Bono zamanaşımı savunması ancak lehtar/ciranta yönünden etkili, aval verenlere sirayet etmez

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2019/2361

KARAR NO 2019/1674

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 31/10/2019 Tarihli Ek Karar

NUMARASI 2019/927 D.İş 2019/948 Karar

TALEP İhtiyati Hacize İtiraz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 31/12/2019

İhtiyati hacze itirazın kabulüne ilişkin ek kararın alacaklı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Alacaklı vekili, bir borç nedeniyle müvekkili bankaya tevdii edilmiş olan, 27/07/2012 tanzim tarihli, 03/04/2018 vadeli 1.500.000-TL bedelli senedin vadesinde ödenmediğini ve protesto olduğunu, herhangi bir ödeme yapılmadığını, borçluların mal kaçırma ihtimaline binaen borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece;

1. 500.000-TL alacağın %15 i oranında teminat karşılığı borçluların menkul, gayrimenkul ve üçüncü şahıslarda olan hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmiştir.

İTİRAZ

Muteriz ....AŞ. vekili; alacaklı tarafından esas takibe geçilmesiyle süre geçirilmeksizin müvekkili aleyhine haciz işlemlerinin tesis edilmesi haksız yere müvekkilinin maddi anlamda zor bir duruma düşürdüğünü, bu sebeple İstanbul ....İcra Dairesinin .... esas sayılı icra takibine konu bahsi geçen kambiyo senetlerinin müvekkili şirket yönünden zamanaşımına uğraması sebebiyle İstanbul 8.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/543 esas sayılı dosyasından açılan dava ile borca itirazda bulunulduğunu, somut olayda ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için gerekli şartların oluşmadığı,yeterince inceleme yapılmadan soruşturmadan, alacaklı tarafın müracaat hakkı vs kontrol edilmeden salt talep üzerine müvekkilinin tüm hak ve alacaklarının ihtiyaten haciz kararı verildiğini ihtiyati haciz kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece; itiraz eden vekilinin zamanaşımı itirazında bulunduğu, TTK'nın 778 md göndermesiyle 749 md'nin 2. fıkrasında "hamilin cirantalarla düzenleyene karşı ileri süreceği istemler süresinde çekilen protesto tarihinden veya senetle "gidersiz iade olunacaktır" kaydı varsa vadenin dolduğu tarihten itibaren 1 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar" hükmünü içermekte olup ihtiyati haciz kararına dayanak yapılan senet için ödeme protestosunun 05/04/2018 tarihinde çekildiği, fakat 1 yıllık zamanaşımı süresi geçirilerek 18/06/2019 tarihinde ihtiyati haciz talebinde bulunduğu, ihtiyati hacze itiraz eden vekilinin zamanaşımı itirazında bulunmakta haklı olup zamanaşımı itirazının kabulu ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Alacaklı vekili; borçluların itirazlarının İİK 265.maddesinde sayılı sebeplerden olmadığını, borçlunun borcunun bulunmadığına dair bir itirazda bulunmadığını, iyi niyetli meşru hamil konumundaki bankaya zamanaşımı itirazı ileri sürülemez ise de borçlu olmadığını ileri sürmeyen yalnızca mesnet kambiyo evrakına yönelik şekil şartlarında eksiklik olduğunu ileri süren borçlunun itirazlarının dikkate alınamayacağını, TTK 749. Maddesi kapsamında poliçeden doğan istemlerin 3 yıllık zamanaşımına tabi olduğunu, zamanaşımı itirazlarının tarafına ileri sürülemeyeceğini belirterek ek kararın kaldırılarak ihtiyati hacze itirazların reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İhtiyati hacze itiraz İİK'nın 265. maddesinde düzenlenmiş olup; borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder.6102 sayılı TTK 'nın 778/1-h maddesi atfı ile bono da zaman aşımı ile ilgili uygulanacak olan aynı yasasnın 749. maddesi" (1) Poliçeyi kabul edene karşı ileri sürülecek poliçeden doğan istemler, vadenin geldiği tarihten itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.(2) Hamilin, cirantalarla düzenleyene karşı ileri süreceği istemler, süresinde çekilen protesto tarihinden veya senette "gidersiz iade olunacaktır" kaydı varsa vadenin dolduğu tarihten itibaren bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar."şeklinde düzenlenmiştir.Zamanaşımı TBK 'nın 146 vd.

maddeleri uyarınca ileri sürüldüğü zaman mahkemece nazara alınması gereken borcun ödenmesini engelleyen bir defii olup,TTK 749/2 .maddesi uyarınca bono da yetkili hamil protesto çektiği tarihten itibaren 1 yıllık yasal süresi içerisinde lehtar ve diğer cirantalara başvurmak zorundadır.Yasa da öngörülen bu süre zamanaşımı süresidir.Somut olayda hamil alacaklı takip dayanağı senet nedeniyle 05.04.2018 tarihinde çektiği ödememe protesto tarihinden itibaren 1 yıllık süre geçtikten sonra 18.06.2019 tarihinde ihtiyati haciz ve takip talebinde bulunmuş olup,bu senet nedeniyle alacaklının lehtar ve 1. ciranta yönünden ileri süreceği istemler zamanaşımına uğramıştır.Buna göre mahkemece itiraz eden lehdar yönünden ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ancak keşideci ve kesideci gibi sorumlu olan aval verenler ihtiyati hacze itiraz etmediği halde bu borçlular yönünden de ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmesi doğru bulunmamıştır. Bununla birlikte dosyada yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus bulunmadığından, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK 353(1)b-2 uyarınca ihtiyati hacze itirazın kabulüne ilişkin kararının borçlular ..., ..., ... ,... yönünden kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen KABULÜNE; "İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/927 D.İş -2019/948 Karar sayılı 31.10.2019 tarihli ihtiyati hacze itirazın kabulüne ilişkin ek kararının, HMK.'nun 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; ".... Ltd Şti vekilinin itirazının KABULÜNE, .... AŞ yönünden İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/927 D.İş -2019/948 Karar sayılı 24/06/2019 tarihli ihtiyati haciz kararının KALDIRILMASINA" İlk derece yargılamasına ilişkin olarak; muterizin yaptığı 18-TL tebligat gideri ile 750-TL vekalet ücretinin ihtiyati haciz isteyen alacaklıdan alınarak itiraz eden borçlu .... A.Ş.'ne ödenmesine,16,50-TL istinaf yargı giderinin alacaklıdan alınarak itiraz eden borçlu .....

A.Ş.'ne ödenmesine. Alacaklı tarafından yatırılan 44,40- TL istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.31/12/2019