Erteleme talebine uyulmadan alınan genel kurul kararlarının butlanı/iptali
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/1174 E. 2021/1528 K. · · İlk derece: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Genel kurul kararının iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesinlik belirsiz
★ EmsalZamanaşımıDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)
Davacının nitelemesi: Butlanı mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
İlgili mesele: ◆ Azlığın (1/10) erteleme hakkı ve bağlı kararların geçersizliği
Gerekçe özeti
TTK'nın 420. maddesi uyarınca azınlık pay sahiplerinin talebi üzerine finansal tabloların müzakeresinin bir ay sonraya bırakılması emredicidir; toplantı başkanının bu konuda takdir hakkı yoktur ve azınlığın gerekçe gösterme zorunluluğu bulunmamaktadır. Usulüne uygun erteleme talebine rağmen görüşmeye devam edilmesi halinde alınan erteleme reddi kararı batıldır ve buna bağlı olarak alınan diğer kararlar da geçersiz olup iptale tabidir. Bu durumda ayrıca her bir karara ilişkin muhalefet şerhi yazdırılması gerekmez, çünkü davacı baştan toplantının yapılamayacağını belirterek itiraz etmiştir. Ayrıca TTK'nın 436/2. maddesi gereğince yönetim kurulu üyeleri birbirlerinin ibrasında oy kullanamaz; bu emredici kurala aykırı şekilde alınan ibra kararı, sonuca etkili nisapta olması halinde geçersizdir ve bu durumda da ayrıca muhalefet şerhi gerekmez.
Ele alınan sorunlar
Muhalefet şerhi bulunmaması nedeniyle dava şartı yokluğu iddiası → ret
İddia: Davalı vekili, toplantı tutanağında davacının her bir karara ilişkin ayrı ayrı muhalefet şerhi bulunmadığından davanın dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Davacı, finansal tabloların görüşülmesinden önce erteleme talebinde bulunmuş ve genel kurulda alınan bütün kararlara olumsuz oy kullanmıştır. TTK 420. maddesinin emredici nitelikte olması ve davacının baştan toplantının yapılamayacağını belirterek müzakereye itiraz etmiş olması nedeniyle, her bir madde için ayrıca muhalefet şerhi yazdırılması gerekmemektedir. Karara muhalefetin alınan karardan sonra yapılması gerektiği yönündeki genel kural, usulüne uygun şekilde yapılan toplantı sonucu alınan kararlara ilişkindir; usulüne uygun erteleme talebine rağmen görüşmeye devam edilen hallerde bu kural uygulanmaz.
Gerekçe kaynağı: özgün
Finansal tabloların müzakeresinin ertelenmesi talebinin reddine ilişkin 2 numaralı kararın butlanı → kabul
İddia: Davalı vekili, davacının erteleme talebine gerekçe göstermediğini, bu talebin karar alınmasını engellemeye yönelik ve gündeme bağlılık ilkesine aykırı olduğunu, finansal tabloların toplantıdan önce incelemeye açık tutulduğunu ileri sürmüştür.
Gerekçe: TTK'nın 420. maddesinde, finansal tabloların müzakeresi ve buna bağlı konuların, sermayenin onda birine sahip pay sahiplerinin istemi üzerine, genel kurulun bir karar almasına gerek olmaksızın toplantı başkanının kararıyla bir ay sonraya bırakılacağı hüküm altına alınmıştır. Bu talep üzerine toplantı başkanının başkaca hiçbir işlem yapmaksızın görüşmeyi bir ay sonraya bırakması gerekir; hüküm emredici nitelikte olup genel kurulun bu konuda takdir hakkı bulunmamaktadır. Genel kurul kararlarının pay sahiplerinin bilgi alma hakkını engelleyecek nedensellik bağının bulunması şartı ve azınlığın erteleme istemine gerekçe gösterme zorunluluğu yoktur. Somut olayda azlık hakkına sahip davacının usulüne uygun erteleme talebine rağmen toplantı başkanınca talep reddedilerek görüşmeye devam edilmiş olması, TTK'nın emredici 420. maddesine aykırılık oluşturduğundan, erteleme talebinin reddine ilişkin karar batıldır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Erteleme ihlaline bağlı olarak finansal tabloların müzakeresine dair 4 numaralı kararın iptali → kabul
İddia: Davalı vekili, finansal tablolar ve faaliyet raporunun toplantıdan en az bir ay önce şirket merkezinde incelemeye açık tutulduğunu belirterek kararın hukuka uygun olduğunu ileri sürmüştür.
Gerekçe: Finansal tabloların müzakeresi ile bağlantılı konu niteliğinde bulunan 2016 yılına ait bilanço ve gelir tablolarının okunarak müzakeresine dair 4 numaralı karar, erteleme talebinin reddine ilişkin batıl kararın sonucu olarak geçersiz olup iptale tabidir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Yönetim kurulu üyelerinin birbirlerinin ibrasında oy kullanması nedeniyle 5 numaralı kararın iptali → kabul
İddia: Davalı vekili, yönetim kurulu üyelerinin kanuna uygun olarak oy çokluğu ile ibra edildiğini, kendi ibralarında oy kullanmadıklarını, mahkemenin denetime elverişli olmayan bilirkişi raporuna dayandığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: TTK'nın 436/2. maddesi gereğince yönetim kurulu üyeleri, kendilerinin ve birbirlerinin ibrasına ilişkin kararlarda oy hakkını haiz değildir. Somut olayda yönetim kurulu üyeleri kendi ibralarında oy kullanmamış olsalar da bir diğer üyenin ibrasında oy kullanmışlardır. İbra oylamasına katılan yönetim kurulu üyelerinin toplam oy oranı %70 olup davacı da olumsuz oy kullanmıştır; bu durumda yönetim kurulu üyelerinin ibrasına ilişkin karar bu yönüyle de geçersizdir. İbrada oydan yoksunluğa ilişkin TTK'nın 436/2. maddesi emredici nitelikte olduğundan, iptal isteyen ortağın ayrıca karara muhalefetini tutanağa yazdırmasına gerek bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
3 numaralı karara ilişkin istem → ret
Gerekçe: 3 numaralı maddede faaliyet raporunun okunmasına geçilmiş olup bu konuda oylama yapılıp karar alınmamıştır; dolayısıyla dava konusu yapılan 3 numaralı husus genel kurul kararı niteliğinde olmadığından bu maddeye ilişkin istemin reddi gerekmektedir. (BAM'ca yerinde görülen İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi gerekçesi)
Emsal değeri
TTK 420. maddedeki erteleme talebinin emredici niteliği ve buna aykırı toplantı başkanı kararının butlan sonucu doğurması ile TTK 436/2 uyarınca yönetim kurulu üyelerinin birbirlerinin ibrasında oy kullanamayacağı hususlarında, ayrıca muhalefet şerhi aranmaksızın dava açılabileceğine ilişkin tespitler nedeniyle emsal niteliktedir.
Usul tespitleri
- Zamanaşımı
- 6102 sayılı TTK'nın 445. maddesi hükmüne göre, kanun ve esas sözleşme hükümlerine ve özellikle dürüstlük kuralına aykırı olan genel kurul kararları aleyhine, karar tarihinden itibaren üç ay içinde iptal davası açılabilir.
- Dava şartı
- İptal davası açabilmek için karara muhalefet şerhinin bulunması gerekliliği; ancak usulüne uygun erteleme talebine rağmen görüşmeye devam edilen hallerde ayrıca muhalefet şerhi yazdırılması gerekmemektedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
genel kurul kararının butlanı↗ genel kurul kararının iptali↗ finansal tabloların ertelenmesi↗ azlık hakkı↗ muhalefet şerhi↗ yönetim kurulu üyesinin ibrasında oy yasağı↗ emredici hüküm↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/1174
KARAR NO 2021/1528
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 31/05/2018
NUMARASI 2017/634 Esas - 2018/588 Karar
DAVA
Ticari Şirket (Olağanüstü Genel Kurul İstemli)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 21/10/2021
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; müvekkilinin davalı şirketin %20 azlık hakkı sahibi hissedarı olduğunu, müvekkilinin, davalı şirketin 12.04.2017 tarihli olağan genel kurul toplantısına katıldığını, toplantıda finansal tablolarının müzakeresi ile buna bağlı gündem maddelerinin 1 ay süre ertelenmesini talep etmesine rağmen talebin uygun bulunmayarak gündem maddelerinin görüşüldüğünü, davacıya tanınmış olan erteleme talep hakkı yok sayılarak finansal tabloların müzakeresi ve buna bağlı gündem maddelerinin müzakeresine devam edilerek karar alınması nedeniyle bu konuda alınan kararların geçersiz hale geldiğini, yönetim kurulu üyelerinin ibrasına ilişkin oylamada yönetim kurulu üyelerinin oy kullanması nedeniyle yönetim kurulu üyelerinin ibra edilmediğinin de sabit olduğunu belirterek, 12.04.2017 tarihli olağan genel kurul toplantısında alınan 2, 3, 4 ve 5 sayılı kararların iptaline veya butlanına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili; müvekkili şirketin 12.04.2017 tarihli olağan genel kurul toplantı tutanağında davacının muhalefet şerhi bulunmadığından davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafın erteleme talebine ilişkin hiçbir gerekçe göstermediğini, erteleme talebinin karar alınmasını engellemeye yönelik olduğunu, finansal tablolar ve faaliyet raporunun toplantıdan en az bir ay önce incelemeye açık tutulduğunu, yönetim kurulu üyelerinin kanuna uygun olarak oy çokluğu ile ibra edildiğini, yönetim kurulu üyelerinin kendi ibralarında oy kullanmadıklarını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; davacının, davalı şirketin 12.04.2017 tarihli olağan genel kurul toplantısına iştirak ettiği ve iptali talep edilen 2, 3, 4 ve 5. maddelerine olumsuz oy kullanarak kararlara ilişkin muhalefet şerhi yazdırdığı, dolayısı ile dava açma hakkının bulunduğu, TTK'nın 420/1. maddesi gereğince finansal tabloların ve buna bağlı konuların müzakeresinin, bunun ertelenmesini talep eden hak sahibi pay sahibince istemi üzerine toplantı başkanınca 1 ay sonraya erteleneceği düzenlenmiş olup, bu konuda bir takdir hakkı getirilmediği, somut olayda davacı pay sahibinin finansal tabloların görüşülmesinin 1 ay sonrasına ertelenmesini istemesine karşın, toplantı başkanınca talep uygun bulunmayarak toplantının yapılmasına karar verilerek 3.
maddede faaliyet raporunun okunmasına geçilerek, 4. madde ile bilanço ve gelir tobloları müzakere edilip tasdik edildiği, 5. madde ile de yönetim kurulu üyelerinin ibralarına karar verildiği, görüşülen 3. maddede oylamanın yapılıp karar alınmadığı, 4. ve 5. maddelerde ise davacının muhalif oy kullandığı, TTK'nın 420. maddesi gereğince talep ve yasal zorunluluk olmasına karşın, finansal tablolar ile buna bağlı konuların görüşülmesinin 1 ay sonrasına ertelenmesi gerekirken buna aykırı toplantı başkanının kararı yasaya açıkça aykırı olduğundan butlanla hükümsüz olduğu, dolayısıyla buna bağlı olarak alınan 4 numaralı karar yasaya aykırı olduğundan iptalinin gerektiği, diğer yandan bilirkişi kurulu raporunda da vurgulandığı üzere, yönetim kurulu üyeleri kendi ibraları için oy kullanamayacaklarından ve kullandıkları oy ibra konusunda sonuca etkili nisapta olduğundan, bu yönde alınan 5 numaralı karar da yasaya aykırı olup iptalinin gerektiği, dava konusu yapılan 3 numaralı kararın ise genel kurul kararı olmaması nedeniyle bu maddeye ilişkin istemin reddinin gerektiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile genel kurulda alınan 2 numaralı kararın butlanına, 4 ve 5 numaralı kararların ise ayrı ayrı iptallerine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ
İstinaf yoluna başvuran davalı vekili; yerel mahkeme kararı gerekçesiz olup denetime elverişli olmadığını, toplantı tutanağında davacının muhalefet şerhi bulunmadığından davanın dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, davacının hiçbir gerekçe göstermeden sırf karar alınmasını engellemek için erteleme talep ettiğini, erteleme talebinin gündeme bağlılık ilkesine aykırı olduğunu, finansal tablolar ve faaliyet raporunun toplantıdan en az bir ay önce şirket merkezinde incelemeye açık tutulduğunu, yönetim kurulu üyelerinin kanuna uygun olarak oy çokluğu ile ibra edildiğini, yönetim kurulu üyelerinin kendi ibralarında oy kullanmadıklarını, mahkemece eksik ve hatalı inceleme ile denetime elverişli olmayan rapor esas alınarak karar verildiğini, mahkemece rapora yönelik itirazlarının da gerekçesiz olarak reddedildiğini belirterek, kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, davalı şirketin 12.04.2017 tarihli genel kurulunda alınan 2, 3, 4 ve 5 numaralı genel kurul kararlarının butlanı/iptali istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK.nun 445. maddesi hükmüne göre; kanun ve esas sözleşme hükümlerine ve özellikle dürüstlük kuralına aykırı olan genel kurul kararları aleyhine, karar tarihinden itibaren üç ay içinde iptal davası açılabilir. Somut olayda; davacı tarafından sunulan ve tutanağa geçirilen dilekçe ile TTK'nın 420. maddesi uyarınca finansal tabloların müzakeresi ile buna bağlı gündem maddelerinin bir ay süre ile ertelenmesinin talep edildiği, bu talebin genel kurulun 2 numaralı maddesi ile toplantı başkanınca reddi ile diğer gündem maddelerinin görüşülmesine devam edildiği, devamında 2016 yılına ait bilanço ve gelir tablolarının okunarak müzakeresine dair 4 numaralı ve yönetim kurulu üyelerinin ibrasına dair 5 numaralı kararların alındığı, ibra oylamasında yönetim kurulu üyelerinin, bir diğerinin ibrasında oy kullandıkları anlaşılmaktadır.
6102 sayılı TTK'nın 420. maddesinde, finansal tabloların müzakeresi ve buna bağlı konuların, sermayenin onda birine, halka açık şirketlerde yirmide birine sahip pay sahiplerinin istemi üzerine, genel kurulun bir karar almasına gerek olmaksızın, toplantı başkanının kararıyla bir ay sonraya bırakılacağı hüküm altına alınmıştır. Madde hükmü gereğince erteleme talep edildiğinde, genel kurul başkanının başkaca hiçbir işlem yapmaksızın bu konuların görüşmesini bir ay sonraya bırakması gerekir. Söz konusu hüküm emredici nitelikte olup, genel kurulun erteleme konusunda takdir hakkı bulunmamaktadır. Genel kurul kararları ile pay sahiplerinin bilgi alma hakkını engelleyecek nedensellik bağının bulunma şartı ve azınlığın da erteleme istemine gerekçe gösterme zorunluluğu bulunmamaktadır.
Somut olayda davacı %20 pay oranı ile şirket azlık hakkına sahip ortak sıfatı ile genel kurulda oylamalara katılarak finansal tablolar görüşülmeye başlanmadan önce genel kurulun ertelenmesini talep etmiş ve genel kurulda alınan bütün kararlara olumsuz oy kullanmıştır. Alınan kararlar bakımından davacının her bir madde için ayrı ayrı muhalefet şerhi bulunmamakla birlikte, davacının finansal tabloların görüşülmesi ile birlikte buna bağlı tüm gündem maddelerinin görüşülmesinin de ertelenmesi yönündeki itirazı ve ayrıca TTK'nın 420. maddesinin emredici nitelikte bulunması nedeniyle, ayrıca muhalefet şerhi yazılması gerekmemektedir. Zira davacı, baştan finansal tablolar ve bağlı konularda toplantının yapılamayacağını belirterek, toplantıya ve müzakere yapılmasına itiraz etmiştir.
Esasen dava şartı niteliğinde bulunan karara muhalefetin, alınan karardan sonra yapılması gerekir şeklindeki ana kural, geçerli bir şekilde yapılan toplantı sonucu alınan kararlara ilişkindir. Usulüne uygun erteleme talebine rağmen finansal tablolar ve bağlantılı konuların görüşülmesi Bu kapsamda TTK'nın emredici nitelikteki 420. maddesine aykırı olarak alınan erteleme talebinin reddi ile toplantıya devam edilmesine dair 2 numaralı karar batıldır. Buna bağlı olarak, finansal tabloların müzakeresi ile bağlantılı konu niteliğinde bulunan 2016 yılına ait bilanço ve gelir tablolarının okunarak müzakeresine dair 4 numaralı ve yönetim kurulu üyelerinin ibrasına dair 5 numaralı kararlar da geçersiz olup iptale tabidir.
Diğer yandan TTK'nın 436/2 maddesi gereğince yönetim kurulu üyeleri, kendilerinin ve birbirlerinin ibrasına ilişkin kararlarda oy hakkını haiz değillerdir. Somut olayda davalı şirketin yönetim kurulu üyeleri, kendi ibralarında oy kullanmamış iseler de bir diğer yönetim kurulu üyesinin ibrasında oy kullanmışlardır. İbra oylamasına katılan yönetim kurulu üyelerinin toplam oy oranı %70 olup, davacı da olumsuz oy kullanmış olmakla, yönetim kurulu üyelerinin ibrasına ilişkin söz konusu karar bu yönüyle de geçersizdir. Ayrıca ibrada oydan yoksunluğa ilişkin TTK'nın 436/2 maddesi de emredici nitelikte bulunduğundan, iptal isteyen ortağın ayrıca karara muhalefetini tutanağa yazdırmasına da gerek bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; ilk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 59,30-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 44,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 14,90-TL daha harcın davalıdan alınarak Hazine' ye gelir kaydına, Davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafça yapılan 13,50-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Gerekçeli kararın bir örneğinin taraf vekillerine tebliğine, HMK 'nun 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi.
21/10/2021
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/235310 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi