Zayi belgesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2010/8372 E. 2011/17760 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Yetkili mahkeme
- yetki/yetkisizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
zayi belgesi↗ irsaliye↗ ticari defter ve kayıtlar↗ ticari dava niteliği↗ zayi↗ mahsup↗ kâr kaybı↗ ticari defter↗ fatura↗ tacir↗ e-defter↗ i̇i̇k 72/son↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı uyarınca, kullanılan fatura ve irsaliyeleri ile fiş, mahsup fişi ve diğer evrakın davacının ticari defter ve kayıtlarına usulüne uygun kayıt edildiği, defteri kebir ve yevmiye defterinin sonradan bulunduğu bu defterlerin ıslanmak ile birlikte tam zayi olmadığı gibi zayi belgesi istenen sair belgelerin TTK 68. maddesi kapsamında olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, TTK’nun 68/son maddesi uyarınca açılan zayi belgesi istemine ilişkindir.
TTK’nun 68/son maddesinde, bir tacirin saklamakla mükellef olduğu defterlerinin yanında yine saklanması zorunlu kağıtlarının kaybı halinde de, yetkili mahkemeden zayi belgesi istenebileceği belirtilmektedir. Tacirin saklamakla mükellef olduğu “kağıtlar” TTK’nun 66/son maddesinde sınırlı olmayacak şekilde gösterilmiş olup, davacının zayi belgesi verilmesini talep ettiği kağıtların da anılan yasa maddesinde gösterilen ticari nitelikteki evrak kapsamında oldukları kuşkusuzdur. Söz konusu belgelerin tümünün suyun etkisiyle silindiği, ezildiği, örselenip yırtılmak suretiyle kullanılamaz hale geldikleri bilirkişi tarafından belirlenmiş olup bu belgelerden bir kısmının sonradan bulunan defterlerde kayıtlı bulunmaları, konuyla ilgili ve yukarıda belirtilen yasa maddelerinde sınırlayıcı bir hüküm bulunmadığından, istemin reddine dayanak teşkil etmez. Tüm bu nedenlerle, dava konusu defterler dışındaki saklanması zorunlu diğer ticari nitelikteki kağıtlar bakımından davanın kabulü yerine reddine karar verilmesi doğru olmamış, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle yerel mahkeme kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/13527 E. 2012/3660 K.
Ortak:zayi belgesi · irsaliye · zayi · fatura · tacir · e-defter · i̇i̇k 72/son · Zayi belgesi
İncelediğiniz karardaMahkemece, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı uyarınca, kullanılan «fatura» ve «irsaliyeleri» ile fiş, «mahsup» fişi ve diğer evrakın davacının «ticari defter» ve kayıtlarına usulüne uygun kayıt edildiği, defteri kebir ve yevmiye defterinin sonradan bulunduğu bu defterlerin ıslanmak ile birlikte tam «zayi» olmadığı gibi «zayi belgesi» istenen sair belgelerin TTK 68. maddesi kapsamında olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
TTK’nun 68/«son» maddesinde, bir «tacirin» saklamakla mükellef olduğu «defterlerinin» yanında yine saklanması zorunlu kağıtlarının «kaybı» halinde de, yetkili mahkemeden «zayi belgesi» istenebileceği belirtilmektedir.
Dava, TTK’nun 68/«son» maddesi uyarınca açılan «zayi belgesi» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, dava konusu belgelerin bir kısmının TTK 68. maddesinde «tacirin» saklamakla mükellef olduğu «defter» ve kağıtlardan bulunmadığı gibi, saklanması zorunlu olan «fatura» ve «irsaliyelerin» de boş olduğu, bu durumda TTK 68/4 maddesi koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TTK'nun 68 nci maddesinde sadece «tacirin» «saklamakla yükümlü» olduğu «defter» ve belgelerden sözedilip aynı Yasa'nın 66/«son» maddesinde de saklamakla yükümlü olunan belgeler sınırlı sayılmadığından ambar tesellüm fişlerinin bu belgelerden olduğunun kabulü gerektiği gibi vergiye esas belg …
2) Ancak, davacı «zayi belgesi» verilmesini talep ettiği diğer belgelerin yanında, dolu ambar tesellüm belgeleri ile vergiye esas belgeler olarak nitelendirdiği belgeler için de zayi belgesi istemiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:saklama yükümlülüğü
Benzer bu karardaTTK'nun 68 nci maddesinde sadece «tacirin» «saklamakla yükümlü» olduğu «defter» ve belgelerden sözedilip aynı Yasa'nın 66/«son» maddesinde de saklamakla yükümlü olunan belgeler sınırlı sayılmadığından ambar tesellüm fişlerinin bu belgelerden olduğunun kabulü gerektiği gibi vergiye esas belg …
-
Maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/8440 E. 2018/2536 K.
Ortak:zayi belgesi · zayi · ticari defter · tacir · e-defter · yetki/yetkisizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı uyarınca, kullanılan «fatura» ve «irsaliyeleri» ile fiş, «mahsup» fişi ve diğer evrakın davacının «ticari defter» ve kayıtlarına usulüne uygun kayıt edildiği, defteri kebir ve yevmiye defterinin sonradan bulunduğu bu defterlerin ıslanmak ile birlikte tam «zayi» olmadığı gibi «zayi belgesi» istenen sair belgelerin TTK 68. maddesi kapsamında olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
TTK’nun 68/«son» maddesinde, bir «tacirin» saklamakla mükellef olduğu «defterlerinin» yanında yine saklanması zorunlu kağıtlarının «kaybı» halinde de, yetkili mahkemeden «zayi belgesi» istenebileceği belirtilmektedir.
Dava, TTK’nun 68/«son» maddesi uyarınca açılan «zayi belgesi» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaDava, «ticari defter» ve belgelerin «zayii» olması nedeniyle TTK 82/7. maddesi gereğince «zayi belgesi» verilmesi istemine ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta, mahkemece «zayii belgesi» verilmesi istemine konu belgelerin, 5411 sayılı Yasanın 4 ve 42. maddesi kapsamında bulunan belgelerden olup olmadığı ve davacının 5411 sayılı yasa hükümlerine tabi bulunduğu değerlendirilmeksizin, salt 6102 sayılı Yasanın 82. maddesindeki "«ticari defter»" kavramına dayanılarak davanın reddine karar verilmiştir.
6102 sayılı TTK 82/7. maddesinde "«tacirin» «saklamakla yükümlü» olduğu «defter» ve belgelerin yangın, su baskını ... sebebiyle kanuni saklama süresi içinde «zayii» halinde, «ziyaın» öğrenilmesinden itibaren 15 gün içinde «ticari işletmenin» bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine belge verilmesini isteyebileceği" düzenlenmiş, TTK 82 maddesine paralel düzenleme «taşıyan» 5411 sayılı Bankacılık Yasası'nın 42. maddesinde de banka tarafından düzenlenen belgelerin 10 yıl süre ile saklanması yükümlülüğü getirilmiş, Yasanın 4. maddesinde …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:saklama yükümlülüğü · ticari işletme · ziya · taşıyan
Benzer bu kararda6102 sayılı TTK 82/7. maddesinde "«tacirin» «saklamakla yükümlü» olduğu «defter» ve belgelerin yangın, su baskını ... sebebiyle kanuni saklama süresi içinde «zayii» halinde, «ziyaın» öğrenilmesinden itibaren 15 gün içinde «ticari işletmenin» bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine belge verilmesini isteyebileceği" düzenlenmiş, TTK 82 maddesine paralel düzenleme «taşıyan» 5411 sayılı Bankacılık Yasası'nın 42. maddesinde de banka tarafından düzenlenen belgelerin 10 yıl süre ile saklanması yükümlülüğü getirilmiş, Yasanın 4. maddesinde …
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2010/8372 E. , 2011/17760 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
Hasımsız olarak görülen davada İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 29/03/2010 tarih ve 2009/685-2010/156 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili şirketin iş yerinde 09.09.2009 tarihinde yaşanan sel felaketi nedeniyle, 2008 kebir, 2009 yevmiye, 2009 kebir defterleri ile bir kısım fatura, kasa fişi gibi ticari evrakın hasar gördüğünü ileri sürerek zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı uyarınca, kullanılan fatura ve irsaliyeleri ile fiş, mahsup fişi ve diğer evrakın davacının ticari defter ve kayıtlarına usulüne uygun kayıt edildiği, defteri kebir ve yevmiye defterinin sonradan bulunduğu bu defterlerin ıslanmak ile birlikte tam zayi olmadığı gibi zayi belgesi istenen sair belgelerin TTK 68. maddesi kapsamında olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, TTK’nun 68/son maddesi uyarınca açılan zayi belgesi istemine ilişkindir.
TTK’nun 68/son maddesinde, bir tacirin saklamakla mükellef olduğu defterlerinin yanında yine saklanması zorunlu kağıtlarının kaybı halinde de, yetkili mahkemeden zayi belgesi istenebileceği belirtilmektedir. Tacirin saklamakla mükellef olduğu “kağıtlar” TTK’nun 66/son maddesinde sınırlı olmayacak şekilde gösterilmiş olup, davacının zayi belgesi verilmesini talep ettiği kağıtların da anılan yasa maddesinde gösterilen ticari nitelikteki evrak kapsamında oldukları kuşkusuzdur. Söz konusu belgelerin tümünün suyun etkisiyle silindiği, ezildiği, örselenip yırtılmak suretiyle kullanılamaz hale geldikleri bilirkişi tarafından belirlenmiş olup bu belgelerden bir kısmının sonradan bulunan defterlerde kayıtlı bulunmaları, konuyla ilgili ve yukarıda belirtilen yasa maddelerinde sınırlayıcı bir hüküm bulunmadığından, istemin reddine dayanak teşkil etmez.
Tüm bu nedenlerle, dava konusu defterler dışındaki saklanması zorunlu diğer ticari nitelikteki kağıtlar bakımından davanın kabulü yerine reddine karar verilmesi doğru olmamış, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle yerel mahkeme kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle mahkeme kararının BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 28/12/2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1039380800 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz