Tahkim itirazı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2015/5847 E. 2015/13421 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
tahkim itirazı↗ navlun sözleşmesi↗ tahkim şartı↗ navlun↗ tahkim↗ görevsizlik kararı↗ harç↗ dosya masrafı↗ cy/cy kaydı↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, karşı dava hakkında harç yatırılmadığı, usulüne uygun açılmış bir karşı dava bulunmadığından bu hususta herhangi bir karar tesis edilmediği, taraflar arasında 21.12.2010 tarihli yolculuk çarteri sözleşmesi kurulduğu, bağlantı kaydında "All other terms mv icj venture/ negmar cp dd 13.10.2010" denerek "diğer tüm koşullar .... .... gemisi ile .... arasında kurulan çarter partide olduğu gibidir" kaydı işlendiği, atıf yapılan 13.10.2010 tarihli çarter partide "G/A, arbitration in London, English Law to apply" kaydı ile tahkim şartı kararlaştırıldığı, tarafların taşımaya ilişkin koşulları belirledikleri ve navlun sözleşmesini belgeleyen 21.12.2010 tarihli bağlantı kaydında 13.10.2010 tarihli bağlantı kaydına atıf yapılmakla uyuşmazlığın Londra'da tahkimde çözümleneceği hususunun belirlendiği, geçerli ve bağlayıcı tahkim anlaşmasının bulunduğu gerekçesiyle tahkim itirazının kabulü ile dava dilekçesinin görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, sözleşmede belirtilen liman dışında yükün boşaltılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup, mahkemece, tahkim itirazının kabul edilmesiyle davanın görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda taraflar arasında bağıtlanan sözleşmenin atıf yaptığı bağlantı kaydında yer alan "G/A, arbitration in London, English Law to apply" ibaresinin Türkçe'de "müşterek avarya, tahkim Londra, İngiliz Hukuku uygulanır" anlamına geldiği belirtilmiştir. Müşterek avarya, yolculukta gemi ve yükün karşılaştığı normal dışı bir tehlike halinde, gemi ve yükün bu tehlikeden kurtarılması amacıyla yapılan bir fedakarlığın sonucu olan zarar ve masrafların paylaşılmasıdır. Somut olayda ise uyuşmazlık yükün anlaşmada belirtilenden başka bir limana boşaltılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup gerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda, gerekse mahkeme kararında Türkçe'de "müşterek avarya, tahkim Londra, İngiliz Hukuku uygulanır" anlamına geldiği belirtilen "G/A, arbitration in London, English Law to apply" şeklindeki tahkim kaydının işbu davadaki uyuşmazlığı kapsamına alıp almadığı tartışılıp belirlenmeden tahkim şartına dayalı olarak davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/1662 E. 2017/4494 K.
Ortak:tahkim itirazı · navlun sözleşmesi · tahkim şartı · navlun · tahkim · cy/cy kaydı · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, karşı dava hakkında «harç» yatırılmadığı, usulüne uygun açılmış bir karşı dava bulunmadığından bu hususta herhangi bir karar tesis edilmediği, taraflar arasında 21.12.2010 tarihli yolculuk çarteri sözleşmesi kurulduğu, bağlantı kaydında "All other terms mv icj venture/ negmar cp dd 13.10.2010" denerek "diğer tüm koşullar .... .... gemisi ile .... arasında kurulan çarter partide olduğu gibidir" «kaydı» işlendiği, atıf yapılan 13.10.2010 tarihli çarter partide "G/A, arbitration in London, English Law to apply" kaydı ile «tahkim şartı» kararlaştırıldığı, tarafların taşımaya ilişkin koşulları belirledikleri ve «navlun sözleşmesini» belgeleyen 21.12.2010 tarihli bağlantı kaydında 13.10.2010 tarihli bağlantı kaydına atıf yapılmakla uyuşmazlığın Londra'da tahkimde çözümleneceği hususunun belirlendiği, geçerli ve bağlayıcı tahkim anlaşmasının bulunduğu gerekçesiyle «tahkim itirazının» kabulü ile dava dilekçesinin «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
… tılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup gerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda, gerekse mahkeme kararında Türkçe'de "müşterek avarya, «tahkim» Londra, İngiliz Hukuku uygulanır" anlamına geldiği belirtilen "G/A, arbitration in London, English Law to apply" şeklindeki tahkim «kaydının» işbu davadaki uyuşmazlığı kapsamına alıp almadığı tartışılıp belirlenmeden «tahkim şartına» dayalı olarak davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Dava, sözleşmede belirtilen liman dışında yükün boşaltılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup, mahkemece, «tahkim itirazının» kabul edilmesiyle davanın «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, emtianın taşındığı yükü ilişkin «konşimentoda» çarter partiye atıf yapıldığı, «çarter partinin» 15. maddesinde de «tahkim şartının» düzenlendiği, davacı her ne kadar çarter partinin kendilerine tebliği edilmediğini iddia etmiş ise de konşimentoda çarter partiye atıf yapıldığından tebliğin şart olmadığı gerekçesiyle, davalının tahkim şartı itirazının kabulü ile, mahkemenin «görevlizliğine», dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, davalı tarafından yargılama sırasında yapılan «tahkim itirazı» kabul edilerek yazılı olduğu şekilde dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Somut olayda uyuşmazlık, «konişmentonun» atıf yaptığı çarter partideki «tahkim» «kaydının» konişmento «hamiline» karşı da geçerli olup olmayacağı noktasında toplanmaktadır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çarter parti · taşıtan · konişmento · rücuan tazminat · konşimento · hamil · eksik inceleme · ibraz
Benzer bu karardaKonişmentoda, yolculuk çarteri sözleşmesine gönderme varsa, «konişmento» devredilirken «çarter partinin» bir suretinin de yeni «hamile» «ibraz» edilmesi gerekir.
Mahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, emtianın taşındığı yükü ilişkin «konşimentoda» çarter partiye atıf yapıldığı, «çarter partinin» 15. maddesinde de «tahkim şartının» düzenlendiği, davacı her ne kadar çarter partinin kendilerine tebliği edilmediğini iddia etmiş ise de konşimentoda çarter partiye atıf yapıldığından tebliğin şart olmadığı gerekçesiyle, davalının tahkim şartı itirazının kabulü ile, mahkemenin «görevlizliğine», dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Somut olayda uyuşmazlık, «konişmentonun» atıf yaptığı çarter partideki «tahkim» «kaydının» konişmento «hamiline» karşı da geçerli olup olmayacağı noktasında toplanmaktadır.
Dosyada mevcut 21/03/2014 tarihli «konişmentoda» 08/03/2011 tarihli «çarter parti» uyarınca düzenlendiği ve çarter parti ile kullanılacağı belirtilmiş, çarter partinin 15. maddesinde de “Genel avarya ve «tahkim» Londra'da yer alacaktır.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/5125 E. 2022/6217 K.
Ortak:navlun sözleşmesi · tahkim şartı · navlun · tahkim · cy/cy kaydı
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, karşı dava hakkında «harç» yatırılmadığı, usulüne uygun açılmış bir karşı dava bulunmadığından bu hususta herhangi bir karar tesis edilmediği, taraflar arasında 21.12.2010 tarihli yolculuk çarteri sözleşmesi kurulduğu, bağlantı kaydında "All other terms mv icj venture/ negmar cp dd 13.10.2010" denerek "diğer tüm koşullar .... .... gemisi ile .... arasında kurulan çarter partide olduğu gibidir" «kaydı» işlendiği, atıf yapılan 13.10.2010 tarihli çarter partide "G/A, arbitration in London, English Law to apply" kaydı ile «tahkim şartı» kararlaştırıldığı, tarafların taşımaya ilişkin koşulları belirledikleri ve «navlun sözleşmesini» belgeleyen 21.12.2010 tarihli bağlantı kaydında 13.10.2010 tarihli bağlantı kaydına atıf yapılmakla uyuşmazlığın Londra'da tahkimde çözümleneceği hususunun belirlendiği, geçerli ve bağlayıcı tahkim anlaşmasının bulunduğu gerekçesiyle «tahkim itirazının» kabulü ile dava dilekçesinin «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
… tılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup gerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda, gerekse mahkeme kararında Türkçe'de "müşterek avarya, «tahkim» Londra, İngiliz Hukuku uygulanır" anlamına geldiği belirtilen "G/A, arbitration in London, English Law to apply" şeklindeki tahkim «kaydının» işbu davadaki uyuşmazlığı kapsamına alıp almadığı tartışılıp belirlenmeden «tahkim şartına» dayalı olarak davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Dava, sözleşmede belirtilen liman dışında yükün boşaltılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup, mahkemece, «tahkim itirazının» kabul edilmesiyle davanın «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaÖte yandan mahkemece 805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkında Kanun’un 1. ve 4. maddeleri nazara alınarak, uyuşmazlığa konu «tahkim» «kaydının» yer aldığı «navlun sözleşmesinin» Türkçe olarak yapılmadığı, bu nedenle navlun sözleşmesinde yer alan tahkim kaydının geçerli olmadığı yönündeki değerlendirmede de isabet bulunmamaktadır.
Nitekim TTK’nın 1237. maddesinde, «taşıyan» ile «konişmento» «hamili» arasındaki hukuki ilişkilerde konişmentonun esas alınacağı, taşıyan ile «taşıtan» arasındaki hukuki ilişkilerin ise «navlun sözleşmesinin» hükümlerine bağlı olduğu ve konişmentoda, yolculuk çarteri sözleşmesine gönderme varsa, konişmento devredilirken «çarter partinin» bir suretinin de yeni hamile «ibraz» edilmesi gerektiği, bu takdirde çarter partide yer alan hükümlerin, nitelikleri elverdiği ölçüde konişmento hamiline karşı da ileri sürülebileceği düzenlenmiştir.
Çarter sözleşmesi ise, «navlun sözleşmelerinin» bir türü olup, yolculuk çarteri ve zaman çarteri olarak düzenlenebilmektedir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çarter parti · tahkim sözleşmesi · halefiyet ilkesi · hakem kararının iptali · dürüstlük kuralına aykırılık · taşıtan · konişmento · konşimento
Benzer bu karardaNitekim TTK’nın 1237. maddesinde, «taşıyan» ile «konişmento» «hamili» arasındaki hukuki ilişkilerde konişmentonun esas alınacağı, taşıyan ile «taşıtan» arasındaki hukuki ilişkilerin ise «navlun sözleşmesinin» hükümlerine bağlı olduğu ve konişmentoda, yolculuk çarteri sözleşmesine gönderme varsa, konişmento devredilirken «çarter partinin» bir suretinin de yeni hamile «ibraz» edilmesi gerektiği, bu takdirde çarter partide yer alan hükümlerin, nitelikleri elverdiği ölçüde konişmento hamiline karşı da ileri sürülebileceği düzenlenmiştir.
Konşimento «hamili» bu «tahkim şartı» ile kendisini bağlı gördüğü takdirde, artık «taşıyanın» bizzat tanzim ettiği «çarter parti» ve «konşimento» hükümlerinde yer alan tahkim şartının «geçersizliğini» iddia etmesi «dürüstlük kuralına aykırılık» teşkil eder.
Davacı sigorta şirketi davasını «konişmentoya» dayandırmış olup, sigortalı, taşınan malları «teslim» aldığına göre, konişmentoda yer alan «tahkim şartı» böylece gönderileni bağlayacağı gibi, TTK’nun 1472'nci maddesindeki «halefiyet ilkesi» uyarınca davacı sigorta şirketini de bağlar.
Dava, «hakem kararının iptali» istemine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/7971 E. 2016/2490 K.
Ortak:tahkim itirazı · tahkim şartı · tahkim · görevsizlik kararı · dosya masrafı · cy/cy kaydı · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, karşı dava hakkında «harç» yatırılmadığı, usulüne uygun açılmış bir karşı dava bulunmadığından bu hususta herhangi bir karar tesis edilmediği, taraflar arasında 21.12.2010 tarihli yolculuk çarteri sözleşmesi kurulduğu, bağlantı kaydında "All other terms mv icj venture/ negmar cp dd 13.10.2010" denerek "diğer tüm koşullar .... .... gemisi ile .... arasında kurulan çarter partide olduğu gibidir" «kaydı» işlendiği, atıf yapılan 13.10.2010 tarihli çarter partide "G/A, arbitration in London, English Law to apply" kaydı ile «tahkim şartı» kararlaştırıldığı, tarafların taşımaya ilişkin koşulları belirledikleri ve «navlun sözleşmesini» belgeleyen 21.12.2010 tarihli bağlantı kaydında 13.10.2010 tarihli bağlantı kaydına atıf yapılmakla uyuşmazlığın Londra'da tahkimde çözümleneceği hususunun belirlendiği, geçerli ve bağlayıcı tahkim anlaşmasının bulunduğu gerekçesiyle «tahkim itirazının» kabulü ile dava dilekçesinin «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Dava, sözleşmede belirtilen liman dışında yükün boşaltılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup, mahkemece, «tahkim itirazının» kabul edilmesiyle davanın «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
… tılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup gerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda, gerekse mahkeme kararında Türkçe'de "müşterek avarya, «tahkim» Londra, İngiliz Hukuku uygulanır" anlamına geldiği belirtilen "G/A, arbitration in London, English Law to apply" şeklindeki tahkim «kaydının» işbu davadaki uyuşmazlığı kapsamına alıp almadığı tartışılıp belirlenmeden «tahkim şartına» dayalı olarak davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, TTK'nın 1472. maddesi hükmüne göre «halefiyet ilkesi» uyarınca halef olan sigortacının «konişmento» ve eki sözleşme hükümleriyle bağlı olması karşısında, geçerli ve bağlayıcı «tahkim şartı» gerekçesiyle, mahkemenin «görevsizliğine» karar verilmiştir.
Ancak mahkeme kararında bahsi geçen ve «konişmento» eki olarak kabul edilen 06.09.2013 tarihli sözleşmede de «tahkim» «kaydı» bulunduğu ve kayda dayalı olarak davalı tarafça «tahkim itirazında» bulunulduğuna göre, dosyada mevcut 06.09.2013 tarihli ingilizce olan «çarter parti» («taşıma) sözleşmesinin» tahkimle ilgili hükmünün Türkçe tercümesi yaptırılmak suretiyle kapsamının belirlenmesi gerekirken, «eksik inceleme» ile yazılı şekilde dava dilekçesinin görev yönünden reddine ilişkin hüküm kurulması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Dosyada mevcut 20.09.2013 tarihli «konişmentoda» sadece müşterek avarya halinde...... hukukuna göre «tahkime» tabi olduğu kararlaştırılmıştır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çarter parti · halefiyet ilkesi · konişmento · konşimento · halefiyet · taşıma sözleşmesi · eksik inceleme
Benzer bu karardaAncak mahkeme kararında bahsi geçen ve «konişmento» eki olarak kabul edilen 06.09.2013 tarihli sözleşmede de «tahkim» «kaydı» bulunduğu ve kayda dayalı olarak davalı tarafça «tahkim itirazında» bulunulduğuna göre, dosyada mevcut 06.09.2013 tarihli ingilizce olan «çarter parti» («taşıma) sözleşmesinin» tahkimle ilgili hükmünün Türkçe tercümesi yaptırılmak suretiyle kapsamının belirlenmesi gerekirken, «eksik inceleme» ile yazılı şekilde dava dilekçesinin görev yönünden reddine ilişkin hüküm kurulması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, TTK'nın 1472. maddesi hükmüne göre «halefiyet ilkesi» uyarınca halef olan sigortacının «konişmento» ve eki sözleşme hükümleriyle bağlı olması karşısında, geçerli ve bağlayıcı «tahkim şartı» gerekçesiyle, mahkemenin «görevsizliğine» karar verilmiştir.
Dosyada mevcut 20.09.2013 tarihli «konişmentoda» sadece müşterek avarya halinde...... hukukuna göre «tahkime» tabi olduğu kararlaştırılmıştır.
Bu durum karşısında, «konşimentoya» göre somut olayı «tahkim» kapsamında kabul etme olanağı yoktur.
1 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/1463 E. 2024/3733 K.
Ortak:tahkim itirazı · navlun sözleşmesi · tahkim şartı · navlun · tahkim · cy/cy kaydı
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, karşı dava hakkında «harç» yatırılmadığı, usulüne uygun açılmış bir karşı dava bulunmadığından bu hususta herhangi bir karar tesis edilmediği, taraflar arasında 21.12.2010 tarihli yolculuk çarteri sözleşmesi kurulduğu, bağlantı kaydında "All other terms mv icj venture/ negmar cp dd 13.10.2010" denerek "diğer tüm koşullar .... .... gemisi ile .... arasında kurulan çarter partide olduğu gibidir" «kaydı» işlendiği, atıf yapılan 13.10.2010 tarihli çarter partide "G/A, arbitration in London, English Law to apply" kaydı ile «tahkim şartı» kararlaştırıldığı, tarafların taşımaya ilişkin koşulları belirledikleri ve «navlun sözleşmesini» belgeleyen 21.12.2010 tarihli bağlantı kaydında 13.10.2010 tarihli bağlantı kaydına atıf yapılmakla uyuşmazlığın Londra'da tahkimde çözümleneceği hususunun belirlendiği, geçerli ve bağlayıcı tahkim anlaşmasının bulunduğu gerekçesiyle «tahkim itirazının» kabulü ile dava dilekçesinin «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
… tılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup gerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda, gerekse mahkeme kararında Türkçe'de "müşterek avarya, «tahkim» Londra, İngiliz Hukuku uygulanır" anlamına geldiği belirtilen "G/A, arbitration in London, English Law to apply" şeklindeki tahkim «kaydının» işbu davadaki uyuşmazlığı kapsamına alıp almadığı tartışılıp belirlenmeden «tahkim şartına» dayalı olarak davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Dava, sözleşmede belirtilen liman dışında yükün boşaltılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup, mahkemece, «tahkim itirazının» kabul edilmesiyle davanın «görevsizlik» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:hakem kararının iptali · hakem kararı
Benzer bu karardaDava, «hakem kararının iptali» istemine ilişkindir.
Değerlendirme Bölge Adliye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi sıfatıyla yapılan yargılama ve 4686 sayılı Kanun'un «hakem kararlarının iptaline» ilişkin 15 inci maddesi hükmü gözetildiğinde, verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2015/5847 E. , 2015/13421 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ... .. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 27/01/2015
NUMARASI 2014/510-2015/36
Taraflar arasında görülen davada ... ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 27/01/2015 tarih ve 2014/510-2015/36 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava, 6100 sayılı Kanun'un geçici 3/2. maddesi delaletiyle uygulanması gereken HUMK'nın 3156 sayılı kanun ile değişik 438/1 maddesi hükmü gereğince miktar veya değer söz konusu olmaksızın duruşmalı olarak incelenmesi gereken dava ve işlerin dışında bulunduğundan duruşma isteğinin reddiyle incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, yurtdışında mukim müvekkilinin "... ..." gemisini Ukrayna-Yarımca seferi için kiraladığını, ancak geminin yanlış yükleme sebebiyle Yarımca Limanı'na giremediğini, böylece İgsaş Limanı'na yönlendirildiğini, dolayısıyla yükün burada boşaltılarak Yarımca'ya kara yoluyla taşıtıldığını, yükün İgsaş'ta boşaltılması ve kara yolu taşıması sebebiyle müvekkilinin 71.225 USD zarar gördüğünü, uyarılara rağmen sözleşmedeki edimi yerine getirmeyen davalının bu ihlalinin TTK'nın 1235/7 maddesi uyarınca gemi alacaklısı hakkı ve 1236. madde uyarınca kanuni rehin hakkı tesisi imkanı verdiğini ileri sürerek şimdilik 71.225 USD bankaların Usd'ye uyguladığı en yüksek ticari faiz oranı dikkate alınarak hesaplanacak işlemiş faizi ile birlikte fiili ödeme günündeki TCMB döviz efektif satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan tahsilini, "...
... " gemisi üzerinde TTK'nın 1235/7 ve 1236 maddeleri hükmü çerçevesinde kanuni rehin hakkı tesisini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, bağlantı sözleşmesinde atıf yapılan çartır parti ve bağlantı sözleşmesinde tahkim şartı bulunduğunu, buna göre uyuşmazlığın Londra'da ve İngiliz Hukukuna göre çözüleceğini savunarak tahkim itirazında bulunmuş, ayrıca karşı davasında haksız ihtiyati tedbirden zarar gördüklerini ileri sürerek 72.447,92 USD'nin en yüksek ticari faizi ile tahsilini istemiştir.
Karşı davalı vekili, karşı davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, karşı dava hakkında harç yatırılmadığı, usulüne uygun açılmış bir karşı dava bulunmadığından bu hususta herhangi bir karar tesis edilmediği, taraflar arasında 21.12.2010 tarihli yolculuk çarteri sözleşmesi kurulduğu, bağlantı kaydında "All other terms mv icj venture/ negmar cp dd 13.10.2010" denerek "diğer tüm koşullar .... .... gemisi ile .... arasında kurulan çarter partide olduğu gibidir" kaydı işlendiği, atıf yapılan 13.10.2010 tarihli çarter partide "G/A, arbitration in London, English Law to apply" kaydı ile tahkim şartı kararlaştırıldığı, tarafların taşımaya ilişkin koşulları belirledikleri ve navlun sözleşmesini belgeleyen 21.12.2010 tarihli bağlantı kaydında 13.10.2010 tarihli bağlantı kaydına atıf yapılmakla uyuşmazlığın Londra'da tahkimde çözümleneceği hususunun belirlendiği, geçerli ve bağlayıcı tahkim anlaşmasının bulunduğu gerekçesiyle tahkim itirazının kabulü ile dava dilekçesinin görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, sözleşmede belirtilen liman dışında yükün boşaltılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup, mahkemece, tahkim itirazının kabul edilmesiyle davanın görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda taraflar arasında bağıtlanan sözleşmenin atıf yaptığı bağlantı kaydında yer alan "G/A, arbitration in London, English Law to apply" ibaresinin Türkçe'de "müşterek avarya, tahkim Londra, İngiliz Hukuku uygulanır" anlamına geldiği belirtilmiştir. Müşterek avarya, yolculukta gemi ve yükün karşılaştığı normal dışı bir tehlike halinde, gemi ve yükün bu tehlikeden kurtarılması amacıyla yapılan bir fedakarlığın sonucu olan zarar ve masrafların paylaşılmasıdır.
Somut olayda ise uyuşmazlık yükün anlaşmada belirtilenden başka bir limana boşaltılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olup gerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda, gerekse mahkeme kararında Türkçe'de "müşterek avarya, tahkim Londra, İngiliz Hukuku uygulanır" anlamına geldiği belirtilen "G/A, arbitration in London, English Law to apply" şeklindeki tahkim kaydının işbu davadaki uyuşmazlığı kapsamına alıp almadığı tartışılıp belirlenmeden tahkim şartına dayalı olarak davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 14/12/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/158496500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz