Tahsil
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2010/12694 E. 2012/17700 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
yetki belgesi↗ denetime elverişli rapor↗ makul süre↗ pasif husumet ehliyeti↗ husumet ehliyeti↗ pasif husumet yokluğu↗ denetime elverişlilik↗ pasif husumet↗ husumet yokluğu↗ taraf ehliyeti↗ yetki↗ ek tasfiye↗ terkin↗ kusur↗ karar verilmesine yer olmadığına↗ teslim↗ husumet↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davalı TPİC Ltd. Şti. ile dava dışı Hassa Nakliyat Ltd.Şti. arasında imzalanan sözleşme gereği davalı Helingaz Ltd.Şti’nin dava konusu akaryakıtın nakliyesini yaptığı, davaya konu aracın 26.02.2007 tarihinde yükü almasından sonra Habur Gümrük Müdürlüğü’ne ulaştığında C-2 yetki belgesinin geçerlilik süresinin dolması nedeniyle aracın çıkışına izin verilmediğinden davacı Abdülkadir Öz'ün aracı diğer davacıya satarak plakasını 63.YF.859 olarak değiştirdiği, aracın dolum yapıldıktan 23 gün sonra Habur Sınır Kapısı’ndan geçtiği, dolum yapılan 25.02.2007 günü ile 28.02.2007 tarihleri arasında Irak'a 229 aracın gönderildiği, yükünü boşaltamayan aracın olmadığının tespit edildiği, davanın açılmasına sebebiyet veren durumun davacılara ait aracın sahip olması gereken C-2 yetki belgesinin süresinin dolması olduğu, davaya konu aracın 17.05.2007 tarihinde İskenderun Gümrük Müdürlüğü’nün denetiminde bulunan Toros Tarım San. ve Tic. A.Ş sahasına alındığı, Gümrük Kanunu’nun 46. ve 50. maddeleri ile yine aynı Kanun’nun 177/1-j maddeleri gereğince tasfiye işlemine tutulduğu ve benzinin 07.07.2009 tarihinde boşaltıldığı, TPİC Ltd.Şti ile davacılar arasında imzalanan bir sözleşme bulunmadığı, TPİC Ltd.Şti. ile sözleşmesi olan Hassa Nak.Ltd.Şti’nin C-2 karnesi sahibi Helingaz Ltd.Şti. ile yapmış olduğu sözleşme gereği davacılara ait aracı nakliyat işinde kullandıkları, Hassa Ltd.Şti. ile TPİC Ltd. Şti. arasındaki sözleşme nedeniyle malın taşıma araçlarına yüklenmesinden teslim yerine boşaltılmasına kadar her türlü sorumluluğun Hassa Nak.Ltd.Şti’ne ait olacağının kararlaştırılması karşısında davalı TPİC Ltd.Şti’nin sorumluluğunun bulunmadığı, benzinin Toros Gübre A.Ş.’den yüklenmesinden sonra benzin yükü araçta iken aracın satışının yapılması ve C-2 yetki belgesi olmayan araca yük yüklenmesi nedeniyle aracın sınır kapısından geç çıktığı ve yükün boşaltılamadığı anlaşıldığından davalı Helingaz Ltd.Şti’nin sorumluluğu bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... Ltd şirketi aleyhine açılan dava atiye terk edildiğinden bu davalı hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı .... aleyhine açılan davanın pasif husumet ehliyeti yokluğundan reddine, davalı Helingaz San. ve Taşımacılık Ltd Şti. aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davacı ...’ün dava konusu ... plakalı aracını 06.03.2007 tarihinde davacı ...’a satıp devretmiş olmasından dolayı davalılardan zarar talep etmesinin mümkün bulunmamasına göre, davacı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davacı ... vekilinin ise davalı Helin Gaz San. A.Ş.’ye yönelik temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Davacı ... vekilinin davalı Turkish Petroleum International Co.Ltd.(TPIC)’e yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince, yukarıdaki özetten de anlaşıldığı üzere davacı taraf, araçtaki malın Türkiye’ye geri getirilmesinden sonra araçtan boşaltılmaması nedeniyle aracı çalıştıramama ve aracın yıpranmasından kaynaklanan tazminatın tahsili için işbu davayı açmıştır. Yanlar arasında çekişmesiz olduğu üzere malın alıcısı tarafından teslim alınmaması üzerine malı Türkiye’ye geri getiren davacı, malın zamanında alıcısına ulaştırılamamasında kusurlu olsa dahi bu kusur işbu davadaki taleplerin reddine tek başına gerekçe olamaz. Malın sahibi ve ihracatçısı olan TPIC’ın makul sürede malın araçtan boşaltılmasını sağlama yükümlülüğü söz konusudur. Ancak bu meyanda davacının da zararın artmaması için gerekli önlemleri alma yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu itibarla mahkemece aralarında taşıma ve gümrük işlemleri konularında uzmanlığı bulunan bilirkişi kurulundan “geri getirilen malın araçtan ne kadar sürede boşaltılabileceği, boşaltılmasında hukuki ve fiili bir engel bulunup bulunmadığı” konularında denetime elverişli rapor alınıp sonucuna göre karar verilmek gerekirken, davalı TPIC yönünden pasif husumet yokluğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/6215 E. 2023/5955 K.
Ortak:denetime elverişli rapor · makul süre · denetime elverişlilik · yetki · terkin · kusur · karar verilmesine yer olmadığına · teslim · dava şartı
İncelediğiniz karardaŞti. arasındaki sözleşme nedeniyle malın taşıma araçlarına yüklenmesinden «teslim» yerine boşaltılmasına kadar her türlü sorumluluğun Hassa Nak.Ltd.Şti’ne ait olacağının kararlaştırılması karşısında davalı TPİC Ltd.Şti’nin sorumluluğunun bulunmadığı, benzinin Toros Gübre A.Ş.’den yüklenmesinden sonra benzin yükü araçta iken aracın satışının yapılması ve C-2 «yetki belgesi» olmayan araca yük yüklenmesi nedeniyle aracın sınır kapısından geç çıktığı ve yükün boşaltılamadığı anlaşıldığından davalı Helingaz Ltd.Şti’nin sorumluluğu bulunma …
Ltd şirketi aleyhine açılan dava atiye «terk» edildiğinden bu davalı hakkında karar «verilmesine yer olmadığına», davalı .... aleyhine açılan davanın «pasif husumet ehliyeti» yokluğundan reddine, davalı Helingaz San. ve Taşımacılık Ltd Şti. aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Yanlar arasında çekişmesiz olduğu üzere malın alıcısı tarafından «teslim» alınmaması üzerine malı Türkiye’ye geri getiren davacı, malın zamanında alıcısına ulaştırılamamasında kusurlu olsa dahi bu «kusur» işbu davadaki taleplerin reddine tek başına gerekçe olamaz.
Benzer bu kararda… 9/3946 K. sayılı kararıyla geri getirilen malın araçtan ne kadar sürede boşaltılabileceği, boşaltılmasında hukuki ve fiili bir engel bulunup bulunmadığı konularında «denetime elverişli rapor» alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden bahisle Dairemizce bozulduğu, «bozma sonrası» mahkemece verilen kararın gerekçesinde bu hususların tartışılmadığı, bozma ilamının gereği yerine getirilmediği, diğer yandan mahkemece «müterafik kusur» indirimi yapıldığı davacının, gelir «kaybı», yıpranma zararı ve tespit «masrafı» olmak üzere üç ayrı kalemde tazminat talebinin bulunması karşısında, bu kalemlerden hangisine ilişkin, hangi oranda ve hangi gerekçeyle müterafik kusur indirimi yapıldığına dair gerekçeli kararda hiçbir değerlendirme yapılmadığı, öncelikle davadışı alıcı tarafından «teslim» alınmayarak, davacıya ait tankerle Türkiye gümrüğüne geri getirilen malın tankerden boşaltılıp boşaltılamaması ve davalı TPIC Ltd.
… ece Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemenin yukarıda tarih, esas ve karar sayısı belirtilen kararı ile Habur Gümrük Müdürlüğünce onaylı 19.03.2007 tarihli transit «beyannamesi» muhteviyatında araca yüklenerek müdürlüklerine sevk edilen 16.250 kg kurşunsuz benzin cinsi eşyayı «taşıyan» aracın 17.05.2007 tarihinde Toros Tarım Sanayi A.Ş sahasına alındığı, eşya yükümlü talebi doğrultusunda 31.08.2007 tarihinde Mersin Ataş Rafineri Gümrük Müdürlüğüne Memur refakatinde sevk edildiği, Tu-Ta Petrolcülük A.Ş firmasına ait antreponun depolama lisansının Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından iptal edilmesi nedeniyle anılan Gümrük Müdürlüğünce hiç bir işlem yapılmadan aynı gün refakat memuru ile geri gönderilerek Toros Tarim Sanayi A.Ş sahasına yeniden alındığı ve sahada bulunduğu, tanker içerisinde bulunan 16.250 kg kurşunsuz benzinin müdürlüklerince 07.07.2009 tarihinde yerinden «teslim» alarak Kırıkkale Rafineri Müdürlüğüne teslim edildiği ve teslim edildiğine dair tutanağın da gönderildiği, malın ülkeden çıkışına ilişkin işlemlerde davacı tarafın ihmal ve dikkatsizliği nedeniyle malın «teslim tarihi» geciktiği ve mal alıcısı tarafından teslim alınmayarak geri gönderildiği, mal Toros Tarım firmasının antreposuna alındıktan ancak 20 günlük yasal süre içerisinde davalı firma tarafından tanker üzerindeki mal boşaltılmadığından davacı tarafın tankeri uzun süre gümrük sahasında mahsur kaldığı, malın tanker üzerinden indirilmesi için davalı TPIC firmasının yasal ve fiili engeli bulunmamasına rağmen haklı gerekçe gösterilmeden gereken işlemler yapılmadığından davalı TPIC firması %80 oranında asli kusurlu olarak tespit edildiği, davacı tarafın söz konusu malı vaktinde teslim etmemesindeki hatalı davranışları nedeniyle oluşan zararında %20 oranında «müterafik kusuru» olduğundan davalı Turkish Petroleum International A.Ş. yönünden davanın kısmen kabulüne, Dilanlar Taşımacılık firması yönünden davayı atiye «terk» edildiği, dosyadaki belgelere göre davalı ... firması vekilinin «davanın geri alınmasına» karşın «rızalarının» olup olmadığına dair herhangi bir beyanının bulunmadığı, mahkemenin 12.02.2010 tarihli kararında söz konusu firma yönünden karar «verilmesine yer olmadığına» hükmedildiği, davacı ya da davalı tarafça bu firma yönünden temyiz yoluna başvurulmadığı, Yargıtay 11.
Şti’nce malın davacıya ait tankerden «makul sürede» boşaltılıp boşaltılamayacağı hususlarında fiili ve hukuki bir engel bulunup bulunmadığı konuları başta olmak üzere, aralarında taşıma ve gümrük uzmanı da bulunan bir bilirkişi heyetinden «denetime elverişli» bir rapor alınarak ve sonuca göre bozma ilamında vurgulanan hususların da tartışılması suretiyle bir karar verilmesi gereğine işaret edilerek bozulmuştur.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:yıpranma payı · davanın geri alınması · teslim tarihi · müterafik kusur · ba beyannamesi · bozma sonrası karar · ticari faiz · eş rızası
Benzer bu kararda… ece Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemenin yukarıda tarih, esas ve karar sayısı belirtilen kararı ile Habur Gümrük Müdürlüğünce onaylı 19.03.2007 tarihli transit «beyannamesi» muhteviyatında araca yüklenerek müdürlüklerine sevk edilen 16.250 kg kurşunsuz benzin cinsi eşyayı «taşıyan» aracın 17.05.2007 tarihinde Toros Tarım Sanayi A.Ş sahasına alındığı, eşya yükümlü talebi doğrultusunda 31.08.2007 tarihinde Mersin Ataş Rafineri Gümrük Müdürlüğüne Memur refakatinde sevk edildiği, Tu-Ta Petrolcülük A.Ş firmasına ait antreponun depolama lisansının Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından iptal edilmesi nedeniyle anılan Gümrük Müdürlüğünce hiç bir işlem yapılmadan aynı gün refakat memuru ile geri gönderilerek Toros Tarim Sanayi A.Ş sahasına yeniden alındığı ve sahada bulunduğu, tanker içerisinde bulunan 16.250 kg kurşunsuz benzinin müdürlüklerince 07.07.2009 tarihinde yerinden «teslim» alarak Kırıkkale Rafineri Müdürlüğüne teslim edildiği ve teslim edildiğine dair tutanağın da gönderildiği, malın ülkeden çıkışına ilişkin işlemlerde davacı tarafın ihmal ve dikkatsizliği nedeniyle malın «teslim tarihi» geciktiği ve mal alıcısı tarafından teslim alınmayarak geri gönderildiği, mal Toros Tarım firmasının antreposuna alındıktan ancak 20 günlük yasal süre içerisinde davalı firma tarafından tanker üzerindeki mal boşaltılmadığından davacı tarafın tankeri uzun süre gümrük sahasında mahsur kaldığı, malın tanker üzerinden indirilmesi için davalı TPIC firmasının yasal ve fiili engeli bulunmamasına rağmen haklı gerekçe gösterilmeden gereken işlemler yapılmadığından davalı TPIC firması %80 oranında asli kusurlu olarak tespit edildiği, davacı tarafın söz konusu malı vaktinde teslim etmemesindeki hatalı davranışları nedeniyle oluşan zararında %20 oranında «müterafik kusuru» olduğundan davalı Turkish Petroleum International A.Ş. yönünden davanın kısmen kabulüne, Dilanlar Taşımacılık firması yönünden davayı atiye «terk» edildiği, dosyadaki belgelere göre davalı ... firması vekilinin «davanın geri alınmasına» karşın «rızalarının» olup olmadığına dair herhangi bir beyanının bulunmadığı, mahkemenin 12.02.2010 tarihli kararında söz konusu firma yönünden karar «verilmesine yer olmadığına» hükmedildiği, davacı ya da davalı tarafça bu firma yönünden temyiz yoluna başvurulmadığı, Yargıtay 11.
Mahkemece 29.01.2018 tarih, 2013/57 E. ve 2018/45 K. sayılı kararı ile bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada mahkemece, dava dosyası hakkında «müterafik kusur» nedeniyle takdir indirim yapılarak, Yargıtay ilamında diğer davalı şirketler ... ve ... yönünden herhangi bir bozma olmadığı gerekçesiyle bu şirketler yönünden hüküm kurulmadığı, davacılar tarafından davalı TPIC Türkiye Petrolleri Uluslararası Ltd Şirketi aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile; 13.000,00 TL'nin 26.02.2007 tarihinden itibaren işleyecek «ticari faizi» ile birlikte davalı TPIC Türkiye Petrolleri Uluslararası Ltd.
… 9/3946 K. sayılı kararıyla geri getirilen malın araçtan ne kadar sürede boşaltılabileceği, boşaltılmasında hukuki ve fiili bir engel bulunup bulunmadığı konularında «denetime elverişli rapor» alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden bahisle Dairemizce bozulduğu, «bozma sonrası» mahkemece verilen kararın gerekçesinde bu hususların tartışılmadığı, bozma ilamının gereği yerine getirilmediği, diğer yandan mahkemece «müterafik kusur» indirimi yapıldığı davacının, gelir «kaybı», yıpranma zararı ve tespit «masrafı» olmak üzere üç ayrı kalemde tazminat talebinin bulunması karşısında, bu kalemlerden hangisine ilişkin, hangi oranda ve hangi gerekçeyle müterafik kusur indirimi yapıldığına dair gerekçeli kararda hiçbir değerlendirme yapılmadığı, öncelikle davadışı alıcı tarafından «teslim» alınmayarak, davacıya ait tankerle Türkiye gümrüğüne geri getirilen malın tankerden boşaltılıp boşaltılamaması ve davalı TPIC Ltd.
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, aracın gelir «kaybı», «yıpranma payı» ve tespit «masraflarından» kaynaklı zararın tazmini istemine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2018/2199 E. 2019/3946 K.
Ortak:denetime elverişli rapor · makul süre · denetime elverişlilik · kusur · teslim · Tahsil
İncelediğiniz karardaYanlar arasında çekişmesiz olduğu üzere malın alıcısı tarafından «teslim» alınmaması üzerine malı Türkiye’ye geri getiren davacı, malın zamanında alıcısına ulaştırılamamasında kusurlu olsa dahi bu «kusur» işbu davadaki taleplerin reddine tek başına gerekçe olamaz.
… nan bilirkişi kurulundan “geri getirilen malın araçtan ne kadar sürede boşaltılabileceği, boşaltılmasında hukuki ve fiili bir engel bulunup bulunmadığı” konularında «denetime elverişli rapor» alınıp sonucuna göre karar verilmek gerekirken, davalı TPIC yönünden «pasif husumet yokluğu» gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Şti. arasındaki sözleşme nedeniyle malın taşıma araçlarına yüklenmesinden «teslim» yerine boşaltılmasına kadar her türlü sorumluluğun Hassa Nak.Ltd.Şti’ne ait olacağının kararlaştırılması karşısında davalı TPİC Ltd.Şti’nin sorumluluğunun bulunmadığı, benzinin Toros Gübre A.Ş.’den yüklenmesinden sonra benzin yükü araçta iken aracın satışının yapılması ve C-2 «yetki belgesi» olmayan araca yük yüklenmesi nedeniyle aracın sınır kapısından geç çıktığı ve yükün boşaltılamadığı anlaşıldığından davalı Helingaz Ltd.Şti’nin sorumluluğu bulunma …
Benzer bu karardaİlk derece mahkemesince verilen karar, “geri getirilen malın araçtan ne kadar sürede boşaltılabileceği, boşaltılmasında hukuki ve fiili bir engel bulunup bulunmadığı” konularında «denetime elverişli rapor» alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden bahisle Dairemizce bozulmuşsa da, «bozma sonrası» mahkemece verilen kararın gerekçesinde bu hususlar tartışılmamış, bozma ilamının gereği yerine getirilmemiştir.
Şti’nce malın davacıya ait tankerden «makul sürede» boşaltılıp boşaltılamayacağı hususlarında fiili ve hukuki bir engel bulunup bulunmadığı” konuları başta olmak üzere, aralarında taşıma ve gümrük uzmanı da bulunan bir bilirkişi heyetinden «denetime elverişli» bir rapor alınarak ve sonuca göre bozma ilamında vurgulanan hususların da tartışılması suretiyle bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilme …
Şti.’nin Ceyhan adresinden 26.02.2007 tarihinde Musul Duhok'da bulunan alıcıya «teslim» edilmek üzere nakliyeci Helin Gaz San.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:müterafik kusur · bozma sonrası karar · ticari faiz · kâr kaybı · dosya masrafı
Benzer bu karardaDiğer yandan, mahkemece «müterafik kusur» indirimi yapılmışsa da, davacının, gelir «kaybı», yıpranma zararı ve tespit «masrafı» olmak üzere üç ayrı kalemde tazminat talebinin bulunması karşısında, bu kalemlerden hangisine ilişkin, hangi oranda ve hangi gerekçeyle müterafik kusur indirimi yapıldığına dair gerekçeli kararda hiçbir değerlendirme yapılmamıştır.
Dairemizin bozma ilamına uyan mahkemece, dava dosyası hakkında «müterafik kusur» nedeniyle takdir indirim yapılarak, Yargıtay ilamında diğer davalı şirketler ... ve ... yönünden herhangi bir bozma olmadığı gerekçesiyle bu şirketler yönünden hüküm kurulmamış, davacılar tarafından davalı TPIC Türkiye Petrolleri Uluslararası Ltd Şirketi aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile;13.000,00 TL'nin 26.02.2007 tarihinden itibaren işleyecek «ticari faizi» ile birlikte davalı TPIC Türkiye Petrolleri Uluslararası Ltd.
Şti. ve .... aracılığı ile 16.250 kg GASOLİNE yüklendiğini, yükün alıcısına ulaştırılmasına rağmen «teslim» alınmaması üzerine Türkiye’ye geri getirildiğini, ancak dava tarihine kadar araçta bulunan benzin yükünün boşaltılmadığını, müvekkillerinin yükün boşaltılmamasından ve aracın çalışmamasından kaynaklanan zararı doğduğunu, 9.600,00 TL gelir «kaybı», 10.400,00 YTL yıpranma zararı ve Ceyhan 2.
Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2007/50 D.İş sayılı dosyasının tespit «masrafı» 392,96 YTL olmak üzere toplam 20.392,96 YTL olduğunu ileri sürerek, anılan meblağın davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/15874 E. 2012/6912 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:yasal faiz · dava sebebi
Benzer bu kararda… dava değerinin davacı vekili tarafından 18.799,20 TL arttırıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, 15.799,20 TL’nın 10/01/2008 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline, şartları oluşmayan manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
… konusunda kusurunun bulunup bulunmadığının tespiti bakımından İskenderun ve Habur Gümrük Müdürlüğü'nden aracın mahkeme kararına rağmen boşaltılamamasının başka bir «sebebi» bulunup bulunmadığı konusunda gerekli araştırma yapılmadan karar verilmiş olması yerinde görülmediğinden, davalı vekilinin bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının kab …
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2010/12694 E. , 2012/17700 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Ceyhan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 12/02/2010 tarih ve 2008/57-2010/18 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 06/11/2012 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı asil ... ile davacılar vekili ... ve davalı .... vekili ... ile davalı .... vekili Av. ... Yanar dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacılar vekili, müvekkili ...'e ait ... plakalı iken davacı ...’a devredilerek 63 YF 859 plakalı olan yakıt tankerine davalı TPIC Ltd.Şti’nin Ceyhan adresinden 26.02.2007 tarihinde Musul Duhok'da bulunan alıcıya teslim edilmek üzere nakliyeci Helin Gaz San. Ltd Şti. ve .... aracılığı ile 16.250 kg GASOLİNE yüklendiğini, yükün alıcısına ulaştırılmasına rağmen teslim alınmaması üzerine Türkiye’ye geri getirildiğini, ancak dava tarihine kadar araçta bulunan benzin yükünün boşaltılmadığını, müvekkillerinin yükün boşaltılmamasından ve aracın çalışmamasından kaynaklanan zararı doğduğunu, 9.600,00 TL gelir kaybı, 10.400,00 YTL yıpranma zararı ve Ceyhan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2007/50 D.İş sayılı dosyasının tespit masrafı 392,96 YTL olmak üzere toplam 20.392,96 YTL olduğunu ileri sürerek, anılan meblağın davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı .... vekili, davanın reddini istemiştir.
Davalı Helin Gaz San. ve Taş. Tic. Ltd. Şti. vekili, müvekkilinin TPIC Ltd.Şti. tarafından Irak'a transit olarak gönderilen akaryakıtın nakliyesini yaptığını, davacıların aracının yeni plakasının C-2 yetki belgesine işlenmesinden sonra 17.03.2007 tarihinde aracın çıkmasına izin verildiğini, bu arada TPİC Ltd Şti’nin Irak'taki alıcı firma ile yaptığı
sözleşmenin süresi dolduğu için teslimatın yapılmadığını, geri getirilen yükün TPIC Ltd. Şti. tarafından antrepolarının bulunmaması ve 92 oktan benzinin Türkiye'de kullanıma yasaklanmış olması gibi nedenlerle teslim alınmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı Turkısh Petroleum İnternational Co. Ltd (TPIC) vekili, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, nakliye firmaları ile imzalanan sözleşme kapsamında tüm sorumluluğun araç sahipleri ve nakliye firmalarında olduğunu, aracın 25.02.2007 tarihinde yükünü almasına rağmen davacılardan kaynaklanan sebeplerle Habur Sınır Kapısı’ndan 17.03.2007 tarihinde çıktığını, bu süreçte müvekkili ile alıcı firma arasındaki sözleşmenin süresinin sona ermesi nedeniyle yükün boşaltılamadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davalı TPİC Ltd. Şti. ile dava dışı Hassa Nakliyat Ltd.Şti. arasında imzalanan sözleşme gereği davalı Helingaz Ltd.Şti’nin dava konusu akaryakıtın nakliyesini yaptığı, davaya konu aracın 26.02.2007 tarihinde yükü almasından sonra Habur Gümrük Müdürlüğü’ne ulaştığında C-2 yetki belgesinin geçerlilik süresinin dolması nedeniyle aracın çıkışına izin verilmediğinden davacı Abdülkadir Öz'ün aracı diğer davacıya satarak plakasını 63.YF.859 olarak değiştirdiği, aracın dolum yapıldıktan 23 gün sonra Habur Sınır Kapısı’ndan geçtiği, dolum yapılan 25.02.2007 günü ile 28.02.2007 tarihleri arasında Irak'a 229 aracın gönderildiği, yükünü boşaltamayan aracın olmadığının tespit edildiği, davanın açılmasına sebebiyet veren durumun davacılara ait aracın sahip olması gereken C-2 yetki belgesinin süresinin dolması olduğu, davaya konu aracın 17.05.2007 tarihinde İskenderun Gümrük Müdürlüğü’nün denetiminde bulunan Toros Tarım San.
ve Tic. A.Ş sahasına alındığı, Gümrük Kanunu’nun 46. ve 50. maddeleri ile yine aynı Kanun’nun 177/1-j maddeleri gereğince tasfiye işlemine tutulduğu ve benzinin 07.07.2009 tarihinde boşaltıldığı, TPİC Ltd.Şti ile davacılar arasında imzalanan bir sözleşme bulunmadığı, TPİC Ltd.Şti. ile sözleşmesi olan Hassa Nak.Ltd.Şti’nin C-2 karnesi sahibi Helingaz Ltd.Şti. ile yapmış olduğu sözleşme gereği davacılara ait aracı nakliyat işinde kullandıkları, Hassa Ltd.Şti. ile TPİC Ltd. Şti. arasındaki sözleşme nedeniyle malın taşıma araçlarına yüklenmesinden teslim yerine boşaltılmasına kadar her türlü sorumluluğun Hassa Nak.Ltd.Şti’ne ait olacağının kararlaştırılması karşısında davalı TPİC Ltd.Şti’nin sorumluluğunun bulunmadığı, benzinin Toros Gübre A.Ş.’den yüklenmesinden sonra benzin yükü araçta iken aracın satışının yapılması ve C-2 yetki belgesi olmayan araca yük yüklenmesi nedeniyle aracın sınır kapısından geç çıktığı ve yükün boşaltılamadığı anlaşıldığından davalı Helingaz Ltd.Şti’nin sorumluluğu bulunmadığı gerekçesiyle davalı ...
Ltd şirketi aleyhine açılan dava atiye terk edildiğinden bu davalı hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı .... aleyhine açılan davanın pasif husumet ehliyeti yokluğundan reddine, davalı Helingaz San. ve Taşımacılık Ltd Şti. aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davacı ...’ün dava konusu ... plakalı aracını 06.03.2007 tarihinde davacı ...’a satıp devretmiş olmasından dolayı davalılardan zarar talep etmesinin mümkün bulunmamasına göre, davacı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davacı ... vekilinin ise davalı Helin Gaz San. A.Ş.’ye yönelik temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Davacı ... vekilinin davalı Turkish Petroleum International Co.Ltd.(TPIC)’e yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince, yukarıdaki özetten de anlaşıldığı üzere davacı taraf, araçtaki malın Türkiye’ye geri getirilmesinden sonra araçtan boşaltılmaması nedeniyle aracı çalıştıramama ve aracın yıpranmasından kaynaklanan tazminatın tahsili için işbu davayı açmıştır. Yanlar arasında çekişmesiz olduğu üzere malın alıcısı tarafından teslim alınmaması üzerine malı Türkiye’ye geri getiren davacı, malın zamanında alıcısına ulaştırılamamasında kusurlu olsa dahi bu kusur işbu davadaki taleplerin reddine tek başına gerekçe olamaz. Malın sahibi ve ihracatçısı olan TPIC’ın makul sürede malın araçtan boşaltılmasını sağlama yükümlülüğü söz konusudur.
Ancak bu meyanda davacının da zararın artmaması için gerekli önlemleri alma yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu itibarla mahkemece aralarında taşıma ve gümrük işlemleri konularında uzmanlığı bulunan bilirkişi kurulundan “geri getirilen malın araçtan ne kadar sürede boşaltılabileceği, boşaltılmasında hukuki ve fiili bir engel bulunup bulunmadığı” konularında denetime elverişli rapor alınıp sonucuna göre karar verilmek gerekirken, davalı TPIC yönünden pasif husumet yokluğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davacı ... vekilinin ise davalı Helin Gaz San. A.Ş.’ye yönelik temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı ... vekilinin davalı TPIC’e yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı ... yararına BOZULMASINA, takdir olunan 900,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'a verilmesine, takdir olunan 900,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalı Helin Gaz San. A.Ş.'ne verilmesine, takdir olunan 900,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak davalı ...'ne verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 4,00 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı ...'den alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davalı ...'a iadesine, 08.11.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1064785500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz