Alacak | Gemi rehni
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2015/7652 E. 2016/3437 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
alt kira sözleşmesi↗ kanuni rehin hakkı↗ rehin hakkı↗ donatan↗ kira sözleşmesi↗ rehin↗ teslim↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, dava konusu gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, teslim belgesini kaptanın imzaladığı, yakıtın teslim edildiği tarihte geminin çarter sözleşmesi kapsamında kiralanmasının gemi malikinin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı, 6762 Sayılı TTK'nın 1235, 1236. maddeleri uyarınca davacının kanuni rehin hakkına sahip olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 129.859,38 USD'nın davalıdan tahsiline, gemi üzerine kanuni rehin hakkı tesisine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davalının donatanı olduğu gemiye yakıt tedarikinden kaynaklı alacağın tahsili ve gemi üzerine kanuni rehin hakkı tesisi istemine ilişkin olup, mahkemece gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, teslim belgesini kaptanın imzaladığı, yakıtın teslim edildiği geminin çarter sözleşmesi kapsamında kiralanmasının gemi malikinin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı, 6762 Sayılı TTK'nın 1235, 1236. maddeleri uyarınca davacının kanuni rehin hakkına sahip olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 129.859,38 USD'nın tahsiline, gemi üzerine kanuni rehin hakkı tesisine karar verilmiştir. Oysa, dosyadaki mevcut belgelerden gemiye yakıt sipariş verenin donatan olup olmadığı, yakıtın 3. kişi tarafından alınıp alınmadığı belirlenememektedir.
Bu itibarla, mahkemece donatan ile ..... arasındaki 27.10.2009 tarihli zaman kira çarter sözleşmesi ve ..... İle .... arasındaki 01.06.2011 tarihli alt kira sözleşmelerinin tam metni getirtilerek, donatan ile gemiye yakıt siparişi verenin aynı kişi olup olmadığı, yakıtın donatan dışındaki 3. şahıslar tarafından alınıp alınmadığı belirlenerek, donatan ile yakıt alan aynı ise davalının hem yakıt hemde kanuni rehin hakkından kaynaklı davasının görülebileceği, eğer yakıt alan donatan dışında bir kişi ise donatanın sadece kanuni rehin hakkı uyarınca gemisiyle sorumlu bulunduğu nazara alınarak, neticesine göre bir karar vermek gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2018/5568 E. 2020/3543 K.
Ortak:kanuni rehin hakkı · rehin hakkı · donatan · rehin · teslim · Alacak | Gemi rehni
İncelediğiniz karardaDava, davalının «donatanı» olduğu gemiye yakıt tedarikinden kaynaklı alacağın tahsili ve gemi üzerine «kanuni rehin hakkı» tesisi istemine ilişkin olup, mahkemece gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, «teslim» belgesini kaptanın imzaladığı, yakıtın teslim edildiği geminin çarter sözleşmesi kapsamında kiralanmasının gemi malikinin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı, 6762 …
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, dava konusu gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, «teslim» belgesini kaptanın imzaladığı, yakıtın teslim edildiği tarihte geminin çarter sözleşmesi kapsamında kiralanmasının gemi malikinin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı, 6762 Sayılı TTK'nın 1235, 1236. maddeleri uyarınca davacının «kanuni rehin hakkına» sahip olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 129.859,38 USD'nın davalıdan tahsiline, gemi üzerine kanuni rehin hakkı tesisine karar verilmiştir.
İle .... arasındaki 01.06.2011 tarihli «alt kira sözleşmelerinin» tam metni getirtilerek, «donatan» ile gemiye yakıt siparişi verenin aynı kişi olup olmadığı, yakıtın donatan dışındaki 3. şahıslar tarafından alınıp alınmadığı belirlenerek, donatan ile yakıt alan aynı ise davalının hem yakıt hemde kanuni «rehin» hakkından kaynaklı davasının görülebileceği, eğer yakıt alan donatan dışında bir kişi ise donatanın sadece «kanuni rehin hakkı» uyarınca gemisiyle sorumlu bulunduğu nazara alınarak, neticesine göre bir karar vermek gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bo …
Benzer bu karardaMahkemece uyulan bozma ilamına göre, dava konusu gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, «teslim» belgesini kaptanın imzaladığı, yapılan bu teslimin «donatanı sorumlu» hale getirdiği, buna göre «fatura» konusu ve bağlama limanı dışında alınan ve ödenmeyen 129.859,38 USD için yakıt alanla donatan aynı kişi olmadığından donatanın 129.859,38 USD'nin tahsili ile sorumlu tutulamayacağı, ancak bu miktar için davacı şirketin yakıt sağladığı M/V MAPLE MIGHTY gemisi üzerinde «kanuni rehin hakkına» sahip olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile dava konusu alacak (129.859,38 ABD Doları) ve ferileri için M/V Maple Mighty gemisi üzerinde kanuni rehin hakk …
Kararı, davalı vekili ve katılma yolu ile davacı vekili temyiz etmiştir. (1) Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir. (2) Dava, davalının «donatanı» olduğu gemiye yakıt tedarikinden kaynaklı alacağın tahsili ve gemi üzerine «kanuni rehin hakkı» tesisi istemine ilişkindir.
6762 sayılı TTK'nın 1241. maddesinde (6102 sayılı TTK 1322) gemi alacaklılarının «rehin hakkının», ana parayı, faizi, deniz ödüncü «primini» ve «masrafları» aynı surette temin edeceği hüküm altına alınmış olup, mahkemece asıl alacağın fer'ileri, uygulanacak faiz türü ve «faizin başlangıç tarihi» belirtilmeksizin ''davanın kısmen kabulü ile dava konusu alacak (129.859,38 ABD Doları) ve ferileri için M/V Maple Mighty gemisi üzerinde «kanuni rehin hakkı» tesisine '' şeklinde «infazda tereddüt» oluşturacak şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:donatanın sorumluluğu · faiz başlangıç tarihi · infazda tereddüt · ek prim · infaz · fatura · dosya masrafı
Benzer bu kararda6762 sayılı TTK'nın 1241. maddesinde (6102 sayılı TTK 1322) gemi alacaklılarının «rehin hakkının», ana parayı, faizi, deniz ödüncü «primini» ve «masrafları» aynı surette temin edeceği hüküm altına alınmış olup, mahkemece asıl alacağın fer'ileri, uygulanacak faiz türü ve «faizin başlangıç tarihi» belirtilmeksizin ''davanın kısmen kabulü ile dava konusu alacak (129.859,38 ABD Doları) ve ferileri için M/V Maple Mighty gemisi üzerinde «kanuni rehin hakkı» tesisine '' şeklinde «infazda tereddüt» oluşturacak şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Mahkemece uyulan bozma ilamına göre, dava konusu gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, «teslim» belgesini kaptanın imzaladığı, yapılan bu teslimin «donatanı sorumlu» hale getirdiği, buna göre «fatura» konusu ve bağlama limanı dışında alınan ve ödenmeyen 129.859,38 USD için yakıt alanla donatan aynı kişi olmadığından donatanın 129.859,38 USD'nin tahsili ile sorumlu tutulamayacağı, ancak bu miktar için davacı şirketin yakıt sağladığı M/V MAPLE MIGHTY gemisi üzerinde «kanuni rehin hakkına» sahip olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile dava konusu alacak (129.859,38 ABD Doları) ve ferileri için M/V Maple Mighty gemisi üzerinde kanuni rehin hakk …
Bu nedenle hükmün açık, anlaşılır ve şüpheye yer vermeyecek şekilde «infazı» kabil olarak kurulması gerekir.
-
Taşınır rehninin paraya çevrilmesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/6223 E. 2017/5085 K.
Ortak:kanuni rehin hakkı · rehin hakkı · donatan · rehin · teslim
İncelediğiniz karardaDava, davalının «donatanı» olduğu gemiye yakıt tedarikinden kaynaklı alacağın tahsili ve gemi üzerine «kanuni rehin hakkı» tesisi istemine ilişkin olup, mahkemece gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, «teslim» belgesini kaptanın imzaladığı, yakıtın teslim edildiği geminin çarter sözleşmesi kapsamında kiralanmasının gemi malikinin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı, 6762 …
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, dava konusu gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, «teslim» belgesini kaptanın imzaladığı, yakıtın teslim edildiği tarihte geminin çarter sözleşmesi kapsamında kiralanmasının gemi malikinin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı, 6762 Sayılı TTK'nın 1235, 1236. maddeleri uyarınca davacının «kanuni rehin hakkına» sahip olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 129.859,38 USD'nın davalıdan tahsiline, gemi üzerine kanuni rehin hakkı tesisine karar verilmiştir.
İle .... arasındaki 01.06.2011 tarihli «alt kira sözleşmelerinin» tam metni getirtilerek, «donatan» ile gemiye yakıt siparişi verenin aynı kişi olup olmadığı, yakıtın donatan dışındaki 3. şahıslar tarafından alınıp alınmadığı belirlenerek, donatan ile yakıt alan aynı ise davalının hem yakıt hemde kanuni «rehin» hakkından kaynaklı davasının görülebileceği, eğer yakıt alan donatan dışında bir kişi ise donatanın sadece «kanuni rehin hakkı» uyarınca gemisiyle sorumlu bulunduğu nazara alınarak, neticesine göre bir karar vermek gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bo …
Benzer bu karardaDavalı vekili ise dava konusu alacağın «kanuni rehin hakkı» bahşetmeyip, «zamanaşımına» uğradığını savunmuş, davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde, davanın tabi olduğu zamanaşımı süresinin TBK’nun 146. maddesi gereğince on yıl olduğunu bildirmiştir.
Takip talebi ve «ödeme emrinin» alt kısmına yazılan “6762 sayılı TTK’nun 1235 ve 1236. maddeleri uyarınca doğan «gemi alacağı» ve «kanuni rehin hakkı» tesisi, 1242. maddesi uyarınca alacağın tahsili” ibaresi takibi «taşınır rehnin paraya çevrilmesi» yoluyla takip haline getirmeyeceği gibi TTK’nın 1235/6 ncı maddesinde, kaptanın bu sıfatla ve gemi bağlama limanı dışında bulunduğu sırada, zaruret hallerinde 988 ve 1001 nci maddeler hükümleri gereğince geminin bakımı veya yolculuğun başarılabilmesi için yaptığı kredi muamelelerinden doğan alacakların, sahiplerine «gemi alacaklısı hakkı» vereceği hükme bağlanmış olup, somut olayda davacı vekili anılan koşullarda yakıt tedarik edildiğine dair delil de sunmuş değildir.
LLC firmasının «donatanı» olduğu ... isimli gemiye yakıt tedarik ettiğini, yakıt tedarikine ilişkin olarak Bunker Delivery Receipt (yakıt «teslim» makbuzu) tanzim edildiğini, dava konusu alacak için düzenlenen faturalara dayalı olarak başlatılan icra takibine davalının haksız yere itiraz ettiğini ileri sürmüştür.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:taşınır rehninin paraya çevrilmesi · taşınır rehni · gemi alacağı · gemi alacaklısı hakkı · rehnin paraya çevrilmesi · sıfat yokluğu · ilamsız takip · genel zamanaşımı
Benzer bu karardaTakip talebi ve «ödeme emrinin» alt kısmına yazılan “6762 sayılı TTK’nun 1235 ve 1236. maddeleri uyarınca doğan «gemi alacağı» ve «kanuni rehin hakkı» tesisi, 1242. maddesi uyarınca alacağın tahsili” ibaresi takibi «taşınır rehnin paraya çevrilmesi» yoluyla takip haline getirmeyeceği gibi TTK’nın 1235/6 ncı maddesinde, kaptanın bu sıfatla ve gemi bağlama limanı dışında bulunduğu sırada, zaruret hallerinde 988 ve 1001 nci maddeler hükümleri gereğince geminin bakımı veya yolculuğun başarılabilmesi için yaptığı kredi muamelelerinden doğan alacakların, sahiplerine «gemi alacaklısı hakkı» vereceği hükme bağlanmış olup, somut olayda davacı vekili anılan koşullarda yakıt tedarik edildiğine dair delil de sunmuş değildir.
Mahkemece, 6762 sayılı TTK’nun 1235. maddesinde «gemi alacaklısı hakkı» veren alacakların sınırlı olarak sayıldığı, yakıt alacağının kural olarak 6762 sayılı TTK’nun 1235/6. bendi kapsamında «gemi alacağı» niteliğinde olduğu, davanın tabi olduğu «zamanaşımı» süresinin TTK’nun 1259/1.fıkra hükmüne göre bir yıl olduğu, takip tarihi itibari ile alacağın zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle davalı «donatan» hakkındaki davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiş ise de, dosya arasında bulunan ... ...
Denizcilik ve Gemi İşletmeciliği A.Ş hakkındaki davanın pasif taraf «sıfatı yokluğundan» reddine, davalı gemi «donatanı» ...
A.Ş. tarafından yakıt tedarikine ilişkin 3 adet «fatura» ve Bunker Delivery Receipt (yakıt «teslim» makbuzu)’na dayanılarak ilamsız (adi) takip başlatıldığı ve “«ilamsız takiplerde» «ödeme emri»” düzenlenip borçluya tebliğ edildiği görülmektedir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2015/7652 E. , 2016/3437 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 26/02/2015 tarih ve 2014/144-2015/97 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 29/03/2016 günü hazır bulunan davacı vekili Av. .... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin gemi ilgililerinin talebi doğrultusunda yakıt tedarik ettiğini, 129.859,38 USD bedelli faturanın ödenmediğini, gemi hakkında ihtiyati haciz kararı verildiğini ileri sürerek, 129.859,38 USD'nın tahsilini, .... isimli gemi üzerinde kanuni rehin hakkı tesisini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, donatan ve işleten namına davacı ile herhangi bir sözleşme imzalanmadığını, yakıt bedelinin ödendiğini, zaruret halinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, dava konusu gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, teslim belgesini kaptanın imzaladığı, yakıtın teslim edildiği tarihte geminin çarter sözleşmesi kapsamında kiralanmasının gemi malikinin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı, 6762 Sayılı TTK'nın 1235, 1236. maddeleri uyarınca davacının kanuni rehin hakkına sahip olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 129.859,38 USD'nın davalıdan tahsiline, gemi üzerine kanuni rehin hakkı tesisine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davalının donatanı olduğu gemiye yakıt tedarikinden kaynaklı alacağın tahsili ve gemi üzerine kanuni rehin hakkı tesisi istemine ilişkin olup, mahkemece gemiye bağlama limanı dışında yakıt tedarik edildiği, teslim belgesini kaptanın imzaladığı, yakıtın teslim edildiği geminin çarter sözleşmesi kapsamında kiralanmasının gemi malikinin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı, 6762 Sayılı TTK'nın 1235, 1236. maddeleri uyarınca davacının kanuni rehin hakkına sahip olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 129.859,38 USD'nın tahsiline, gemi üzerine kanuni rehin hakkı tesisine karar verilmiştir. Oysa, dosyadaki mevcut belgelerden gemiye yakıt sipariş verenin donatan olup olmadığı, yakıtın 3. kişi tarafından alınıp alınmadığı belirlenememektedir.
Bu itibarla, mahkemece donatan ile ..... arasındaki 27.10.2009 tarihli zaman kira çarter sözleşmesi ve ..... İle .... arasındaki 01.06.2011 tarihli alt kira sözleşmelerinin tam metni getirtilerek, donatan ile gemiye yakıt siparişi verenin aynı kişi olup olmadığı, yakıtın donatan dışındaki 3. şahıslar tarafından alınıp alınmadığı belirlenerek, donatan ile yakıt alan aynı ise davalının hem yakıt hemde kanuni rehin hakkından kaynaklı davasının görülebileceği, eğer yakıt alan donatan dışında bir kişi ise donatanın sadece kanuni rehin hakkı uyarınca gemisiyle sorumlu bulunduğu nazara alınarak, neticesine göre bir karar vermek gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün anılan taraf yararına BOZULMASINA, takdir olunan 1.350,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 29/03/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/217713500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz