İstirdat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2023/6480 E. 2025/643 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
varlık yönetim şirketi↗ saklama sözleşmesi↗ zilyetlik↗ güveni kötüye kullanma↗ sözleşmenin ihlali↗ gecikme faizi↗ ibraname↗ temerrüt tarihi↗ depo kararı↗ mevduat hesabı↗ feri müdahil↗ sözleşmeye aykırılık↗ komisyon↗ temlik↗ fer'i müdahil↗ ihtarname↗ yetkisizlik kararı↗ kusur↗ dava sebebi↗ cy/cy kaydı↗ temerrüt↗ temsil↗ teslim↗ husumet↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
11. Hukuk Dairesi 2023/6480 E. , 2025/643 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1311 Esas, 2023/1505 Karar
HÜKÜM : Kısmen kabul
Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı ...Ş. vekili ile feri müdahil vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 28.01.2025 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı ...Ş. vekili Av. ... ve feri müdahil vekilleri Av. ..., Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı ... Madencilik A.Ş.'nin müvekkiline sattığı 1000 tonun üzerinde maden için müvekkilinin 1.353.378,09 USD'yi anılan şirkete ödediğini, bu madenin davalı ... Depoculuk A.Ş.'nin Trabzon'daki deposuna emanet edildiğini, davalı ... Depoculuk A.Ş. ile yapılan sözleşmede mülkiyeti müvekkiline ait madenin dava dışı ... Firması (...) adına alınıp onun yazılı onay ve izni olmaksızın mallar üzerinde tasarrufta bulunulmayacağının belirtildiğini, VMF'nin müvekkilinin alım satım finansmanını yapan banka/finansman şirketi olduğunu, emtianın teslimi istendiğinde saklama sözleşmesinin dava dışı ....'nin talimatı ile iptal edildiğinin bildirildiğini, böylece bedeli ödenen malların müvekkiline teslim edilmediğini, davalı ...'ın da müvekkili ile imzaladığı temsilcilik sözleşmesinin gereğini yerine getirmediğini ileri sürerek 1.000,65 ton emtianın müvekkiline ya da göstereceği kişiye teslimini, 50.000,00 TL gecikme zararının tazminini, aynen ifanın mümkün olmaması halinde 1.353.378,09 USD'nin ödeme günündeki TL karşılığının gecikme faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı ... Depoculuk Gümrükleme ve Tic. A.Ş. (birleşme ile yeni ünvanı ... Lojistik A.Ş.) vekili cevap dilekçesinde; davaya konu malların 27.01.2014 tarihli Serbest Bırakma Talimatı ile .... tarafından müvekkili deposuna tevdi edildiğini, 28.01.2014 tarihli Holding ... (Elde Tutma Belgesi) düzenlendiğini, ... A.Ş.'nin 04.03.2014 tarihinde 28.01.2014 tarihli belgenin iptali ile dava dışı... Limited'e gönderilmek üzere 24.03.2014 tarihli Holding Cetrificate düzenlenmesini istediğini, ... A.Ş.'nin müvekkile ihtarname gönderip malların mülkiyetinin kendilerine ait olduğunu, davacıya teslim edilmemesi gerektiğini bildirdiğini, müvekkilinin davacı ile bir hukuki ilişkisinin bulunmadığını, taslak niteliğindeki 28.01.2014 tarihli belgenin malların müvekkili deposunda olduğunu bildirmekten başka bir hüküm ifade etmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; ... Madencilik A.Ş.'nin temsilcisi sıfatı ile hareket eden müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, sunulan belgenin taslak olduğunu, temsilcilik sözleşmesinin uygulanmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
3.Ferî müdahil .... vekili davacı ile sadece ... Madencilik A.Ş. ve ... arasında hukuki ve ticari ilişki bulunduğunu, müvekkili ve ... Depoculuk A.Ş.'nin davacı ile bir hukuki ilişki kurmadığını, madenin mülkiyetinin ve zilyetliğinin, ayrıca saklatan sıfatının müvekkiline ait olduğunu, ... Depoculuk A.Ş.'nin sadece müvekkiline karşı sorumluluk taşıdığını, davacının dayandığı 28.01.2014 tarihli Holding ...'nin (Elde Tutma Belgesi) bu miktarda cevherin depo sahasında mevcut olduğunu göstermekten başka kıymetinin bulunmadığını, ... A.Ş.'nin madeni almaktan vazgeçtiğini, bu hususta müvekkili ile ... A.Ş. arasında ibraname düzenlendiğini, müvekkilinin de 24.03.2014 tarihli ikinci Elde Tutma Belgesini düzenlediğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Bölge Adliye Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, İzmir 28. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2017/561 E. sayılı dosyasının incelenmesinde, Türk Ceza Kanunu yönünden mülkiyetin ihtilaflı olmasının suçun unsurlarının gerçekleşmediğini ortaya koyduğu, hukuk mahkemesi kararına bağlı olan bir mülkiyet ihtilafında ya da malın aidiyeti konusunda tartışma olması durumunda güveni kötüye kullanma suçunun unsurlarının oluştuğundan söz edilemeyeği gerekçelerine yer verildiği, somut olayda mülkiyetin tespiti açısından, ceza hakiminin tespit ettiği maddi olaylarla ve özellikle “fiilin hukuka aykırılığı” konusunda hukuk hakimini bağlayıcı bir tespitte bulunulmadığı, davalı ... hakkında daha önceden verilen kararın kesinleştiği, davacı ... (... Corp.) ile ... Madencilik A.Ş. arasında 01.11.2013 tarihli kurşun/gümüş madeni konsantresi alımı hakkında sözleşme yapıldığı, sözleşmenin 8. maddesi uyarınca davacının ... A.Ş.'ye 08.01.2014 ve 31.01.2014 tarihinde toplam 1.353.378,09 USD ödediği, yine davalı ... A.Ş.'nin (... A.Ş.) de dava dışı ... şirketinin varlık yönetim şirketi VMF lehine antrepo makbuzu düzenleyerek verdiği, bu belge de saklatanın (depositor) VMF olarak yer aldığı, saklama sözleşmesinin tarafının VMF olduğu, antrepo makbuzunun hükümlerine göre VMF'nin izni olmaksızın depoda bulunan malların tasarruf edilemeyeceği, tasarruf yetkisinin VMF'de bulunduğu, VMF'nin talep hakkını 04.09.2014 tarihli belge ile bu mallarla ilgili tüm haklarını davacı şirkete temlik ettiği, davalı ... A.Ş.'nin (... A.Ş.) saklayan olarak bu malların yerini değiştirmeyerek tasarrufta bulunmaması gerektiği halde sözleşme hükümlerini ihlal ederek malları ... A.Ş.'ye teslim ettiği, böylece doğan zarardan saklayan/ardiyeci olarak sorumlu olduğu gerekçesiyle davalı ...'na karşı açılan davanın kabulü ile 1.353.378,09 USD'nin temerrüt tarihi olan 23.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD Doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davalı ...Ş.'ye (eski ünvan: ... Depoculuk Gümrükleme ve Tic. A.Ş.) karşı açılan davanın kabulü ile 1.353.378,09 USD'nin temerrüt tarihi olan 28.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD Doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm davalı ...Ş. vekili ile fer'i müdahil ... A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davalı ...Ş. yönünden saklama sözleşmesinin ihlali, davalı ... yönünden de temsilcilik, komisyonculuk-vekâlet görevinin kötüye kullandığı iddialarından kaynaklı tazminat davasıdır.
B.Değerlendirme ve Gerekçe
1.Davalılardan ... dava dışı ... Madencilik A.Ş.'nin yetkili temsilcisi olmasının yanı sıra, aralarındaki 30.05.2013 tarihli temsilcilik sözleşmesi gereğince davacı şirketin de temsilcisi konumunda olup davacı taraf dava dilekçesinde ...'nun, müvekkiline ait emtianın başkalarına satılmasına yönelik bildirimlerde bulunduğunu, emtianın depodan çıkarılabileceğini ve üçüncü kişilere satılabileceğini ifade ettiğini iddia etmiş ve delil olarak ... Madencilik yetkilisi ... tarafından gönderilen ve malların parasının ... Madencilik A.Ş. tarafından gönderilmediği ve bekleyen madenlerin ...'nun talimatıyla satıldığına ilişkin e-mail yazışması ile ... tarafından ... Madencilik'in yetkilisi ...'a gönderilen maili göstererek, davalı ...'ın bu eylemleri sebebiyle oluşan zarardan sorumlu olduğunu belirtmiştir. Mahkemece, emtianın ...'nun talimatıyla dava dışı şirkete teslim edildiği, davalı ...'ın varlığı inkâr edilmeyen temsilcilik sözleşmesine rağmen gümüş madenini ... A.Ş. lehine hareket ederek teslimini sağladığı, bu şekilde davacı ile aralarındaki sözleşmeye aykırı davrandığı, 05.03.2014 tarihli e-mail kaydına göre Pınar'ın "kurşunu sat, yeni geleni bana ver, işi uzatmayalım" ifadelerinin de bu işlemlerin Pınar'ın bilgisi dahilinde olduğunu gösterdiği, davalı ...'ın davacının menfaatlerini gözetmeyerek davacı aleyhine sonuç doğuracak şekilde sözleşmeye aykırı davrandığı gerekçesi ile Pınar yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu durumda davacının, aralarındaki sözleşme gereğince kendisini yetkili temsilcisi olarak tayin ettiği davalı ...'nun sözleşmeye aykırılık teşkil eden kusurlu eylemi sebebiyle zarara uğradığı, davalı ...Ş.'ye kusur izafe edilemeyeceği gözetilerek davalı ...Ş. yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi doğru olmamış hükmün temyiz eden davalı ...Ş. yararına bozulması gerekmiştir.
2.Bozma sebebine göre fer'i müdahil .... vekilinin tüm, davalı ...Ş. vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar verilmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/6266 E. 2023/1599 K.
Ortak:saklama sözleşmesi · zilyetlik · güveni kötüye kullanma · gecikme faizi · ibraname · temerrüt tarihi · depo kararı · mevduat hesabı · dava şartı
İncelediğiniz kararda… maksızın mallar üzerinde tasarrufta bulunulmayacağının belirtildiğini, VMF'nin müvekkilinin alım satım finansmanını yapan banka/finansman şirketi olduğunu, emtianın «teslimi» istendiğinde «saklama sözleşmesinin» dava dışı ....'nin talimatı ile iptal edildiğinin bildirildiğini, böylece bedeli ödenen malların müvekkiline teslim edilmediğini, davalı ...'ın da müvekkili ile imzaladığı «temsilcilik» sözleşmesinin gereğini yerine getirmediğini ileri sürerek 1.000,65 ton emtianın müvekkiline ya da göstereceği kişiye teslimini, 50.000,00 TL gecikme zararının tazminini, aynen ifanın mümkün olmaması halinde 1.353.378,09 USD'nin ödeme günündeki TL karşılığının «gecikme faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
A.Ş.) de dava dışı ... şirketinin «varlık yönetim şirketi» VMF lehine antrepo makbuzu düzenleyerek verdiği, bu belge de saklatanın (depositor) VMF olarak yer aldığı, «saklama sözleşmesinin» tarafının VMF olduğu, antrepo makbuzunun hükümlerine göre VMF'nin izni olmaksızın «depoda» bulunan malların tasarruf edilemeyeceği, tasarruf «yetkisinin» VMF'de bulunduğu, VMF'nin talep hakkını 04.09.2014 tarihli belge ile bu mallarla ilgili tüm haklarını davacı şirkete «temlik» ettiği, davalı ...
A.Ş.'ye «teslim» ettiği, böylece doğan zarardan saklayan/ardiyeci olarak sorumlu olduğu gerekçesiyle davalı ...'na karşı açılan davanın kabulü ile 1.353.378,09 USD'nin «temerrüt tarihi» olan 23.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD Doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli «mevduat hesabına» ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davalı ...Ş.'ye ( …
Benzer bu karardaDepoculuk A.Ş.'nin davacı ile bir hukuki ilişki kurmadığını, madenin mülkiyetinin ve «zilyetliğinin», ayrıca saklatan sıfatının müvekkiline ait olduğunu, Ardep Depoculuk A.Ş.'nin sadece müvekkiline karşı sorumluluk taşıdığını, davacının dayandığı 28.01.2014 tarihli Holding Certificate'nin (Elde Tutma Belgesi) bu miktarda cevherin «depo» sahasında mevcut olduğunu göstermekten başka kıymetinin bulunmadığını, Demiray A.Ş.'nin madeni almaktan vazgeçtiğini, bu hususta müvekkili ile Demiray A.Ş. arasında «ibraname» düzenlendiğini, müvekkilinin de 24.03.2014 tarihli ikinci Elde Tutma Belgesini düzenlediğini savunarak davanın reddini istemiştir.
… maksızın mallar üzerinde tasarrufta bulunulmayacağının belirtildiğini, VMF'nin müvekkilinin alım satım finansmanını yapan banka/finansman şirketi olduğunu, emtianın «teslimi» istendiğinde «saklama sözleşmesinin» dava dışı ....'nin talimatı ile iptal edildiğinin bildirildiğini, böylece bedeli ödenen malların müvekkiline teslim edilmediğini, davalı ...'ın da müvekkili ile imzaladığı «temsilcilik» sözleşmesinin gereğini yerine getirmediğini ileri sürerek 1.000,65 ton emtianın müvekkiline ya da göstereceği kişiye teslimini, 50.000,00 TL gecikme zararının tazminini, aynen ifanın mümkün olmaması halinde 1.353.378,09 USD'nin ödeme günündeki TL karşılığının «gecikme faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
Depoculuk AŞ'nin ise «temerrüt tarihi» olan 28.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli «mevduat hesabına» ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının bu davalılardan tahsiliyle davacıya ödenmesine, davacının «terditli» diğer taleplerinin şartları gerçekleşmediğinden reddine karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:maddi hatanın düzeltilmesi · terditli dava · şekil şartı · tefrik · tahkim · şikayet · maddi hata · istinaf incelemesi
Benzer bu kararda… ni unvanı: Arkas Lojistik A.Ş.) vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı ... hakkındaki hüküm kesinleştiğinden yeniden hüküm kurulamayacağını, kanuna aykırı olarak «son» sözlerinin sorulmaması sebebiyle hukuki dinlenilme haklarının ihlal edildiğini, kararın gerekçesiz olduğunu, davacının müvekkili ile sözleşmesinin bulunmadığını, malların maliki, saklatan «depoya» «teslim» eden «feri müdahilin» gemiye yüklenene kadar emtia üzerinde tasarruf edebileceğini, davacının emtianın mülkiyeti ya da «zilyetliğini» devraldığını iddia etmediği gibi saklatan sıfatını taşımadığını, emtianın VMF tarafından depoya teslim edildiğinin ileri sürülmediğini, feri müdahil ile Demiray A.Ş. arasındaki sözleşmenin alıcının mal bedelini ödememesi sebebiyle karşılıklı feshedildiğini, davalı ...'ın ayrıca davacının da «temsilcisi» olduğunu, «yetkisini» davacının menfaatine aykırı kullanıp feri müdahile ait malların 3 üncü kişiye satışı hususunda «yetki» verdiğini, davacının bu iznin sonuçlarına katlanması gerektiğini, mahkemenin zaten davalı ...'ı sorumlu kabul ettiğini, hakkındaki dava «tefrik» edilen Demiray A.Ş. ile ilgili «tahkim» yargılamasının değerlendirilmediğini, müvekkilinin ancak saklatan feri müdahile karşı sorumlu tutulabileceğini, taslak niteliğindeki Elde Tutma Belgesinin bağlayıcı olmadığını, borç doğurmadığını, Holding Certificate'nin hatalı tercüme edildiğini, antrepo makbuzu olarak nitelendirilmesinin hatalı olduğunu, tasarruf yetkisinin VMF'de bulunmadığını, belgenin ancak 3 üncü kişi yararına sözleşme olarak nitelendirilebileceğini, davacı ya da VMF'nin muhafaza ediminin kendilerine yapılması yönünde bildirim yapmadığını, kopya belgenin e-mail ile gönderildiğini, feri müdahilin ikinci bir talimatı ulaşmadığından belge aslının kimseye verilmediğini, bu haliyle hukuki bir hak doğurmayacağını, belgenin VMF tarafından imzalanmadığını, Elde Tutma Belgesinin bağımsız bir eksperce onayının gerektiğini, iradi «şekil şartına» uyulmadığından yapılan işlemin batıl olduğunu, belgenin hukuki «sebebini» oluşturan sözleşmenin feshedildiğini, varlık sebebi ortadan kalktığından geçerliliğinden söz edilemeyeceğini, henüz belge düzenlenmeden davacının malların yarı bed …
… ığı gibi bilirkişi tarafından da geçerli belgeler kabul edildiği, taslak veya kopya olduğu iddia eden tarafından usulünce ispat edilemediği, davalı şirketin malları «depoya» «teslim» edenin VMF olmadığını ileri sürmüş ise de bilirkişi raporunda belirtilen ve mahkemece kabul edilen antrepo teslim belgelerinin VMF'nin imzasını taşıdığı, bu nedenle de bu istinaf nedeninin de yerinde olmadığı, ayrıca VMF'nin hakkını davacının geçerli bir şekilde devretmediğini belirtmiş ise de, 04.09.2014 tarihli belgeye göre VMF'nin talep haklarının davacıya usulünce geçtiği gerekçesiyle davalı şirket vekilinin istinaf itirazlarının reddedildiği, «feri müdahilin» istinafının da yerinde olmadığı, istinafa konu kararda «kamu düzenine» ilişkin olan ve alınması gereken «harç» yönünden hatalı hesap yapıldığının inceleme sırasında farkedildiği, karar tarihi itibariyle dolar cinsinden hüküm altına alınan alacağın döviz satış kuru üzerinden yapılan hesaplamada alınması gereken harcın belirlendiği, istinafa konu karardaki harçla ilgili bu «maddi hatanın düzeltilmesi» yoluna gidildiği gerekçesiyle davalı...
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve «istinaf incelemesinden» geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Depoculuk AŞ'nin ise «temerrüt tarihi» olan 28.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli «mevduat hesabına» ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının bu davalılardan tahsiliyle davacıya ödenmesine, davacının «terditli» diğer taleplerinin şartları gerçekleşmediğinden reddine karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2019/2049 E. 2020/5929 K.
Ortak:varlık yönetim şirketi · depo kararı · mevduat hesabı · feri müdahil · temlik · temerrüt · temsil · teslim · dava şartı
İncelediğiniz karardaA.Ş.) de dava dışı ... şirketinin «varlık yönetim şirketi» VMF lehine antrepo makbuzu düzenleyerek verdiği, bu belge de saklatanın (depositor) VMF olarak yer aldığı, «saklama sözleşmesinin» tarafının VMF olduğu, antrepo makbuzunun hükümlerine göre VMF'nin izni olmaksızın «depoda» bulunan malların tasarruf edilemeyeceği, tasarruf «yetkisinin» VMF'de bulunduğu, VMF'nin talep hakkını 04.09.2014 tarihli belge ile bu mallarla ilgili tüm haklarını davacı şirkete «temlik» ettiği, davalı ...
A.Ş.'ye «teslim» ettiği, böylece doğan zarardan saklayan/ardiyeci olarak sorumlu olduğu gerekçesiyle davalı ...'na karşı açılan davanın kabulü ile 1.353.378,09 USD'nin «temerrüt tarihi» olan 23.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD Doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli «mevduat hesabına» ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davalı ...Ş.'ye ( …
… maksızın mallar üzerinde tasarrufta bulunulmayacağının belirtildiğini, VMF'nin müvekkilinin alım satım finansmanını yapan banka/finansman şirketi olduğunu, emtianın «teslimi» istendiğinde «saklama sözleşmesinin» dava dışı ....'nin talimatı ile iptal edildiğinin bildirildiğini, böylece bedeli ödenen malların müvekkiline teslim edilmediğini, davalı ...'ın da müvekkili ile imzaladığı «temsilcilik» sözleşmesinin gereğini yerine getirmediğini ileri sürerek 1.000,65 ton emtianın müvekkiline ya da göstereceği kişiye teslimini, 50.000,00 TL gecikme zararının tazminini, aynen ifanın mümkün olmaması halinde 1.353.378,09 USD'nin ödeme günündeki TL karşılığının «gecikme faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
Benzer bu kararda… sözleşme yapıldığı, bu kapsamda sözleşmenin 8. maddesine istinaden davacının Demiray A.Ş.'ye toplam 1.353.378,09 USD ödediği, davalı ...'yla davacı şirket arasında «temsilcilik» sözleşmesi aktedildiği, bu işin ifasında iyi niyetli ve davacının çıkarlarını koruyacak şekilde hareket etmesi gerektiği belirlendiği halde davalı ...'ın temsilcilik sözleşmesine aykırı davrandığı, davalı Arkas Lojistik A.Ş.'nin de davalının «varlık yönetim şirketi» VMF lehine antrepo makbuzu düzenlediği, bu belgede saklatanın (depositor) VMF olarak gösterildiği, antrepo makbuzunun hükümlerine göre VMF'nin izni olmaksızın «depoda» bulunan malların tasarruf edilemeyeceği, VMF'nin 04.09.2014 tarihli belge ile bu mallarla ilgili tüm haklarını davacı şirkete «temlik» ettiği, davalı Arkas Lojistik A.Ş.'nin saklayan olarak bu malların yerini değiştirmemesi, tasarrufta bulunmaması gerektiği halde sözleşme hükümlerini ihlal edip malları «feri müdahil» Gümüştaş A.Ş.'ye «teslim» ettiği, böylece doğan zarardan saklayan/ardiyeci olarak sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 1.353.378,09 USD'nin ayrı ayrı «temerrüt» tarihlerinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli «mevduat hesabına» ödediği en yüksek faizi ile fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince, davalı Arkas Lojistik A.Ş. vekilinin istinaf nedenlerinin yerinde görülmediği, hakkında hüküm kurulmayan «feri müdahilin» istinaf talebinin dinlenemeyeceği, ancak ilk derece mahkemesinin kamu düzeninden olan «harç» yönünden «maddi hata» yaptığı gerekçesiyle davalı Arkas Lojistik A.Ş.'nin istinaf isteminin esastan, fer'i müdahilin istinaf isteminin «usulden reddine», harçla ilgili fıkrada yer alan 210.784,31 TL'nin silinerek yerine 351.640,00 TL yazılmasına, harcın bu şekilde düzeltilmesine karar verilmiştir.
1- İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı Arkas Lojistik A.Ş. ile anılan davalının yanında «feri müdahil» olan .... tarafından «istinaf yoluna başvurulmuş», Bölge Adliye Mahkemesince feri müdahil aleyhine bir karar verilmediği gerekçesiyle feri müdahilin istinaf talebinin «usulden reddine» karar verilmişse de, 6100 sayılı HMK'nın 66. maddesinde «üçüncü kişinin», davayı kazanmasında «hukuki yararı» bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, «tahkikat» sona erinceye kadar, fer’î müdahil olarak davada yer alabileceği, 68. maddesinde de «müdahale talebinin» kabulü hâlinde müdahilin, yanında katıldığı tarafın yararına olan iddia veya savunma vasıtalarını ileri sürebileceği, onun işlem ve açıklamalarına aykırı olmayan h …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:müdahale talebi · infazda tereddüt · tahkikat · maddi hata · infaz · üçüncü kişi · kaldırma ve yeniden hüküm · usulden reddi
Benzer bu kararda1- İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı Arkas Lojistik A.Ş. ile anılan davalının yanında «feri müdahil» olan .... tarafından «istinaf yoluna başvurulmuş», Bölge Adliye Mahkemesince feri müdahil aleyhine bir karar verilmediği gerekçesiyle feri müdahilin istinaf talebinin «usulden reddine» karar verilmişse de, 6100 sayılı HMK'nın 66. maddesinde «üçüncü kişinin», davayı kazanmasında «hukuki yararı» bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, «tahkikat» sona erinceye kadar, fer’î müdahil olarak davada yer alabileceği, 68. maddesinde de «müdahale talebinin» kabulü hâlinde müdahilin, yanında katıldığı tarafın yararına olan iddia veya savunma vasıtalarını ileri sürebileceği, onun işlem ve açıklamalarına aykırı olmayan h …
Bölge Adliye Mahkemesince, davalı Arkas Lojistik A.Ş. vekilinin istinaf nedenlerinin yerinde görülmediği, hakkında hüküm kurulmayan «feri müdahilin» istinaf talebinin dinlenemeyeceği, ancak ilk derece mahkemesinin kamu düzeninden olan «harç» yönünden «maddi hata» yaptığı gerekçesiyle davalı Arkas Lojistik A.Ş.'nin istinaf isteminin esastan, fer'i müdahilin istinaf isteminin «usulden reddine», harçla ilgili fıkrada yer alan 210.784,31 TL'nin silinerek yerine 351.640,00 TL yazılmasına, harcın bu şekilde düzeltilmesine karar verilmiştir.
Aksi hal, aynı dosyada «infazı» kabil birden fazla kararın ortaya çıkması tehlikesine ve HMK 297. maddesine aykırı olarak «infazda tereddüte» sebebiyet verilebilecektir.
İlk derece mahkemesi kararına karşı «feri müdahilin» yanında davaya katıldığı Arkas Lojistik A.Ş.'nin de «istinaf yoluna başvurduğu» gözetildiğinde karara karşı kanun yollarına başvurmakta «hukuki yararı» bulunan feri müdahilin istinaf itirazlarının incelenmesi gerekirken yazılı şekilde istinaf talebinin «usulden reddine» karar verilmesi yerinde olmamış, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bu yönden feri müdahil yararına bozulmasını gerektirmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/14271 E. 2013/20410 K.
Ortak:dava şartı
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:dava şartı yokluğu · teminat
Benzer bu karardaMahkemece, belirlenen «teminatın» süresi içinde yatırılmadığı gerekçesiyle, HMK'nın 378, 114 ve 115. maddeleri uyarınca davanın dava «şartı yokluğu» sebebiyle reddine dair verilen karar davacı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 11.06.2013 tarihli kararı ile bozulmuştur.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2023/6480 E. , 2025/643 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi
SAYISI 2023/1311 Esas, 2023/1505 Karar
HÜKÜM
Kısmen kabul
Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı ...Ş. vekili ile feri müdahil vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 28.01.2025 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı ...Ş. vekili Av. ... ve feri müdahil vekilleri Av. ..., Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı ... Madencilik A.Ş.'nin müvekkiline sattığı 1000 tonun üzerinde maden için müvekkilinin 1.353.378,09 USD'yi anılan şirkete ödediğini, bu madenin davalı ... Depoculuk A.Ş.'nin Trabzon'daki deposuna emanet edildiğini, davalı ... Depoculuk A.Ş. ile yapılan sözleşmede mülkiyeti müvekkiline ait madenin dava dışı ... Firması (...) adına alınıp onun yazılı onay ve izni olmaksızın mallar üzerinde tasarrufta bulunulmayacağının belirtildiğini, VMF'nin müvekkilinin alım satım finansmanını yapan banka/finansman şirketi olduğunu, emtianın teslimi istendiğinde saklama sözleşmesinin dava dışı ....'nin talimatı ile iptal edildiğinin bildirildiğini, böylece bedeli ödenen malların müvekkiline teslim edilmediğini, davalı ...'ın da müvekkili ile imzaladığı temsilcilik sözleşmesinin gereğini yerine getirmediğini ileri sürerek 1.000,65 ton emtianın müvekkiline ya da göstereceği kişiye teslimini, 50.000,00 TL gecikme zararının tazminini, aynen ifanın mümkün olmaması halinde 1.353.378,09 USD'nin ödeme günündeki TL karşılığının gecikme faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı ... Depoculuk Gümrükleme ve Tic. A.Ş. (birleşme ile yeni ünvanı ... Lojistik A.Ş.) vekili cevap dilekçesinde; davaya konu malların 27.01.2014 tarihli Serbest Bırakma Talimatı ile .... tarafından müvekkili deposuna tevdi edildiğini, 28.01.2014 tarihli Holding ... (Elde Tutma Belgesi) düzenlendiğini, ... A.Ş.'nin 04.03.2014 tarihinde 28.01.2014 tarihli belgenin iptali ile dava dışı... Limited'e gönderilmek üzere 24.03.2014 tarihli Holding Cetrificate düzenlenmesini istediğini, ... A.Ş.'nin müvekkile ihtarname gönderip malların mülkiyetinin kendilerine ait olduğunu, davacıya teslim edilmemesi gerektiğini bildirdiğini, müvekkilinin davacı ile bir hukuki ilişkisinin bulunmadığını, taslak niteliğindeki 28.01.2014 tarihli belgenin malların müvekkili deposunda olduğunu bildirmekten başka bir hüküm ifade etmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; ... Madencilik A.Ş.'nin temsilcisi sıfatı ile hareket eden müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, sunulan belgenin taslak olduğunu, temsilcilik sözleşmesinin uygulanmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
3.Ferî müdahil .... vekili davacı ile sadece ... Madencilik A.Ş. ve ... arasında hukuki ve ticari ilişki bulunduğunu, müvekkili ve ... Depoculuk A.Ş.'nin davacı ile bir hukuki ilişki kurmadığını, madenin mülkiyetinin ve zilyetliğinin, ayrıca saklatan sıfatının müvekkiline ait olduğunu, ... Depoculuk A.Ş.'nin sadece müvekkiline karşı sorumluluk taşıdığını, davacının dayandığı 28.01.2014 tarihli Holding ...'nin (Elde Tutma Belgesi) bu miktarda cevherin depo sahasında mevcut olduğunu göstermekten başka kıymetinin bulunmadığını, ... A.Ş.'nin madeni almaktan vazgeçtiğini, bu hususta müvekkili ile ... A.Ş. arasında ibraname düzenlendiğini, müvekkilinin de 24.03.2014 tarihli ikinci Elde Tutma Belgesini düzenlediğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Bölge Adliye Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, İzmir 28. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2017/561 E. sayılı dosyasının incelenmesinde, Türk Ceza Kanunu yönünden mülkiyetin ihtilaflı olmasının suçun unsurlarının gerçekleşmediğini ortaya koyduğu, hukuk mahkemesi kararına bağlı olan bir mülkiyet ihtilafında ya da malın aidiyeti konusunda tartışma olması durumunda güveni kötüye kullanma suçunun unsurlarının oluştuğundan söz edilemeyeği gerekçelerine yer verildiği, somut olayda mülkiyetin tespiti açısından, ceza hakiminin tespit ettiği maddi olaylarla ve özellikle “fiilin hukuka aykırılığı” konusunda hukuk hakimini bağlayıcı bir tespitte bulunulmadığı, davalı ... hakkında daha önceden verilen kararın kesinleştiği, davacı ...
(... Corp.) ile ... Madencilik A.Ş. arasında 01.11.2013 tarihli kurşun/gümüş madeni konsantresi alımı hakkında sözleşme yapıldığı, sözleşmenin 8. maddesi uyarınca davacının ... A.Ş.'ye 08.01.2014 ve 31.01.2014 tarihinde toplam 1.353.378,09 USD ödediği, yine davalı ... A.Ş.'nin (... A.Ş.) de dava dışı ... şirketinin varlık yönetim şirketi VMF lehine antrepo makbuzu düzenleyerek verdiği, bu belge de saklatanın (depositor) VMF olarak yer aldığı, saklama sözleşmesinin tarafının VMF olduğu, antrepo makbuzunun hükümlerine göre VMF'nin izni olmaksızın depoda bulunan malların tasarruf edilemeyeceği, tasarruf yetkisinin VMF'de bulunduğu, VMF'nin talep hakkını 04.09.2014 tarihli belge ile bu mallarla ilgili tüm haklarını davacı şirkete temlik ettiği, davalı ...
A.Ş.'nin (... A.Ş.) saklayan olarak bu malların yerini değiştirmeyerek tasarrufta bulunmaması gerektiği halde sözleşme hükümlerini ihlal ederek malları ... A.Ş.'ye teslim ettiği, böylece doğan zarardan saklayan/ardiyeci olarak sorumlu olduğu gerekçesiyle davalı ...'na karşı açılan davanın kabulü ile 1.353.378,09 USD'nin temerrüt tarihi olan 23.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD Doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davalı ...Ş.'ye (eski ünvan: ... Depoculuk Gümrükleme ve Tic.
A.Ş.) karşı açılan davanın kabulü ile 1.353.378,09 USD'nin temerrüt tarihi olan 28.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD Doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm davalı ...Ş. vekili ile fer'i müdahil ... A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davalı ...Ş. yönünden saklama sözleşmesinin ihlali, davalı ... yönünden de temsilcilik, komisyonculuk-vekâlet görevinin kötüye kullandığı iddialarından kaynaklı tazminat davasıdır.
B.Değerlendirme ve Gerekçe
1.Davalılardan ... dava dışı ... Madencilik A.Ş.'nin yetkili temsilcisi olmasının yanı sıra, aralarındaki 30.05.2013 tarihli temsilcilik sözleşmesi gereğince davacı şirketin de temsilcisi konumunda olup davacı taraf dava dilekçesinde ...'nun, müvekkiline ait emtianın başkalarına satılmasına yönelik bildirimlerde bulunduğunu, emtianın depodan çıkarılabileceğini ve üçüncü kişilere satılabileceğini ifade ettiğini iddia etmiş ve delil olarak ... Madencilik yetkilisi ... tarafından gönderilen ve malların parasının ... Madencilik A.Ş. tarafından gönderilmediği ve bekleyen madenlerin ...'nun talimatıyla satıldığına ilişkin e-mail yazışması ile ... tarafından ... Madencilik'in yetkilisi ...'a gönderilen maili göstererek, davalı ...'ın bu eylemleri sebebiyle oluşan zarardan sorumlu olduğunu belirtmiştir.
Mahkemece, emtianın ...'nun talimatıyla dava dışı şirkete teslim edildiği, davalı ...'ın varlığı inkâr edilmeyen temsilcilik sözleşmesine rağmen gümüş madenini ... A.Ş. lehine hareket ederek teslimini sağladığı, bu şekilde davacı ile aralarındaki sözleşmeye aykırı davrandığı, 05.03.2014 tarihli e-mail kaydına göre Pınar'ın "kurşunu sat, yeni geleni bana ver, işi uzatmayalım" ifadelerinin de bu işlemlerin Pınar'ın bilgisi dahilinde olduğunu gösterdiği, davalı ...'ın davacının menfaatlerini gözetmeyerek davacı aleyhine sonuç doğuracak şekilde sözleşmeye aykırı davrandığı gerekçesi ile Pınar yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu durumda davacının, aralarındaki sözleşme gereğince kendisini yetkili temsilcisi olarak tayin ettiği davalı ...'nun sözleşmeye aykırılık teşkil eden kusurlu eylemi sebebiyle zarara uğradığı, davalı ...Ş.'ye kusur izafe edilemeyeceği gözetilerek davalı ...Ş.
yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi doğru olmamış hükmün temyiz eden davalı ...Ş. yararına bozulması gerekmiştir.
2.Bozma sebebine göre fer'i müdahil .... vekilinin tüm, davalı ...Ş. vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar verilmiştir.
V.SONUÇ
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle fer'i müdahil .... vekilinin tüm, davalı ...Ş. vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...Ş.'ye verilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalı ...Ş.'ye ve feri müdahile iadesine, 06.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1136360600 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz