Çek iptali | Ödeme yasağı | Çekin iptali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2011/10968 E. 2012/10999 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
beyaz ciro↗ zayi nedeniyle çek iptali↗ hasımsız dava↗ yetkili hamil↗ çek iptali↗ aktif dava ehliyeti↗ ciro↗ zayi↗ hamil↗ iptal davası↗ taraf ehliyeti↗ çek↗ ilan↗ kesin hüküm↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iptal davası açma hakkının hamile ait olduğunu, davacının dava konusu çeke yetkili hamil olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir. Oysa somut olayda davacı tarafından, dava konusu çekin hamil sıfatıyla elinde bulunduğu sırada kaybedildiği ileri sürülmüş ve anılan çekin bilgileri de mahkemeye sunulmuştur. Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının aktif dava ehliyetinin bulunduğu konusunda, mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunulmasını yeterli saymak gereklidir. Özellikle davacı hamilin beyaz ciro ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle çek iptali hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir. Kaldı ki, dava sırasında yapılan ilanlar sonucunda hak sahipleri ortaya çıkmamış olup, hak sahiplerinin daha sonra ortaya çıkması durumunda dahi hasımlı olarak açılacak bir dava ile çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir. Bu durum karşısında mahkemece, somut uyuşmazlık yönünden davacı vekilince sunulan mevcut delillerin yeterli sayılması ve davacının aktif dava ehliyetinin bulunduğunun kabul edilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/9394 E. 2013/23237 K.
Ortak:beyaz ciro · zayi nedeniyle çek iptali · hasımsız dava · çek iptali · ciro · zayi · hamil · taraf ehliyeti · dava şartı
İncelediğiniz karardaÖzellikle davacı «hamilin» «beyaz ciro» ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
Esasen «hasımsız» olarak açılan ve «kesin» hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının aktif dava «ehliyetinin» bulunduğu konusunda, mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunulmasını yeterli saymak gereklidir.
Benzer bu karardaÖzellikle davacı «hamilin» «beyaz ciro» ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup, mahkemece yazılı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemece, «kıymetli evrakın zayi» olduğu anda senet üzerindeki hak sahibi olan kişinin senedin iptaline karar verilmesini isteyebileceği, bankadan gönderilen yazı cevabından 15 adet çekle ilgili olarak davacının «lehdar», «ciranta» ve dolayısıyla «hamil» olduğunun tespit edilemediği, davacının başkaca delillerle de bu hususu ispat edemediği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 30.05.2009 keşide tarihli Z ... nolu çekin «zayi nedeniyle iptaline», diğer çeklerle ilgili davanın reddine karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak zayii · zayi nedeniyle iptal · istirdat davası · lehdar · kıymetli evrak · ciranta · istirdat
Benzer bu karardaMahkemece, «kıymetli evrakın zayi» olduğu anda senet üzerindeki hak sahibi olan kişinin senedin iptaline karar verilmesini isteyebileceği, bankadan gönderilen yazı cevabından 15 adet çekle ilgili olarak davacının «lehdar», «ciranta» ve dolayısıyla «hamil» olduğunun tespit edilemediği, davacının başkaca delillerle de bu hususu ispat edemediği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 30.05.2009 keşide tarihli Z ... nolu çekin «zayi nedeniyle iptaline», diğer çeklerle ilgili davanın reddine karar verilmiştir.
Kaldi ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek, kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/16649 E. 2015/1710 K.
Ortak:hasımsız dava · çek iptali · zayi · çek · ilan · kesin hüküm · dava şartı
İncelediğiniz karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
Özellikle davacı «hamilin» «beyaz ciro» ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılan «ilanlar» sonucunda hak sahipleri ortaya çıkmamış olup, hak sahiplerinin daha sonra ortaya çıkması durumunda dahi hasımlı olarak açılacak bir dava ile «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Benzer bu karardaDava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Esasen «hasımsız» olarak açılan ve «kesin» hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir.
Kaldı ki, dava sürecinde yapılan «ilanlar» sonrasında da «çek» üzerinde hak sahibi olduğunu iddia eden kimse de ortaya çıkmamıştır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · istirdat davası · kıymetli evrak · ziya · lehtar · eş rızası · istirdat · temsil
Benzer bu karardaDava, «zayi» nedeniyle «kıymetli evrakın iptali» istemine ilişkin olup, mahkemece, iptali istenen çekin, davacı elinde iken «rızası» dışında «ziyaa» uğradığı yönünde ve davacının çekin «lehtarı» olduğu konusunda delil bulunmadığı ve gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi» nedeniyle «kıymetli evrak iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.
Dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; davacının çekin kaybolduğuna dair dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanından başka delilinin bulunmadığı ve çekin «lehtarı» olduğu konusunda da herhangi bir kayıt, belge ve delil sunmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/4038 E. 2011/14813 K.
Ortak:zayi nedeniyle çek iptali · hasımsız dava · çek iptali · ciro · zayi · hamil · taraf ehliyeti · çek · dava şartı
İncelediğiniz karardaÖzellikle davacı «hamilin» «beyaz ciro» ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
Esasen «hasımsız» olarak açılan ve «kesin» hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının aktif dava «ehliyetinin» bulunduğu konusunda, mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunulmasını yeterli saymak gereklidir.
Benzer bu karardaAksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre «ibraz» edilen «çek» fotokopisinde veya arkasında hiç bir «ciro» bulunmadığı, çek «lehtarının» Füze Akü Ve Otomotiv San.
Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:sıfat yokluğu · istirdat davası · lehtar · istirdat · ibraz
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre «ibraz» edilen «çek» fotokopisinde veya arkasında hiç bir «ciro» bulunmadığı, çek «lehtarının» Füze Akü Ve Otomotiv San.
Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Şti. olduğu, iptali istenen «çek» ile talepte bulunan davacı arasında irtibat kurulamadığı, davacı vekiline bu konuda süre verilmişse de delilleri olmadığını bildirdiği gerekçesiyle, davanın «sıfat yokluğu» nedeniyle reddine karar verilmiştir.
5 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/13113 E. 2017/6302 K.
Ortak:hasımsız dava · çek iptali · zayi · hamil · çek · ilan · kesin hüküm · dava şartı
İncelediğiniz karardaÖzellikle davacı «hamilin» «beyaz ciro» ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılan «ilanlar» sonucunda hak sahipleri ortaya çıkmamış olup, hak sahiplerinin daha sonra ortaya çıkması durumunda dahi hasımlı olarak açılacak bir dava ile «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Benzer bu karardaKaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Esasen «hasımsız» olarak açılan ve «kesin» hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir.
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre, davacının söz konusu çekin «hamili» olduğuna ve kaybedildiğine ilişkin hiçbir delil sunmadığı, davacının iddialarının soyut beyanlarda ibaret olduğu, iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · istirdat davası · kıymetli evrak · istirdat
Benzer bu karardaDava, «zayi» nedeniyle «kıymetli evrakın iptali» istemine ilişkindir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi» nedeniyle «kıymetli evrak iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/2128 E. 2014/8997 K.
Ortak:zayi nedeniyle çek iptali · hasımsız dava · çek iptali · zayi · hamil · çek · ilan · kesin hüküm · dava şartı
İncelediğiniz karardaÖzellikle davacı «hamilin» «beyaz ciro» ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılan «ilanlar» sonucunda hak sahipleri ortaya çıkmamış olup, hak sahiplerinin daha sonra ortaya çıkması durumunda dahi hasımlı olarak açılacak bir dava ile «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Benzer bu karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere mahkemece, iptali istenen çeklerin, davacı elinde iken, «rızası» dışında «ziyaa» uğradığı yönünde mahkemede kanaat oluşmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek, ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · istirdat davası · kıymetli evrak · ziya · eş rızası · kesin süre · istirdat
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamı esas alınarak, dava dilekçesinde özellikleri belirtilen çeklerin TTK’nın 759/1. maddesi uyarınca davacı «hamilin», çekler elinde iken «ziyaya» uğradığını inandırıcı şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmadığı, delilleri ve tanıklarının isim ve adreslerini bildirmek üzere davacı tarafa «kesin süre» verildiği, kesin süreye rağmen delillerin mahkemeye sunulmadığı, davacı hamilin çeklerin kaybolduğuna dair iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle, davanın reddine …
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere mahkemece, iptali istenen çeklerin, davacı elinde iken, «rızası» dışında «ziyaa» uğradığı yönünde mahkemede kanaat oluşmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek, ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/1130 E. 2014/8954 K.
Ortak:hasımsız dava · çek iptali · zayi · çek · ilan · kesin hüküm · dava şartı
İncelediğiniz karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
Özellikle davacı «hamilin» «beyaz ciro» ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılan «ilanlar» sonucunda hak sahipleri ortaya çıkmamış olup, hak sahiplerinin daha sonra ortaya çıkması durumunda dahi hasımlı olarak açılacak bir dava ile «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Benzer bu karardaKaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Esasen «hasımsız» olarak açılan ve «kesin» hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunulmasını yeterli saymak gereklidir.
Dava, «zayi» nedeniyle «kıymetli evrakın iptali» istemine ilişkin olup, mahkemece, iptali istenen senedin, davacı elinde iken, «rızası» dışında «ziyaa» uğradığı yönünde inandırıcı delil bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · istirdat davası · kıymetli evrak · ziya · eş rızası · istirdat · ibraz
Benzer bu karardaDava, «zayi» nedeniyle «kıymetli evrakın iptali» istemine ilişkin olup, mahkemece, iptali istenen senedin, davacı elinde iken, «rızası» dışında «ziyaa» uğradığı yönünde inandırıcı delil bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, 6102 sayılı TTK'nın 759/2. maddesine göre iptal isteminde bulunan kişinin senet elinde iken «ziyaa» uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini «ibraz» etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu, ancak davacı vekilinin senedin kaybolduğu ile ilgili herhangi bir inandırıcı delil sunmadığ …
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi» nedeniyle «kıymetli evrak iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/4368 E. 2017/5867 K.
Ortak:zayi nedeniyle çek iptali · hasımsız dava · çek iptali · zayi · hamil · çek · ilan · kesin hüküm · dava şartı
İncelediğiniz karardaÖzellikle davacı «hamilin» «beyaz ciro» ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılan «ilanlar» sonucunda hak sahipleri ortaya çıkmamış olup, hak sahiplerinin daha sonra ortaya çıkması durumunda dahi hasımlı olarak açılacak bir dava ile «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Benzer bu karardaDava «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkindir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Esasen «hasımsız» olarak açılan ve «kesin» hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · keşide tarihi · istirdat davası · kıymetli evrak · şikayet · eş rızası · istirdat · ibraz
Benzer bu karardaMahkemece, davacı tarafça dava dilekçesinde sadece dava konusu çeklerin kaybolduğunun beyan edildiği; çeklerin nasıl ve nerede kaybolduğu hususunda bir açıklamada bulunulmadığı, çeklerin «rıza» dışında elden çıktığına dair herhangi bir delil bildirilip («şikayet» vs.) «ibraz» edilmediği, toplam 5 adet çekin «keşide tarihi» ve çeklerin numaraları dışında bilgi verilmediği gerekçesiyle, talebin reddine karar verilmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeklere de uygulanacak olan TTK 757 ve devamı maddelerindeki «zayi» nedeniyle «kıymetli evrak iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/2407 E. 2013/17909 K.
Ortak:beyaz ciro · zayi nedeniyle çek iptali · hasımsız dava · çek iptali · ciro · zayi · hamil · taraf ehliyeti · dava şartı
İncelediğiniz karardaÖzellikle davacı «hamilin» «beyaz ciro» ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
Esasen «hasımsız» olarak açılan ve «kesin» hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının aktif dava «ehliyetinin» bulunduğu konusunda, mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunulmasını yeterli saymak gereklidir.
Benzer bu karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere mahkemece, davacının iptali istenen çekte herhangi bir cirosunun ve imzasının bulunmadığı, dolayısıyla dava «açma ehliyetinin» olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bu suretle, davacı «hamili» olduğu çeki «zayi» ettiğini iddia ettiğine, «ciro silsilesi» muntazam olduğuna ve «son» ciro da «beyaz ciro» olduğuna göre yazılı gerekçeyle davanın reddi doğru görülmediği gibi mahkemece, 6762 Sayılı TTK'nın 730/20'nci maddesinin yollaması ile olaya uygulanması gereken aynı Yasanın 670'nci maddesi uyarınca, davacıya çeki elinde bulunduran aleyhine «istirdat davası» açmak üzere süre verilerek sonucuna göre hüküm tesisi gerekirken yerinde olmayan gerekçeyle karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.
Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, «zayi nedeniyle çek iptali» hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:dava açma ehliyeti · kıymetli evrak iptali · ciro silsilesi · istirdat davası · kıymetli evrak · istirdat · i̇i̇k 72/son
Benzer bu karardaBu suretle, davacı «hamili» olduğu çeki «zayi» ettiğini iddia ettiğine, «ciro silsilesi» muntazam olduğuna ve «son» ciro da «beyaz ciro» olduğuna göre yazılı gerekçeyle davanın reddi doğru görülmediği gibi mahkemece, 6762 Sayılı TTK'nın 730/20'nci maddesinin yollaması ile olaya uygulanması gereken aynı Yasanın 670'nci maddesi uyarınca, davacıya çeki elinde bulunduran aleyhine «istirdat davası» açmak üzere süre verilerek sonucuna göre hüküm tesisi gerekirken yerinde olmayan gerekçeyle karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan «ilanlar» sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı «istirdat davası» açılabilecek, ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, «çek iptali» kararının iptali talep edilebilecektir.
Mahkemece, davacının iptali istenen çekte herhangi bir cirosunun ve imzasının bulunmadığı, dolayısıyla dava «açma ehliyetinin» olmadığı gerekçesiyle; davanın reddine karar verilmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2011/10968 E. , 2012/10999 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Sulh Hukuk Mahkemesi
.
Hasımsız olarak görülen davada Eskişehir 3. Sulh Hukuk Mahkemesi’nce verilen 07/07/2011 tarih ve 2011/30-2011/1063 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, dava dışı Kasım Kerenciler'in HSBC Bankası Eskişehir Taşbaşı Şubesi'ndeki çek hesabından hamiline olarak keşide ettiği, müvekkili şirketin hamili olduğu çekin kaybolduğunu ileri sürerek ödeme yasağı konulmasına ve çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece, iptal davası açma hakkının hamile ait olduğunu, davacının dava konusu çeke yetkili hamil olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin olup mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir. Oysa somut olayda davacı tarafından, dava konusu çekin hamil sıfatıyla elinde bulunduğu sırada kaybedildiği ileri sürülmüş ve anılan çekin bilgileri de mahkemeye sunulmuştur. Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının aktif dava ehliyetinin bulunduğu konusunda, mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunulmasını yeterli saymak gereklidir. Özellikle davacı hamilin beyaz ciro ile çeki elinde bulundurabileceği de düşünüldüğünde, aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle çek iptali hükümlerinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.
Kaldı ki, dava sırasında yapılan ilanlar sonucunda hak sahipleri ortaya çıkmamış olup, hak sahiplerinin daha sonra ortaya çıkması durumunda dahi hasımlı olarak açılacak bir dava ile çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir. Bu durum karşısında mahkemece, somut uyuşmazlık yönünden davacı vekilince sunulan mevcut delillerin yeterli sayılması ve davacının aktif dava ehliyetinin bulunduğunun kabul edilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 26/06/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1061795300 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz