Rücuen tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2009/4475 E. 2010/13104 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
pasif dava ehliyeti (husumet)↗ taşıyanın sorumluluğu↗ izafeten dava↗ donatan↗ sigorta teminatı↗ taşıyıcının sorumluluğu↗ gerçek zarar↗ teminat mektubu↗ pasif husumet yokluğu↗ riziko↗ rücuen tazminat↗ pasif husumet↗ husumet yokluğu↗ taraf ehliyeti↗ taşıyıcı↗ taahhütname↗ taşıyan↗ dosya masrafı↗ hasar↗ eksik inceleme↗ teminat↗ husumet↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, geminin taşıma esnasında kötü havaya maruz kaldığı iddiasının doğru olmadığı, hasardan davalı taşıyıcının sorumlu olduğu ancak talep edilen hasar miktarının yüksek olduğu, emtianın temizlenmek suretiyle kullanılabilceğinden temizleme masrafı olan 10.908 USD’nin gerçek zarar miktarı olduğu, davalı “karşılıklı sigorta” şirketine karşı üçüncü kişini dava açma yetkisi bulunmadığından iki nolu davalının pasif dava ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 10.908 USD’nin davalılardan taşıyan şirketten tahsiline, iki nolu davalı ... hakkındaki davanın ise pasif dava ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalı donatana izafeten gemi kaptanı vekili temyiz etmiştir.
1) Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekili ve davalılardan donatan vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2) Dava, TTK 1361. maddesi uyarınca rücuen tazminat istemine ilişkindir.
TTK’nun 1361 nci maddesi uyarınca açılan rücuen tazminat istemlerinde ödeme yapan sigorta şirketi ancak gerçek hasar tutarını zarar sorumlusundan isteyebilecektir. Yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere mahkemece, denizyoluyla taşınan emtiada riziko sonucu oluşan hasarın temizlenmesinin mümkün olduğu belirtilerek davanın kısmen kabulü şeklinde hüküm kurulmuş ise de; hükme esas alınan bilirkişi raporu, uyuşmazlığın çözümü için yeterli değildir. Zira, taşınan saç emtiasındaki deniz suyu etkisinin ve yağ lekelerinin temizlenmesi şart olmamakla birlikte asit banyosundan geçirilerek temizlenmesini mümkün olduğu, bu nedenle hasarlı emtia değerinin değil, sadece temizleme maliyetinin sigorta şirketinin tazminle yükümlü olduğu gerçek zarar miktarı olduğunu belirten bilirkişiler bu sonuca kendi uzmanlıklarıyla değil, işbu dava ile irtibatı bulunmayan birbaşka dosyada alınan ve akibeti belli olmayan tek kişilik bilirkişi raporuna atıfta bulunarak ulaşmışlardır. Bu şekilde konunun uzmanı olmayan bilirkişi heyetinin verdiği rapora dayalı olarak hüküm verilemeyeceği açıktır. Uyuşmazlığın bu mahiyetine göre mahkemece, öncelikle aralarında metalürji mühendisi de bulunan konusunda uzman bilirkişi kurulundan saç emtiasının niteliği, deniz suyunun ve yağ lekelerinin emtiaya etkileri, sigortalının emtiayı kullanım amacı da göz önüne alınarak temizlenmek suretiyle kullanılmasının mümkün olup olmadığı belirlenerek tarafların bilirkişi raporuna karşı itirazları da karşılanıp sonucuna göre tazmini gereken gerçek zarar miktarının tespiti gerektiğinden kararın taraflar yararına bozulması gerekmiştir.
3) Ayrıca, davalılardan P&I sigortacısına izafeten Vitsan Mümessillik ve Ticaret A.Ş. tarafından dava konusu taşımayla ilgili yazışmalar dosyada mevcut olup, davalı ... tarafından davacının sigortalısı Mannesmann Boru Endüstrisi TAŞ’ne hitaben 200.000,00 USD meblağlı bir teminat mektubu verildiği dosyadaki belgeden anlaşılmaktadır. Bu durumda, TTK 1361 maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olan davalı klüp sigorta şirketi, emtia maliki olan davacının sigortalısına teminat mektubu verdiğinden artık davalı taşıyanın sorumluluğuna gidildiği taktirde teminat mektubunda taahhüt edilen rakamla sınırlı olmak üzere sorumlu hale gelip gelmediğinin değerlendirilmesi için işbu belgenin tercümesinin yaptırılması gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde pasif husumet yokluğundan bu davalı hakkındaki davanın reddi yerinde görülmediğinden kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/3954 E. 2011/7176 K.
Ortak:izafeten dava · donatan · taşıyıcının sorumluluğu · gerçek zarar · taraf ehliyeti · taşıyıcı · taşıyan · dosya masrafı
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, geminin taşıma esnasında kötü havaya maruz kaldığı iddiasının doğru olmadığı, hasardan davalı «taşıyıcının sorumlu» olduğu ancak talep edilen «hasar» miktarının yüksek olduğu, emtianın temizlenmek suretiyle kullanılabilceğinden temizleme «masrafı» olan 10.908 USD’nin «gerçek zarar» miktarı olduğu, davalı “karşılıklı sigorta” şirketine karşı üçüncü kişini dava açma yetkisi bulunmadığından iki nolu davalının pasif dava «ehliyetinin» bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 10.908 USD’nin davalılardan «taşıyan» şirketten tahsiline, iki nolu davalı ... hakkındaki davanın ise pasif dava ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalı «donatana» «izafeten» gemi kaptanı vekili temyiz etmiştir.
1) Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekili ve davalılardan «donatan» vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, geminin taşıma esnasında kötü havaya maruz kaldığı iddiasının doğru olmadığı, hasardan davalı «taşıyıcının sorumlu» olduğu ancak talep edilen «hasar» miktarının yüksek bulunduğu, emtianın temizlenmek suretiyle kullanılabileceğinden temizleme «masrafı» olan 10.908 USD’nin «gerçek zarar» miktarı olduğu, davalı “karşılıklı sigorta” şirketine karşı «üçüncü kişinin» dava açma yetkisi bulunmadığından iki nolu davalının pasif dava «ehliyetinin» bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 10.908 USD’nin davalılardan «taşıyan» şirketten tahsiline, iki nolu davalı ... hakkındaki davanın ise pasif dava ehliyeti yokluğundan reddine dair tesis ettiği karar, davacı vekili ile davalı «donatana» «izafeten» gemi kaptanı vekilinin temyizi üzerine ilamda belirtilen nedenlerle temyiz edenler yararına bozulmuştur.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:üçüncü kişi
Benzer bu karardaMahkemece, geminin taşıma esnasında kötü havaya maruz kaldığı iddiasının doğru olmadığı, hasardan davalı «taşıyıcının sorumlu» olduğu ancak talep edilen «hasar» miktarının yüksek bulunduğu, emtianın temizlenmek suretiyle kullanılabileceğinden temizleme «masrafı» olan 10.908 USD’nin «gerçek zarar» miktarı olduğu, davalı “karşılıklı sigorta” şirketine karşı «üçüncü kişinin» dava açma yetkisi bulunmadığından iki nolu davalının pasif dava «ehliyetinin» bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 10.908 USD’nin davalılardan «taşıyan» şirketten tahsiline, iki nolu davalı ... hakkındaki davanın ise pasif dava ehliyeti yokluğundan reddine dair tesis ettiği karar, davacı vekili ile davalı «donatana» «izafeten» gemi kaptanı vekilinin temyizi üzerine ilamda belirtilen nedenlerle temyiz edenler yararına bozulmuştur.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/8221 E. 2014/13291 K.
Ortak:izafeten dava · donatan · gerçek zarar · teminat mektubu · rücuen tazminat · pasif husumet · taraf ehliyeti · taahhütname · dava şartı · Rücuen tazminat
İncelediğiniz karardaBu durumda, TTK 1361 maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olan davalı klüp sigorta şirketi, emtia maliki olan davacının «sigortalısına teminat mektubu» verdiğinden artık davalı «taşıyanın sorumluluğuna» gidildiği taktirde teminat mektubunda «taahhüt» edilen rakamla sınırlı olmak üzere sorumlu hale gelip gelmediğinin değerlendirilmesi için işbu belgenin tercümesinin yaptırılması gerekirken, «eksik incelemeyle» yazılı şekilde «pasif husumet yokluğundan» bu davalı hakkındaki davanın reddi yerinde görülmediğinden kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, geminin taşıma esnasında kötü havaya maruz kaldığı iddiasının doğru olmadığı, hasardan davalı «taşıyıcının sorumlu» olduğu ancak talep edilen «hasar» miktarının yüksek olduğu, emtianın temizlenmek suretiyle kullanılabilceğinden temizleme «masrafı» olan 10.908 USD’nin «gerçek zarar» miktarı olduğu, davalı “karşılıklı sigorta” şirketine karşı üçüncü kişini dava açma yetkisi bulunmadığından iki nolu davalının pasif dava «ehliyetinin» bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 10.908 USD’nin davalılardan «taşıyan» şirketten tahsiline, iki nolu davalı ... hakkındaki davanın ise pasif dava ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalı «donatana» «izafeten» gemi kaptanı vekili temyiz etmiştir.
Benzer bu kararda… lo sac emtiası üzerindeki serpinti şeklindeki ıslanma lekelerinin ve yağlanma lekelerinin boru üretimine ve üretilen borunun kalitesine ve amacına uygun kullanımına «olumsuz» etkisi bulunmadığı, sigortacının poliçe «teminatı kapsamında» ödemekle yükümlü olduğu zararın «gerçek zarar» olduğu, «konişmentodaki» 'Clean On Board' «kaydı» gereğince yükü temiz «teslim» aldığına dair «karine» oluşan «taşıyanın» emtiayı teslim aldığı gibi nakil ve teslim etmekle yükümlü olduğu, her ne kadar yükün yükleme «ordinosunda» kısmen paslı olduğuna dair «şerh» işlenmiş ise de bu meşruhatın taşıyan tarafından düzenlenmiş olan konişmentoya işlemediği, emtiayı teslim aldığı gibi teslim etmekle yükümlü olan taşıyanın emtianın yıkama/temizleme bedeli olarak 10.908 USD ödemekle yükümlü olduğu, davalı P&I sigortacısının 23.07.2003 tarihli «taahhütnameyle» yük ilgilisi olan ve aynı zamanda davacının sigortalısı olan şirkete teminat verdiği, verilen teminat gereğince «pasif husumet ehliyetinin» bulunduğu, teminat kapsamında teminat limitiyle sınırlı olmak kaydıyla zarardan sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 10.908,00 USD'nin ödeme tarihi olan 26.12.2003 tarihinden itibaren faiziyle birlikte ve 2 nolu davalının sorumluluğu «teminat mektubunda» taahhüt ettiği rakamla sınırlı olmak kaydıyla davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
2-Dava, «nakliyat sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücuen tazminat» istemine ilişkin olup, mahkemece davalılardan P&I sigortacısına «izafeten» V.
Ancak, somut olayda adı geçen davalıdan sadır olduğu çekişmesiz olan «teminat» belgesi genel anlamda bir «taahhütname» olmayıp, somut olaya özgü olarak düzenlenip tazminat isteme koşulları «donatan» aleyhine yetkili bir mahkeme veya «tahkim» kurulu tarafından verilmiş bir karar veya taraflar arasında yazılı bir anlaşma sunulmasına bağlanmıştır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:ordino · nakliyat sigortası · konişmento · karine · pasif husumet ehliyeti · tahkim · husumet ehliyeti · teminat kapsamı
Benzer bu kararda… lo sac emtiası üzerindeki serpinti şeklindeki ıslanma lekelerinin ve yağlanma lekelerinin boru üretimine ve üretilen borunun kalitesine ve amacına uygun kullanımına «olumsuz» etkisi bulunmadığı, sigortacının poliçe «teminatı kapsamında» ödemekle yükümlü olduğu zararın «gerçek zarar» olduğu, «konişmentodaki» 'Clean On Board' «kaydı» gereğince yükü temiz «teslim» aldığına dair «karine» oluşan «taşıyanın» emtiayı teslim aldığı gibi nakil ve teslim etmekle yükümlü olduğu, her ne kadar yükün yükleme «ordinosunda» kısmen paslı olduğuna dair «şerh» işlenmiş ise de bu meşruhatın taşıyan tarafından düzenlenmiş olan konişmentoya işlemediği, emtiayı teslim aldığı gibi teslim etmekle yükümlü olan taşıyanın emtianın yıkama/temizleme bedeli olarak 10.908 USD ödemekle yükümlü olduğu, davalı P&I sigortacısının 23.07.2003 tarihli «taahhütnameyle» yük ilgilisi olan ve aynı zamanda davacının sigortalısı olan şirkete teminat verdiği, verilen teminat gereğince «pasif husumet ehliyetinin» bulunduğu, teminat kapsamında teminat limitiyle sınırlı olmak kaydıyla zarardan sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 10.908,00 USD'nin ödeme tarihi olan 26.12.2003 tarihinden itibaren faiziyle birlikte ve 2 nolu davalının sorumluluğu «teminat mektubunda» taahhüt ettiği rakamla sınırlı olmak kaydıyla davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
2-Dava, «nakliyat sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücuen tazminat» istemine ilişkin olup, mahkemece davalılardan P&I sigortacısına «izafeten» V.
Ancak, somut olayda adı geçen davalıdan sadır olduğu çekişmesiz olan «teminat» belgesi genel anlamda bir «taahhütname» olmayıp, somut olaya özgü olarak düzenlenip tazminat isteme koşulları «donatan» aleyhine yetkili bir mahkeme veya «tahkim» kurulu tarafından verilmiş bir karar veya taraflar arasında yazılı bir anlaşma sunulmasına bağlanmıştır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2009/4475 E. , 2010/13104 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Denizcilik İhtisas Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesi’nce verilen 11.11.2008 tarih ve 2006/115-2008/353 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ile davalı donatanına izafeten gemi kaptanı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilince nakliyat sigorta poliçesiyle sigortalanan 101 adet rulo saç emtiasının denizyoluyla taşındığını, taşıma esnasında ambarın su alması sonucu hasar meydana geldiğini, davalılardan mesuliyet sigorta şirketinin de hasar için teminat mektubu verdiğini, bu nedenle hasardan davalıların sorumlu olduklarını ileri sürerek, 38.364,68 USD’nin faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan M/V You Yı gemisi donatanına izafeten acentesi Cosco Denizcilik Tic.A.Ş. vekili, müvekkilinin taşıyan olarak gerekli özeni yüke gösterdiğini, geminin yolda kötü havaya maruz kaldığını, TTK 1063/1 maddesi uyarınca müvekkilini sorumluluğunun kalktığını, esasen yüke zarar veren bir hasarın da oluşmadığını, istenen tazminat miktarının fahiş bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalılardan sigorta şirketine izafeten Vitsan Tic.A.Ş. vekili, müvekkilinin acente olmadığını, temsil yetkisinin bulunmadığını savunarak dava dilekçesinin asıl davalıya tebliğini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, geminin taşıma esnasında kötü havaya maruz kaldığı iddiasının doğru olmadığı, hasardan davalı taşıyıcının sorumlu olduğu ancak talep edilen hasar miktarının yüksek olduğu, emtianın temizlenmek suretiyle kullanılabilceğinden temizleme masrafı olan 10.908 USD’nin gerçek zarar miktarı olduğu, davalı “karşılıklı sigorta” şirketine karşı üçüncü kişini dava açma yetkisi bulunmadığından iki nolu davalının pasif dava ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 10.908 USD’nin davalılardan taşıyan şirketten tahsiline, iki nolu davalı ... hakkındaki davanın ise pasif dava ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalı donatana izafeten gemi kaptanı vekili temyiz etmiştir.
1) Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekili ve davalılardan donatan vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2) Dava, TTK 1361. maddesi uyarınca rücuen tazminat istemine ilişkindir.
TTK’nun 1361 nci maddesi uyarınca açılan rücuen tazminat istemlerinde ödeme yapan sigorta şirketi ancak gerçek hasar tutarını zarar sorumlusundan isteyebilecektir. Yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere mahkemece, denizyoluyla taşınan emtiada riziko sonucu oluşan hasarın temizlenmesinin mümkün olduğu belirtilerek davanın kısmen kabulü şeklinde hüküm kurulmuş ise de; hükme esas alınan bilirkişi raporu, uyuşmazlığın çözümü için yeterli değildir. Zira, taşınan saç emtiasındaki deniz suyu etkisinin ve yağ lekelerinin temizlenmesi şart olmamakla birlikte asit banyosundan geçirilerek temizlenmesini mümkün olduğu, bu nedenle hasarlı emtia değerinin değil, sadece temizleme maliyetinin sigorta şirketinin tazminle yükümlü olduğu gerçek zarar miktarı olduğunu belirten bilirkişiler bu sonuca kendi uzmanlıklarıyla değil, işbu dava ile irtibatı bulunmayan birbaşka dosyada alınan ve akibeti belli olmayan tek kişilik bilirkişi raporuna atıfta bulunarak ulaşmışlardır.
Bu şekilde konunun uzmanı olmayan bilirkişi heyetinin verdiği rapora dayalı olarak hüküm verilemeyeceği açıktır. Uyuşmazlığın bu mahiyetine göre mahkemece, öncelikle aralarında metalürji mühendisi de bulunan konusunda uzman bilirkişi kurulundan saç emtiasının niteliği, deniz suyunun ve yağ lekelerinin emtiaya etkileri, sigortalının emtiayı kullanım amacı da göz önüne alınarak temizlenmek suretiyle kullanılmasının mümkün olup olmadığı belirlenerek tarafların bilirkişi raporuna karşı itirazları da karşılanıp sonucuna göre tazmini gereken gerçek zarar miktarının tespiti gerektiğinden kararın taraflar yararına bozulması gerekmiştir.
3) Ayrıca, davalılardan P&I sigortacısına izafeten Vitsan Mümessillik ve Ticaret A.Ş. tarafından dava konusu taşımayla ilgili yazışmalar dosyada mevcut olup, davalı ... tarafından davacının sigortalısı Mannesmann Boru Endüstrisi TAŞ’ne hitaben 200.000,00 USD meblağlı bir teminat mektubu verildiği dosyadaki belgeden anlaşılmaktadır. Bu durumda, TTK 1361 maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olan davalı klüp sigorta şirketi, emtia maliki olan davacının sigortalısına teminat mektubu verdiğinden artık davalı taşıyanın sorumluluğuna gidildiği taktirde teminat mektubunda taahhüt edilen rakamla sınırlı olmak üzere sorumlu hale gelip gelmediğinin değerlendirilmesi için işbu belgenin tercümesinin yaptırılması gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde pasif husumet yokluğundan bu davalı hakkındaki davanın reddi yerinde görülmediğinden kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekili ve davalı donatan vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı ... davalı donatan vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle kararın mümeyyiz taraflar yararına, (3) numaralı bentte açıklanan nedenler de davacı yararına BOZULMASINA, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 22.12.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1046793500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz