Tekne bağlama ücreti alacağında görevli mahkeme Denizcilik İhtisas Mahkemesidir
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/1473 E. 2019/1684 K. · · İlk derece: İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin
★ EmsalGörev ve yetkiDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali
Davacının nitelemesi: Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
TTK 1352/1-1 bendi kapsamında deniz alacağı sayılan (geminin işletilmesi, yönetimi, korunması veya bakımı için verilen hizmetlerden kaynaklanan, örneğin tekne bağlama ücreti gibi) uyuşmazlıklarda görevli mahkeme, TTK 5/2 uyarınca HSK tarafından deniz ticaretine ilişkin davalara bakmakla görevlendirilen (Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatlı) asliye ticaret mahkemesidir. Görev, HMK 114/1-c uyarınca olumlu bir dava şartı olduğundan, davanın her aşamasında re'sen incelenir; istinaf sebebi olarak ileri sürülmemiş olsa bile BAM bu hususu re'sen gözetir ve görevsiz mahkemece verilen kararı kaldırıp davanın görev yokluğundan usulden reddine karar verir.
Ele alınan sorunlar
Tekne bağlama ücreti alacağına ilişkin uyuşmazlıkta görevli mahkemenin belirlenmesi → kabul
Gerekçe: İcra takibine konu alacak tekne bağlama ücretine ilişkindir. Uyuşmazlık TTK'nın 5. kitabında düzenlenmiş olup, TTK 1352/1-1 bendi uyarınca geminin işletilmesi, yönetimi, korunması veya bakımı için verilen hizmetler deniz alacağı olarak tanımlanmıştır. Bu nedenle davaya konu uyuşmazlığın çözümünde deniz ticaretine ilişkin hükümlerin uygulanması gerekmekte olup, taraflar arasındaki uyuşmazlığı çözme görevi Denizcilik İhtisas Mahkemesine aittir. TTK 5/2. bendi uyarınca, bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa HSK tarafından asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı deniz ticaretine ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir; bu kapsamda İstanbul ili sınırlarında deniz ticaretinden doğan uyuşmazlıklara bakmak üzere İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi görevlendirilmiştir. Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisidir ve görev alanının tayininde uyuşmazlığın deniz ticaretinden kaynaklanıp kaynaklanmadığı esas alınır. HMK 114/1-c uyarınca görev, mahkemeye ilişkin olumlu bir dava şartıdır ve dava şartlarının bulunup bulunmadığı davanın her aşamasında re'sen incelenir. Somut olayda ilk derece mahkemesi davaya bakmaya görevli olmadığı halde davayı esastan inceleyip reddetmiştir. Bu nedenle, istinaf sebebi olarak ileri sürülmemiş olsa da re'sen incelenmek suretiyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekmiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Tekne bağlama/park ücretinden kaynaklanan alacakların TTK 1352/1-1 kapsamında deniz alacağı sayılacağı ve bu tür uyuşmazlıklarda görevin Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatlı asliye ticaret mahkemesine ait olduğu; bu görevin re'sen gözetilmesi gerektiği yönünden bölgesel emsal değer taşımaktadır.
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- Tekne bağlama ücreti gibi geminin işletilmesi, yönetimi, korunması veya bakımı için verilen hizmetlerden kaynaklanan (deniz alacağı niteliğindeki) uyuşmazlıklarda görevli mahkeme, HSK tarafından deniz ticaretine ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilen asliye ticaret mahkemesidir (Denizcilik İhtisas Mahkemesi).
- Dava şartı
- görev (HMK 114/1-c)
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
deniz alacağı↗ görev↗ dava şartı↗ Denizcilik İhtisas Mahkemesi↗ re'sen inceleme↗ usulden ret↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/1473
KARAR NO 2019/1684
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 15/01/2019
NUMARASI 2016/1290 Esas 2019/14 Karar
DAVA
İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 31/12/2019
Davanın reddine ilişkin hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; davalıya ait ... isimli teknenin Tarabya-İstmarin koyunda parklanma ücretinin tahsili için borçlu aleyhine ...Anadolu .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ,icra takibinde icra dairesinin yetkisine,borca ve işlemiş faize itiraz ettiğini,işletilen tekne parkta parklanmasına rağmen, parklanma bedelini ödemeyen şirket aleyhine İst. .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine itirazın iptalini ve icra inkar tazminatına hükmolunmasını talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili; davacı tarafça düzenlenen faturaya yasal süre içinde itiraz edildiğini, müvekkil şirkete verilen herhangi bir hizmetin bulunmadığını, davacının bu yönde herhangi bir delil sunmadığını,yasal sürede açılmayan davanın reddini,davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, davacı taraf ticari defterlerinde takip tarihi itibariyle davalı taraftan 18.071,42-TL alacaklı göründüğü, davaya konu faturanın iade edildiği ve dolayısı ile kayıtlarında yer almadığı, davalı tarafça şirketlerine ait teknenin Tarabya'da bulunan yat limanına giriş yaptığının kabul edildiği; ancak giriş yaptıktan hemen sonra yat limanı inşaatının tamamlanmadığı, elektrik ve su bağlantılarının yapılmamış olması park yapılmadığı ve bağlama sözleşmesinin de imzalanmadığının iddia edildiği, davacı şirket tarafından dosyaya sunulan davalı şirkete ait teknenin giriş çıkış çizelgesi olduğu beyan edilen bir çizelge sunulduğu; ancak bu çizelgenin resmi bir sistem kaydı olmadığıdavaya konu hizmeti aldığı hususu davacı tarafça ortaya konulamadığından ispatlanamayan davanın reddine,kötüniyet tazminatı talebinin de reddine karar verilmiştir
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili; davaya konu teknepark kullanımının gerçekleştiği tarihlerde; tekneparklarda halihazırda bulunan kamera sistemi ve Marina yönetim programının aktif olmadığını, bu sebeple davalı şirket tarafından işletilen teknenin tekne park kullanımlarına dair tarihleri içerir çizelge ve tekneparkta çekilen fotoğrafların dosyaya delil olarak eklendiğini, müvekkilinin, çoğunluk hissesi İBB'ye ait bir tüzel kişilik olmakla, yetki süresinin 5 yıl uzatılmasına karar verildiğini, davacının kanun yetkilendirmesi sonucunda verilen idari bir karar doğrultusunda belirlenen ücretin davalı tarafından ödenmediğini, bu nedenlerle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
İcra takibine konu alacak; tekne bağlama ücretine ilişkindir.Uyuşmazlık, 6102 sayılı yasanın 5.kitabında düzenlenmiş olup, TTK 1352/1-1 bendinde, geminin işletilmesi, yönetimi, korunması veya bakımı için verilen hizmetler deniz alacağı olarak tarif edilmiştir. Davaya konu uyuşmazlığın çözümünde deniz ticaretine ilişkin hükümlerin uygulanması gerekmektedir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığı çözme görevi Denizcilik İhtisas Mahkemesine aittir. (Yargıtay 11.HD'sinin 25/04/2017 tarih 2015/15175 esas 2017/2422 karar sayılı , 24/01/2017 tarih 2017/104 esas 2017/458 karar ,2016/ 3411 esas -2016/5004 karar sayılı ilamları)TTK 5/2.bendi uyarınca, bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa HSK tarafından asliye ticaret mahkemelerinden biri veya bir kaçı deniz ticaretine ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir.
Bu kapsamda, İstanbul ili sınırlarında görev yapmak üzere deniz ticaretinden doğan uyuşmazlıklara bakmak üzere İstanbul 17.Asliye Ticaret Mahkemesi görevlendirilmiştir. Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisidir. Denizcilik İhtisas Mahkemelerinin görev alanının tayininde uyuşmazlığın deniz ticaretinden kaynaklanıp kaynaklanmadığı esas alınır. 6100 sayılı HMK. 114-(1)-c) maddesi uyarınca; görev mahkemeye ilişkin olumlu dava şartıdır.Mahkeme tarafından dava şartlarının bulunup bulunmadığı, davanın her aşamasında re'sen incelenir.Somut olayda ilk derece mahkemesince davaya bakmaya görevli olmadığı halde davayı esastan incelemiş davanın reddine karar verilmiştir.
Açıklanan nedenlerle; davacı vekili tarafından istinaf nedeni olarak ileri sürülmese de re'sen incelenmek suretiyle davacı vekilinin başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, HMK.'nın 353(1)a-3 maddesi gereğince davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/1290 Esas-2019/14 Karar sayılı ve 15/01/2019 tarihli hükmünün HMK.'nun 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA; Davanın, HMK.nun 114/1-c bendinde düzenlenen mahkemenin görevli olması ile ilgili dava şartı yokluğu nedeniyle aynı yasanın 115/2 fıkrası gereğince USULDEN REDDİNE, HMK.
20. maddesi gereğince kararın kesinleşmesi tarihinden itibaren iki hafta içerisinde taraflardan birinin başvurusu halinde dosyanın görevli bulunan deniz ticareti davalarına bakmakla görevlendirilen İstanbul 17.Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesineKararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre içinde ilk derece mahkemesinden, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmediği takdirde, davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına.Harç, vekalet ücreti ve yargı giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine, Davacı tarafından yatırılan 44,40 TL peşin istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,Gerekçeli kararın İlk Derece Mahkemesi tarafından taraflara tebliği işlemi tamamlanmak üzere, dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.31/12/2019
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/246293 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi