Fahiş huzur hakkı kararının kâr payı hakkını ihlali nedeniyle iptali
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2025/1014 E. 2025/1227 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Genel kurul kararının iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesinlik belirsiz
★ Emsal
Gerekçe özeti
Limited şirket genel kurulunda şirket müdürlerine tanınan huzur hakkı, şirketin karlılık durumuyla bağlantılı olmasa da, karlılık durumu bu mali hakkın fahiş olup olmadığının tespitinde önemli bir kriterdir. Huzur hakkı miktarı şirketin mali yapısı ve yöneticinin harcadığı emek-mesai ile orantılı olmalı, pay sahiplerinin kârdan pay alma hakkını ihlal etmeyecek şekilde belirlenmelidir. Belirlenen huzur hakkının şirketin yıllık net kârının önemli ölçüde üzerinde olması ve azınlık ortağın kâr payı alma hakkını engelleyecek düzeyde fahiş bulunması halinde, bu yöndeki genel kurul kararı iptal edilir. Buna karşılık, finansal tabloların gerçeği yansıtmadığına ilişkin iddianın somutlaştırılmaması halinde tabloların onanmasına ilişkin karar iptal edilmez.
Ele alınan sorunlar
Finansal tabloların onanmasına ilişkin genel kurul kararının iptali talebi → ret
İddia: Katılma yoluyla davacı vekili, 08.03.2024 tarihli toplantıda kendisine teslim edilen tabloların TTK 515'e uygun olmadığını, bu nedenle TTK 420/2 uyarınca bir kez daha erteleme talep ettiğini, red oyuna rağmen oy çokluğu ile tabloların onandığını belirterek 3 nolu kararın iptalini talep etmiştir.
Gerekçe: Dava konusu genel kurul toplantısı davacının talebi üzerine bir kez ertelenerek yapılmıştır. Bilançolarda gerçeğe aykırı veya aydınlanamayan hususların ne olduğu davacı tarafça açıklanıp somutlaştırılmamıştır. Bu nedenle finansal tabloların onanmasına ilişkin 3 nolu kararın iptali talebinin reddine ilişkin ilk derece hükmünde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Şirket müdürlerine huzur hakkı ödenmesine ilişkin genel kurul kararının iptali talebi → ret
İddia: Davalı vekili, bilirkişi raporunda şirketin mali durumunun huzur hakkını karşılayacağının tespit edildiğini, şirket gelirinin sürekli arttığını, önceki yıl kar edildiğini, bilirkişi raporunun çelişkili olduğunu ve davacının kötüniyetinin dikkate alınmadığını ileri sürerek 4 nolu kararın iptaline ilişkin kararın kaldırılmasını ve davanın reddini talep etmiştir.
Gerekçe: Şirkete emek ve mesaisini harcayan yöneticilerin ücretsiz çalışması söz konusu olamaz; şirket yöneticilerine tanınan mali haklar esasen şirketin karlılık durumu ile bağlantılı değildir, şirket zarar etse bile huzur hakkı ödenebilir. Ancak şirketin karlılık durumu, yöneticilere sağlanacak mali hakların miktarının fahiş olup olmadığının tespitinde önemli bir kriterdir. Huzur hakkı her toplantı için ayrı ayrı veya aylık sabit ücret olarak belirlenebilir; miktarı şirketin mali yapısı ile yönetim kurulunun harcadığı emek ve mesai ile orantılı olmalı, pay sahiplerinin vazgeçilmez nitelikteki kârdan pay alma hakkını ihlal etmeyecek şekilde tespit edilmelidir. Somut olayda üç eşit paylı limited şirkette iki ortağın ve birinin birinci derece yakınının şirket müdürü olduğu, belirlenen huzur hakkının şirketin faaliyet alanına göre gayrimenkul kiralarından oluşan yıllık net kârının iki katı civarında bulunduğu, davacı ortağın kâr payı alma hakkını engelleyecek ölçüde fahiş olduğu belirlenmiştir. Bu nedenle 4 nolu kararın iptaline ilişkin ilk derece hükmünde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Şirket müdürlerine tanınan huzur hakkının fahiş olup olmadığının tespitinde şirketin karlılık durumunun kriter olarak kullanılması ve bu tutarın yıllık net kârı aşarak azınlık ortağın kâr payı hakkını ihlal etmesi halinde genel kurul kararının iptal edilmesi gerektiği yönündeki değerlendirme, benzer huzur hakkı uyuşmazlıklarında yol gösterici niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
genel kurul kararının iptali↗ huzur hakkı↗ kâr payı alma hakkı↗ örtülü kâr payı dağıtımı↗ finansal tabloların onanması↗ erteleme talebi↗ limited şirket müdürü↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2025/1014
KARAR NO 2025/1227
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 17/04/2025
NUMARASI 2024/258 Esas 2025/385 Karar
DAVA
Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli)
DAVA TARİHİ 13.03.2024
Davanın kısmen kabulü-reddine ilişkin kararın davalı ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; davalı şirketin 27.000-TL sermayesinin 9.000-TL sinin ...'ya, kalan 9.000-TLsinin ...'a ait olduğunu, davalı şirketin müdürler kurulunun şirket ortağı ... ile diğer ortak ...’nın oğlu ... olduğunu, davacı dışındaki diğer ortakların şirketin yönetiminde olduğunu,06.02.2024 tarihli genel kurulun talebi üzerine ertelenerek toplantının 08.03.2024 tarihine bırakıldığını, 08.03.2024 tarihli genel kurulda alınan 3 numaralı karar ile: 2023 hesap dönemi ayrıntılı bilanço ve gelir tablosunun, davacının aleyhe oyuna rağmen oy çokluğu ile onaylanmasına, 4 numaralı ara kararı ile: Şirket Müdürlerinin her birine ayrı ayrı 400.000-TL huzur hakkı verilmesine karar verildiğini, alınan kararların tümüyle kanuna aykırı olduğunu, TTK’nın ilgili hükümleri uyarınca iptali gerektiğini, davalı şirket müdürlerine ayrı ayrı 400.000-TL ödenmesine karar verilmesinin örtülü kar payı dağıtımı kararı niteliğinde olduğunu, davacının kar payı alma hakkının önüne geçen ve kanun hükümlerini dolanan işbu kararın iptali gerektiğini,alınan karar neticesinde davacıya hiçbir kar payı dağıtılmayacak iken, diğer ortaklara huzur hakkı adı altında aslen kar payı olarak ödeneceğini brüt olarak şirkete maliyetinin her bir müdür için aylık 651.451,73-TL olacağını, TTKnın 420/2 maddeye dayalı erteleme taleplerinin kabul edilmemesinin hukuka aykırı olduğunu, davalı şirket tarafından hazırlanan “Ayrıntılı Gelir Tablosu” başlıklı bir sayfadan oluşan bir tablo ve yine bir sayfadan oluşan “31.12.2023 tarihli Ayrıntılı Bilançosu”olmak üzere toplam 2 sayfalık “finansal tablo” teslim edildiğini, davalı şirketin 08.03.2024 tarihli genel kurulda alınan 3 ve 4 nolu kararların iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili;davalı şirketin ... İş Merkezi’ni yönettiğini ve iş merkezinde bulunan ofisler ve ticari dükkanlar üzerinde kiralama işleri yaptığını, davacının oğlu ...’in müdürlük görevi sona ermesiyle yönetimin değiştiğini, davacının bu değişimden sonra şirket aleyhine belirli aralıklar ile dava açtığını, alınan kararlar şekil ve usul bakımından geçerli olduğunu, huzur hakkı ödemelerinin şirketin mali yapısına ve hakkaniyete uygun belirlendiğini, iki müdürün de ayrı ayrı maaş almalarının da hukuka uygun olduğunu, davalı şirketin, ofis ve ticari dükkan kiralamaları yaptığını, şirket gelirini sağlayan ... İş Merkezi'nin Güngören-Merter'de bulunduğunu, genel kurul toplantısında belirlenen huzur hakkı bedelinin şirketin mali yapısıyla iyi niyet çerçevesinde eş oranlı olduğunu,davacının erteleme talebinin 06/02/2024 tarihli toplantıda kabul edildiğini,yeniden erteleme talebinin kötüniyet olduğunu ileri sürerek davanın reddire karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece ;Davalı şirketin 06/02/2024 tarihli genel kurulunun davacının talebiyle ertelendiği,mali tablo ve raporların gerçeği yansıtmadığına ilişkin tesbit yapılmadığı davacının iddiasını somutlaştırmadığından 3 nolu kararın iptali talebinin reddine,şirketin faaliyetinden %11 oranda kar elde ettiği,4 nolu karar ile şirket müdürlerine yıllık 9.600.000.-TL ödenmiş olacağı, şirketin 31.12.2023 tarihinde her ne kadar mali durumu uygun görülmekte ise de; özkaynakları içinde yer alan en yüksek kalemin 2023 yılı karı olduğu dikkate alındığında 2023 yılı karının tamamen eriyeceği ve hatta borçlarını da aşacağı, kararlaştırılan huzur hakkının emsalleri ile paralellik gösterdiğine ilişkin somut bir delil de sunulmadığından 4 nolu kararın iptaline karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEBLERİ
1-Davalı vekili ; bilirkişi raporunda 4 nolu karar bakımından şirketin mali durumunun,huzur hakkını karşılayacağının tesbit edildiğini ,şirketin gelirinin sürekli arttığını,önce ki yıl kar ettiğini, bilirkişi raporunun kendi içinde çelişkili olduğunu, davacının kötüniyetinin dikkate alınmadığını, 4 nolu kararın iptaline ilişkin kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2- Katılma yoluyla davacı vekili;
08. 02.2024 tarihli toplantının ertelendiğini, 08.03.2024 tarihli toplantıda ise, tarafına teslim edilen tabloların TTKnın 515’e uygun olmadığı belirtilerek TTK 420/2’ye göre bir kez daha erteleme talep edilmiş ise de ,müvekkilin red oyuna rağmen oy çokluğu ile finansal tabloların onanmasına karar verildiğini ileri sürerek kararın kaldırılarak 3 nolu kararın da iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava;davalı şirketin 08.03.2024 tarihinde yapılan 2023 yılı olağan genel kurulunda alınan 3 ve 4 numaralı genel kurul kararlarının iptali istemine ilişkindir. 06/02/2024 tarihinde yapılacak toplantı davacının talebi üzerine 08/03/2024 tarihine ertelenmiş,davacının ikinci kez erteleme talebi red edilerek 3 numaralı karar ile finansal tabloların onanmasına ,4 nolu karar ile de ; her bir müdür için ayrı ayrı 400.000-TL huzur hakkı verilmesinin davacının red oyuna karşılık diğer ortakların olumlu oyu ile karar alınmış ,davacı vekili alınan her iki karara karşı muhalefet şerhi tutanağa yazılmıştır. Yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda; şirketin 10.922.473-TL değerinde dönen ve 688.689,87-TL değerinde duran varlığı mevcut olduğu, işletmede stok bulunmadığı, borçlarının 7.601.201,57-TL olduğu ve borcun tamamının 1 yıldan kısa vadeli olduğu, uzun vadeli borcu bulunmadığı, özkaynak kalemi içinde 3.305.577,98.-TL ilgili dönem karı olduğu, özkaynakları toplamının 4.009.962,29-TL olduğu tespit edilmiştir.
Şirkete emek ve mesaisini harcayan yöneticilerin ücretsiz çalışması sözkonusu olamaz.Şirket yöneticilerin tanınan mali haklar esasen şirketin karlılık durumu ile bağlantılı değildir. Şirket kar etmese hatta zarar ederek kapatsa bile huzur hakkı ödenebilir. Ne var ki, şirketin karlılık durumu, yöneticilere sağlanacak bu mali hakların miktarını ve bu miktarın fahiş olup olmadığının tespitinde önemli bir kriterdir.Huzur hakkı her toplantı için ayrı ayrı belirlenebileceği gibi aylık olarak belirli bir ücret biçiminde de tespit edilebilir. Ücretin miktarı ise şirketin mali yapısı,yönetim kurulunun bu iş için harcadığı emek ve mesai ile orantılı olmalıdır. Yönetim kurulu üyeleri için belirlenen ücretlerin pay sahiplerinin vazgeçilmez nitelikteki kardan pay alma haklarını da ihlal etmeyecek şekilde tespiti gerekmektedir.
Somut olayda ; üç eşit paylı limited şirkette ,iki ortağın ve birinci derecede yakınının şirket müdürü olduğu ;belirlenen huzur hakkının şirketin faaliyet alanına göre gayrımenkul kiralarından oluştuğu ve yıllık net karının iki katı civarında bulunduğu ,davacı ortağın kar payı alma hakkını engelleyecek ölçüde fahiş olduğu belirlenmekle iptaline karar verilmesinde isabetsizlik yoktur.Dava konusu genel kurul bir kez ertelenerek yapıldığı anlaşılmakla bilançolarda gerçeğe aykırı ,aydınlanamayan hususların ne olduğunun davacı tarafça açıklanıp somutlaştırılmadığı belirlenmekle genel kurulda alınan 3 nolu kararın iptali talebinin reddine ,4 nolu kararın iptaline ilişkin hükümde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle davalı vekilinin huzur hakkının uygun belirlendiği ,davacı vekilinin ikinci kez erteleme talebinin kabulü gerektiğine ilişkin istinaf nedenleri yerinde görülmemiş her iki yan vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı ve katılma yoluyla davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Her iki tarafça yatırılan peşin harçların karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Davacı ve davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Gerekçeli kararın bir örneğinin taraf vekillerine tebliğine, HMK 'nun 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi. 18/07/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/10540 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi