Sigorta acentelik sözleşmesi

11. Hukuk Dairesi         2013/4013 E.  ,  2013/20553 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 11.10.2012 tarih ve 2011/44-2012/201 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı ... ile 30.12.2010 tarihli süresiz acentecilik sözleşmesi akdettiğini, davalı ... şirketinin, acentelik sözleşmesinin akdedildiği tarihin üzerinden 28 gün geçtikten sonra, resmi açılışa 9 gün kala müvekkile tebliğ edilen Beşiktaş 16. Noterliği'nin 28.01.2011 tarih ve 6055 yevmiye nolu ihtarıyla mezkur sözleşmenin tek taraflı olarak feshedildiğini bildirdiğini, fesih dayanağı olarak acentelik sözleşmesinin 10. ve 27. maddelerine işaret edildiğini, haksız fesih nedeniyle müvekkilinin maddi-manevi zarara uğradığını ileri sürerek; acenteliğin tanıtımı için yapılan açık hava reklam bedeli, tv-radyo ve gazete reklam bedeli, açılış organizasyon bedeli, kartvizit ve açılış davetiye bedeli, acentelik için kiralanan ve iş yeri için peşin ödenen 1 yıllık kira bedeli, davalı ...

logolu araç giydirme masrafı , belediyeye ödenen iş yeri ruhsat harç ve giderleri olmak üzere toplam 45.692,30 TL maddi, 50.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 95.692,30 TL tazminatın davalı şirketten tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının müvekkili şirkete acentelik müracaatını içerir başvuru dilekçesinde özellikle diğer bir acenteleri olan Başaran Sigorta ile ilgili olarak "... veya müşterilerini almaya uğraşmak gibi düşüncemiz yoktur. Kesinlikle de olamaz...." şeklinde açık bir teminat verdiğini, tüm sözlü ve yazılı talimatlara rağmen diğer acente Başaran Sigorta müşterilerine yönelik çalışma yaparak daha önce bu acente tarafından keşide edilen poliçelerin yenilemelerini yaptığını, basın- yayın yolu ile yapmış olduğu reklam ve ilanlarda gerek müvekkil şirketi gerekse müşterilerini yanıltıcı mahiyette bilgilere yer verdiğini, davacının Beşirli Sigorta olarak açılışını yaptığını, hiçbir hak kaybı söz konusu olmadığından maddi ve manevi tazminat taleplerinin hiçbir dayanağının olmadığını savunarak, davanın reddini telep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacının sigorta acentelik sözleşmesinin 10. ve 27. maddelerine aykırı davrandığı belirtilerek davalı ile yapılan acentelik sözleşmesinin feshedilmesinin yerinde olmadığı, davacının fesih sebebi olarak gösterilen eylemlerinin acentelik sözleşmesinin feshine

sebebiyet verecek nitelikte eylemlerden bulunmadığı, bu haliyle sözleşmeye aykırılık olmadığı, tazminat kalemlerinin TTK 127. (Yeni TTK 117) maddesi bağlamında olağan masraflar içerisinde değerlendirilmesi gerektiği, ayrıca davacının yapmış olduğu masraflar sebebiyle bir zararının oluşmadığı, önceden beri süre gelmekte olan sigortacılık işine devam ettiği, hatta davalı ile acentelik sözleşmesinin fesih ihbarını tebliğ aldığı 03.02.2011 tarihinden sonra 08.02.2011 tarihinde Axa Sigorta, 24.02.2011 tarihinde Ak Sigorta A.Ş.'ye başvurarak bu şirketlerden acentelik aldığı, aynı iş yerinde aynı personeller ile çalışmaya devam ettiği, davalının reklam yapılması , açılış yapılması gibi her hangi bir talebi olmadan davacının bu işleri yaptığı, kaldı ki yapılan açılış ve reklamlarda davacının isminin ve şirket ünvanı olan Beşirli Sigorta adının ön plana çıkartıldığı gerekçesiyle, davacının davasının maddi tazminat talepleri yönünden reddine, davalının acentelik sözleşmesini feshetmesinde haksız olduğu ayrıca davacının acentelik sözleşmesinin feshi ile birlikte ticari yaşamını sürdürdüğü çevrede iş sahiplerine karşı kişilik haklarında zedelenme oluşacağı ve davacının acentelik sözleşmesinin feshi sebebiyle ticari itibarını sarstığı gerekçesiyle, manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile 20.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir,.

2- Mahkemece her ne kadar davacı yönünden manevi tazminata da hükmedilmişse de BK'nın 49 ve MK'nın 24. maddesi hükümlerine göre, sadece acentelik sözleşmesinin feshi yüzünden manevi tazminat koşullarının oluşmaması nedeniyle bu talebin reddine karar verilmesi gerekirken, yerine görülmeyen gerekçeyle bu yoldaki istemin kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, davalı vekilinin bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ

Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki (2). bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, istek halinde aşağıda yazılı 272,70 TL harcın temyiz eden davacıya iadesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 14.11.2013 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY YAZISI

Taraflar arasında 30.12.2010 tarihli acentelik sözleşmesi imzalandığı, davalının ise sözleşmeyi 03.02.2011 tarihli ihtarname ile feshettiği, mahkemece ve Dairece de aktin feshinin haksız olduğu kabul edilmiştir.

Davacı sözleşmenin devam edeceği inancıyla gazetelere reklam vermiş ve 12 Şubat günü saat 13.30'da açılış töreni düzenlemiş ve buna göre açılış davetiyelerinin de dağıtıldığı anlaşılmaktadır. Dinlenen tanık beyanlarından da açılış günü olarak belirlenen günde gittiklerini ancak davacının fesih nedeniyle poliçe düzenleyemediği, çok üzgün olduğu, gelenler arasında ticari itibarının zarar gördüğü anlaşılmıştır.

Davacının bir tacir olup açılışa 9 gün kala aktin haksız olarak feshedilmesi neticesinde ticari itibarının sarsıldığının kabulü gerekir. Bu nedenle manevi tazminata hükmedilmesinde bir isabetsizlik olmadığından, manevi tazminat yönünden yapılan bozmaya karşıyım.