Maddi Tazminat

Mahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamı uyarınca dava konusu uyuşmazlığın, ''Tavuk Şoklama Ve Soğuk Hava Depoları Kira Sözleşmesi"nden kaynaklandığı, HMK 4. madde uyarınca kira akitlerinden kaynaklı yuşmazlıklara bakma görevinin «sulh hukuk» mahkemelerine ait olduğu gerekçesiyle mahkemenin «görevsizliği» nedeniyle davanın «usulden reddine» karar verilmiştir.

Tüzel kişi «tacirler» arasında akdedilen sözleşme, içeriği ve taraflara yüklediği edimler itibariyle «vedia sözleşmesi» niteliğinde olup, uyuşmazlık ticari dava niteliğindedir.

Bu itibarla, uyuşmazlığın çözümü mahkemenin görevinde olmasına rağmen sırf sözleşmenin başlığından hareketle «görevsizlik» kararı verilmesi doğru olmamış davacı vekilinin bu yöndeki temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına bozulması gerekmiştir.

… tavuk ayaklarının davacının soğuk hava deposundaki soğutucuların satıcı firma tarafından sökülmesi sonucu erimeye başladığı, davalının deposuna taşınması sırasında «soğuk zincirinin» kırılması nedeniyle ayakların daha fazla kokuşmaya başlaması üzerine imha edildiği, kokuşmuş tavuk ayaklarının ekonomik bir değerinin bulunmadığı, davalının kusurlu olduğunun ispatlanamadığı sonucuna varılarak, davacı ...’nın davacı şirketin yetkilisi olup, bozulan tavuk ayaklarının davacı şirkete ait bulunması nedeniyle bu şahıs tarafından açılan davanın «husumet yokluğundan» reddine, davacı şirketin açtığı davanın ise ispatlanamadığından reddine karar verilmiştir.

… aya aykırı bir yön bulunmaması ile davacı şirkete ait içinde dondurulmuş tavuk ayağı bulunan koliler davalıya ait soğuk hava deposuna davalı tarafından herhangi bir «ihtirazı kayıt» ileri sürülmeden kabul edilerek konulmuş ise de yargılama sırasında dinlenen davacı tanıkları ...ve ...verdikleri yeminli ifadelerinde sözkonusu tavuk ayaklarının yer değiştirmeden dolayı çözülüp, tekrar soğuması nedeniyle bozulmuş olabileceğini ve «haciz» tatbik edildiği sırada da tavukların kokmuş olduğunu bildirmiş bulunmalarına ve tüm dosya kapsamına göre davacı şirkete ait dondurulmuş gıdanın davalı tarafın tesislerine «teslimden» önce «soğuk zincirinin» kırılarak erimeye başladığı, sözkonusu gıdanın bu nedenle bozulduğu anlaşıldığından mahkemece yazılı şekilde karar verilmesi yerinde olup, davacılar vekilinin yeri …

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, her ne kadar davalı tarafça kendilerince imzalanmış bir «dağıtım» sözleşmesinin bulunmadığı savunulmuş ise de taraflar arasındaki ticari ilişki, «icazet», sözleşme hükümlerinin yerine getirilmesi ve ödemeler nazara alındığında bu savunmanın yerinde görülmediği, taraflar arasında 01.12.1997 tarihli sözleşmenin bulunduğu, anılan sözleşmede, sözleşme süresinin 3 yıl olarak kararlaştırıldığı, sözleşmenin uzatılması konusunda «mutabakat» öngörüldüğü, sözleşme 30.11.2000 tarihinde sona erecek iken 2000 yılı başında davalının eylemli olarak sözleşmeyi feshettiği, feshin haklı olduğunun kanıtlanamadığı, davacının sözleşme hükümlerini yerine getirmediği ve ödemeleri yapmadığı yönündeki savunmanın da ispat olunamadığı, haksız biçimde sözleşmeyi fesheden davalının, davacının 2000 yılına ilişkin 11 aylık kar kaybından sorumlu bulunduğu, sözleşmenin uzatılması yönünde taraflarca anlaşmaya varılmadığından davacının 2001 yılına ilişkin «kar kaybı» talebinin haklı bulunmadığı, sözleşme uyarınca davacının meydana getirdiği soğuk hava deposunun ve «soğuk zincir» tesisatının mülkiyetinin davacıya ait olduğu ve ekonomik ömrünün 3-4 yıldan uzun bulunduğu, bu tesislerin davacı tarafından soğuk zincir gerektiren başka alanlarda değerlendirilebileceği, dolayısıyla yapılan yatırımının tazmin edilmesi talebinin yerinde görülmediği, sözleşme haksız feshedildiğinden sözleşme uyarınca konulan «ipoteklerin» kaldırılmasının gerektiği ancak davacının taşınmazlar üzerine ipotek konulması nedeniyle zarara uğradığını ispat edemediği, bu durumda açıklanan «sebebe» dayalı maddi ve manevi tazminat istemlerinin dayanaksız bulunduğu, yine sözleşme gereğince verilen «teminat mektubunun» da iptalinin uygun görüldüğü, davacının diğer taleplerini ise kanıtlayamadığı gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulüne, 1.000 TL kar kaybı bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline, sözleşme uyarınca tesis edilen ipoteklerin kaldırılmasına, yine sözleşme gereğince verilen teminat mektubunun iptaline, birleşen davanın kısmen kabulü ile 93.595,85 TL kar kaybının dava tarihinden itibaren işleyecek «ticari faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline, asıl ve birleşen davada fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, her ne kadar davalı tarafça kendilerince imzalanmış bir «dağıtım» sözleşmesinin bulunmadığı savunulmuş ise de taraflar arasındaki ticari ilişki, «icazet», sözleşme hükümlerinin yerine getirilmesi ve ödemeler nazara alındığında bu savunmanın yerinde görülmediği, taraflar arasında 01.12.1997 tarihli sözleşmenin bulunduğu, anılan sözleşmede, sözleşme süresinin 3 yıl olarak kararlaştırıldığı, sözleşmenin uzatılması konusunda «mutabakat» öngörüldüğü, sözleşme 30.11.2000 tarihinde sona erecek iken 2000 yılı başında davalının eylemli olarak sözleşmeyi feshettiği, feshin haklı olduğunun kanıtlanamadığı, davacının sözleşme hükümlerini yerine getirmediği ve ödemeleri yapmadığı yönündeki savunmanın da ispat olunamadığı, haksız biçimde sözleşmeyi fesheden davalının, davacının 2000 yılına ilişkin 11 aylık kar kaybından sorumlu bulunduğu, sözleşmenin uzatılması yönünde taraflarca anlaşmaya varılmadığından davacının 2001 yılına ilişkin «kar kaybı» talebinin haklı bulunmadığı, sözleşme uyarınca davacının meydana getirdiği soğuk hava deposunun ve «soğuk zincir» tesisatının mülkiyetinin davacıya ait olduğu ve ekonomik ömrünün 3-4 yıldan uzun bulunduğu, bu tesislerin davacı tarafından soğuk zincir gerektiren başka alanlarda değerlendirilebileceği, dolayısıyla yapılan yatırımının tazmin edilmesi talebinin yerinde görülmediği, sözleşme haksız feshedildiğinden sözleşme uyarınca konulan «ipoteklerin» kaldırılmasının gerektiği ancak davacının taşınmazlar üzerine ipotek konulması nedeniyle zarara uğradığını ispat edemediği, bu durumda açıklanan «sebebe» dayalı maddi ve manevi tazminat istemlerinin dayanaksız bulunduğu, yine sözleşme gereğince verilen «teminat mektubunun» da iptalinin uygun görüldüğü, davacının diğer taleplerini ise kanıtlayamadığı gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulüne, 1.000 TL kar kaybı bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline, sözleşme uyarınca tesis edilen ipoteklerin kaldırılmasına, yine sözleşme gereğince verilen teminat mektubunun iptaline, birleşen davanın kısmen kabulü ile 93.595,85 TL kar kaybının dava tarihinden itibaren işleyecek «ticari faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline, asıl ve birleşen davada fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Ancak, mahkemece, davacı tarafın «kar kaybı» hesaplanırken sözleşme kapsamında söz konusu karı elde etmek için yapması gereken «masraflar» dikkate alınmamıştır.

2-Asıl ve birleşen dava, taraflar arasındaki «distribütörlük sözleşmesinin» haksız feshedilmesi nedeniyle uğranılan zararların tahsili istemine ilişkin olup mahkemece, taraflar arasındaki 3 yıllık distribütörlük sözleşmesinin davalı tarafından haksız olarak feshedildiği, bu nedenle sözleşme süresinin sonuna kadar oluşan kar kaybından davalının sorumlu bulunduğu gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.