6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Kâr dağıtmama kararının iyiniyet denetimi ekonomist içeren bilirkişi incelemesi gerektirir

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2016/3015 E. 2016/8674 K. ·

BozulduKesinlik belirsiz

★ Emsal

Mahkemenin nitelemesi: Ticari şirketler

İlgili mesele: ◆ Kâr dağıtmama / kârın yedek akçeye ayrılmasının dürüstlük kuralına aykırılığı

Gerekçe özeti

Kârın dağıtılmayıp yedek akçeye ayrılmasının afaki iyiniyete aykırılığı, sektör ve şirketin ekonomik durumu gözetilerek ekonomist içeren bilirkişi incelemesiyle belirlenmelidir. Şirketle işlem/rekabet izni (TTK 334-335) oylamasında üye kendi lehine oy kullanamazsa da diğer üyeler için oy kullanabileceğinden yalnızca ilgili üye yönünden iptal gerekir. İptal talebinin dürüstlük kuralına uygunluğu, ilgili ceza dosyası getirtilerek değerlendirilmelidir.

Ele alınan sorunlar

Kârın dağıtılmayıp yedek akçeye ayrılması - afaki iyiniyet denetimi → kabul

İddia: Davacı, mecburi temettü dışında kalan kârın hiçbir gerekçe gösterilmeden dağıtılmayıp yedek akçeye ayrılmasının afaki iyiniyet kurallarına aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: Mecburi temettü dışında kalan kısım için kâr dağıtım kararı alınmayıp yedek akçeye ayrılmasının yasaya, ana sözleşmeye ve afaki iyiniyet kurallarına aykırı olup olmadığı; şirketin faaliyet gösterdiği sektörün genel gelişimi, ekonomik faaliyet ve amaçları ile işlemlerinin devamlı gelişmesini veya mümkün olduğunca istikrarlı kâr payı dağıtılmasını temin bakımından ne oranda kâr dağıtması gerektiği, aralarında ekonomist de bulunan bir bilirkişi kuruluna inceleme yaptırılarak belirlenmelidir. Bu yapılmadan, eksik incelemeyle ve yerinde olmayan ekonomik gerekçeyle kârın dağıtılmaması yönündeki kararın iptaline hükmedilmesi doğru değildir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Aktiflerin devrini öngören kararın iptali talebinin dürüstlük kuralı yönünden değerlendirilmesi → kabul

Gerekçe: Davacının, tek başına ilzama yetkili olduğu dönemin tarihi yazılmak suretiyle düzenlediği senetle şirketi borçlandırdığı ve bu nedenle hakkında açılan ceza davasında senetlerin şirketi dolandırma kastıyla hazırlandığının belirlendiği savunulduğuna göre, ilgili ceza dosyası getirtilerek, davacının aktiflerin devrini öngören yönetim kurulu kararlarının onaylandığı gündem maddesinin iptalini istemesinin dürüstlük kurallarına göre mümkün olup olmadığı değerlendirilmelidir; bu inceleme ve gerekçe olmadan iptale karar verilmesi doğru değildir.

Gerekçe kaynağı: özgün

TTK 334-335 izin kararlarında oy yasağının kapsamı → kısmi kabul

Gerekçe: Mülga 6762 sayılı TTK'nın 334 ve 335. maddeleri uyarınca yönetim kuruluna şirketle işlem yapma izni verilmesi ve rekabet yasağının kaldırılmasına ilişkin kararlar ortak ile şirket arasında şahsi iş niteliğinde olduğundan, ilgili yönetim kurulu üyesi kendisiyle ilgili oy kullanamaz; TTK 374 uyarınca sayılan yakınları da oy kullanamaz. Ancak yönetim kurulu üyesi kendi lehine izin verilmesinde oy kullanamazsa da, diğer üyeler için yapılan oylamada oy kullanabilir. Bu nedenle yalnızca kendisi hakkında olumsuz sonuç doğan üye yönünden iptal gerekirken, diğer yönetim kurulu üyeleri yararına alınan kararların da iptali doğru değildir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Kâr dağıtmama kararının iyiniyet denetiminde bilirkişi incelemesi ölçütü ve TTK 334-335 izin oylamasında oy yasağının yalnız ilgili üye ile sınırlı olması yönünden emsaldir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
kâr payı dağıtılmaması afaki iyiniyet denetimi yedek akçe oydan yoksunluk (TTK 334-335) dürüstlük kuralı eksik inceleme

Atıf yapılan mevzuat: TTK — TTK 334TTK 335TTK 374

Benzer Kararlar

Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.

  • Gündeme bağlılık ilkesi

    Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/11997 E. 2015/8502 K.

    Sonuç: 🔶 iki emsal

    Farklı:

  • TTK 334-335 izin oylamasında oy yasağı nisabı üye ve yakınları düşülerek hesaplanır

    Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/17998 E. 2014/18520 K.

    Sonuç: 🔶 iki emsal

    Farklı:

  • Kârın ihtiyari kısmının yedek akçeye ayrılmasının afaki iyiniyet yönünden denetlenmesi zorunluluğu

    Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/9365 E. 2014/16936 K.

    Ortak:

    Sonuç: 🔶 iki emsal

    Farklı:

2 benzer karar daha
  • Genel kurul kararının iptali

    Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/11835 E. 2016/8672 K.

    Ortak:

    Sonuç: 🔶 iki emsal

    Farklı:

  • Genel kurul kararının iptali

    Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/4712 E. 2013/6730 K.

    Sonuç: 🔶 iki emsal

    Farklı:

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

11. Hukuk Dairesi         2016/3015 E.  ,  2016/8674 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... ... .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen .../.../2015 tarih ve 2011/136-2015/950 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 01.....2016 günü hazır bulunan davacı vekili Av. .... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı anonim şirketin .../.../2010 tarihli genel kurulunda ... numaralı gündem maddesiyle alınan yönetim kurulu faaliyet raporu ile denetçi raporunun okunmasına ilişkin, ... numaralı gündem maddesiyle alınan bilanço ve kar zarar hesaplarının onaylanmasına, kar payının dağıtılmamasına ilişkin, ... numaralı gündem maddesiyle alınan yönetim kurulu üyeleri ile denetçinin ibralarına ilişkin, ... numaralı gündem maddesiyle alınan yönetim kurulunun işlemlerinin onaylanmasına ilişkin ve ... numaralı gündem madesiyle alınan yönetim kurulu üyelerine .... nın 334 ve 335. maddelerinde yazılı yetkilerin ve izinlerin verilmesine ilişkin kararların kanuna, ana sözleşmeye ve iyi niyet kurallarına aykırı olduğu gerekçesiyle;

belirtilen kararların iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, dava konusu genel kurul kararlarının iptalini gerektirecek bir husus bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, 6762 sayılı ...'nın 381. maddesi uyarınca davanın kısmen kabulüne, davalı şirketin .../.../2010 tarihli genel kurulunda alınan kararlardan, ... nolu gündem maddesiyle alınan kararın kârın dağıtılmamasına ilişkin bölümünün, ... nolu gündem maddesiyle alınan kararın yönetim kurulu üyelerinin ibrasına ilişkin bölümünün ve şirket aktiflerinin devrini öngören yönetim kurulu kararlarının onaylandığı gündemin .... maddesiyle yönetim kurulu üyelerine ...'nın 334 ve 335. maddelerinde yazılı yetkilerin ve izinlerin verilmesine dair .... maddesiyle alınan kararların tümünün iptaline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

...- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentler dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

...- Dava, davalı anonim şirketin .../.../2010 tarihli genel kurulunda alınan ...,...,...,... ve ... numaralı kararların kanuna, ana sözleşmeye ve iyi niyet kurallarına aykırı olduğu gerekçesiyle iptali isteğine ilişkindir. Dava konusu genel kurul tarihi ve dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 381. maddesi uyarınca, kanun veya esas mukavele hükümlerine ve bilhassa afaki iyi niyet esaslarına aykırı olan umumi heyet kararları aleyhine, tarihlerinden itibaren üç ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye müracaatla iptal davası açabileceği düzenlenmiştir. Davalı şirketin dava konusu .../.../2010 tarihli genel kurulunun .... maddesinde, 2007-2008-2009 yıllarına ait bilanço ve kar zarar hesaplarının onaylanmasına karar verilmesinin ardından şirket karından kanun ve ana sözleşme gereği yapılması gereken miktarlar ayrıldıktan sonra kalan kısmın 2009 yılında yapılan satışlar dolayısıyla oluşacak zararları karşılamak ve 5411 Sayılı Vergi Barışı Yasası nedeniyle yapılacak müracaatlar için fon oluşturmak gayesi ile dağıtılmamasına oy çokluğuyla karar verilmiştir.

Mahkemece mecburi temettü dışında kalan kısım için kar dağıtım kararı alınmayarak yedek akçeye ayrılmasının yasaya, ana sözleşmeye ve iyiniyet kurallarına aykırı olup olmadığı, kar dağıtımının şirket sermayesinin düşmesi sonucunu doğurup doğurmayacağı, kanunda öngörülen kar payı dışında kalan kısmın ortaklığın devamlı gelişmesi ve düzenli kar payı dağıtılmasının temini bakımından uygun ve yararlı olup olmadığı ve kalan kısmın yedek akçeye ayrılmasının afaki iyiniyet kurallarına uygun olup olmadığının tespit edilmesi gerekir. Bu durumda mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, davalı şirketin faaliyet gösterdiği sektörün genel gelişimi, davalı şirketin ekonomik faaliyet ve amaçları ayrıca şirket işlemlerinin devamlı gelişmesini veyahut mümkün olduğu kadar istikrarlı kâr payı dağıtılmasını temin bakımından davalı şirketin ne oranda kâr payı dağıtması gerektiği yolunda bu sahada uzman içinde ekonomistin de bulunduğu bilirkişi kuruluna inceleme yaptırılarak, sonucuna göre karar verilmesi gerekir iken, yazılı şekilde eksik incelemeyle karın dağıtılmama sebebi yönünden yerinde olmayan ekonomik gerekçe gösterilmek suretiyle karın dağıtılmaması için bir gerekçe bulunmadığı, bu nedenle, şirket karının dağıtılmaması yönündeki genel kurul kararının yasal dayanağının bulunmadığı belirtilerek anılan bu maddeye ilişkin iptal isteminin kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

...- Ayrıca, mahkemece şirket aktiflerinin devrini öngören yönetim kurulu kararlarının onaylandığı gündemin .... maddesiyle alınan kararın iptaline karar verilmişse de, davalı tarafından davacının şirketi tek başına ilzama yetkili olduğu dönemdeki tarih yazılmak suretiyle senet tanzim ederek şirketi borçlandırdığı, bu nedenle davacı ve onunla birlikte hareket eden senet alacaklısı ve cirantası hakkında ... .... Ağır Ceza Mahkemesinin 2012/38 Esas sayılı dosyasıyla açılan ceza davasında mahkemece söz konusu senetlerin şirketi dolandırmak kastıyla hazırlandığının belirlendiği, bu nedenle davacının ve onunla birlikte hareket edenlerin cezalandırılmalarına karar verildiği savunulduğuna göre, bildirilen ceza dosyası da getirtilerek, davacının gündemin ....

maddesinin iptali talebiyle dava açmasının dürüstlük kurallarına göre mümkün olup olmadığının değerlendirilmesi gerekirken bu hususta bir inceleme ve gerekçeye yer verilmemesi doğru olmamıştır.

...- Öte yandan, mahkemece 6762 Sayılı ...'nın 334. ve 335. maddeleri gereğince yönetim kurulu üyelerinin şirket ile işlem yapmasına izin verilmesi ve rekabet yasağının kaldırılması konusunda alınan kararların oylamasında oy kullanmamaları gerekirken oy kullandıkları gerekçesi ile genel kurulun .... maddesinin iptaline karar verilmiştir. Mülga ...'nın 334. ve 335. maddesi uyarınca yönetim kuruluna izin verilmesine ilişkin kararlarda yöneticiler kendileriyle ilgili oy kullanamayacakları gibi anılan kararlar, ortak ile şirket arasındaki şahsi bir iş niteliğinde

bulunduğundan somut olaya uygulanması gereken ...'nın 374/.... maddesinde sayılan yakınların da bu kararların alınmasında oy kullanmaları mümkün bulunmamaktadır. Ancak, 6762 sayılı ...'nın 374/.... maddesi gereğince yönetim kurulu üyesi ...'nın 334-335. maddesi gereğince izin verilmesi hususunda kendi lehine oy kullanamaz ise de diğer yönetim kurulu üyeleri için yapılan oylamada oy kullanabilir. Bu nedenle, mahkemece ortakların sahip olduğu oy oranları ve davacı ile ..... ve..... vekillerinin bu maddeye ret oyu verdiği gözetildiğinde, sadece yönetim kurulu üyelerinden ... .... yönünden anılan kararın iptali gerekirken, diğer yönetim kurulu üyeleri yararına alınan kararın da iptal edilmesi doğru olmamış, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ

Yukarıda (...) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (...), (...) ve (...) numaralı bentlerde yazılı nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, takdir olunan ....350,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 03/.../2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/280867600 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.