Madde 1277 — 3. Hapis hakkının kullanılması
(1) Kaptan, garame payları ödenmedikçe veya 1201 inci madde gereğince, bunlar için teminat gösterilmedikçe garameye iştirak edecek eşyayı teslim edemez; ederse kendisi de bu paylardan şahsen sorumlu tutulur.
(2) Kaptanın hareket tarzını donatan emretmişse 1089 uncu maddenin ikinci ve üçüncü fıkraları uygulanır.
(3) Alacaklıların garameye giren eşya üzerindeki hapis hakkı, alacaklılar adına taşıyan tarafından 1201 inci madde hükümlerine göre kullanılır.
Madde gerekçesi
Dikkat: Bu gerekçe kanun tasarısına yazılmıştır. Maddenin yürürlükteki metni o günden bu yana değişmiştir (i̇çeri̇k deği̇şi̇kli̇ği̇). Gerekçe, güncel metnin değil tasarı metninin açıklamasıdır.
Alm. TK.’nın 1972 değişikliğinden önceki 731 inci paragrafından iktibas edilmiş olan 6762 sayılı Kanunun 1206 ncı maddesinden alınmıştır. Taşıyanın hapis hakkı, Tasarının 1201 inci maddesinde yeniden düzenlendiği için, madde bu yeni düzenlemeye uydurulmuştur. Bu çerçevede, birinci fıkranın ikinci cümlesinde geçen “eşya üzerindeki hapis hakkına halel gelmemekle beraber” ibaresi çıkartılmıştır, çünkü zilyetliğin yitirilmesi halinde hapis hakkı da sona ermiş olacaktır. Üçüncü fıkranın ikinci cümlesi, mehaz hükme ve Tasarının 1201 inci maddesine uygun olarak sadeleştirilmiştir.
Kaynak: TBMM S. Sayısı: 96 (Dönem 23) - Türk Ticaret Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu
Eski TTK (6762) karşılığı
m.1206 kismen — Müşterek avarya
Kaptan, garame payları ödenmedikçe veya 1070 inci madde gereğince temin edilmedikçe garameye iştirak eden malları teslim edemez; ederse mallar üzerindeki rehin hakkına halel gelmemekle beraber kendisi de bu paylardan şahsan mesul olur. Kaptanın hareket tarzını donatan emretmişse 973 üncü maddenin 2 nci fıkrası tatbik olunur. Tazminata hakkı olanların garameye giren mallar üzerindeki rehin hakkı bunlar namına, taşıyan tarafından kullanılır. Taşıyan bu rehin hakkını kullanırken navlundan ve sarfettiği paralardan dolayı kendisinin haiz olduğu rehin hakkına dair 1077 nci madde hükümlerine tabidir.
Kaynak: 6102 ↔ 6762 karşılaştırma cetveli. Eşleşmeler cetvelden derlenmiştir; en güvenilir eşleşme başta gösterilir.
İlişkili kararlar
Bu maddeye bağlı onaylı karar henüz yok. Yeni kayıtlar aylık bültenle duyurulacak → bülten.
Güncel gelişmeler
Bu maddeye bağlı onaylı gelişme henüz yok. Resmî Gazete haftada bir taranır; onaylanan kayıtlar burada görünür.
Kendinizi test edin
Müşterek avaryada kaptanın, garameye iştirak edecek eşyayı teslim etmesi ve geminin paylaştırma limanından ayrılması bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Kaptan, garame payları ödenmese dahi eşyayı serbestçe teslim edebilir; geminin limandan ayrılması için de teminat aranmaz.
- Kaptan eşyayı ödeme veya teminat olmadan teslim edemez; ancak geminin limandan ayrılabilmesi için teminat gösterilmesi donatanın takdirine bağlıdır.
- Teslim yasağı yalnızca donatan bakımından geçerlidir; kaptan aykırı davranırsa garame paylarından şahsen sorumlu olmaz.
- Kaptan, garame payları ödenmedikçe veya teminat gösterilmedikçe eşyayı teslim edemez; ederse paylardan şahsen sorumlu olur. Geminin paylaştırma limanından ayrılması da yükle ilgililere teminat gösterilmesine bağlıdır.
- Alacaklıların garameye giren eşya üzerinde hapis hakkı bulunmaz; teminat yalnızca gemiye düşen paylar için istenebilir.
Cevabı ve açıklamayı göster
Doğru cevap: D
TTK m.1277/1 uyarınca kaptan, garame payları ödenmedikçe veya m.1201 gereğince bunlar için teminat gösterilmedikçe garameye iştirak edecek eşyayı teslim edemez; ederse kendisi de bu paylardan şahsen sorumlu tutulur. Fıkra 3 uyarınca alacaklıların garameye giren eşya üzerindeki hapis hakkı, alacaklılar adına taşıyan tarafından m.1201 hükümlerine göre kullanılır. Buna paralel olarak m.1276 uyarınca geminin, m.1279'a göre zararın tespiti ve paylaştırılması gereken limandan ayrılabilmesi için, gemiye düşen garame paylarına karşılık yükle ilgililere teminat gösterilmesi zorunludur. İki hüküm birlikte, garame alacaklısını hem eşya hem gemi cephesinde koruyan bir teminat sistemi kurar. A, teslim yasağını ve teminat zorunluluğunu birlikte yok sayar. B, m.1276'daki zorunlu teminatı donatanın takdirine bağlı ihtiyari bir işleme çevirir. C, kaptanın şahsi sorumluluğunu katalogdan çıkarır. E, alacaklıların eşya üzerindeki hapis hakkını reddeder.
Kaynak: https://6102ttk.com/ttk/madde-1277 — erişim: 20.07.2026