Cezai Şart
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2011/9249 E. 2012/16636 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
işletme devri↗ cezai şart↗ icra takibine itiraz↗ ifa↗ protokol↗ taahhütname↗ ihtarname↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, taraflar arasında yapılan sözleşmenin incelenmesinde davalının davacıya ait işyerini devraldığı, sözleşme ile davacı ve davalının taahhütler altına girdiği, sözleşmeye uyulmaması halinde 15.000.00 TL tazminatın ödeneceğinin kararlaştırıldığı, somut olayda kararlaştırılan cezai şartın seçimlik cezai şart olduğu, davacının borçludan aynı zamanda sözleşmedeki diğer sorumluluklarını yerine getirmesi açısından ihtarname gönderdiği, cezai şart dışındaki alacaklar hakkında Ereğli 2. İcra Müdürlüğünün 2009/343 E. sayılı dosyası ile icra takibi yaptığı, aktin icrasını talep ettiği ihtarnamede de bu hususun açıkça belirtildiği, bu nedenle cezai şartı talep edemeyeceği gerekçesiyle itirazın iptali davasının İİK'nın 67 ve 818 sayılı BK'nin 158/1 fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, işletmenin devri sözleşmesinde kararlaştırılan cezai şartın tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptali davasıdır. Taraflar arasındaki devir protokolünün 6. maddesinde tarafların protokolün şart ve koşullarına uymadıkları takdirde karşı tarafa " ayrıca " 15.000 TL tazminat ödemeyi kabül ettikleri belirtilmiştir. Mahkemece her ne kadar sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın seçimlik cezai şart olduğu ve davacının ihtarname ve başka bir icra takibi ile sözleşmenin yerine getirilmesini de talep ettiğinden seçimlik cezai şartı isteyemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de BK. nun 158/1. maddesinde düzenlenen seçimlik cezai şart "sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa" ancak tek başına talep edilebilir. Taraflar arasındaki sözleşmenin 6. maddesinde akdin koşullarına uymama halinde ödenmesi kararlaştırılan cezai şartın " ayrıca " ödeneceği belirtildiğine göre mahkemenin sözleşmenin bu hükmünü değerlendirerek ifa ile birlikte seçimlik cezai şartın da istenebilip istenemeyeceğini değerlendirmesi gerekir. Ayrıca akdin feshi durumunda da seçimlik cezai şart istenebilir. Davacı vekili 31.07.2009 günlü celsede sözleşmeyi feshettiklerini de beyan etmiştir. Bu beyanın da diğer delillerle birlikte değerlendirilerek sonuca varılması gerekir iken yazılı şekilde davanın reddi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/3138 E. 2021/4986 K.
Ortak:cezai şart · ifa
İncelediğiniz karardaTaraflar arasındaki sözleşmenin 6. maddesinde akdin koşullarına uymama halinde ödenmesi kararlaştırılan «cezai şartın» " ayrıca " ödeneceği belirtildiğine göre mahkemenin sözleşmenin bu hükmünü değerlendirerek «ifa» ile birlikte seçimlik cezai şartın da istenebilip istenemeyeceğini değerlendirmesi gerekir.
Mahkemece, taraflar arasında yapılan sözleşmenin incelenmesinde davalının davacıya ait işyerini devraldığı, sözleşme ile davacı ve davalının «taahhütler» altına girdiği, sözleşmeye uyulmaması halinde 15.000.00 TL tazminatın ödeneceğinin kararlaştırıldığı, somut olayda kararlaştırılan «cezai şartın» seçimlik cezai şart olduğu, davacının borçludan aynı zamanda sözleşmedeki diğer sorumluluklarını yerine getirmesi açısından «ihtarname» gönderdiği, cezai şart dışındaki alacaklar hakkında Ereğli 2.
İcra Müdürlüğünün 2009/343 E. sayılı dosyası ile icra takibi yaptığı, aktin icrasını talep ettiği «ihtarnamede» de bu hususun açıkça belirtildiği, bu nedenle «cezai şartı» talep edemeyeceği gerekçesiyle itirazın iptali davasının İİK'nın 67 ve 818 sayılı BK'nin 158/1 fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… since yapılan yargılamada, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri dikkate alındığında asıl dava yönünden taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 11.2. maddesindeki «cezai şartın» akdin «ifa» edilmemesi ya da sözleşmeye uyulmaması halinde ödenmek üzere kararlaştırıldığı, seçimlik ceza niteliğinde olduğu, bu kapsamda «sözleşmenin feshi» yoluna gidildiğinde bu cezai şartın istenebileceğine dair sözleşmede hüküm bulunmadığı dolayısıyla davacının sözleşmeyi «fesih» etmesi nedeniyle cezai şart alacağını talep edemeyeceği, bahsi geçen cezai şartın sözleşmenin devamı sırasında uygulanması gereken cezai şart niteliğinde olduğu, karşı dava yönünden yapılan incelemeye göre davalı tarafın malları art arda iki defa «teslim» edememe hali gerçekleştiği, sözleşmenin 11.3 maddesi uyarınca davacı tarafın fesih hakkının doğduğu ve cezai şart niteliğine haiz olmak üzere «teminatı» irat kaydetme hakkı bulunduğu gerekçesiyle asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekilleri tarafından istinaf edilmiştir.
… icesinde, tarafların sadece asıl dava yönünden istinaf isteminde bulunması nedeniyle incelemenin asıl davaya göre yapıldığı, taraflar arasındaki sözleşmede seçimlik «cezai şart» kararlaştırıldığı, davacının, sözleşme süresi dolmadan önce sözleşmeyi, davalının sözleşmeye aykırı davranışları nedeniyle tek taraflı olarak feshettiği, sözleşmey …
Dava, «cezai şart» alacağı olan yansıtma bedeline ilişkin faturaların tahsili amacıyla başlatılan ilamsız takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:yansıtma faturası · sözleşmenin feshi · fesih · teminat · teslim
Benzer bu kararda… since yapılan yargılamada, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri dikkate alındığında asıl dava yönünden taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 11.2. maddesindeki «cezai şartın» akdin «ifa» edilmemesi ya da sözleşmeye uyulmaması halinde ödenmek üzere kararlaştırıldığı, seçimlik ceza niteliğinde olduğu, bu kapsamda «sözleşmenin feshi» yoluna gidildiğinde bu cezai şartın istenebileceğine dair sözleşmede hüküm bulunmadığı dolayısıyla davacının sözleşmeyi «fesih» etmesi nedeniyle cezai şart alacağını talep edemeyeceği, bahsi geçen cezai şartın sözleşmenin devamı sırasında uygulanması gereken cezai şart niteliğinde olduğu, karşı dava yönünden yapılan incelemeye göre davalı tarafın malları art arda iki defa «teslim» edememe hali gerçekleştiği, sözleşmenin 11.3 maddesi uyarınca davacı tarafın fesih hakkının doğduğu ve cezai şart niteliğine haiz olmak üzere «teminatı» irat kaydetme hakkı bulunduğu gerekçesiyle asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekilleri tarafından istinaf edilmiştir.
Her ne kadar mahkemece taraflar arasındaki sözleşmenin 11.2. maddesinde öngörülen «cezai şartın» TBK'nın 179/1. maddesinde tanımlanan seçimlik cezai şart niteliğinde olduğu ve sözleşme feshedilmekle artık cezai şart talep edilemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de taraflar arasında belirlenen cezai şarta ilişkin «yansıtma faturalarının» taraflar arasındaki sözleşmenin feshinden önce düzenlendiği ve cezai şart alacak isteminin doğduğu anlaşıldığından takip tarihi itibari ile alacağın belirlenmesi g …
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2008/5146 E. 2010/1482 K.
Ortak:cezai şart · ihtarname
İncelediğiniz karardaMahkemece, taraflar arasında yapılan sözleşmenin incelenmesinde davalının davacıya ait işyerini devraldığı, sözleşme ile davacı ve davalının «taahhütler» altına girdiği, sözleşmeye uyulmaması halinde 15.000.00 TL tazminatın ödeneceğinin kararlaştırıldığı, somut olayda kararlaştırılan «cezai şartın» seçimlik cezai şart olduğu, davacının borçludan aynı zamanda sözleşmedeki diğer sorumluluklarını yerine getirmesi açısından «ihtarname» gönderdiği, cezai şart dışındaki alacaklar hakkında Ereğli 2.
İcra Müdürlüğünün 2009/343 E. sayılı dosyası ile icra takibi yaptığı, aktin icrasını talep ettiği «ihtarnamede» de bu hususun açıkça belirtildiği, bu nedenle «cezai şartı» talep edemeyeceği gerekçesiyle itirazın iptali davasının İİK'nın 67 ve 818 sayılı BK'nin 158/1 fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
Mahkemece her ne kadar sözleşmede kararlaştırılan «cezai şartın» seçimlik cezai şart olduğu ve davacının «ihtarname» ve başka bir icra takibi ile sözleşmenin yerine getirilmesini de talep ettiğinden seçimlik cezai şartı isteyemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de BK. nun 158/1. maddesinde düzenlenen seçimlik cezai şart "sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa" ancak tek başına talep edilebilir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma ve dosyadaki belgelere göre, davacının yapmış olduğu ödemenin BK'nun 156 maddesi kapsamında pey akçesi («kaparo») olduğu, pey akçesinin sözleşmede aksi kararlaştırılmadığı için «asıl alacaktan» indirilip, «sözleşmeden dönme» durumunda iadesi gerektiği, buna göre asıl davada davacının ödediği miktarı isteyebileceği, birleşen davada ise sözleşmenin 7. maddesinde düzenlenen «cezai şartın» seçimlik cezai şart olduğu, bu cezai şartın istenebilmesi için sözleşmenin ayakta olması gerektiği, oysa tarafların uyarılarına göre her iki tarafın da iradesinin …
2-Dava, davalıya ait Tıp merkezinin davacıya devri hususundaki sözleşme nedeniyle ödenen «kaparonun» iadesi ve birleşen davada ise «cezai şartın» tahsiline yönelik icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davalı şirket, davacı şirketin «kaparoyu» ödememesi üzerine 22.05.2007 tarihinde «ihtarname» göndererek kaparoyu ve «muaccel» olan tüm diğer miktarı talep ederek, ödenmemesi halinde akdin fesholunacağını bildirmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kaparo · sözleşmeden dönme · itirazın iptali davası · muacceliyet · fesih · iptal davası · ihtar · asıl alacak
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma ve dosyadaki belgelere göre, davacının yapmış olduğu ödemenin BK'nun 156 maddesi kapsamında pey akçesi («kaparo») olduğu, pey akçesinin sözleşmede aksi kararlaştırılmadığı için «asıl alacaktan» indirilip, «sözleşmeden dönme» durumunda iadesi gerektiği, buna göre asıl davada davacının ödediği miktarı isteyebileceği, birleşen davada ise sözleşmenin 7. maddesinde düzenlenen «cezai şartın» seçimlik cezai şart olduğu, bu cezai şartın istenebilmesi için sözleşmenin ayakta olması gerektiği, oysa tarafların uyarılarına göre her iki tarafın da iradesinin …
Davalı şirket, davacı şirketin «kaparoyu» ödememesi üzerine 22.05.2007 tarihinde «ihtarname» göndererek kaparoyu ve «muaccel» olan tüm diğer miktarı talep ederek, ödenmemesi halinde akdin fesholunacağını bildirmiştir.
Davalı şirketin bu «ihtarı» üzerine davacı tarafından 50.000 TL «kaparo» bedelini 23.05.2007 tarihinde davalıya ödenmiş olduğu konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Davacı tarafın sözleşmeyi feshetmesi üzerine, davalı şirket, sözleşmenin 7. maddesinde düzenlenen «cezai şartın» tahsili amacıyla icra takibine başlamış, davacının itirazı üzerine açılan «itirazın iptali davası» bu dava ile birleştirilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/5751 E. 2010/6046 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:teminat senedi · teminat
Benzer bu kararda… senen gerektirici sebeplere, davalı vekilinin 22.12.1997 tarihli dilekçesi, 17.06.2003 tarihli temyiz dilekçesi ve 10.04.2003 tarihli temyiz dilekçesinde, davacının «teminat senedini» takibe koymak suretiyle seçimlik hakkını bedelin tahsili yönünde kullandığını bildirmiş olmasına ve Dairemiz' in 20.01.2004 tarihli bozma ilamının (2) nolu bendind …
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2011/9249 E. , 2012/16636 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada KDZ.Ereğli 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 09/10/2009 tarih ve 2009/222-2009/398 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, taraflar arasında imzalanan 19.08.2008 tarihli sözleşme uyarınca müvekkile ait işyerini devralan davalının sözleşme ile üstlendiği edimleri yerine getirmediği gibi ödemelerden hiçbirini de yapmadığını, davalıya gönderilen uyarının sonuçsuz kalması üzerine davalı hakkında Kdz Ereğli 1. İcra Müdürlüğünün 2009/344 sayılı dosyası ile 15.000 TL tutarındaki alacak için icra takibi yapıldığını, ancak davalının sözleşmenin 6. maddesinde yer alan tazminatı ödemeyeceğini bildirerek haksız itirazı üzerine takibin durduğunu ileri sürerek takibin iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı, davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, taraflar arasında yapılan sözleşmenin incelenmesinde davalının davacıya ait işyerini devraldığı, sözleşme ile davacı ve davalının taahhütler altına girdiği, sözleşmeye uyulmaması halinde 15.000.00 TL tazminatın ödeneceğinin kararlaştırıldığı, somut olayda kararlaştırılan cezai şartın seçimlik cezai şart olduğu, davacının borçludan aynı zamanda sözleşmedeki diğer sorumluluklarını yerine getirmesi açısından ihtarname gönderdiği, cezai şart dışındaki alacaklar hakkında Ereğli 2. İcra Müdürlüğünün 2009/343 E. sayılı dosyası ile icra takibi yaptığı, aktin icrasını talep ettiği ihtarnamede de bu hususun açıkça belirtildiği, bu nedenle cezai şartı talep edemeyeceği gerekçesiyle itirazın iptali davasının İİK'nın 67 ve 818 sayılı BK'nin 158/1 fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, işletmenin devri sözleşmesinde kararlaştırılan cezai şartın tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptali davasıdır. Taraflar arasındaki devir protokolünün 6. maddesinde tarafların protokolün şart ve koşullarına uymadıkları takdirde karşı tarafa " ayrıca " 15.000 TL tazminat ödemeyi kabül ettikleri belirtilmiştir. Mahkemece her ne kadar sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın seçimlik cezai şart olduğu ve davacının ihtarname ve başka bir icra takibi ile sözleşmenin yerine getirilmesini de talep ettiğinden seçimlik cezai şartı isteyemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de BK. nun 158/1. maddesinde düzenlenen seçimlik cezai şart "sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa" ancak tek başına talep edilebilir.
Taraflar arasındaki sözleşmenin 6. maddesinde akdin koşullarına uymama halinde ödenmesi kararlaştırılan cezai şartın " ayrıca " ödeneceği belirtildiğine göre mahkemenin sözleşmenin bu hükmünü değerlendirerek ifa ile birlikte seçimlik cezai şartın da istenebilip istenemeyeceğini değerlendirmesi gerekir. Ayrıca akdin feshi durumunda da seçimlik cezai şart istenebilir. Davacı vekili 31.07.2009 günlü celsede sözleşmeyi feshettiklerini de beyan etmiştir. Bu beyanın da diğer delillerle birlikte değerlendirilerek sonuca varılması gerekir iken yazılı şekilde davanın reddi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 18.10.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1063650200 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz