Gemi alacağı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2015/8729 E. 2016/3377 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
gemi alacağı↗ gemi adamı↗ kanuni rehin hakkı↗ rehin hakkı↗ donatan↗ sözleşmeden doğan dava↗ rehin↗ hizmet sözleşmesi↗ havale↗ ıslah↗ dava sebebi↗ avans faizi↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacının 10/11/2009 ile 03/03/2010 tarihleri arasında davalı.... ile imzaladığı hizmet sözleşmesi gereğince ... 1 isimli gemide kaptan olarak çalıştığı, davacının net maaşının 6.000,00 TL olduğu ve çalıştığı süre içerisinde ücret alacağının 7.720,00 TL’sinin ödenmediği, 854 sayılı... İş Kanunu’nun 40. maddesine göre davacının hizmet süresinin 6 aydan az olması sebebi ile izin ücreti talebinin yerinde olmadığı, gemi adamlarının hizmet sözleşmelerinden doğan alacaklarının TTK’nın 1235/3. maddesi kapsamında gemi alacağı hakkı veren alacaklardan olması sebebiyle davalı donatan....hakkındaki kanuni rehin hakkı tesisi talebinin kabulü gerektiği gerekçesiyle taleple bağlı kalınarak 7.200,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren avans faizi
ile birlikte.....’den tahsiline ve...... numaralı .... 1 gemisi üzerinde hüküm altına alınan 7.200,00 TL alacak ile sınırlı olmak üzere davacı yararına TTK 1236. maddesi uyarınca kanuni rehin hakkı tanınmasına karar verilmiştir.
Kararı, davalılar vekili temyiz etmiştir.
1- Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, yabancı bayraklı gemide kaptan olarak çalışan davacının, alacak istemine ilişkin olup, mahkemece, davanın kabulü ile 7.200,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte .....’den tahsiline karar verilmiştir. Ancak, davacı vekili, dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla alacağın 500,00 TL’sini talep etmiş, 05.06.2014 havale tarihli ıslah dilekçesi ile bilirkişi raporu doğrultusunda talebini 6.700,00 TL artırmıştır. Bu durumda, mahkemece, alacağın 500,00 TL’sine dava tarihinden, 6.700,00 TL’sine ıslah tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde ıslah ile belirlenen alacağın tümüne dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi doğru olmamış, kararın bu yönden bozulması gerekmiş ise de yapılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden kararın anılan yönden düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/3046 E. 2017/5177 K.
Ortak:hizmet sözleşmesi
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacının 10/11/2009 ile 03/03/2010 tarihleri arasında davalı.... ile imzaladığı «hizmet sözleşmesi» gereğince ...
İş Kanunu’nun 40. maddesine göre davacının hizmet süresinin 6 aydan az olması «sebebi» ile izin ücreti talebinin yerinde olmadığı, «gemi adamlarının» «hizmet sözleşmelerinden doğan» alacaklarının TTK’nın 1235/3. maddesi kapsamında «gemi alacağı» hakkı veren alacaklardan olması sebebiyle davalı «donatan»....hakkındaki «kanuni rehin hakkı» tesisi talebinin kabulü gerektiği gerekçesiyle taleple bağlı kalınarak 7.200,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren «avans faizi» ile birlikte.....’den tahsiline ve...... numaralı ....
Benzer bu kararda… n olarak çalışan davacıların alacaklarının tahsili istemine ilişkin olduğu davacı ...'ün ... isimli gemide, ... ile seferlere katıldığı, taraflar arasında ayrı ayrı «hizmet sözleşmelerinin» bulunduğu, asıl davada davacı ...'ün hesaplanan ödenmeyen işçialacağının net 18.200,00 USD, birleşen davada ise davacı ...'in ise salih alacağının 2.200,00 USD old …
1- Dava, gemi kaptanı ve kaptan yardımcısının «hizmet sözleşmesine» istinaden ödenmeyen işçi alacaklarının tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece açıklanan nedenlerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Somut olayda, davalılar tarafından işletildiği ileri sürülen yabancı bayraklı gemide çalışan davacılar, «hizmet sözleşmesi» ve iş hukuku hükümlerine dayalı olarak istemde bulunmuştur.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:hizmet akdi · temel ilişki · ifa · görevsizlik kararı
Benzer bu karardaHizmetin «ifa» edildiği geminin, Türk bayraklı olmayıp yabancı bayraklı olması nedeniyle uyuşmazlık, Türk bayraklı gemilerde bir «hizmet akdi» ile yapılan çalışmaları düzenleyen 854 sayılı Deniz İş Kanunu'nun 1. maddesi kapsamı dışında kalmaktadır.
Bu durumda, taraflar arasındaki «temel ilişki» hizmet akdinden kaynaklanan işçi alacağının istemine ilişkin olup, uygulanacak hükümlerin de «hizmet sözleşmesine» ilişkin TBK hükümleri olduğu, uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanunu'nda öngörülen hususlardan da doğmadığı, görev hususunun buna göre belirlenmesi gerekmektedir.
… örev hususunun re’sen ve davanın her aşamasında incelenmesi gereken hususlardan bulunduğu da gözetilerek, mahkemece davanın asliye hukuk mahkemesinde görülmesi için «görevsizlik» kararı verilmesi gerekirken, bu husus nazara alınmadan yazılı şekilde uyuşmazlığın esasına yönelik hüküm tesis edilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulm …
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/2186 E. 2014/5727 K.
Ortak:gemi adamı · donatan
İncelediğiniz karardaİş Kanunu’nun 40. maddesine göre davacının hizmet süresinin 6 aydan az olması «sebebi» ile izin ücreti talebinin yerinde olmadığı, «gemi adamlarının» «hizmet sözleşmelerinden doğan» alacaklarının TTK’nın 1235/3. maddesi kapsamında «gemi alacağı» hakkı veren alacaklardan olması sebebiyle davalı «donatan»....hakkındaki «kanuni rehin hakkı» tesisi talebinin kabulü gerektiği gerekçesiyle taleple bağlı kalınarak 7.200,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren «avans faizi» ile birlikte.....’den tahsiline ve...... numaralı ....
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, «ihtiyati haciz» talep eden ile aleyhine ihtiyati haciz istenen ve geminin «donatanı» olan karşı taraf arasında düzenlenen iş aktinin tanzim tarihinin 01.10.2013 olduğu, gemi kaptanı tarafından düzenlenen 02.10.2013 tarihli bilanço başlıklı belgede «gemi adamının» gemide 01.10.2012 tarihinde işe başladığının gösterildiği ve davacının çalışmasından kaynaklanan alacak miktarının 60.000,00 USD olduğunun belirtildiği, ancak gemi adamının gemiye katıldığı tarihin 01.10.2012 olduğuna dair katılış «ordinosu» sunulmadığı, tanzim tarihine göre alacağın varlığına dair yeterli kanaate varılamadığı, «yaklaşık ispat şartının» gerçekleşmediği gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
Talep, «gemi adamı» alacağının tahsili imkanının sağlanmasına yönelik «ihtiyati haciz» istemine ilişkindir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:ispat şartı · ordino · yaklaşık ispat · re'sen gözetilme · ihtiyati haciz · haciz
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, «ihtiyati haciz» talep eden ile aleyhine ihtiyati haciz istenen ve geminin «donatanı» olan karşı taraf arasında düzenlenen iş aktinin tanzim tarihinin 01.10.2013 olduğu, gemi kaptanı tarafından düzenlenen 02.10.2013 tarihli bilanço başlıklı belgede «gemi adamının» gemide 01.10.2012 tarihinde işe başladığının gösterildiği ve davacının çalışmasından kaynaklanan alacak miktarının 60.000,00 USD olduğunun belirtildiği, ancak gemi adamının gemiye katıldığı tarihin 01.10.2012 olduğuna dair katılış «ordinosu» sunulmadığı, tanzim tarihine göre alacağın varlığına dair yeterli kanaate varılamadığı, «yaklaşık ispat şartının» gerçekleşmediği gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
Gemi kaptanı tarafından düzenlenmiş ve «ihtiyati haciz» isteyen tarafın alacaklı olduğunu gösterir bilanço nazara alındığında mahkemece, borçlunun itirazına konu olabilecek iş sözleşmesindeki tarihler re'«sen gözetilerek» talebin reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Kararı, «ihtiyati haciz» talep eden vekili temyiz etmiştir.
Talep, «gemi adamı» alacağının tahsili imkanının sağlanmasına yönelik «ihtiyati haciz» istemine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/17113 E. 2014/18524 K.
Ortak:kanuni rehin hakkı · rehin hakkı · donatan · rehin · hizmet sözleşmesi
İncelediğiniz karardaİş Kanunu’nun 40. maddesine göre davacının hizmet süresinin 6 aydan az olması «sebebi» ile izin ücreti talebinin yerinde olmadığı, «gemi adamlarının» «hizmet sözleşmelerinden doğan» alacaklarının TTK’nın 1235/3. maddesi kapsamında «gemi alacağı» hakkı veren alacaklardan olması sebebiyle davalı «donatan»....hakkındaki «kanuni rehin hakkı» tesisi talebinin kabulü gerektiği gerekçesiyle taleple bağlı kalınarak 7.200,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren «avans faizi» ile birlikte.....’den tahsiline ve...... numaralı ....
1 gemisi üzerinde hüküm altına alınan 7.200,00 TL alacak ile sınırlı olmak üzere davacı yararına TTK 1236. maddesi uyarınca «kanuni rehin hakkı» tanınmasına karar verilmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacının 10/11/2009 ile 03/03/2010 tarihleri arasında davalı.... ile imzaladığı «hizmet sözleşmesi» gereğince ...
Benzer bu karardaBu durumda, taraflar arasındaki «temel ilişkinin» hizmet akdinden kaynaklanıp, uygulanacak hükümlerin de «hizmet sözleşmesine» ilişkin hükümler olduğu, uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanununda öngörülen hususlardan da doğmadığı, davacı iş akdine dayalı olarak maddi ve manevi tazminat isteminin yanı sıra «kanuni rehin hakkı» tanınması isteminde bulunmuş ise de kanuni rehin hakkının, asıl alacağa bağlı fer'i nitelikte bir hak olduğu nazara alındığında görev hususunun asıl alacağa göre b …
1-Dava, davacının uğradığı iş kazası sonucu meydana gelen maluliyeti nedeniyle oluşan maddi ve manevi zararın tazmini ile gemi üzerinde «kanuni rehin hakkı» tanınması istemlerine ilişkindir.
Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, «ibraz» edilen «hizmet sözleşmesinde» işverenin Pasific Runner SA. olduğu, geminin «donatanının» davalı olmadığı, davalı şirketin geminin yöneticisi olduğu ve gemi kaptanı tarafından düzenlenen hizmet belgesinde ismi geçen şirketin geminin yöneticisi olup, «temsilci» ve «acente» niteliğinde olması karşısında, davalı şirkete işveren sıfatıyla «husumet» yöneltilemeyeceği sonucuna varılarak, davanın «pasif husumet yokluğu» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:hizmet akdi · temel ilişki · acente · pasif husumet yokluğu · ifa · pasif husumet · husumet yokluğu · görevsizlik kararı
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, «ibraz» edilen «hizmet sözleşmesinde» işverenin Pasific Runner SA. olduğu, geminin «donatanının» davalı olmadığı, davalı şirketin geminin yöneticisi olduğu ve gemi kaptanı tarafından düzenlenen hizmet belgesinde ismi geçen şirketin geminin yöneticisi olup, «temsilci» ve «acente» niteliğinde olması karşısında, davalı şirkete işveren sıfatıyla «husumet» yöneltilemeyeceği sonucuna varılarak, davanın «pasif husumet yokluğu» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece yapılan yargılama sonucu davanın «pasif husumet yokluğu» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Hizmetin «ifa» edildiği geminin, Türk bayraklı olmayıp yabancı bayraklı olması nedeniyle uyuşmazlık, Türk bayraklı gemilerde bir «hizmet akdi» ile yapılan çalışmaları düzenleyen 854 sayılı Deniz İş Kanunu'nun 1. maddesi kapsamı dışında kalmaktadır.
Bu durumda, taraflar arasındaki «temel ilişkinin» hizmet akdinden kaynaklanıp, uygulanacak hükümlerin de «hizmet sözleşmesine» ilişkin hükümler olduğu, uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanununda öngörülen hususlardan da doğmadığı, davacı iş akdine dayalı olarak maddi ve manevi tazminat isteminin yanı sıra «kanuni rehin hakkı» tanınması isteminde bulunmuş ise de kanuni rehin hakkının, asıl alacağa bağlı fer'i nitelikte bir hak olduğu nazara alındığında görev hususunun asıl alacağa göre b …
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2015/8729 E. , 2016/3377 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada.... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 11/09/2014 tarih ve 2014/86-2014/275 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili; müvekkilinin..... isimli gemide 10/11/2009 ile 06/03/2010 tarihleri arasında 6.000,00 TL aylık ücretle kaptan olarak çalıştığını, ancak çalıştığı süre içerisinde toplam 8.320,00 TL aylık ücretlerinin ödenmediğini, ayrıca müvekkilinin 3.867,00 TL izin ücreti alacağının bulunduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 500,00 TL’nin en yüksek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve gemi üzerine davaya konu alacak sebebiyle kanuni rehin hakkı tesisine karar verilmesini talep etmiş, yargılama sırasında ücret alacağı talebini 7.200,00 TL olarak ıslah etmiştir.
Davalılar vekili; müvekkili ...'nin... 1 gemisinin işleteni veya acentesi olmadığını, davacının gemiden 03/03/2010 tarihinde ayrıldığını ve davacının hizmet süresinin 6 ayı doldurmadığından izin ücretine hak kazanamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacının 10/11/2009 ile 03/03/2010 tarihleri arasında davalı.... ile imzaladığı hizmet sözleşmesi gereğince ... 1 isimli gemide kaptan olarak çalıştığı, davacının net maaşının 6.000,00 TL olduğu ve çalıştığı süre içerisinde ücret alacağının 7.720,00 TL’sinin ödenmediği, 854 sayılı... İş Kanunu’nun 40. maddesine göre davacının hizmet süresinin 6 aydan az olması sebebi ile izin ücreti talebinin yerinde olmadığı, gemi adamlarının hizmet sözleşmelerinden doğan alacaklarının TTK’nın 1235/3. maddesi kapsamında gemi alacağı hakkı veren alacaklardan olması sebebiyle davalı donatan....hakkındaki kanuni rehin hakkı tesisi talebinin kabulü gerektiği gerekçesiyle taleple bağlı kalınarak 7.200,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren avans faizi
ile birlikte.....’den tahsiline ve...... numaralı .... 1 gemisi üzerinde hüküm altına alınan 7.200,00 TL alacak ile sınırlı olmak üzere davacı yararına TTK 1236. maddesi uyarınca kanuni rehin hakkı tanınmasına karar verilmiştir.
Kararı, davalılar vekili temyiz etmiştir.
1- Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, yabancı bayraklı gemide kaptan olarak çalışan davacının, alacak istemine ilişkin olup, mahkemece, davanın kabulü ile 7.200,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte .....’den tahsiline karar verilmiştir. Ancak, davacı vekili, dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla alacağın 500,00 TL’sini talep etmiş, 05.06.2014 havale tarihli ıslah dilekçesi ile bilirkişi raporu doğrultusunda talebini 6.700,00 TL artırmıştır. Bu durumda, mahkemece, alacağın 500,00 TL’sine dava tarihinden, 6.700,00 TL’sine ıslah tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde ıslah ile belirlenen alacağın tümüne dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi doğru olmamış, kararın bu yönden bozulması gerekmiş ise de yapılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden kararın anılan yönden düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine; (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün 1. fıkrasında yer alan “dava tarihinden” ibaresinin hükümden çıkarılmasına, yerine “500,00 TL’sine dava tarihinden, 6.700,00 TL’sine ıslah tarihi olan 05.06.2014 tarihinden” ibaresinin eklenmesine, hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 28/03/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/219083800 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz