin ihyasıistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Gerekçe özeti
6102 sayılı TTK'nın geçici 7. maddesi kapsamında re'sen terkin, madde metninde sayılan sınırlı hallerle mümkündür; bu maddenin geçici ve istisnai niteliği genişletici yoruma engeldir. Bir şirketin 'adresinin tespit edilememesi' nedeniyle oda kaydının silinmesi, 5174 sayılı Kanun ve buna dayalı tebliğ hükümleri çerçevesinde farklı bir mekanizmaya tabi olup TTK geçici 7. madde kapsamında bir terkin sebebi oluşturmaz. İkincil düzenlemeler kanuna aykırı bir terkin sebebi ihdas edemez; çelişki halinde kanun hükmü uygulanır. Bu şekilde kanunda öngörülmeyen bir sebeple yapılan terkin hukuka uygun sayılmaz ve şirket münfesih kabul edilemeyeceğinden tasfiye memuru atanmasına da gerek kalmaz.
Ele alınan sorunlar
Terkin işleminin TTK geçici 7. madde kapsamında hukuka uygun yapılıp yapılmadığı → ret
İddia: Davalı vekili, terkin işleminin hukuka ve mevzuata uygun olduğunu, 'adreste tespit edilememesi/vergi kaydının terkin edilmesi' hususunun re'sen terkin sebebi olmadığı şeklindeki mahkeme değerlendirmesinin hukuka ve mevzuata aykırı olduğunu ileri sürmüştür.
Gerekçe: 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Kanunu'nun 10/3. maddesi, oda kaydının silinmesine ilişkin ayrı bir mekanizma düzenlemektedir. Münfesih Olmasına Veya Sayılmasına Rağmen Tasfiye Edilmemiş Anonim ve Limited Şirketler ile Kooperatiflerin Tasfiyelerine ve Ticaret Sicili Kayıtlarının Silinmesine İlişkin Tebliğ'in 1. maddesinin 'd' bendi, 5174 sayılı Kanunun 10 ve 32. maddelerine göre adreslerinin/durumlarının tespit edilememesi nedeniyle oda kaydı silinen şirketleri kapsayan bir hal düzenlemiş olup bu hal TTK geçici 7. madde kapsamında değildir. Bu nedenle kanunda öngörülen haller dışındaki durumlarda geçici 7. maddeye göre değil, TTK veya ilgili kanunlardaki tasfiye usulüne uygun tasfiye yapılması gerekir. Geçici 7. maddenin geçici ve istisnai niteliği nedeniyle maddede sayılan hallerin sınırlı olduğu ve genişletici yoruma tabi tutulamayacağı kabul edilmiştir. İkincil düzenlemeler dayandıkları kanun maddelerine aykırı olamaz; çelişki halinde ikincil düzenleme değil kanun hükmü uygulanır. Somut olayda ihyası istenen şirket hakkında başkaca bir münfesihlik sebebi ileri sürülmediğinden, terkin sebebinin 'adreste tespit edilememe' olduğu ve bunun kanunda öngörülmeyen bir sebep olduğu, dolayısıyla şirketin münfesih olmadığı ve terkin işleminin hukuka uygun yapılmadığı sonucuna varılmıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Şirkete tasfiye memuru atanması gerekip gerekmediği → ret
İddia: Davalı vekili, dava konusu şirkete tasfiye memuru atanmasının kanun hükmü gereğince zorunlu olduğunu ileri sürmüştür.
Gerekçe: Terkin işleminin kanunda öngörülmeyen bir sebeple yapıldığı ve şirketin münfesih olmadığı sonucuna varıldığından, şirkete tasfiye memuru atanmasına gerek bulunmadığı kabul edilmiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Karar, TTK geçici 7. maddedeki re'sen terkin sebeplerinin sınırlı sayıda olduğunu ve 'adresin tespit edilememesi' gibi 5174 sayılı Kanun kapsamındaki oda kaydı silinme hallerinin bu madde kapsamına genişletici yorumla dahil edilemeyeceğini; ikincil düzenlemelerin kanuna aykırı terkin sebebi oluşturamayacağını ortaya koyması yönünden bölgesel ve ikna edici emsal değer taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
şirketin ihyası↗ re'sen terkin↗ TTK geçici 7. madde↗ münfesih şirket↗ tasfiye memuru↗ ticaret sicili kaydının silinmesi↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2024/227
KARAR NO 2024/417
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 13/09/2023
NUMARASI 2023/409 Esas - 2023/547 Karar
DAVA
Şirketin İhyası
Davanın kabulüne ilişkin verilen kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, davacı tarafından Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/291 Esas ve 2020/717 Karar sayılı dosyası kapsamında müvekkilinin satın aldığı aracın gümrük müdürlüğü kararı ile mülkiyetinin kamuya geçirilmesi, 2 yıl sonra kendisine teslim edilmesi ve diğer olaylar nedeniyle uğradığı zararın tazmini talep edildiğini,mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, karara karşı yapılan istinaf başvurusunda Ankara BAM 4. HD'nin 2021/595 Esas ve 2023/438 Karar sayılı kararı ile "...l Tic. Ltd. Şti. isimli şirketin TTK nın geçici 7. maddesi gereğince 09.10.2015 tarihinde resen terkin edildiğini, HMK'nın 115/2. maddesi uyarınca mahkemece asıl ve birleşen davada davacıya, asıl ve birleşen davada davalı ...
Tic. Ltd. Şti.'nin ihyasını sağlamak üzere süre verilerek, şirket ihya edildikten sonra taraf teşkili tamamlanmak suretiyle işin esası incelenip davanın sonuçlandırılması gerektiğinden..." denilerek kararın kaldırılmasına karar verildiğini, kaldırma kararı sonrasında davanın mahkemenin 2023/140 esasına kaydedildiğini ve 23.05.2023 tarihli celsede şirketin ihyasını sağlamak üzere yetki ve süre verildiğini ileri sürerek 09.10.2015 tarihinde re’sen terkin olunan ... Tic. Ltd. Şti.’nin (Terkinden önceki adresi ... Cad ...) ihyasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili, Ticaret Sicili Müdürlüğü'nün, 6102 Sayılı TTK nın 32 ve Ticaret Sicili Yönetmeliğinin 34 maddesi çerçevesinde işlem yaptığını, Ticaret Sicili Müdürlüğünün re’sen terkin işleminin, “6102 sayılı Kanunun Geçici 7’nci maddesi”, “Münfesih Olmasına Veya Sayılmasına Rağmen Tasfiye Edilmemiş Anonim ve Limited Şirketler İle Kooperatiflerin Tasfiyelerine ve Ticaret Sicili Kayıtlarının Silinmesine İlişkin Tebliğ’in 5’inci maddesi”, “6103 sayılı Türk Ticaret Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun’un 20/1 maddesi” ve “Anonim ve Limited Şirketlerin Sermayelerini Yeni Asgari Tutarlara Yükseltmelerine ve kuruluşu ve Esas Sözleşme Değişikliği İzne Tabi Anonim Şirketlerin Belirlenmesine İlişkin Tebliğ’in 7.
maddesi” kapsamında olup, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığını, davalı aleyhine isnat edilecek bir kusur ve sorumluluk bulunmadığını, davanın açılmasına sebebiyet vermeyip de davanın niteliği gereği ”Yasal hasım” konumunda bulunan davalı aleyhine yargılama giderlerine ve vekâlet ücretine hükmedilemeyeceğini beyan etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece, 6102 sayılı TTK'nın geçici 7. maddesi kapsamında kaldığından bahisle davalı sicil müdürlüğünce 30/06/2015 tarihinde sicilden resen terkin edildiğini, Ticaret Sicil Gazetesi'nde ilan yapıldığı, ancak şirket yetkilisine tebligat yapıldığına dair delil sunulmadığını, celbedilen sicil dosyası içerisinde de tebliğe ilişkin belge bulunmadığı, yapılan terkin işlemi, TTK'nun Geçici 7/4 fıkrasındaki usule uygun olmadığından, Geçici 7/15 fıkrasında düzenlenen ve terkinden itibaren işlemeye başlayacağı öngörülen beş yıllık hak düşürücü sürenin somut dava yönünden uygulanması mümkün olmadığı, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı ... Ticaret Ltd Şti'nin ticaret sicil kaydının, Ankara 1.
Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/140 Esas sayılı dosyası ve birleşen davada verilecek kararın infazı işlemleri sınırlı olmak üzere, ihyasına, tasfiye memuru atanmasına yer olmadığına ve davalı ... sicil müdürlüğü aleyhine yargı gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili; terkin işleminin hukuka ve mevzuata uygun olduğunu ve davacı tarafça bu yönde bir iddianın ileri sürülemeyeceğini, müvekkili müdürlük aleyhine yargı gideri ve vekâlet ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, şirkete ve temsilcisine terkin öncesi yapılan tebligatların usulsüzlüğü, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılması durumunda incelenmesi gereken hususlar olduğunu, huzurdaki davanın dayanağını teşkil eden husus, 2016 yılında ikame edilen bir dava olmakla TTK geçici m. 7/2 hükmüne aykırı bir husus dahi bulunmadığını, mahkemenin, "adreste tesbit edilememesi/vergi kaydının terkin edilmesi" hususunun re'sen terkin sebebi olmadığı şeklindeki değerlendirmesi hukuka ve mevzuata aykırı olduğunu, dava konusu şirkete tasfiye memuru atanması kanun hükmü gereğince zorunluluk arz ettiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, 6102 sayılı TTK 'nın geçici 7. maddesi gereği re'sen terkin olunan limited şirketin ihyası istemine ilişkindir. Şirketin terkin sebebinin "adresin tesbit edilememesi" olduğu anlaşılmaktadır. 5174 Sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği İle Odalar Ve Borsalar Kanunun 10/3. maddesi; "Oda yönetim kurulu kararını takip eden yılbaşından itibaren iki yıl içinde, ilgilinin üyesi bulunduğu odaya müracaatla adres ve durumunu bildirmemesi halinde, oda yönetim kurulunun teklifi ve meclis kararıyla ticaret sicil kaydının re'sen silinmesi için ticaret sicil memurluğuna ihbarda bulunulur. İhbarı takip eden ayın ilk günü itibarıyla oda kaydı silinmiş sayılır. Bu süre içerisinde durumunu bildiren üyelerin aidat tahakkukları başlatılır.
Ancak bu durumda olanlar tüm aidat borçlarını ödemedikçe seçmen listelerine tekrar kaydedilemeyeceği, hükmünü içermektedir."Münfesih olmasına veya sayılmasına rağmen tasfiye edilmemiş Anonim ve Limited Şirketler ile Kooperatiflerin Tasfiyelerine ve Ticaret Sicili Kayıtlarının Silinmesine İlişkin" Tebliğ'in 1. maddesinin "d" bendinde; "5174 sayılı kanunun 10 ve 32. maddelerine göre adreslerinin ve durumlarının tespit edilememesi nedeniyle ilgili odadaki üyelikleri askıya alınan ve oda yönetim kurulu kararını takip eden yılbaşından itibaren iki yıl sonunda oda kaydı silinerek, sicil kaydı silinmek üzere Müdürlüklere bildirilen şirketler.." ifadesi ile geçici 7.madde kapsamında olmayan bir hali tebliğ ile düzenlemiştir.
Bu nedenle kanunda öngörülen haller dışındaki durumlarda geçici 7. Maddeye göre değil TTK veya ilgili kanunlardaki tasfiye usulüne uygun tasfiye yapılacaktır. Maddenin geçici ve istisnai oluşu göz önüne alındığında anılan maddedeki sayılan hallerin sınırlı sayıldığı ve genişletici yorumda bulunulamayacağı açıktır. İkincil düzenlemeler dayandıkları kanun maddelerine aykırı olamaz ve çelişen hallerde ikincil düzenleme hükümleri dikkate alınmaz ve kanun hükümleri uygulanır. Açıklanan nedenlerle, ihyası istenilen şirket hakkında başkaca münfesihlik sebebi ileri sürülmediği, "terkin sebebinin" adreste tesbit edilmeme" olduğu, kanunda öngörülmeyen bir sebeple terkin yapıldığı,şirketin münfesih olmadığı anlaşılmakla şirkete tasfiye memuru atanmasına gerek olmadığı ,kanunda öngörülmeyen bir nedenle terkin yapıldığından terkin işleminin hukuka uygun yapılmadığının kabulü ile davalı vekilinin terkin işleminin hukuk uygun yapıldığına yönelik istinaf nedeni yerinde görülmemiş istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Davacı tarafça yapılan 107-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 15/03/2024
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/45134 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi