Ordino
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2016/4787 E. 2017/6644 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ordino↗ ifa yardımcısı↗ rücuen tazmin↗ navlun sözleşmesi↗ taşıyanın sorumluluğu↗ hmk 150↗ izafeten dava↗ müterafik kusur↗ takipsizlik kararı↗ taşıyıcının sorumluluğu↗ istifa↗ navlun↗ acentelik↗ satım sözleşmesi↗ taşıma sözleşmesi↗ açılmamış sayılma↗ iş bölümü↗ ifa↗ taşıyıcı↗ taşıyan↗ dosya masrafı↗ kusur↗ cy/cy kaydı↗ hasar↗ eksik inceleme↗ yükleten (shipper)↗ ibraz↗ teslim↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 2 ve 3 nolu davalılar ... ve ... ... .... Ltd. Şirketi hakkındaki davaların HMK’nın 150. m. uyarınca takipsiz bırakılması nedeniyle açılmamış sayılmasına, ... tarafından eşyanın dava dışı alıcıya teslimi nedeniyle ordino düzenlendiği ve 1 nolu davalı adına düzenlenmiş acentelik faturasının ibraz edildiğinden bir nolu davalının taşıyan olduğu, TCDD’nin taşıyanın ifa yardımcısı olup, taşıyanın sorumluluğunun devam ettiği, hasarın gemiden tahliye, liman sahasından araçlara yüklenme ve ... araçlardan indirilmesi sırasında olduğu, hasarın ise, vinç tahliyesinde borulara takılan sapanların takıldığı orta ve uç bölümlerde oluştuğu, taşıyanın mallarının yükletilmesi, istifi, taşınması, elden geçirilmesi ve boşaltılmasında tedbirli bir taşıyanın dikkat ve ihtimamını göstermekle mükellef olduğu gerekçesiyle, davalı ... & ... (...) Ltd. izafeten ... A.Ş. hakkındaki davanın kısmen kabulü ile 16.600,00 TL’nin faiziyle işbu davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, ... & ... (...) Ltd’ne izafeten ... A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
Dava, uluslararası deniz yolu ile taşıma sırasında meydana gelen hasar bedelinin rücuen tazmini istemine ilişkindir. Sigortalı ile dava dışı gönderen şirket arasında bağıtlanan sözleşmede ... koşulu bulunmaktadır. Anılan koşul kapsamında, satıcının masrafları kendisine ait olmak üzere malların belirlenen terminale kadar taşınması için taşıma sözleşmesi yapma, buna karşın alıcının da malları varış limanında boşaltma masraflarını ve liman ücretlerini ödemek suretiyle gecikmeksizin malı boşaltma yükümlülüğü bulunmaktadır. Her ne kadar CFR kaydı satıcı ile alıcı arasında yapılmış satım sözleşmesine konulan şartlardan ise de, navlun sözleşmesine de etkisi bulunmaktadır. Zira, boşaltma yükümlülüğü sigortalı dava dışı alıcıda bulunduğuna göre, vincin ve vinci kullanan elemanların öncelikle alıcının elemanı olduğunu kabul etmek gerekir. Davacı, bu kabul karşısında ancak aksini yani, vincin ve vinç kullanıcılarının davalı taşıyıcının adamları olduğunu kanıtlayarak taşıyıcının sorumluluğunu sağlayabilir. Bunun yanında vinç kullanıcılarının dava dışı alıcının adamları olduğu kabul edilse dahi, 6762 sayılı TTK 1061 maddesi uyarınca boşaltma işlemine kaptanın gözetim yükümlülüğü değerlendirilerek müterafık kusuru olup olmadığı belirlenip sonucuna göre karar vermek gerekirken anılan hususlar nazara alınmaksızın eksik incelemeye dayalı, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/1105 E. 2024/3495 K.
Ortak:ifa yardımcısı · acentelik · ifa · taşıyan · dosya masrafı · kusur · cy/cy kaydı · hasar
İncelediğiniz karardaŞirketi hakkındaki davaların HMK’nın 150. m. uyarınca «takipsiz» bırakılması nedeniyle «açılmamış sayılmasına», ... tarafından eşyanın dava dışı alıcıya «teslimi» nedeniyle «ordino» düzenlendiği ve 1 nolu davalı adına düzenlenmiş «acentelik» faturasının «ibraz» edildiğinden bir nolu davalının «taşıyan» olduğu, TCDD’nin taşıyanın «ifa yardımcısı» olup, «taşıyanın sorumluluğunun» devam ettiği, «hasarın» gemiden tahliye, liman sahasından araçlara yüklenme ve ... araçlardan indirilmesi sırasında olduğu, hasarın ise, vinç tahliyesinde borulara takılan sapanların takıldığı orta ve uç «bölümlerde» oluştuğu, taşıyanın mallarının yükletilmesi, «istifi», taşınması, elden geçirilmesi ve boşaltılmasında tedbirli bir taşıyanın dikkat ve ihtimamını göstermekle mükellef olduğu gerekçesiyle, davalı ... & ... (...) Ltd. «izafeten» ...
Dava, uluslararası deniz yolu ile taşıma sırasında meydana gelen «hasar» bedelinin «rücuen tazmini» istemine ilişkindir.
Anılan koşul kapsamında, satıcının «masrafları» kendisine ait olmak üzere malların belirlenen terminale kadar taşınması için «taşıma sözleşmesi» yapma, buna karşın alıcının da malları varış limanında boşaltma masraflarını ve liman ücretlerini ödemek suretiyle gecikmeksizin malı boşaltma yükümlülüğü bulunmaktadır.
Benzer bu kararda… Ş. tarafından yapılıp tahliye işleminin ise TCDD personelince yerine getirildiği, tahliye işlemini yapan TCDD’nin taşıma işleminde taşımayı üstlenen Turkon A.Ş.’nin «ifa yardımcısı» konumunda olduğu ancak «hasarın» «taşıyanın» ifa yardımcısı sıfatı ile hareket eden TCDD personelinin kusurlu eylemi sonucunda meydana geldiği, «taşıtanın» sigortacısına yük hasarını ödeyen Turkonun ödediği tazminatı TCDD' ye «rücu» etme hakkının doğduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 227.954,30 euronun dava tarihindeki TCBM efektif satış kuru olan 416.016,06 TL’nin 382.000.00 TL’sinin 03.07.2009 tarihinden 34.016,06 TL’sinin ise 17.11.2011 tarihinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.
… K. sayılı kararıyla kesinleşen İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesinin 2005/458 Esas- 2008/388 Karar sayılı ilamında işbu davanın davacısı taşıma akti nedeniyle ve «taşıyan sıfatı» ile sigortacıya karşı sorumlu tutulduğu, Mahkemece, emtianın gemiden tahliyesinin davalı tarafından yapıldığı, «hasarın» taşıyanın «ifa yardımcısı» olan davalının kusurlu eylemi ile meydana geldiği kabul edilerek davanın kabulüne karar verilmişse de davalı şirketin, emtianın hasar görmesinde davacının kusurlu …
… tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Turkon Denizcilik firmasına ait M/V Kaşif Kalkavan isimli gemi yükünü Haydarpaşa Limanında TCDD tarafından gerçekleştirildiği, «konşimentoda» bulunan Full Liner Terms «kaydına» göre yükleme limanında ki konteynerlerin gemiye yüklenmesi ve varış limanında ki boşaltma «masraflarının» navluna «dahil» olduğunun anlaşılması gerektiği, buna göre Haydarpaşa Limanında yükün boşaltma masraflarının «taşıyana» ait olduğu, ancak taşıyanın «acentesinin» boşaltmanın pazar günü yapılması nedeni ile Liman İşçi Postası için mesai ücreti yatırması gerekirken bundan kaçınması nedeniyle liman işçi postası istenmediği, vinç postası ücretinin davacı tarafından yatırıldığı, dolayısı ile sapanlama işleminin gemi personeline yaptırıldığının dosya kapsamından anlaşıldığı, TCDD liman hizmetleri tarifesinin 3.1.4.2 maddesine göre sapanlamanın gemi personelince yapılmasının mümkün olduğu, davacının da bu maddeye istinaden sapanlama işlemini gemi personeline yaptırdığı, ancak davacının mesai ücreti yatırmaktan kaçınarak, liman işçi postası istemediğinden gemi personelinin liman işçileri yerine görev yaparak, sapanlamayı gerçekleştirmiş olmalarından dolayı davacının kazanın meydana gelmesinde kusurlu hale geldiği, boşaltma işlemini yapan TCDD elemanı vinç operatörünün boşaltma operasyonunda Flatack Konteyerdan taşan şaft emtiasının çıkıntılarına dikkat etmeyip, serdümen ve gemi zabitinin tüm uyarılarını önemsemeyip hareketine devam ederek, yükü Gantry- Cran ayaklarına çarptırıp konteynerdaki yükü sahile düşürdüğü bundan dolayı şaft emtiasının kullanılamayacak derecede tamamen hasarlanmasına sebebiyet verdiği, bu değerlendirmelere göre davalının yükün hasarlanmasında %50 oranında kusurlu olduğu, davadaki «rücu» isteminin dayanağı olan İstanbul 51.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:seçim hakkı · taşıyan sıfatı · usul ekonomisi · nakliyat sigortası · taşıtan · konşimento · bekletici mesele · donatan
Benzer bu karardaCEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının herhangi bir ödeme yapmadığını, dava tarihi itibariyle bir zararının bulunmadığını, ileride tazminat ödediği takdirde doğacak «rücu hakkına» karşılık şimdiden dava açamayacağını, zarara davacının, «donatanın» ve emtianın alıcısının sebep olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Denizcilik İhtisas Mahkemesi'nin 2005/458 Esas sayılı dosyası uzun süre «bekletici mesele» yapıldığı, yargılama devam ederken İstanbul 1.
… reddine karar verildiği, davacının da 2005/458 Esas sayılı dosyanın davacısı olan sigorta şirketine ödeme yaptığını ileri sürdüğü ve buna dair bir kısım dekontları «ibraz» ettiği, somut olayın bu özellikleri nazara alındığında işin esasına girilip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken «usul ekonomisi» ilkesi ile bağdaşmayacak şekilde erken açıldığı gerekçesiyle davanın reddine dair hüküm tesisinin doğru olmadığı gerekçesi ile bozulmuştur.
… Ş. tarafından yapılıp tahliye işleminin ise TCDD personelince yerine getirildiği, tahliye işlemini yapan TCDD’nin taşıma işleminde taşımayı üstlenen Turkon A.Ş.’nin «ifa yardımcısı» konumunda olduğu ancak «hasarın» «taşıyanın» ifa yardımcısı sıfatı ile hareket eden TCDD personelinin kusurlu eylemi sonucunda meydana geldiği, «taşıtanın» sigortacısına yük hasarını ödeyen Turkonun ödediği tazminatı TCDD' ye «rücu» etme hakkının doğduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 227.954,30 euronun dava tarihindeki TCBM efektif satış kuru olan 416.016,06 TL’nin 382.000.00 TL’sinin 03.07.2009 tarihinden 34.016,06 TL’sinin ise 17.11.2011 tarihinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, karar davalı vekilince temyiz edilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/14752 E. 2014/3564 K.
Ortak:hasar · ibraz · teslim
İncelediğiniz karardaŞirketi hakkındaki davaların HMK’nın 150. m. uyarınca «takipsiz» bırakılması nedeniyle «açılmamış sayılmasına», ... tarafından eşyanın dava dışı alıcıya «teslimi» nedeniyle «ordino» düzenlendiği ve 1 nolu davalı adına düzenlenmiş «acentelik» faturasının «ibraz» edildiğinden bir nolu davalının «taşıyan» olduğu, TCDD’nin taşıyanın «ifa yardımcısı» olup, «taşıyanın sorumluluğunun» devam ettiği, «hasarın» gemiden tahliye, liman sahasından araçlara yüklenme ve ... araçlardan indirilmesi sırasında olduğu, hasarın ise, vinç tahliyesinde borulara takılan sapanların takıldığı orta ve uç «bölümlerde» oluştuğu, taşıyanın mallarının yükletilmesi, «istifi», taşınması, elden geçirilmesi ve boşaltılmasında tedbirli bir taşıyanın dikkat ve ihtimamını göstermekle mükellef olduğu gerekçesiyle, davalı ... & ... (...) Ltd. «izafeten» ...
Dava, uluslararası deniz yolu ile taşıma sırasında meydana gelen «hasar» bedelinin «rücuen tazmini» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaŞti'ye ait olup, «sigorta sözleşmesine» konu vinçin davalıya Beylikdüzü İnşaat Şantiyesinde kullanılmak üzere makine kiralama sözleşmesi ile kiralandığı, sözleşme konusu makinanın inşaat şantiyesinde 12/05/2010 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle «hasar» gördüğü, kiralama sözleşmesinin 7. maddesinde sigorta «prim» borcundan davalının sorumlu olacağının ancak herhangi bir hasar durumunda kiraya veren şirketin «riziko» bedelini tahsil edeceğinin öngörüldüğü, yine «kira sözleşmesinin» 10. maddesi gereğince kiracının vinci sağlam olarak kiraya verene «teslim» borcunun bulunduğu, davalının gerçekleşen kazada kusurlu olduğu ve hasarın meydana gelmesine davalı şirketin sebebiyet verdiği gerekçesiyle; davanın kısmen kabulüne, 51.500,00 TL'nin «temerrüt faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Şti. ile davacı sigorta şirketi arasında «sigorta sözleşmesinin» düzenlendiği, bu sigorta sözleşmesi gereğince davacı sigorta şirketinin 24/06/2010 tarihinde «hasar» bedeli olarak 59.280 TL ödediği, dava dışı A.
2- Dava, «makine kırılması sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücuan tazminat» istemine ilişkin olup, bilirkişi raporunda da gösterilen 02/06/2010 tarihli faturaya konu vinç «hizmet bedelinin» de toplam «hasar» bedeli içerisinde davalıdan tahsiline hükmedilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:makine kırılması sigortası · hizmet bedeli · rücuan tazminat · kira sözleşmesi · sigorta sözleşmesi · riziko · ek prim · temerrüt faizi
Benzer bu karardaŞti'ye ait olup, «sigorta sözleşmesine» konu vinçin davalıya Beylikdüzü İnşaat Şantiyesinde kullanılmak üzere makine kiralama sözleşmesi ile kiralandığı, sözleşme konusu makinanın inşaat şantiyesinde 12/05/2010 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle «hasar» gördüğü, kiralama sözleşmesinin 7. maddesinde sigorta «prim» borcundan davalının sorumlu olacağının ancak herhangi bir hasar durumunda kiraya veren şirketin «riziko» bedelini tahsil edeceğinin öngörüldüğü, yine «kira sözleşmesinin» 10. maddesi gereğince kiracının vinci sağlam olarak kiraya verene «teslim» borcunun bulunduğu, davalının gerçekleşen kazada kusurlu olduğu ve hasarın meydana gelmesine davalı şirketin sebebiyet verdiği gerekçesiyle; davanın kısmen kabulüne, 51.500,00 TL'nin «temerrüt faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
2- Dava, «makine kırılması sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücuan tazminat» istemine ilişkin olup, bilirkişi raporunda da gösterilen 02/06/2010 tarihli faturaya konu vinç «hizmet bedelinin» de toplam «hasar» bedeli içerisinde davalıdan tahsiline hükmedilmiştir.
Şti. ile davacı sigorta şirketi arasında «sigorta sözleşmesinin» düzenlendiği, bu sigorta sözleşmesi gereğince davacı sigorta şirketinin 24/06/2010 tarihinde «hasar» bedeli olarak 59.280 TL ödediği, dava dışı A.
Oysa belirtilen 4.300,00 TL bedelli vinç «hizmet bedeli» faturası Ü.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2016/4787 E. , 2017/6644 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 15/10/2015 tarih ve 2014/526-2015/403 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı ... & ... (...) Ltd.'ye izafeten ... A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili şirkete sigortalı emtianın davalı taşıyıcıya deniz yolu ile nakliye edilmek üzere teslim edildiğini ancak, ... Liman İşletmesi’nde tahliye ve gümrük sahasına istiflenmesi sırasında hasarın meydana geldiğini ve tutanak altına alındığını, hasar bedelini ödeyen müvekkilinin sigortalının haklarına halef olduğunu, meydana gelen hasarda davalıların sorumluluğu bulunduğunu ileri sürerek, 41.700,00 TL’nin 21/01/2011 tarihinden itibaren faiziyle davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... & ... (...) Ltd. izafeten ... A.Ş. husumet itirazında bulunmuş, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... vekili, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, 2 ve 3 nolu davalılar ... ve ... ... .... Ltd. Şirketi hakkındaki davaların HMK’nın 150. m. uyarınca takipsiz bırakılması nedeniyle açılmamış sayılmasına, ... tarafından eşyanın dava dışı alıcıya teslimi nedeniyle ordino düzenlendiği ve 1 nolu davalı adına düzenlenmiş acentelik faturasının ibraz edildiğinden bir nolu davalının taşıyan olduğu, TCDD’nin taşıyanın ifa yardımcısı olup, taşıyanın sorumluluğunun devam ettiği, hasarın gemiden tahliye, liman sahasından araçlara yüklenme ve ... araçlardan indirilmesi sırasında olduğu, hasarın ise, vinç tahliyesinde borulara takılan sapanların takıldığı orta ve uç bölümlerde oluştuğu, taşıyanın mallarının yükletilmesi, istifi, taşınması, elden geçirilmesi ve boşaltılmasında tedbirli bir taşıyanın dikkat ve ihtimamını göstermekle mükellef olduğu gerekçesiyle, davalı ...
& ... (...) Ltd. izafeten ... A.Ş. hakkındaki davanın kısmen kabulü ile 16.600,00 TL’nin faiziyle işbu davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, ... & ... (...) Ltd’ne izafeten ... A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
Dava, uluslararası deniz yolu ile taşıma sırasında meydana gelen hasar bedelinin rücuen tazmini istemine ilişkindir. Sigortalı ile dava dışı gönderen şirket arasında bağıtlanan sözleşmede ... koşulu bulunmaktadır. Anılan koşul kapsamında, satıcının masrafları kendisine ait olmak üzere malların belirlenen terminale kadar taşınması için taşıma sözleşmesi yapma, buna karşın alıcının da malları varış limanında boşaltma masraflarını ve liman ücretlerini ödemek suretiyle gecikmeksizin malı boşaltma yükümlülüğü bulunmaktadır. Her ne kadar CFR kaydı satıcı ile alıcı arasında yapılmış satım sözleşmesine konulan şartlardan ise de, navlun sözleşmesine de etkisi bulunmaktadır. Zira, boşaltma yükümlülüğü sigortalı dava dışı alıcıda bulunduğuna göre, vincin ve vinci kullanan elemanların öncelikle alıcının elemanı olduğunu kabul etmek gerekir.
Davacı, bu kabul karşısında ancak aksini yani, vincin ve vinç kullanıcılarının davalı taşıyıcının adamları olduğunu kanıtlayarak taşıyıcının sorumluluğunu sağlayabilir. Bunun yanında vinç kullanıcılarının dava dışı alıcının adamları olduğu kabul edilse dahi, 6762 sayılı TTK 1061 maddesi uyarınca boşaltma işlemine kaptanın gözetim yükümlülüğü değerlendirilerek müterafık kusuru olup olmadığı belirlenip sonucuna göre karar vermek gerekirken anılan hususlar nazara alınmaksızın eksik incelemeye dayalı, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle, mümeyyiz davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın mümeyyiz davalı yararına BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz edene iadesine, 28/11/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/385869100 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz