Tasarım hükümsüzlüğü

11. Hukuk Dairesi         2022/5868 E.  ,  2024/2494 K.

"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi

SAYISI 2020/1313 Esas, 2022/921 Karar

DAVALILAR 1. Gold Gıda Sanayi A.Ş. vekili Avukat ...

2. ... (TÜRKPATENT) vekili Avukat ...

HÜKÜM

Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI 2017/94 E. - 2018/500 K.

Taraflar arasındaki Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ve tasarımın hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin müvekkiline ait “Pop Kek” ve “Browni İntense” markalarında kullanılan ambalaj desenleri ile karşılaştırıldığında yenilik ve ayırt edicilik özelliği olmayan ambalaj tasarımlarının tescili için 18.02.2016 tarihinde davalı Kuruma başvurduğunu, söz konusu yayıma yapılan itirazın davalı kurum tarafından reddedildiğini, bu kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, zira tescili istenen 2016/01319 sayılı 2,3,4 sıra numaralı tasarımların yenilik özelliğini haiz olmadıklarını ve müvekkilinin “Eti Browni”, “Adicto Intense” ve “Eti Brownie Intense”, “Eti Pop Kek” ve “Pop Kek” markalarına iltibas oluşturacak derecede benzer bulunduklarını, yenilik ve ayırt edicilik vasıflarına sahip olmayan tasarımların tescil edilmelerinin mümkün olmadığını ileri sürerek, YİDK'in 2017-T-33 sayılı kararının iptaline, 2016/01319 sayılı 2, 3 ve 4 sıra numaralı tasarımların hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde; kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, dava konusu tasarımların yeni ve ayırt edici olduklarını savunarak, davanın reddini istemiştir.

2.Davalı Şirket vekili cevap dilekçesinde; müvekkil şirketin tasarımlarının, davacının iddia ettiği gibi davacı şirkete ait marka ve tasarım tescilleri ile benzerliğinin söz konusu olmadığını, davacının, uzun süreli kullanımı ve birden çok sınai hakkı tescil ettirmiş olmasının, tek başına ayırt edicilik ve tanınmışlık unsurlarını kazandırdığına dair delil olamayacağını, Yargıtay kararlarına istinaden, gıda sanayinde üretilen ürünler bakımından ‘renk’ unsurunun önemli bir farklılık olduğunu, asla kabul etmemekle birlikte, davacının ileri sürdüğü benzerliklerin teknik zorunluluk sebebiyle bu şekilde yapıldığının kabul edilmesi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının 2016/01319 sayılı 2, 3 ve 4 sıra nolu tasarımlarına yönelik davacı tarafından ileri sürülen tasarım ve markalar karşısında yenilik ve ayırt edicilik unsuruna sahip olup olmadığı hususunda alınan ve benimsenen bilirkişi heyet raporunda bilgilenmiş kullanıcı nezdinde davalı tarafa ait 2016/01319-2, 3, 4 sıra sayılı tasarımların, davacı tarafın tasarımları ve şekil markaları karşısında aralarında genel görünüm itibariyle benzerlik bulunmadığı, yenilik ve ayırt edicilik vasıflarına sahip olduğu, aralarında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığının tespit edildiğinden YİDK kararı yerinde ve doğru olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin BROWNİ/POPKEK markalarının tanınmış marka statüsünde olduğunun dikkate alınmadığını, oysa bu markaların tanınmışlığının, dava konusu tasarımların karıştırılma ihtimalini artıracağını, mahkemece tasarımlar arasındaki benzerlikten ziyade farklılıklara odaklanarak bir benzerlik incelemesinin yapıldığını, bu inceleme biçiminin 554 sayılı Tasarımın Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (554 sayılı KHK) ve yüksek mahkeme uygulamasına aykırı olduğunu, bilgilenmiş kullanıcının hatalı biçimde belirlendiğini, oysa ortalama gıda tüketicilerinin, bilgilenmiş kullanıcı olarak kabulünün gerektiğini, davalının geniş bir tasarım özgürlüğüne sahip olduğunun görmezden gelinerek değerlendirme yapıldığını, benzerlik incelemesinin, hukuka aykırı bir şekilde tasarımların aynı anda yan yana görme ihtimali söz konusu olan tüketici bakış açısıyla sınırlı bir şekilde yapıldığını, bilinçli gıda tüketicisinin dava konusu tasarım ile müvekkiline ait tasarım ve markaları benzer olarak algılayacağını, davaya konu tasarımların yenilik ve ayırt edicilik özelliklerinin bulunmadığını ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, dava konusu tasarımların yenilik ve ayırt edicilik niteliklerini haiz olduklarının, içinde tasarım konusunda uzman bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi heyetince hazırlanan bilirkişi raporunda açıklandığı, söz konusu raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunduğu, buna göre dava konusu tasarımların yeni ve ayırt edici oldukları, dava konusu tasarımların yenilik ve ayırt edicilik niteliklerini haiz olmaları karşısında davacının marka ve tasarımlarla dava konusu tasarımların karıştırılacağına ilişkin iddialarının yerinde olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenleri ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalı tarafın 2016/01319 sayılı 2, 3 ve 4 sıra nolu tasarımlara yönelik 2017/T-33 sayılı YİDK kararının iptali ile tasarımın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 554 sayılı KHK'nın 3, 5, 6, 7, 10 ve 11 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.