Tazminat

11. Hukuk Dairesi         2014/18847 E.  ,  2015/4888 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ...

3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 26/06/2014 tarih ve 2013/33-2014/154 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili ile katılma yoluyla davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, ... şirketi ile ... Hidro Elektrik Santrali Projesi ile ilgili olarak tahmini kamulaştırma bedellerinin tespiti ve raporlanmasına ilişkin anlaşmaya göre 1550 adet taşınmazın tespit ve raporlamasının yapılacağının kararlaştırıldığını, ilk etapta 30 parsele ilişkin raporlamanın yapılarak teslim edildiğini, ücretinin alındığını; daha sonra 319 adet taşınmazın tespiti ve raporlanmasının yapılarak bilgisayardan çıktı alınacak şekilde şirket bilgisayarına yine tüm 1550 adet taşınmazın da tespitinin yapıldığını ancak ikinci etapta yapılan 319 adet tespit ve raporlamanın kendilerinden izinsiz bir şekilde çoğaltılarak üzerlerine başka ... mühendislerinin isimlerinin yazıldığını ve diğer tespitlerinin de ücretlerini alamadıklarını ileri sürerek, FSEK 68 tazminatı ile diğer telif ücreti alacakları açısından 2.000,00 TL ve telif tazminatı olarak 6.000,00 TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile müştemilat tespit bedeli talebini 59.960,00 TL'ye, telif tazminatını ise 89.400,00 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ...Ş. vekili, husumet itirazında bulunmuş, davanın usul ve esastan reddini istemiştir.

Davalı ... Ltd. Şti. vekili, davacılar ile 30 parsel için anlaştıklarını, ücretinin ödendiğini, davacıların işlerini yapmaması nedeniyle geriye kalan işlerin ... adlı şirkete yaptırıldığını ve bu şirket tarafından 298 raporlama yapıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, çekişmeli ürünlerin ne FSEK 2 anlamında ilim edebiyat eseri, ne de FSEK 8 anlamında veri tabanı mahiyeti taşımadıklarından izinsiz olarak, davacıların emekleri sonucu ortaya çıkan çalışmadan yararlanılması karşılığı 6762 sayılı TTK 54 vd. hükümleri uyarınca haksız rekabete dayalı taleplerin değerlendirilmesi gerektiği, bozma öncesi ilk kararda ortaya konulan diğer hususlarda bozma gerekçesine göre çekişme kalmadığı, davacıların ihlale dayalı olarak FSEK 68. madde uyarınca telif bedeli talep etme imkanları bulunmadığından bozma öncesi alınan raporda tespit edilen telif bedelinin, davacıların çalışmalarından herhangi bir karşılık ödenmeksizin haksız yararlanma suretiyle davalılar tarafından elde edilen maddi gelir ya da haksız kazancın, haksız rekabet karşılığı verilebilecek maddi tazminata eşdeğer miktar olduğunun kabul edildiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile, müştemilat/tespit yönünden 49.961,00 TL telif bedelinin davalı...

Ltd. Şti.'den 08.12.2009 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte tahsili ile davacılara eşit olarak verilmesine, 298 adet izinsiz kullanılan rapor karşılığı toplam 29.800,00 TL maddi tazminatın 01.04.2010 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara eşit olarak verilmesine karar verilmiştir.

Kararı, davalılar vekilleri ile katılma yoluyla davacılar vekili ayrı ayrı temyiz etmişlerdir.

1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve uyuşmazlık konusu tespit ile raporların ilim ve edebiyat eseri olmadıklarının belirlenmesi nedeniyle haksız fiil hükümlerine göre tazminata hükmedilmesine karşın hüküm fıkrasının 2. bendinde ''telif'' alacağı ibaresinin yazılı olmasının maddi hataya dayalı olup mahallinde her zaman düzeltilmesi mümkün bulunmasına göre, davacılar vekilinin tüm, davalılar vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’ndan kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkin olup, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, mahkemece dava konusu tespit ve raporların eser olup olmadığı dışındaki, bozma öncesi kararda ortaya konulan hususlarda bozma gerekçesine göre çekişme bulunmadığı kabul edilerek bu yönlerden bozma öncesi alınan ve benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda karar verilmiş ise de, davalılar vekilleri tarafından gerek bozma öncesi, gerekse de bozma sonrası yapılan yargılama sırasında bilirkişi raporuna ciddi ve önemli itirazlarda bulunulmasına rağmen itirazları değerlendirip, bu itirazları karşılayan aynı ya da başka bir bilirkişi heyetinden rapor alınmadan hüküm tesisi doğru olmadığı gibi, gerekçesi açıklanmadan faiz başlangıç tarihinin belirtilmesi de doğru görülmemiştir.

Zira, taraflar arasındaki uyuşmazlık müştemilat tespit bedeli yönünden sözleşmeden, izinsiz kullanılan raporlar yönünden haksız fiilden kaynaklanan bedele yöneliktir. Sözleşmeden kaynaklanan taleplerde temerrüde düşürülmeksizin, sözleşmede ayrıca bir hüküm yoksa karşı tarafa ihtarname çekilmeksizin dava açıldığı takdirde temerrüt faizine dava tarihinden itibaren hükmedilmesi, öte yandan, mahkemece 298 adet olarak belirlenen raporlar açısından ise, davalıların eylemi haksız fiil niteliğinde bulunduğundan ve haksız fiil tarihinden itibaren temerrüt oluşacağından temerrüt faizinin haksız eylem tarihinden itibaren belirlenmesi gerekmektedir. Bu itibarla, mahkemece yukarıda açıklanan ilkeler gözetilmeksizin ve gerekçesi açıklanmaksızın kararda yazılı tarihler itibariyle dava konusu alacağın temerrüt faizi başlangıç tarihinden itibaren davalılardan tahsiline şeklinde hüküm tesisi de doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ

Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin tüm, davalılar vekillerinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalılar yararına BOZULMASINA, aşağıda yazılı bakiye 2,50 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacılardan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davalılara ayrı ayrı iadesine, 08/04/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.