Temlik edilmeyen alacakta ihtiyati haciz itirazının yeterli incelenmemesi
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2025/1782 E. 2025/2064 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İhtiyati hacizkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin
★ EmsalHak düşürücü süreDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)İhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)usul emsali
Gerekçe özeti
İhtiyati haciz talebine itiraz incelemesinde, itiraz sebepleri İİK 265'te sayılan sebepler arasında yer almasa da, talep edenin alacağa hak sahipliği (temlikin gerçekliği) mahkemece re'sen araştırılması gereken bir husustur; alacağın gerçekten temlik edilip edilmediği ve aynı alacağın önceden başka bir icra takibine konu edilip edilmediği incelenmeden itirazın reddine karar verilemez. Ayrıca, müteselsil kefil yönünden takip başlatılmamış bir alacakta öngörülen süre (TBK 598/3) hak düşürücü süredir; bu süre zamanaşımı olarak nitelendirilip borçlunun taraf olmadığı bir takip dosyasındaki işlemlerin bu süreyi kestiği kabul edilemez.
Ele alınan sorunlar
İhtiyati haciz talep edenin alacağa hak sahipliğinin (temlikin) re'sen incelenmesi gereği → kabul
İddia: İtiraz eden, davacının hak sahipliğini gösterir belge ve kendisiyle alacaklıyı ilişkilendiren delil bulunmadığını, taraf sıfatı olmadığını ileri sürerek husumet itirazında bulunmuştur.
Gerekçe: İlk derece mahkemesince itirazın İİK'nın 265. maddesindeki itiraz sebeplerinden olmadığı gerekçesiyle reddine karar verilmiş ise de, ihtiyati haciz talep edenin alacak talep hakkına sahip olması resen gözetilecek bir husustur. Temliknamenin incelenmesinde, ikinci olarak temlik edilen dosyaya UYAP'tan erişilememekte olup, alacaklı bankanın temlikten evvel aynı miktarda borç için ipotekli taşınmazlar için talep edilen miktarla aynı olmak üzere ayrı bir icra dosyasında (İstanbul 18. İcra Dairesi) itiraz eden borçlu ile müteselsil kefil hakkında da ihtiyati haciz kararı alarak genel haciz yoluyla takip başlattığı, bu takip dosyasının temlik listesinde bulunmadığı gibi ihtiyati haciz isteyen şirkete temlik beyanına da UYAP'tan rastlanmadığı görülmüştür. Bu nedenle ihtiyati haciz talebine konu alacağın gerçekten temlik edilip edilmediği ve daha evvel icra takibine konu edilen dosyadaki alacak ile aynı alacak olup olmadığı üzerinde durularak; eğer alacak talep sahibine temlik edilmemiş ise itirazın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yeterli inceleme yapılmadan itirazın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Müteselsil kefil yönünden hak düşürücü süre ile zamanaşımının karıştırılması → tartışılmadı
İddia: İtiraz eden, sözleşmenin üzerinden 10 yıl geçtiğini, kendisinin kefil sıfatıyla imza attığını, hak düşürücü süre nedeniyle talebin reddi gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Talep edilen alacak hiç icra takibine konu edilmemiş ise hak düşürücü sürenin müteselsil kefil bakımından değerlendirilmesi gerekir. 6098 sayılı TBK'nın 598/3 fıkrasında öngörülen süre hak düşürücü süredir; kefilin bu süre içinde takip edilmesi gerekir. Hak düşürücü süre zamanaşımı olarak değerlendirilip itiraz eden borçlunun taraf olmadığı bir icra takip dosyasında yapılan işlemlerin zamanaşımını kestiğine ilişkin kabul de doğru değildir. Ancak UYAP'ta 08.06.2011 tarihli genel kredi sözleşmesine 02.10.2012 tarihli kat ihtarına dayalı olarak itiraz eden borçlu hakkında başka bir icra dosyasının derdest olduğu görülmektedir; bu husus da yeniden inceleme kapsamında değerlendirilmelidir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
İhtiyati haciz talep edenin alacağa hak sahipliğinin (temlik ilişkisinin gerçekliğinin), İİK 265'te sınırlı sayılan itiraz sebepleri arasında açıkça yer almasa bile mahkemece re'sen incelenmesi gerektiği ve müteselsil kefil yönünden TBK 598/3'teki sürenin hak düşürücü süre olup zamanaşımıyla karıştırılamayacağı yönündeki tespitler bakımından emsal niteliktedir.
Usul tespitleri
- Hak düşürücü süre
- TBK'nın 598/3 fıkrasında öngörülen süre hak düşürücü süredir; talep edilen alacak hiç icra takibine konu edilmemişse, müteselsil kefil yönünden bu hak düşürücü süre bakımından değerlendirme yapılması gerekir; bu süre zamanaşımı olarak nitelendirilemez.
- Dava şartı
- taraf sıfatı/husumet (alacağın gerçekten temlik edilip edilmediği hususu)
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati hacze itiraz↗ temlik↗ husumet↗ hak düşürücü süre↗ zamanaşımı↗ müteselsil kefil↗ re'sen inceleme↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2025/1782
KARAR NO 2025/2064
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 03/10/2025 (Ek Karar)
NUMARASI 2025/1052 D.İş - 2025/1052 Karar
TALEP İhtiyati Hacze İtiraz
İSTİNAF KARAR TARİHİ 15/12/2025
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İhtiyati haciz isteyen alacaklı vekili ; 08/06/2011 tarihli genel kredi sözleşmesine dayalı olarak 391.287,18-TL alacağın tahsili için borçluların menkul, gayrimenkul mallarıyla, üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiş, mahkemece talep yerinde görülerek alacak miktarı kadar ihtiyati haciz kararı verilmiştir.İhtiyati haciz kararına itiraz eden ...vekili; alacaklı ile müvekkilinin asaleten imzaladığı veya kefaleten imzaladığı genel kredi sözleşmesi bulunmadığını, müvekkilinin iddia edilen kredi sözleşmesini ... Bank AŞ ile imzaladığını, kararın gerekçesinde davacının hak sahipliğini gösterir bir belge ve müvekkili ile alacaklıyı ilişkili kılabilecek bir delil yazılmadığını, davacının taraf sıfatı olmadığından başvurunun reddi gerekirken eksik inceleme ile müvekkili aleyhine ihtiyati haciz kararı verildiğini , öncelikle husumet itirazlarının kabulüne karar verilmesi gerektiğini, sözleşmenin üzerinden 10 yıl geçtiğinden müvekkili yönünden hak düşürücü sürenin geçtiğini, zamanaşımı itirazında bulunarak itirazların kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına,ihtiyati haciz talebinin reddine, karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece; ihtiyati haciz talebinin dayanağı olarak, genel kredi sözleşmesi, ... Bank AŞ'ye ait temlik beyanı ve hesap özeti sunulduğu, sunulan belgeler ile ihtiyati haciz şartlarının oluştuğu ... Bank tarafından alacağın ihtiyati haciz talep eden ... Varlık Yön AŞ'ye temlik edildiği, alacağın temlikinin borçlunun rızasına bağlı olmadığı bu nedenle husumet itirazının yerinde olmadığı, zaman aşımı yönünden 2012 yılında muacceliyet ihtarı çekildiği, 2012 yılında başlatılan icra takibi dosyasına 2016 yılında kapak hesabı yapıldığı bu nedenle icra zamanaşımının geçmediği, İİK’nın 265. maddesinde itiraz sebepleri sınırlı olarak sayılmış olup itirazın bu sebepler arasında yer almadığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.
İhtiyati haciz kararına itiraz eden vekili; davacı tarafın ihtiyati haciz için dayanak olarak gösterdiği temlik beyanı ekinde sunulan listede bulunan icra dosyalarının asıl borçlusu ...Enerji İletişim Hiz San ve Tic AŞ nin borçlu olduğu 2 dosyanın temlik edildiğini,bu dosyalar İstanbul 18. İcra Dairesinin ...Esas ve İstanbul 10. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyaları olduğunu, ihtiyati haciz isteyenin 08/06/2011 tarihli kredi sözleşmesine dayalı talepte bulunduğunu,temlik beyanında İstanbul 18. İcra Dairesinin ...Esas sayılı dosyanın rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip olduğu, İstanbul 10. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasının ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip olduğunu, kredi sözleşmesine dayalı olarak temlikten önce alacaklı banka tarafından İstanbul 18.
İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile takibe geçildiğini bu dosya derdest iken davacı tarafından yeni bir icra dosyası ile yeni takip başlatılmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin talep konusu 08/06/2011 tarihli genel kredi sözleşmesini kefil olarak imzalamış olup, kefil olarak da bir sorumluluğu kalmadığını 08/06/2011 tarihli kredi sözleşmesinde müvekkilinin sözleşmeyi kefil sıfatıyla imzalamış olup, sözleşmenin üzerinden 10 yıl geçtiğinden hak düşürücü süre nedeniyle ihtiyati haciz talebinin reddi gerektiğini, 03/10/2025 tarihli ek kararın kaldırılması ve davacının ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Talep;
08/06/2011 tarihli genel kredi sözleşmesi ve ... BANK tarafından keşide edilen 02/10/2012 tarihinde Kadıköy 7. Noterliği ... yevmiye numaralı kat ihtarnamesine dayalı ihtiyati haciz talebine ilişkindir. Alacaklı vekili borcun ödenmediğini alacağın taraflarına temlik edildiğini ileri sürerek ihtiyati haciz kararı verilmesini istemiştir. Temliknamenin incelenmesinde; asıl borçlu ...ile ilgili İstanbul 10. İcra Dairesinin ... Esas sayılı (ipoteğin paraya çevrilmesi) ile İstanbul 18. İcra Dairesinin ... (Rehnin paraya çevrilmesi) esas sayılı dosyaları yazılıdır.İstanbul 10 İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız takip olduğu belirlenmektedir.İkinci olarak temlik edilen ...Esas sayılı dosyaya uyaptan erişilememekte, dosyaya eklenememektedir.
Alacaklı ... Bank'ın temlikten evvel aynı miktarda borç için 20.11.2012 tarihinde ipotekli bir kısım taşınmazlar için takipde talep edilen miktarla aynı olmak üzere, İstanbul 18 İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyada ihtiyati haciz kararına itiraz eden borçlu ile müteselsil kefil ... şirketi hakkında da ihtiyati haciz kararı alarak genel haciz yoluyla takip başlattığı bu takip dosyasının temlik listesinde olmadığı gibi uyaptan yapılan incelemede ihtiyati haciz isteyen Varlık Yönetim şirketine temlik beyanına da rastlanmamıştır. İlk derece mahkemesince; itirazın İİK nın 265 maddesindeki itiraz sebeplerinden olmadığından reddine karar verilmiş ise de ihtiyati haciz talep edenin alacak talep hakkına sahip olması resen gözetilecek bir husustur.
Öte yandan; talep edilen alacak hiç icra takibine konu edilmemiş ise hak düşürücü sürenin müteselsil kefil bakımından değerlendirilmesi gerekir. 6098 sayılı TBK’nın 598/3 fıkrasında öngörülen süre; hak düşürücü süredir. Kefilin bu süre içinde takibi gerekir. Hak düşürücü süre zamanaşımı olarak değerlendirilerek itiraz eden borçlunun taraf olmadığı bir icra takip dosyasında yapılan işlemlerin zamanaşımını kestiğine ilişkin kabul de doğru değildir. Ancak; uyapta 08.06.2011 tarihli genel kredi sözleşmesine 02.10.2012 tarihli kat ihtarına dayalı itiraz eden borçlu hakkında İstanbul 18. İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyası derdest bulunmaktadır.Açıklanan nedenlerle; ihtiyati haciz talebine konu alacağın ...
bank tarafından ihtiyati haciz talep eden Varlık Yönetim şirketine temlik edilep edilmediği , daha evvel icra takibine konu edilen İstanbul 18. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında istenilen alacak ile aynı alacak olup olmadığının üzerinde durularak; eğer alacak talep sahibine temlik edilmemiş ise itirazın kabulüne karar verilmek gerekirken; yeterli incelemeyi yapmadan itirazın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, itiraz eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile itirazın reddine ilişkin ek kararın kaldırılması; itiraz yeniden incelenmek üzere Dairemiz kararının ek kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
İhtiyati hacze itiraz eden ...vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/1052 D.İş - 2025/1052 Karar sayılı 03/10/2025 tarihli itirazın reddine ilişkin ek kararın HMK 353(1)a-6 gereği KALDIRILMASINA,"İtiraz yeniden incelenmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine"İhtiyati haciz kararına itiraz eden ...tarafından yatırılan 615,40-TL peşin istinaf karar harcının isteği halinde kendisine iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.15/12/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/287050 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi