6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Bonodan kaynaklanan alacak davasında görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2024/798 E. 2024/815 K. · · İlk derece: İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Alacakkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalGörev ve yetkiDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)Bono

Davacının nitelemesi: Görev mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Bonodan (kambiyo senedinden) kaynaklanan alacak davaları, TTK'nın 4. maddesi uyarınca mutlak ticari dava niteliğinde olup, bu davalara bakmakla görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir. Mutlak ticari davalarda, davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların tacir olması veya aralarında ticari ilişki bulunması şartı aranmaz; TTK 4/1'de sayılan işlerden olması yeterlidir.

Ele alınan sorunlar

Bonodan kaynaklanan alacak davasında görevli mahkemenin tespiti → kabul

İddia: Davacı vekili, davanın bonodan kaynaklandığını, bononun TTK'da düzenlendiğini, TTK 4 gereği mutlak ticari dava olduğunu ve görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğunu ileri sürerek görevsizlik kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Gerekçe: TTK'nın 4. maddesinde hangi işlerin ticari dava sayılacağı belirlenmiş, 5. maddesinde asliye ticaret mahkemesi ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. Ticari davalar mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılır. Mutlak ticari davalar TTK 4/1 maddesinde bentler halinde sayılmış olup, bu davaların ticari dava sayılabilmesi için tarafların tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi bir şart aranmaz; TTK 4/1 bendinde sayılan davalar arasında yer alması yeterlidir. Somut olayda dava, kambiyo senetlerine mahsus takibin imza inkarı nedeniyle durdurulması üzerine bono alacağının tahsili istemine ilişkindir. TTK 4. maddesi uyarınca bonodan kaynaklanan uyuşmazlıklar, kıymetli evrak hükümleri TTK'da düzenlendiğinden mutlak ticari davalardan olup asliye ticaret mahkemesinin görev alanına girmektedir. Bono alacağının tahsili istemine ilişkin davada taraflar arasında ticari ilişki bulunması şartı aranmadığından, davanın göreve ilişkin dava şartı yokluğundan reddedilmesi doğru olmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Bonodan kaynaklanan alacak davalarının, taraflar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığına bakılmaksızın TTK 4/1 uyarınca mutlak ticari dava sayılacağı ve görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olacağı yönündeki tespit açısından emsal niteliktedir.

Usul tespitleri

Görevli mahkeme
Bonodan (kambiyo senedinden) kaynaklanan alacak davaları TTK 4/1 uyarınca mutlak ticari dava niteliğinde olduğundan, görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir; taraflar arasında ticari ilişki bulunması şartı aranmaz.
Dava şartı
görev

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
mutlak ticari dava nispi ticari dava görev dava şartı bono kambiyo senedi kıymetli evrak imza inkarı

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 4TTK 4/1TTK 5TTK 776 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)a-3

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2024/798

KARAR NO 2024/815

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 05/03/2024

NUMARASI 2024/151Esas - 2024/140 Karar

DAVA

Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

Mahkemenin görevsizliğine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; tarafların kuzen olduğunu, müvekkilinin Almanya'da yaşaması sebebiyle kuzeni davalı tarafından Türkiye'deki işlerinin takip edildiğini,Tekirdağ/ Kapaklı - ... Mah ... Ada ... Parsel'de bulunan bir gayrimenkulü davalının adına kaydedildiğini,davalı tarafından bu gayrimenkul iade edilmeyince taraflar arasında uyuşmazlık çıktığını, davalı ... tarafından müvekkiline ait bu taşınmazları ve başkaca malları daha sonra müvekkiline devrettiğinde iade edilmek üzere dava konusu edilen 30.10.2022 düzenleme tarihli, 30.12.2022 vade tarihli, 750.000-TL'lik senedi ve bir senedi daha müvekkiline teslim ettiğini, İstanbul ... İcra Dairesi ... esas sayılı dosyasında senede dayalı takip yapıldığını, davalı tarafından bu takipte imza itirazında bulunularak İstanbul 3.

İcra Hukuk Mahkemesinin 2023/506 esas dosyasından dava açtığını, dar yetkili icra mahkemesinde yapılan incelemede 07.02.2024 tarihli duruşmasında icra takibinin geçici olarak durdurulmasına karar verildiğini, bunun üzerine 09.02.2024 tarihinde arabuluculuk başvurusu yapıldığını ve anlaşmama tutanağının 01.03.2024 tarihinde imzalandığını belirterek; takibe konu davalı ... tarafından düzenlenen bonoya konu alacağın vade tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili; dava konusu senette bulunan borçlu imzasının davalıya ait olmadığının tesbit edildiğinden icra takibinin iptaline karar verildiğini , imzanın taklidi şeklinde atıldığının, raporda bilirkişice apaçık belirtildiğini, müvekkilinin senet vermediği gibi hiç bir borcu bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece; davalı ... tarafından düzenlenen 750.000-TL bedelli bonoya konu alacak istemine ilişkin olduğu, somut uyuşmazlıkta, davacı ve davalı arasında doğrudan bir ticari ilişki bulunmadığı gerekçesiyle, görevli mahkemenin genel görevli asliye hukuk mahkemesi olduğu dikkate alınarak davanın görevsizlik nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. (Yargıtay 19. HD'nin 12/04/2016 tarihli 2016/3568-6425 E-K sayılı, 26/02/2016 tarih 2015/15365 E - 2016/3253 K sayılı, 17/12/2015 tarihli 2015/7065-17162 E-K sayılı, Yargıtay 17. HD'nin 07/11/2014 tarihli 2014/12804-15381 E-K sayılı ilamları)

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; davanın konusunun "davalı ... tarafından düzenlenen 30.10.2022 düzenleme 30.12.2022 vade tarihli 750.000-TL bedelli bono" dan kaynaklanan alacak davası olduğunu, dava konusu bono olup kambiyo senetlerinden kaynaklandığı,bononun , TTKnın 776 vdnda düzenlendiğini, TTKnın 4 gereği " TTK nda" düzenlendiğinden mutlak ticari dava olduğunu, bu davaya bakmaya görevli mahkemenin ise asliye ticaret mahkemesi olduğunu ileri sürerek, görevsizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, İstanbul ... İcra Dairesinin... esas sayılı dosyasında kambiyo senetlerine mahsus takip dosyasındaki bonodan kaynaklanan 750.000-TL alacağın tahsiline ilişkin başlatılan icra takibinin imza inkarının kabulü ile durdurulmasına karar verilmesi nedeniyle bonoya dayalı alacağın tahsiline ilişkin alacak davasıdır. 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinde hangi işlerin ticari dava olarak nitelendirilecekleri belirlenmiş, anılan kanunun 5. maddesinde asliye ticaret mahkemesi ile asliye ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. Ticari davalar, mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılır. Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır.

Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bu davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz, TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır. Somut olayda, kambiyo senetlerine mahsus takibin imza inkarı nedeniyle durdurulması üzerine bono alacağının tahsili istemiyle açılmıştır. TTK'nın 4. maddesi uyarınca bonodan kaynaklanan uyuşmazlıklar,kıymetli evrak hükümleri TTK nda düzenlendiğinden mutlak ticari davalardan olması nedeniyle, asliye ticaret mahkemesinin görev alanına girmektedir.

Bono alacağının tahsili istemine ilişkin davada taraflar arasında ticari ilişki bulunmadığından davanın göreve ilişkin dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle; mahkemece davaya bakmaya görevli olduğu halde görevsizlik kararı verilmesi yerinde olmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/03/2024 Tarih 2024/151 Esas - 2024/140 Karar sayılı kararın HMK'nın 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine" Yatırılan 427,60-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 30/05/2024

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/43573 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.