6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Ürün ambalajı iltibası iddiasında yaklaşık ispat sağlanamadı

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/1620 E. 2022/1162 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsalİhtiyati tedbir usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Gerekçe özeti

Haksız rekabete dayalı ihtiyati tedbir taleplerinde TTK 61/1, HMK'nın ihtiyati tedbir hükümlerine (m.389, m.390/3) uygun olarak uygulanır; tedbir talep eden, davanın esası yönünden haklılığını yaklaşık olarak ispat etmekle yükümlüdür. Ürün ambalajları arasında iltibasa yol açacak benzerlik bulunup bulunmadığı ve haksız rekabetin gerçekleşip gerçekleşmediği ancak yapılacak tahkikatla belirlenebilecek nitelikte ise, bu aşamada yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmediğinden tedbir talebinin reddi gerekir; ilk derece mahkemesinin gerekçesi (hüküm sonucu elde eder nitelikte tedbir verilemeyeceği) yerinde görülmese de, sonuç itibariyle ret kararı isabetli kabul edilir.

Ele alınan sorunlar

Haksız rekabet iddiasına dayalı ihtiyati tedbir talebinin yaklaşık ispat koşulu yönünden değerlendirilmesi → ret

İddia: İstinaf eden, müvekkilinin uzun yıllardır kullandığı ürün ambalajlarının karşı taraf ürünlerinde kopyalanarak iltibas yaratıldığını, bu nedenle TTK'nın haksız rekabet hükümleri kapsamında korunan haklarına zarar geldiğini ileri sürerek ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin kararın kaldırılmasını istemiştir.

Gerekçe: TTK'nın 61/1. maddesi, haksız rekabete ilişkin davalarda dava açma hakkına haiz kimsenin talebi üzerine mevcut durumun korunması, haksız rekabet sonucu oluşan maddi durumun ortadan kaldırılması, haksız rekabetin önlenmesi ve diğer tedbirlere HMK'nın ihtiyati tedbir hükümlerine göre karar verilebileceğini düzenlemektedir; bu özel düzenleme, dava sonunda elde edilebilecek hukuki durumun ihtiyati tedbirle sağlanamayacağına dair genel kuralın istisnasını oluşturur. Ancak bu maddede tanınan takdir yetkisinin HMK 389 vd. hükümlerine uygun kullanılması gerekir. HMK 389/1 uyarınca ihtiyati tedbir, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişiklik nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da imkânsız hale geleceği veya gecikme nedeniyle ciddi bir zarar doğacağı endişesi hallerinde verilebilir; HMK 390/3 uyarınca tedbir talep eden, dayandığı tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Taraflar arasındaki ürün ambalajları bakımından ortalama tüketici nezdinde iltibasa neden olacak bir benzerlik bulunup bulunmadığı ve haksız rekabetin gerçekleşip gerçekleşmediği, toplanacak deliller kapsamında yapılacak tahkikat ile belirlenecek bir husustur. İlk derece mahkemesinin, hüküm sonucu elde eder şekilde ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğine ilişkin gerekçesi doğru görülmemiştir; ancak davanın bulunduğu aşama itibariyle yaklaşık ispatın sağlanamadığının kabulü gerektiğinden, ihtiyati tedbir talebinin bu gerekçeyle reddedilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.

Gerekçe kaynağı: düzeltme

Emsal değeri

Haksız rekabete dayalı ihtiyati tedbir taleplerinde, uyuşmazlığın esasının (iltibas/haksız rekabetin varlığı) ancak tahkikatla belirlenebilecek nitelikte olduğu durumlarda yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediğine ilişkin değerlendirme, benzer ambalaj/marka iltibası uyuşmazlıklarında bölgesel ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati tedbir haksız rekabet yaklaşık ispat iltibas ambalaj taklidi

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 61/1TTK 56/1-bTTK 56/1-c · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 389/1HMK 390/3

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/1620

KARAR NO 2022/1162

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 20/06/2022

NUMARASI 2022/532 Esas 2022/508 Karar

TALEP İhtiyati Tedbir

İSTİNAF KARAR TARİHİ 06/09/2022

İhtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararın talep eden vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

Davacı vekili, müvekkili şirketin uzun yıllardır kullandığı ürün ambalajlarının ... tarafından pazara sürülen "..." adı altında hiçbir emek ve çaba sarf edilmeden kopyalanarak kullanıldığını, ambalaj konsept ve kompozisyonun, kullanılan renk ve görsellerin, ürün çeşidi-renk ve görsel eşleştirmesinin, ürün çeşidi isimlendirmelerinin açıkça kopyalandığını, karşı tarafça yüksek ayırt ediciliğe sahip eski ambalajlardan, hiçbir zorunluluk bulunmamasına ve tercih edilecek sınırsız imkan ve öge bulunmasına rağmen, müvekkili şirketin kullandığı ambalajlarla iltibas yaratan ambalajlara geçilmesinde iyi niyet söz konusu olmadığını, İstanbul 15.Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2022/65 Değişik İş sayılı delil tespiti dosyasında gerçekleştirilen bilirkişi incelemesi ile ...

ton balığı konservelerinin müvekkili ürünleri ile iç içe bir şekilde satışa sunulduğunun belirlendiğini, ihtiyati tedbir talebinin kabulüne ve açılacak davalar öncesinde müvekkili ...’in sınai mülkiyet hukuku ve haksız rekabet hukuku kapsamında ihlal edilen haklarının ivedilikle koruma altına alınması için; davalının “... Mah. ... Cad. No... Nilüfer/Bursa” adresinde üretilen taklit ambalajlı ton balığı konserve ürünlerin üretiminin, pazarlamasının, dağıtımının ve satışının durdurulmasına ve tüm taklit ambalajlı ürünlerin muhafaza altına alınmasına, ... taklit ambalajlı ton balığı konserve ürünlerinin, halihazırda satışının yapıldığı zincir marketler dahil ancak bunlarla sınırlı olmaksızın tüm marketlerde satışının durdurulmasına, ürünlerin toplatılmasına ve toplatılan ürünlerin muhafaza altına alınmasına, karşı tarafa ait “https://www...com.tr” adlı internet adresinde yer alan taklit ambalajlı ...

ton balığı konserve ürünlerinin, sergilenmesinin durdurulmasını, ihtiyati tedbir kararının teminat alınmaksızın verilmesine, aksi halde uygun bir teminat takdirine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacı taleplerinin yargılamayı gerektirmesi sebebiyle somut olay bakımından yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediği, uyuşmazlığı çözecek mahiyette tedbir kararı verilemeyeceği nazara alındığında davacının şartları oluşmayan tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden vekili; müvekkili şirketin uzun yıllardır kullandığı ürün ambalajlarının ... tarafından pazara sürülen "..." adı altında hiçbir emek ve çaba sarf edilmeksizin kopyalanarak kullanıldığını, ambalaj konsept ve kompozisyonun, kullanılan renk ve görsellerin, ürün çeşidi-renk ve görsel eşleştirmesinin, ürün isimlendirmelerinin kopyalandığını, tüketicilerin kimi zaman ürün yerine aslında ambalajları tanıdıkları veya algıladıklarını, ambalajlara dair seçici bir algı oluşturduklarını, müvekkili şirkete ait ambalajlara iltibas suretiyle kopyalamış olup müvekkilinin TTK'nın haksız rekabet hükümleri kapsamında korunan haklarına helal getirdiğini, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep,karşı yanın ürün ambalajlarının ihtiyati tedbir talep eden şirketin ürün ambalajları ile iltibasa yol açacak nitelikte taklit edildiği ileri sürülerek toplatılması isteğine ilişkindir. Haksız rekabete ilişkin davalarda ihtiyati tedbiri düzenleyen TTK'nın ihtiyati tedbirler başlıklı 61/1.maddesinde, ''Dava açma hakkına haiz bulunan kimsenin talebi üzerine mahkeme, mevcut durumun olduğu gibi korunmasına, 56.maddenin birinci fıkrasının b ve c bentlerinde öngörüldüğü gibi haksız rekabet sonucu oluşan maddi durumun ortadan kaldırılmasına, haksız rekabetin önlenmesine ve yanlış veya yanıltıcı beyanların düzeltilmesine ve diğer tedbirlere, HMK nun ihtiyati tedbir hakkındaki hükümlerine göre karar verilebilir '' düzenlemesi yer almaktadır.

İhtiyati tedbire ilişkin bu özel düzenleme, dava sonunda elde edilebilecek hukuki durumun ihtiyati tedbirle sağlanamayacağına dair kuralın istisnasını teşkil etmektedir. TTK’nun 61/1 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesi hususunda hakime bir takdir yetkisi tanınmış ise de, anılan hükümde bu yetkinin HMK 389 vd. maddeleri hükümlerine uygun olarak kullanılması gerektiği de vurgulanmıştır. HMK'nın 389/1. maddesi ise, "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme sebebiyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." şeklindedir.

Aynı yasanın 390/3 maddesi, ''Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkca belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır'' düzenlemesini içermektedir. Karşı yan şirket ile ihtiyati tedbir talep eden şirketin ürün ambalajları arasında ortalama tüketici nezdinde iltibasa neden olacak şekilde bir benzerlik bulunup bulunmadığı, haksız rekabetin gerçekleşip gerçekleşmediği ,toplanacak deliller kapsamında yapılacak tahkikat ile belirlenecektir. İlk derece mahkemesinin her ne kadar hüküm sonucu elde eder şekilde ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğine ilişkin gerekçesi doğru görülmemiş ise de ,sonucu itibariyle davanın bulunduğu aşama itibariyle yaklaşık ispatın sağlanamadığının kabulü gerektiğinden mahkemece ihtiyati tedbir talebinin bu gerekçeyle reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, sonucu itibariyle ara kararda isabetsizlik bulunmadığından ihtiyati tedbir talep eden vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati tedbir talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.06/09/2022

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/97478 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.